İklim Değişikliğiyle Mücadele Zorlaşırken Güney Kore Aşk Böceği Sürüleriyle Mücadele İçin Harekete Geçti

10 dakikalık okuma
Seoul's Swarm of 'lovebugs' - BBC Newsround

Acil Müdahale Ekipleri İncheon’daki Salgının Merkezine Girdi

Güney Kore Çevre Bakanlığı, aşk böceklerinin benzeri görülmemiş bir yaz istilasının yürüyüş parkurlarını, kamusal alanları ve çevredeki yerleşimleri sardığı 4 Temmuz 2025’te İncheon’daki Gyeyang Dağı’na bakanlıktan 37 personel ve yerel yönetimlerden 10 görevli gönderdi. Üfleyiciler, böcek ağları ve su püskürtücülerle donatılan ekipler, yetkililer binlerce şikâyetle karşı karşıyayken böcekleri temizlemeye ve kalıntılarını toplamaya başladı.

İçindekiler
  1. Acil Müdahale Ekipleri İncheon’daki Salgının Merkezine Girdi
  2. Aşk Böcekleri Nedir, Kore’ye Nasıl Ulaştılar?
  3. Daha Sıcak Şehirler Sürülerin Büyümesini Neden Kolaylaştırıyor?
  4. İlk Tespitten Olası Geniş Yayılıma
  5. Acil Müdahale Operasyonu Nasıl Yürütülüyor?
  6. Yetkililer Böcek İlaçlarını Sınırlarken Sakinler Çözüm Bekliyor
  7. Ekolojik Faydaların Yanı Sıra Kent Yaşamında Aksaklık
  8. Yasal Değişiklikler ve Yeni Kontrol Araçları Değerlendiriliyor
  9. Daha Geniş Bir İklim Eğiliminin Parçası Olan Yerel İstila
  10. Öne Çıkanlar

5 Temmuz’a gelindiğinde istila, İncheon’un bazı bölgelerinde ve Seul metropol bölgesinin genelinde acil bir soruna dönüşmüştü. Genellikle çiftleşirken birbirine bağlı halde uçan, siyah kanatlı küçük sinekler kent ve banliyö alanlarını böcek sürülerinin istila ettiği koridorlara çevirmişti. Açık alanlarda böcek bulutlarıyla, bina ve sokakların çevresinde ise ölü böcek yığınlarıyla karşılaşan sakinler ve ziyaretçiler zor anlar yaşadı.

Sosyal medyada dolaşıma giren video ve fotoğraflarda yoğun böcek sürülerinin arasından geçen yürüyüşçüler, böcek leşleriyle kaplanan dükkân vitrinleri ve kamuya açık alanlardaki ölü böcek yığınlarını küreyen belediye işçileri görüldü. Sakinler ve işletmeler açısından başlıca acil sorunlar arasında rahatsızlık, gündelik yaşamın aksaması ve böcekler çürürken yayılan kötü kokular yer aldı.

Aşk böcekleri ısırmaz, sokmaz ve hastalık bulaştırmaz. Larvaları ayrıca çürüyen maddelerin parçalanmasına ve toprağın iyileşmesine katkıda bulunur. Bu faydalar müdahaleyi zorlaştırıyor: Sakinler sorunun hızla giderilmesini isterken yetkililer, diğer böceklere ve çevredeki ekosisteme zarar vermeden sürüleri kontrol altına almaya çalışıyor.

Bakanlık, 24 saat çalışan bir acil müdahale ekibini faaliyete geçirdi ve operasyona danışmanlık yapmaları için entomologları ve ekologları bir araya getirdi. Entomologlar böcekleri inceler; ekologlar canlıların çevreleriyle etkileşimini araştırır. Uzmanların sürece katılmasıyla güncel bilimsel bulguların nerede ve nasıl müdahale edileceğine ilişkin kararlara yansıtılması amaçlanıyor.

Reklam

Aşk Böcekleri Nedir, Kore’ye Nasıl Ulaştılar?

İstila hakkındaki açıklamalarda Plecia nearctica veya Plecia longiforceps olarak tanımlanan aşk böcekleri, yaygın adlarını çiftleşme davranışlarından alıyor. Çiftler uçarken birbirinden ayrılmadığı için çok sayıda böceğin aynı anda ortaya çıktığı dönemlerde özellikle dikkat çekiyorlar.

Bu küçük sinekler; ABD’nin güneydoğusunun bazı bölgeleri, Çin’in güneyi, Tayvan ve Japonya’nın Ryukyu Adaları dâhil subtropikal bölgelerde görülüyor. Güney Kore’de ilk kez 2015’te tespit edildiler. Böceklerin ülkeye gelişinin, muhtemelen İncheon liman kenti üzerinden, güney Çin’le yapılan ticaretle bağlantılı olduğu düşünülüyor.

Genetik analizler, güney Çin’den Şandong Yarımadası’na uzanan ve ardından ticaret yoluyla Kore’ye ulaşan bir güzergâha işaret ediyor. İncheon’da ilk kez görülmelerinden bu yana Seul metropol bölgesine yerleşen aşk böcekleri, 2022’den beri her yıl büyük çaplı istilalara yol açıyor.

Larvalar çürüyen organik maddelerle beslenerek besinlerin toprağa geri dönmesine yardımcı oluyor. Bu yararlı ekolojik rol, sayıları ciddi rahatsızlıklara yol açsa da yetkililerin aşk böceklerini faydalı böcekler olarak nitelendirmesinin nedenini açıklıyor. Kitlesel istilalarda böceklerin varlığı yerel biyoçeşitliliği bozabiliyor, kent ekosistemlerini etkileyebiliyor ve ekolojik dengesizliklere katkıda bulunabiliyor.

Daha Sıcak Şehirler Sürülerin Büyümesini Neden Kolaylaştırıyor?

Yükselen sıcaklıklar ve daha uzun, daha sıcak yazlar, subtropikal böceklerin kuzeye yayılmasına yardımcı oluyor. Seul hızla ısınıyor; kentsel ısı adası etkisi de bu süreci güçlendiriyor. Beton ve asfalt ısıyı tutarak yerleşim alanlarını daha sıcak hale getiriyor ve böceklerin hayatta kalmasını kolaylaştırabilecek küçük uygun ortamlar oluşturuyor.

Seul Ulusal Üniversitesi biyolojik bilimler profesörü Shin Seung-kwan, kent ışıklarının ve biriken sıcaklığın birlikte nasıl etkili olabildiğini şöyle açıkladı:

Işığa çekildikleri için çoğu zaman kentlere giriyorlar. Kentsel ısı adası etkisi nedeniyle larvalar kışı daha kolay atlatabiliyor.

Yapay ışıklar aşk böceklerini yoğun nüfuslu yerlere çekerek insanlarla daha sık karşılaşmalarına yol açıyor. Kentsel ortamlardaki nemli ve korunaklı üreme alanları da böceklerin çoğalmasını destekliyor. Daha sıcak ve nemli koşullarda gelişebilme yetenekleri, günümüz şehirlerinin neden büyük popülasyonlar için elverişli hale gelebildiğini açıklıyor.

Küresel ticaret, yayılımları için başka bir güzergâh oluşturuyor. Mal ve insan hareketliliği, doğal düşmanlarının bulunmadığı yerlere yerli olmayan türleri taşıyabiliyor. Güney Kore’deki aşk böceklerinin ülkeye gelişi ve yayılması; ticaret, kentsel gelişim ve ısınan iklimle birlikte açıklanıyor.

Reklam

İlk Tespitten Olası Geniş Yayılıma

Güney Kore’de aşk böcekleriyle mücadelenin geçmişi, 2015’teki ilk tespitten Temmuz 2025’teki acil müdahaleye kadar on yılı kapsıyor. 2022’den beri tekrarlayan istilalar, böcekleri tek bir yazla sınırlı bir olay olmaktan çıkarıp düzenli bir soruna dönüştürdü.

Önemli tarihler, hem müdahalenin büyümesini hem de böceklerin yayılmasına ilişkin uzun vadeli kaygıları gösteriyor:

  • 2015: Aşk böcekleri ilk kez Güney Kore’de, İncheon’da tespit edildi.
  • 2022: Seul metropol bölgesinde her yıl görülen büyük çaplı istilalar başladı.
  • 2023: Yetkililer, Çevre Bakanlığının şimdi genişlettiği iş birliğine dayalı müdahale sistemini kurdu.
  • 4 Temmuz 2025: Bakanlık, Gyeyang Dağı’nda acil kontrol operasyonu başlattı.
  • 5 Temmuz 2025: Yetkililer geniş alanlara yayılan sürülerle ve halktan gelen şikâyetlerle mücadeleyi sürdürdü.
  • Temmuz 2025 ortası: Ulusal Biyolojik Kaynaklar Enstitüsünden bir araştırmacı, mevcut durumun istikrara kavuşmasını bekliyor.
  • 2070: Araştırmacılar, mevcut eğilimlerin sürmesi halinde aşk böceklerinin tüm Kore Yarımadası’na yayılabileceği uyarısında bulunuyor.

Ulusal Biyolojik Kaynaklar Enstitüsünde görevli çevre araştırmacısı Park Sun-jae, mevcut istilanın nasıl seyretmesinin beklendiğini şöyle anlattı:

Kitlesel çıkışın başlamasından yaklaşık bir hafta ila on gün sonra popülasyon genellikle azalır. Durumun temmuz ortasına kadar istikrara kavuşmasını bekliyoruz.

Sürülerin azalması, etkilenen mahallelerde ve yürüyüş parkurlarında rahatlama sağlayacak. Buna rağmen araştırmacılar, iklim değişikliğinin şiddetlenmesinin istilaları daha geniş bir alanda her yıl yaşanan bir rahatsızlığa dönüştürebileceği uyarısında bulunuyor. Temmuz ortasına ilişkin beklenti mevcut artışla, 2070 öngörüsü ise böceklerin ileride ne kadar yayılabileceğiyle ilgili.

Acil Müdahale Operasyonu Nasıl Yürütülüyor?

4 Temmuz’da başlatılan operasyon, istilanın merkezindeki Gyeyang Dağı’na odaklandı. Ekiplere, kamusal alanlardaki sürüleri fiziksel olarak temizleme ve kötü kokuları azaltmak için böcek leşlerini toplama görevi verildi. Üfleyiciler, ağlar ve su püskürtücüler bu acil müdahalenin temel araçlarını oluşturdu.

Yetkililer böcekleri ışıkla çeken tuzaklar da kuruyor. Ulusal Biyolojik Kaynaklar Enstitüsü tarafından geliştirilen tuzakların aşk böceklerini çekip yakalamada etkili olduğu görüldü. Tuzaklar, böcekleri kentlere çeken yapay ışığa yönelme eğiliminden yararlanıyor.

Çevre Bakanlığı, 2023’te kurulan iş birliğine dayalı müdahale sistemini İncheon, Gyeonggi Eyaleti ve yakındaki diğer belediyeleri kapsayacak şekilde genişletiyor. Amaç, acil müdahale ekibi ve bilimsel danışma kurulu çalışmalarının yanı sıra istilalar sırasında koordinasyonu ve kaynak dağılımını iyileştirmek.

Bakanlığın Doğa Koruma Bürosu Genel Müdürü Kim Tae-oh, kaygının boyutunu ve yerel yönetimlere sağlanan desteği şöyle anlattı:

Bu yılki durum özellikle ciddi ve iklim değişikliği ekosistemdeki dalgalanmaları şiddetlendiriyor. İstilaları yakından takip edecek, yerel yönetimlerle koordinasyon içinde hızla harekete geçecek; personel, ekipman ve acil durum bütçeleriyle tam destek sağlayacağız.

Reklam

Yetkililer Böcek İlaçlarını Sınırlarken Sakinler Çözüm Bekliyor

Temizlik çalışmaları sürse de sakinler tepkilerini dile getirmeye devam ediyor. Bazıları böceklerin kökünü kurutmak için kimyasal ilaç kullanılmasını isterken bazıları bu kimyasalların faydalı böceklere ve daha geniş ekosisteme verebileceği zarardan kaygı duyuyor.

Seul yetkilileri böcek ilacı kullanımını büyük ölçüde caydırdı. Bunun yerine sakinlere aşk böceklerine su püskürtmeleri, yapışkan tuzaklar kullanmaları ve parlak renkli kıyafetlerden kaçınmaları önerildi. Böcekler ışığa çekildiğinden geceleri ışıkların yakınında zaman geçirilmemesi de tavsiye edildi.

Gyeyang ilçesinin bulaşıcı hastalıkları önleme ekibinin yöneticisi Baek Eun-sil, şikâyetlerin yoğunluğunun yerel müdahaleyi nasıl zorladığını şöyle anlattı:

Şikâyetlerin yoğunluğuna yetişemedik. İnsanlar, onları öldürmezsek böceklerin o kadar iğrenç, korkutucu ve rahatsız edici olduğunu, bu koşullarda yaşamanın mümkün olmadığını söylüyordu.

Gyeyang İlçe Yönetimi Başkanı Yoon Hwan, bir basın toplantısında böceklerin ekolojik rolünün sert müdahaleyi sınırladığını söyledi:

Zararlı böcek olsalardı ilaçlama yapardık. Ancak bunlar toprağın niteliğini iyileştiren faydalı böcekler, bu nedenle sert bir müdahalede bulunamadık. Böyle durumlarda halkın biraz sabırlı olması gerektiğini düşünüyorum.

Bu açıklamalar, kaygılarının ekolojik kaygılar uğruna göz ardı edildiğini düşünen sakinlerin tepkisini artırdı. Görüş ayrılığının merkezinde acil ve somut bir sorun var: Toprağı iyileştiren böcekler, sayıları bunaltıcı boyutlara ulaştığında kamusal alanları ve günlük faaliyetleri yine de çekilmez hale getirebiliyor.

Ekolojik Faydaların Yanı Sıra Kent Yaşamında Aksaklık

Aşk böcekleri yetkilileri aynı anda iki işle uğraşmak zorunda bırakıyor. Larvaları çürüyen maddeleri tüketerek toprağın niteliğine katkıda bulunurken kitlesel çıkışları temizlik ve ilaçlama gerektiriyor, etkilenen kamusal alanlarla ilgilenilmesini zorunlu kılıyor. Doğrudan bir sağlık tehdidi oluşturmamaları, yaygın ilaçlama yerine fiziksel kontrol yöntemlerinin tercih edilmesini etkiledi.

Pusan Ulusal Üniversitesi ve Seul Enstitüsü araştırmacıları, istilanın daha geniş çevresel değişimlere ve ekolojik bozulmaya işaret ettiği uyarısında bulunuyor. Büyüyen sorunun yönetilmesine yardımcı olmak için farkındalığın ve araştırmaların artırılması çağrısı yaptılar.

Aşk böcekleri sokmasa, ısırmasa ve hastalık yaymasa da yoğun kümelenmeleri biyoçeşitliliği ve kent ekosistemlerinin dengesini etkileyebiliyor. Böceklerin kalıntıları kamusal alanlarda birikerek kokuya yol açıyor; çürüdükçe belediye ekiplerinin iş yükünü artırıyor.

Doğal popülasyon kontrolü ileride müdahaleye katkı sağlayabilir. Serçe ve saksağanlar dâhil kuşlar aşk böceklerini avlamaya başladı ve gelecekte sayılarını dengelemeye yardımcı olabilir. Şimdilik yetkililer mevcut istilanın ardından böceklerin azalacağı beklentisinin yanı sıra temizleme, tuzak kurma ve izleme çalışmalarına güveniyor.

Reklam

Yasal Değişiklikler ve Yeni Kontrol Araçları Değerlendiriliyor

Güney Kore’deki mevcut yasal ve kurumsal düzenlemeler, kamu için rahatsızlık oluşturan yerli olmayan böceklerin yönetiminde eksiklikler barındırıyor. Aşk böcekleri ulusal düzenlemeler kapsamında resmen zararlı olarak sınıflandırılmadığından finansman, koordinasyon ve hızlı müdahale önlemlerini uygulama imkânları kısıtlı.

Çevre Bakanlığı, bu tür böcekleri yönetilen türler olarak sınıflandıracak yasal reformları değerlendiriyor. Önerilen yaklaşım, yerel yönetimlere destek verilmesini ve popülasyonlar hızla arttığında daha çabuk müdahale edilmesini kolaylaştıracak. 5 Temmuz itibarıyla inceleme henüz nihai bir kararla sonuçlanmamıştı ve tamamlanması için bir tarih verilmemişti.

Yetkililer hazırlıkları iyileştirmek ve kontrolün çevre üzerindeki maliyetini azaltmak amacıyla şu önlemlere de yatırım yapıyor:

  • Böcek istilalarını tahmin ve takip etmek için yapay zekâ destekli tahmin araçları.
  • Belirli türleri hedef alan çevre dostu kontrol teknolojilerinin araştırılması ve geliştirilmesi.
  • Yeni ortaya çıkan tehditlere yönelik ulusal bir zararlı yönetimi kılavuzu ve müdahale protokolleri.
  • Çevreye duyarlı zararlı kontrolünü teşvik eden halkı bilgilendirme ve farkındalık kampanyaları.

Bu önlemler aynı sorunun farklı boyutlarına odaklanıyor. Tahmin araçları yetkililerin istilaları önceden öngörmesine yardımcı olmayı, hedefe yönelik kontroller ise diğer türlere daha az zarar vererek istenmeyen böcekleri azaltmayı amaçlıyor. Ulusal bir kılavuz, müdahale eden kurumlara ortak bir prosedür seti sunacak; kamuoyunu bilgilendirme çalışmaları ise sakinlere açık seçenekleri anlatacak.

Daha Geniş Bir İklim Eğiliminin Parçası Olan Yerel İstila

Güney Kore’deki aşk böceği istilası, yükselen sıcaklıkların ve değişen hava koşullarının istilacı türlerin yeni bölgelere yayılmasına imkân tanıdığı daha geniş bir eğilimin parçası. Avrupa’da kaplan sivrisineğinin kuzeye, ABD’de ise güney çam böceğinin yayılışı buna benzer örnekler arasında.

Bu tür hareketler yerel ekosistemleri, tarımı, halk sağlığını ve kentsel altyapıyı etkileyebilir. Güney Kore’deki acil etkiler kalabalık yürüyüş parkurlarında, böceklerle kaplanan dükkân vitrinlerinde, süregelen şikâyetlerde ve temizlik ekiplerinin görevlendirilmesinde görülüyor. Daha uzun vadeli kaygı ise ısınan şehirlerin ve değişen mevsimlerin daha fazla yerde tekrarlayan istilalara zemin hazırlayabilmesi.

Araştırmacılar, iklim ısındıkça Güney Kore’nin ve diğer ülkelerin zararlı yönetimi stratejilerini uyarlaması, izleme ve araştırmaya yatırım yapması, uluslararası iş birliğini güçlendirmesi gerekeceği uyarısında bulunuyor. Mevcut müdahale bu ihtiyaçları somut hale getiriyor: Yerel yönetimlerin şimdi personel ve ekipmana, ulusal kurumların ise yasal yetkilere, tahmin araçlarına ve daha seçici kontrol yöntemlerine ihtiyacı var.

Gyeyang Dağı çevresindeki ve Seul metropol bölgesinin genelindeki topluluklar için en yakın dönüm noktası, sürülerin temmuz ortasına kadar azalacağı beklentisi. 2022’den beri her yıl yaşanan istilalar ve böceklerin 2070’e kadar tüm yarımadaya yayılabileceği uyarısı ise bu yazın ötesinde, tekrarlayan aksaklıklara hazırlık çalışmalarını hızlandırıyor.

Reklam

Öne Çıkanlar

  • Çevre Bakanlığı, 4 Temmuz 2025’te Gyeyang Dağı’na bakanlıktan 37 personel ve yerel yönetimlerden 10 görevli gönderdi.
  • Aşk böcekleri ısırmaz, sokmaz veya hastalık bulaştırmaz; larvaları çürüyen maddelerin parçalanmasına ve toprağın iyileşmesine yardımcı olur.
  • Yoğun sürüler İncheon ve Seul metropol bölgesindeki kamusal alanları aksattı ve binlerce şikâyete yol açtı.
  • Yetkililer, diğer böcekleri ve ekosistemleri korumak amacıyla böcek ilaçlarını büyük ölçüde caydırırken fiziksel temizleme, su püskürtme ve ışık tuzakları kullanıyor.
  • Daha sıcak koşullar, kentsel ısı, yapay ışık ve ticaret, böceklerin yerleşmesine ve yayılmasına katkıda bulunuyor.
  • Ulusal Biyolojik Kaynaklar Enstitüsünden bir araştırmacı mevcut durumun temmuz ortasına kadar istikrara kavuşmasını bekliyor.
  • Hükümet, böceklerin yönetilen tür olarak sınıflandırılmasını değerlendiriyor; tahmin, hedefe yönelik kontrol ve müdahale planlamasına yatırım yapıyor.
  • Araştırmacılar mevcut eğilimlerin sürmesi halinde aşk böceklerinin 2070’e kadar Kore Yarımadası’na yayılabileceği uyarısında bulunuyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir