Anket yoğun ekran kullanımını ortaya koyarken Hong Konglu yardım kuruluşu 11 yaş altına sosyal medya yasağı çağrısı yaptı

8 dakikalık okuma
Hong Kong charity urges social media ban for under 11s as survey finds heavy screen use

Çocuklar göz yorgunluğu, uykusuzluk ve evde tartışmalar yaşadıklarını bildirdi

Toplum Örgütü (SoCO), düşük gelirli ailelerden 254 çocukla yapılan bir ankette çocukların yüzde 29,9'unun elektronik cihazlara bağımlı olduğunu söylediğinin belirlenmesinin ardından Hong Kong'a 11 yaşından küçük çocukların sosyal medya kullanımını yasaklamayı değerlendirmesi çağrısında bulundu.

İçindekiler
  1. Çocuklar göz yorgunluğu, uykusuzluk ve evde tartışmalar yaşadıklarını bildirdi
  2. Düşük gelirli hanelerde yapılan ankette neler ortaya çıktı?
  3. Ekran süresi yaşla birlikte keskin biçimde artıyor
  4. SoCO neden yaş sınırı istiyor?
  5. Bulgular Hong Kong'un sağlık verileriyle nasıl örtüşüyor?
  6. Okullardan daha net sınırlar koymaları isteniyor
  7. Hükümetin açıklamaları ve bundan sonraki süreç
  8. Sağlık tavsiyeleriyle sosyal medya kuralları farklı ihtiyaçlara yanıt veriyor
  9. Öne Çıkanlar

Hayır kurumu, bulguları 8 Kasım 2026'da açıklarken çocukların okul ödevleri, eğlence ve iletişim için cihazları günde ortalama yaklaşık altı saat 11 dakika kullandığını bildirdi. Çocukların yüzde 61,4'ü göz yorgunluğu yaşadığını, yüzde 40'ı uykusunun etkilendiğini, yaklaşık yüzde 30'u ise konsantrasyon güçlüğü çektiğini söyledi.

Öneri, eğlence amaçlı ekran kullanımındaki genel artışın yaşandığı bir dönemde geldi. Sağlık Bakanlığı'nın yıllık öğrenci sağlığı raporuna göre, tipik bir okul gününde eğlence amacıyla ekran başında en az iki saat geçirenlerin oranı 2024/25'te yüzde 60,6 oldu. Bu oran ilkokul öğrencilerinde yüzde 41,8, ortaöğretim öğrencilerinde yüzde 81,1 olarak kaydedildi.

SoCO, yasal düzenleme yapılmasını, okullarda telefon kullanımına ilişkin daha net kurallar belirlenmesini ve cihazların sorumlu kullanımı konusunda eğitimin güçlendirilmesini istiyor. Bulgular, telefonu elinden almanın neden zor olabileceğini de gösteriyor: Aynı cihaz çoğu zaman çocuğun ödevlerini, arkadaşlarıyla ilişkilerini ve en ucuz eğlence kaynağını barındırıyor.

Düşük gelirli hanelerde yapılan ankette neler ortaya çıktı?

SoCO ile Çocuk Hakları Derneği, şubat-temmuz ayları arasında 6-18 yaş grubundaki çocuklarla anket yaptı. Odak gruplarına 10 ilkokul ve ortaöğretim öğrencisi de katıldı. Ankete katılanların yaklaşık yüzde 67'si ilkokul, yaklaşık yüzde 25'i ortaöğretim öğrencisiydi.

Ailelerin aylık hane gelirinin ortanca değeri 14.000 Hong Kong dolarıydı. Ortanca değer, haneler düşük gelirden yüksek gelire doğru sıralandığında ortada kalan gelir düzeyidir. Bulgular, Hong Kong'daki tüm çocukları temsil eden bir örneklemden ziyade, dezavantajlı hanelerde ankete katılan çocukların durumunu yansıtıyor.

Reklam

Elektronik cihazların en sık bildirilen kullanım amacı okul ödevleriydi: Çocukların yüzde 73,2'si çevrim içi ödev veya alıştırmalar için cihaz kullandığını belirtti. Videoları yüzde 71,7 ile izleme, elektronik oyunları ise yüzde 57,9 ile oynama izledi. Çocuklar ayrıca akranlarıyla iletişimde kalmak için sosyal medyayı kullandı.

Eğlence amaçlı kullanım günde ortalama iki buçuk saati aştı. Çocukların yüzde 52'si eğlence amaçlı ekran başında günde en az iki saat, yüzde 32,3'ü ise en az üç saat geçirdi. Yüzde 65'i, eğlence amacıyla cihaz kullanımı konusunda anne babalarıyla tartıştığını söyledi.

Ekran süresi yaşla birlikte keskin biçimde artıyor

Ankete katılan büyük yaştaki çocuklar, cihazları küçük yaştakilere kıyasla kayda değer ölçüde daha uzun süre kullandı. Tüm amaçlar için ortalama günlük kullanım, her yaş grubunda arttı:

  • 6-8 yaş: 4,53 saat.
  • 9-11 yaş: 5,65 saat.
  • 12-14 yaş: 7,63 saat.
  • 15-18 yaş: 8,53 saat.

Anket verilerine göre en büyük yaş grubunun günlük ortalaması, en küçük yaş grubununkinden dört saat daha fazlaydı: 8,53 saate karşı 4,53 saat. Bu toplamlar öğrenme, eğlence ve diğer etkinlikleri kapsıyor. Sağlık Bakanlığı'nın 6-12 yaş grubu için günde iki saatin altında kalınması yönündeki tavsiyesi ise özellikle eğlence amaçlı kullanıma ilişkin.

Ailelerin uygulanabilir kurallar koymaya çalışırken bu etkinlikleri birbirinden ayırması önemli. Çevrim içi ödevini yapan bir çocuğun, eğlence amaçlı kullanım süresi dolduğunda bile ekrana erişmesi gerekebilir. SoCO'nun çağrısı, sosyal medya kullanımına getirilecek kısıtlamaları cihazların nasıl kullanıldığına ilişkin eğitimle birleştiriyor.

SoCO neden yaş sınırı istiyor?

Ankete katılan çocukların yüzde 80'i, çocuklar ve gençlerin elektronik cihaz kullanımını düzenleyen bir yasayı destekledi. Daha küçük bir kesim, yüzde 47,6'sı ise çocukların sosyal medyayı kullanabileceği yaşın düzenlenmesini destekledi.

SoCO, hükümetin 11 yaşından küçük çocuklara sosyal medya yasağı getirmeyi değerlendirmesini önerdi. Anketteki bu iki yanıt farklı politikalara ilişkin: Cihazların kullanımına yönelik genel kurallar, sosyal medya için bir yaş sınırından daha fazla destek gördü.

Hayır kurumu, düşük gelirli hanelerdeki ebeveynlerin çoğu zaman iş ve ev işleriyle meşgul olduğunu belirtti. Ücretsiz videolar ve oyunlar, çocuklar için kolayca erişilebilen bir eğlence olanağı sunuyordu. Ankete ilişkin haberlerde, uygun fiyatlı etkinliklere ve oyun alanlarına erişimin kısıtlı olması da sorunun bir parçası olarak aktarılmıştı.

Bu aileler için bir kısıtlama, telefonda geçirilen dakika sayısından fazlasını değiştirir. Ödevlere ve aile içi iletişime erişimi korurken çocukların boş zamanlarını değerlendirebileceği başka yollar bulunması gerekir. Öneride hangi platformların kapsanacağı, yaşların nasıl doğrulanacağı veya kısıtlamanın kim tarafından uygulanacağı belirtilmedi.

Reklam

Bulgular Hong Kong'un sağlık verileriyle nasıl örtüşüyor?

Sağlık Bakanlığı verileri, eğitim kademeleri arasında belirgin bir fark olduğunu gösteriyor. 2024/25'te eğlence amacıyla ekran başında en az iki saat geçiren ortaöğretim öğrencilerinin oranı, yüzde 81,1 ve yüzde 41,8 verileri üzerinden hesaplandığında, ilkokul öğrencilerinin oranından 39,3 yüzde puan daha yüksekti.

İlkokul öğrencileri arasında bu oran 2023/24'teki yüzde 43,3'ten 2024/25'te yüzde 41,8'e gerileyerek 1,5 yüzde puan düştü. Ancak COVID-19 öncesindeki yaklaşık yüzde 30'luk düzeyin üzerinde kaldı. İlkokul ve ortaöğretim öğrencilerinin toplamında 2024/25'te kaydedilen yüzde 60,6'lık oran, 2015/16'daki yüzde 50'nin altındaki seviyeye kıyasla daha yüksek.

Hükümetin anketleri, tipik bir okul günündeki eğlence amaçlı kullanımı ölçüyor ve televizyon, bilgisayar, tablet, akıllı telefon ve video oyunlarını kapsıyor. SoCO ise çoğu dezavantajlı ailelerden gelen ilkokul öğrencileri olan daha küçük bir gruba günlük cihaz kullanımlarını sordu. Dolayısıyla her veri seti farklı bir nüfusu ve kullanım biçimini yansıtıyor.

Hükümetin değerlendirmesinde görme sağlığı da bir başka kaygı konusu. 2024/25'te İlkokul Birinci Sınıf öğrencilerinin yüzde 14,5'i, İlkokul Altıncı Sınıf öğrencilerinin ise yüzde 55,1'i gözlük kullanıyordu. Bakanlık, uzun süre ekran kullanmanın miyopi, yani uzağı görememe riskini artırdığını belirtiyor ve başlangıcını önlemeye, ilerlemesini yavaşlatmaya yardımcı olmak için açık havada etkinlik öneriyor.

Okullardan daha net sınırlar koymaları isteniyor

SoCO, Eğitim Bürosu'na okullarda akıllı telefon kullanımına ilişkin yönergeler yayımlama ve dijital okuryazarlık eğitimini güçlendirme çağrısında bulundu. Dijital okuryazarlık, zamanı yönetmek ve çevrim içi bilgileri anlamak da dahil olmak üzere teknolojiyi sorumlu biçimde kullanmayı bilmek anlamına geliyor.

SoCO, Çince yayımladığı açıklamada okullardaki telefon kullanımı için tercih ettiği yaklaşımı şöyle ortaya koydu:

İdeal olarak cep telefonları tamamen yasaklanmalı ve ancak okul çıkışında öğrencilere geri verilmelidir. Bu mümkün değilse okullar en azından ders saatlerinde akıllı telefon kullanımını yasaklamalı, güvenli saklama alanları sağlamalı, acil durumlarda öğrencilerin aileleriyle iletişim kurmasına izin vermeli ve öğle arası ile okul çıkışı için esnek düzenlemeler sunmalıdır.

Öneri, acil durumlarda öğrencilerle aileleri arasında iletişim kurulabilmesini sağlarken cihazların saklanması sorumluluğunu okullara veriyor. Alternatif seçenek ise derslerde, öğle arasında ve okul sonrası dönemde farklı düzenlemelere izin veriyor.

Eğitim Bürosu'nun Hong Kong Öğrencileri için Bilgi Okuryazarlığı öğrenme çerçevesi hâlihazırda bulunuyor. Hükümet, yasal düzenlemeye ilişkin yanıtında bu çerçevenin okul müfredatları aracılığıyla internetin ve elektronik cihazların sorumlu ve sağlıklı kullanımını geliştirmeyi amaçladığını belirtti.

Reklam

Hükümetin açıklamaları ve bundan sonraki süreç

Sağlıktan Sorumlu Bakan Profesör Lo Chung-mau, yasal düzenlemeyi Nisan 2025'teki yasama organına verdiği yanıtta ele aldı. Elektronik ekranlı ürünlerin yasalarla düzenlenmesinin kamuoyu kabulü, düzenleme yöntemleri ve uygulamanın pratikliği gibi unsurların değerlendirilmesini gerektireceğini söyledi.

Lo, hükümetin o tarihteki tutumunu şöyle ifade etti:

Hükümetin şu anda bu konuda herhangi bir yasal düzenleme planı bulunmuyor.

Hükümet, temmuz ayında bir milletvekiline verdiği yanıtta da ergenlerin sosyal medya kullanımını kısıtlayan bir yasal düzenleme planı olmadığını söyledi. Bu arada sağlık tavsiyeleri gözden geçiriliyor. Sağlık Bakanlığı'nın Mart 2026 tarihli duyurusunda, Ekim 2025'te kurulan bakanlıklar arası danışma grubunun bilimsel kanıtları ve diğer ülkelerdeki deneyimleri incelediği, güncellenmiş tavsiyelerin 2026 içinde yayımlanmasının amaçlandığı belirtildi.

Tartışmadaki başlıca gelişmeler şöyle:

  • 2 Nisan 2025: Lo, milletvekillerine elektronik ekran kullanımının kısıtlanmasına yönelik ilgili bir yasal düzenleme planı olmadığını söyledi.
  • Ekim 2025: Sağlık Bakanlığı, ekranların ve sosyal medyanın sağlık üzerindeki etkilerine ilişkin danışma grubunu kurdu.
  • 17 Mart 2026: Bakanlık, 2024/25 öğretim yılına ilişkin sağlık bulgularını yayımladı.
  • Şubat-temmuz 2026: SoCO ve Çocuk Hakları Derneği, düşük gelirli ailelerden çocuklarla anket yaptı.
  • 8 Kasım 2026: SoCO bulguları açıkladı ve kısıtlama çağrısında bulundu.
  • 2026 içinde: Bakanlık güncellenmiş sağlık tavsiyeleri yayımlamayı planladı.

Sağlık tavsiyeleriyle sosyal medya kuralları farklı ihtiyaçlara yanıt veriyor

Hong Kong'da mevcut tavsiyeler yaşa göre değişiyor. İki yaşından küçük çocukların, ebeveyn gözetimindeki etkileşimli görüntülü görüşmeler dışında ekran kullanmaktan kaçınması gerekiyor. İki-beş yaş grubundaki çocukların ekran süresi günde bir saati aşmamalı; eğitici ve etkileşimli etkinliklere ebeveynler rehberlik etmeli.

6-12 yaş grubundaki çocukların eğlence amaçlı ekran kullanımı günde iki saatin altında tutulmalı. Ders çalışmak için uzun süre ekran kullanmanın kaçınılmaz olduğu durumlarda ergenlere zamanlarını yönetmeleri ve düzenli aralar vermeleri öneriliyor. Bakanlık, 20-20-20 kuralını tavsiye ediyor: Her 20 dakikada bir, en az 20 fit (yaklaşık 6 metre) uzaktaki bir noktaya 20 saniye boyunca bakın.

Sosyal medya için yaş sınırları belirli hizmetlere erişimi düzenlerken sağlık tavsiyeleri, farklı cihazlarda geçirilen süreyi, kullanım amacını ve alışkanlıkları ele alıyor. Lo'nun Nisan 2025'teki yanıtında, Avustralya'nın 16 yaşından küçüklere sosyal medya kullanımını yasaklayan yasasından söz edilirken genel ekran kullanımı bu kısıtlamanın dışında tutulmuştu.

Asya'nın başka bölgelerinde de benzer politika tartışmaları yaşanıyor. Hindistan Yüksek Mahkemesi, 13 yaşından küçüklerin sosyal medya hesabı açmasının yasaklanmasını ve daha büyük çocuklar için aşamalı koruma önlemleri getirilmesini öneren bir dilekçeye ilişkin olarak Ekim 2026'da hükümetten yanıt istedi. Dava 7 Aralık'ta görüşülmek üzere kayda alındı. Hong Kong'da politik açıdan yakın vadeli dönüm noktası, SoCO'nun yasal düzenleme çağrısının yanı sıra hükümetin sağlık tavsiyelerini güncelleme taahhüdü.

Reklam

Öne Çıkanlar

  • SoCO, Hong Kong'a 11 yaşından küçük çocukların sosyal medya kullanımını yasaklamayı değerlendirmesi çağrısında bulundu.
  • Düşük gelirli ailelerden 254 çocuğu kapsayan ankette çocukların yüzde 29,9'u cihazlara bağımlı olduğunu söyledi.
  • Çocuklar öğrenme, eğlence ve iletişim dahil olmak üzere cihazları günde ortalama yaklaşık altı saat 11 dakika kullandı.
  • Çocukların yüzde 65'i eğlence amaçlı kullanım nedeniyle anne babalarıyla tartıştığını bildirdi.
  • Hükümet verilerine göre 2024/25'te eğlence amaçlı ekran başında en az iki saat geçirenlerin oranı ilkokul öğrencilerinde yüzde 41,8, ortaöğretim öğrencilerinde yüzde 81,1 oldu.
  • Sağlık Bakanlığı, ekran ve sosyal medya kullanımına ilişkin tavsiyelerini 2026 içinde güncellemeyi planladı.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir