Yurt İçi Talep, Endonezya'da Palmiye Yağı Kaynaklı Ormansızlaşma Riskinin Üçte İkisinden Sorumlu

13 dakikalık okuma
Domestic Demand Accounts for Two Thirds of Indonesia's Palm Oil Deforestation Exposure

Endonezya'nın en büyük palmiye yağı pazarı artık kendi içinde

Endonezya, 2024'te 24,6 milyon ton palmiye yağını yurt içinde tüketti. Bu miktar, üretimin rekor düzeydeki yüzde 53'üne karşılık gelirken söz konusu talep, sektördeki ormansızlaşma riskinin yüzde 67'siyle ilişkilendirildi. Yurt içi alımlara atfedilen ayak izi 629 bin hektara ulaştı. Endonezya'nın en büyük ihracat pazarı Hindistan'la bağlantılı alan ise 71 bin 400 hektardı. Böylece yurt içi ayak izi yaklaşık 8,8 kat daha büyük oldu.

İçindekiler
  1. Endonezya'nın en büyük palmiye yağı pazarı artık kendi içinde
  2. Yakıt politikası yurt içindeki yön değişimini hızlandırıyor
  3. Veriler neyi ve ne zaman izliyor?
  4. Ülke genelindeki orman kaybındaki düşüş, Papua'daki baskıyı gizliyor
  5. İhracatta Hindistan önde, Pakistan Çin'i geride bırakıyor
  6. İhracatın çoğunluğunu dört grup kontrol ediyor, ancak eksik kayıtlar artıyor
  7. Orman taahhütleri ticareti kapsıyor, ancak ek kazanımı kanıtlamıyor
  8. Orman kaybı yavaşlasa da turbalık emisyonları sürüyor
  9. Yangın riski ve çiftçilere destek, tamamlanmamış işleri ortaya koyuyor
  10. Daha güçlü hesap verebilirlik neleri kapsamalı?
  11. Öne Çıkanlar

Trase ve Endonezyalı ortağı Auriga Nusantara tarafından 13 Ekim 2026'da Cakarta'da sunulan bulgular, dikkati dünyanın en büyük palmiye yağı üreticisi ülke içindeki alıcılara yöneltiyor. İhracat standartları ve şirketlerin ormanları koruma taahhütleri uluslararası ticaretin büyük bölümünü kapsıyor. Ancak en büyük pazar artık Endonezya'nın kendi içinde bulunuyor; araştırmacılar, alıcıların ve tedarik kaynaklarının konumlarının daha şeffaf biçimde açıklanmasını istiyor.

Trase'nin palmiye yağına ilişkin son analizi, 2023 ve 2024'teki tedarik zincirlerini 2025 yılına ait orman kaybı verileriyle birlikte inceliyor. Analize göre üretim 2024'te 47 milyon tona ulaşırken palmiye yağı üretimi için yeni orman alanlarının dönüştürülmesi, yaklaşık 32 bin hektarla tarihsel seviyelerin çok altında kaldı.

Bu rakamlar farklı olguları anlatıyor. Yurt içi taleple ilişkilendirilen 629 bin hektar, ormansızlaşma riskini ölçüyor; 2024'te yurt içindeki alıcılar için kesilen orman miktarını değil. Trase'nin risk yaklaşımı, mevcut üretim ve ticareti, plantasyon alanlarında geçmişte gerçekleşen orman kaybıyla ilişkilendiriyor. Yıllık orman kaybı ölçümü ise belirli bir yıldaki yeni arazi dönüşümünü gösteriyor. Bu ikisini birbirine karıştırmak, o yılki orman kaybını olduğundan çok daha yüksek gösterir.

Bu ayrım bulgulardaki temel gerilimi de açıklıyor: Endonezya, geçmişe kıyasla çok daha az yeni ormansızlaşmayla daha fazla palmiye yağı üretebilir; buna karşın güncel tedarik zincirleri hâlâ kayda değer bir orman kaybı ayak izi taşıyor ve suyu tahliye edilmiş turbalıklardan kaynaklanan emisyonlar sürüyor.

Reklam

Yakıt politikası yurt içindeki yön değişimini hızlandırıyor

Endonezya'nın palmiye yağı üretiminde yurt içi tüketimin payı 2018'de yüzde 32'den 2020'de yüzde 40'a, 2022'de yüzde 44'e ve 2024'te yüzde 53'e yükseldi. Bu, altı yılda 21 puanlık artış anlamına geliyor. Yurt içi talep yalnızca yemeklik yağ tüketimini değil, gıda tüketimini ve sanayi üretimini de kapsıyor.

Trase, B35 biyodizel zorunluluğunu ve Yurt İçi Piyasa Yükümlülüğü'nü 2024'te talebi artıran etkenler arasında gösteriyor. B35, yüzde 35 biyodizel içeren dizel yakıtı ifade ediyor. Yurt İçi Piyasa Yükümlülüğü ise üreticilerin ihracattan önce palmiye yağlarının bir bölümünü iç piyasaya ayırmasını zorunlu kılıyor. Bu politikalar enerji güvenliğini ve yurt içi arzı hedefliyor; ancak ormanların korunması açısından Endonezyalı alıcıların kararlarını da giderek daha önemli hâle getiriyor.

Endonezya Palmiye Yağı Birliği'nin Trase'nin önceki analizinde aktarılan verilerine göre 2022'de yurt içindeki palmiye yağı tüketiminin yarıdan fazlası biyodizel ve oleokimya sektörlerine gitti. Oleokimyasallar, sabun ve deterjan gibi ürünlerde kullanılan, yağlardan elde edilen kimyasallardır. Son analizde 2024 için buna karşılık gelen bir dağılım verilmediğinden, o yıl yurt içi taleple ilişkilendirilen ormansızlaşma riskinin ne kadarının özellikle yakıt üretimine ait olduğu belirlenemiyor.

Trase, hükümetin yüzde 50 biyodizel içeren B50'ye geçiş planını Haziran 2026'da açıkladığını kaydediyor. Sonraki B50 uygulama takvimi, yasal yürürlüğe giriş tarihini 1 Temmuz, başlangıcı 9 Temmuz ve tam uygulama tarihini 1 Ekim olarak belirledi. Bunlar tek bir olay için birbiriyle çelişen tarihler değil, uygulamanın farklı aşamaları.

Yayasan Madani Berkelanjutan'ın öncülük ettiği ayrı bir değerlendirmede, biyodizel ve biyoetanol arzının 2030'da 26,6 milyon kilolitreye ulaşabileceği, kara yolu ulaşımında talebin ise 42 milyon kilolitre olacağı tahmin edildi. Öngörülen bu fark, palmiye yağında ormansızlaşma tahminiyle değil, daha geniş kapsamlı bir yakıt arz-talep dengesiyle ilgili. Yine de üretim artışı hedeflerinin arz kısıtları dikkate alınarak değerlendirilmesi gerektiğini gösteriyor.

Veriler neyi ve ne zaman izliyor?

Trase'nin palmiye yağı veri seti, 2018-2024 dönemini kapsıyor ve son olarak 9 Ekim 2026'da güncellendi. Ön izleme sayfasında ticaret yılı, işleme tesisi, rafineri ve üretim ili gibi bilgileri içeren 34 sütunda 2 milyon 362 bin 886 kayıt listeleniyor. Veri ve yöntemlerin sürümü 1.2.5 olarak belirtiliyor.

Kronoloji, ölçülen yılları daha sonraki politika gelişmelerinden ve yayımlanma tarihlerinden ayırıyor:

  • 2018: Endonezya palmiye yağı üretiminin yüzde 32'si yurt içinde kullanıldı.
  • 2022: Yurt içi kullanım yüzde 44'e ulaştı; sanayi kaynaklı palmiye yağı ormansızlaşması 2021'deki en düşük seviyesinden hafifçe yükseldi.
  • 2024: Yurt içi tüketim 24,6 milyon tona, yıllık palmiye yağı kaynaklı ormansızlaşma yaklaşık 32 bin hektara ulaştı.
  • 2025: Papua'da palmiye yağı kaynaklı ormansızlaşma 7 bin 300 hektarı aştı.
  • Haziran 2026: Hükümet B50 planlarını açıkladı.
  • 9 Ekim 2026: Trase tedarik zinciri veri setini güncelledi.
  • 13 Ekim 2026: Trase ve Auriga bulguları Cakarta'da sundu.
Reklam

Ülke genelindeki orman kaybındaki düşüş, Papua'daki baskıyı gizliyor

Son analize göre 2024'te palmiye yağı kaynaklı yıllık ormansızlaşma, 2008-2015 dönemindeki 166 bin 544 hektarlık ortalamanın yaklaşık yüzde 81 altında kaldı. Üretimin yüksek seviyesini korumasına rağmen bu, önemli bir düşüş. Ancak yeni orman alanlarının dönüştürülmesinin sona erdiği ya da düşüşün kesintisiz sürdüğü anlamına gelmiyor.

2024'ün tarihî dip seviye olarak tanımlanmasına ilişkin bir çekince de var. Trase'nin son açıklayıcı yazısı 32 bin hektarlık rakamı bu şekilde nitelendiriyor; ancak 2021'i bir dip noktası olarak gösterip ardından küçük artışlar yaşandığını da belirtiyor. Trase'nin 2024 palmiye yağı analizi, sanayi kaynaklı palmiye yağı ormansızlaşmasının 2022'de yüzde 18 arttığını kaydetmişti. Bulguların ortak noktası, son dönemdeki orman kaybının tarihsel dip seviyelere yakın kalması; art arda gelen her yılın yeni bir en düşük seviyeye ulaşması değil.

Coğrafi dağılım ise daha kaygı verici. Papua'da yıllık palmiye yağı kaynaklı ormansızlaşma 2024'te yaklaşık 3 bin 600 hektarken 2025'te 7 bin 300 hektarı aştı. Yuvarlanmış bu rakamlara göre artış yaklaşık 3 bin 700 hektar, yani yüzde 100'ün üzerinde. Kalimantan, 2025'te ülke genelindeki palmiye yağı kaynaklı ormansızlaşmanın yüzde 56'sını oluşturdu.

Önceki bir araştırma, 2018-2022 döneminde sanayi kaynaklı palmiye yağı ormansızlaşmasının yüzde 72'sinin Kalimantan'daki dört ilden kaynaklandığını ortaya koymuştu. Bu bölgesel ortalama, daha yeni olan tek yıllık rakamla doğrudan karşılaştırılamaz; ancak her iki bulgu da Kalimantan'ın orman alanlarının dönüştürülmesinde merkezi bir konumda olduğunu gösteriyor. Sumatra ve Kalimantan, Endonezya'nın palmiye yağı üretiminin neredeyse yüzde 96'sını gerçekleştiriyor.

Önceki değerlendirmede palmiye plantasyonu imtiyaz alanlarında 2,4 milyon hektar el değmemiş orman bulunduğu da saptanmıştı. Bu, 2026'da güncellenmiş bir envanter değil, önceki araştırmanın bulgusuydu. Yıllık orman kaybının düşük olmasının gelecekteki riskleri tek başına neden ortadan kaldırmadığını gösteriyor: Palmiye yağı üretimine ayrılan arazilerde hâlâ orman bulunabiliyor.

İhracatta Hindistan önde, Pakistan Çin'i geride bırakıyor

Hindistan, 2024'te 4,37 milyon ton palmiye yağı alarak Endonezya'nın en büyük dış pazarı olmayı sürdürdü. Bu miktar 2023'e kıyasla yüzde 21, 2018'deki zirveye kıyasla yüzde 32 daha düşüktü. Dolayısıyla yurt içi talebin ağırlık kazanması, hem ülkedeki tüketimin artmasını hem de bazı büyük ihracat pazarlarındaki alımların zayıflamasını yansıtıyor.

Sevkiyatların yüzde 20 artarak 3,15 milyon tona ulaşmasıyla Pakistan ikinci büyük pazar oldu. Çin'e yapılan sevkiyatlar 2023'teki 4,47 milyon tondan 2024'te 2,48 milyon tona gerileyerek yüzde 44 düştü ve ülke üçüncü sıraya indi. Trase, Çin'deki düşüşü alıcıların daha ucuz yerli soya yağına yönelmesine bağlıyor. Pakistan'ın sınırlı yurt içi üretim kapasitesi ise ithalata bağımlılığını artırdı.

Avrupa Birliği'ne yapılan sevkiyatlar 2018'de 3,78 milyon tondan 2024'te 1,9 milyon tona gerileyerek yaklaşık yarı yarıya azaldı. Trase, bu düşüşü büyük ölçüde, ormansızlaşma kaygıları nedeniyle palmiye yağı biyoyakıtlarının kullanımını aşamalı olarak sona erdiren ve RED II olarak bilinen AB Yenilenebilir Enerji Direktifi'ne ve şirketlerin daha sıkı tedarik taahhütlerine bağlıyor.

Önceki analizde Endonezya, Çin ve Hindistan'ın 2021 ve 2022'de Endonezya'nın palmiye yağı kaynaklı ormansızlaşma riskinin toplam yüzde 75'ini oluşturduğu saptanmıştı. Bu ülkelere giden sevkiyatların ton başına riski, AB'ye yapılan sevkiyatların yaklaşık iki katıydı. Önceki döneme ait bu rakamlar, yalnızca Avrupa'ya yönelik ithalatı hedefleyen önlemlerin sektörün orman ayak izinin en büyük bölümünü neden ele alamayacağını açıklamaya yardımcı oluyor.

Reklam

İhracatın çoğunluğunu dört grup kontrol ediyor, ancak eksik kayıtlar artıyor

Royal Golden Eagle, Sinar Mas, Musim Mas ve Wilmar, 2024'te Endonezya palmiye yağı ihracatının toplam hacminin yüzde 52'sini gerçekleştirdi. 2018'de dördüncü sırada yer alan Royal Golden Eagle, yüzde 15,5'lik payla en büyük ihracatçı oldu.

Orta ölçekli ihracatçılardan KPN Corp, 2018'deki 15'incilikten 2024'te yedinciliğe yükseldi. Permata Hijau ise beşincilikten 12'nciliğe geriledi. Bu değişimler önemli; çünkü tedarik şeffaflığı, yalnızca en büyük grupların değişmeyen bir listesini kapsamakla sınırlı kalmamalı.

Öte yandan Trase'nin kaynağı bilinmiyor olarak sınıflandırdığı ihracat hacminin payı, 2018'de yüzde 1'in altındayken 2024'te yaklaşık yüzde 17'ye çıktı. Trase, bu açığı ticaret verilerindeki sevkiyat kayıtlarının eksikliğine bağlıyor. Bilinmiyor sınıflandırması, sevkiyatların yasa dışı biçimde ormandan açılan arazilerden geldiğini göstermez; ancak ticaretin tedarikçilerle ve çevresel risklerle ilişkilendirilmesini zorlaştırır.

Trase araştırmacısı Adelina Chandra, yurt içindeki alıcıların daha iyi raporlanması ve tedarik kaynaklarının konumlarına kamuoyunun erişebilmesi çağrısında bulundu. Yurt içi tüketim artık üretimin yarısını aştığından, ağırlıklı olarak ihracata göre tasarlanan açıklama yükümlülükleri pazarın büyük bir bölümünü incelemeyi zorlaştırıyor.

Ayrı bir palmiye yağının yanlış etiketlenmesine ilişkin soruşturmada, ihracatçıların yüksek vergilerden kaçınmak için palmiye yağını değirmen atığı gibi gösterdiği iddiaları ele alınmıştı. Bu soruşturma, Trase'nin eksik sevkiyat kayıtlarını açıklamıyor; Avrupalı alıcıların da söz konusu plandan haberdar olduğu ileri sürülmedi. Soruşturma farklı bir doğrulama sorununa işaret ediyor: Bir ürünün beyan edilen kategorisini bilmek, tedarik zincirinde gerçekte neyin hareket ettiğini her zaman ortaya koymaya yetmiyor.

Orman taahhütleri ticareti kapsıyor, ancak ek kazanımı kanıtlamıyor

Ormansızlaşmayı önlemeye yönelik resmî taahhütleri bulunan şirketler, 2024'te kayda geçen Endonezya palmiye yağı ihracatının yaklaşık yüzde 93'ünü kapsıyordu. Önceki araştırmada bu oran yüzde 85'in üzerinde hesaplanmıştı. Bilinmiyor olarak sınıflandırılan payın artması nedeniyle, bu oranların gözlemlenen ya da kayda geçen ticarete ilişkin olduğu önemli bir ayrıntı.

Taahhütlerin performansına ilişkin kanıtlar dikkatle yorumlanmalı. İsveç Çevre Enstitüsü'nün (SEI) 2022 değerlendirmesinde, bu tür taahhütleri bulunan ihracatçıların ton başına ormansızlaşma riski rakiplerinin yüzde 70'i düzeyindeydi. Trase araştırmasına öncülük eden California Üniversitesi Santa Barbara'dan Robert Heilmayr, araştırmanın tanıtımında bu sonucu aktardı.

"Sıfır ormansızlaşma taahhütleri (ZDC) ile palmiye yağı tedarik zincirlerinde daha düşük ormansızlaşma riski arasında bağlantı bulunduğunu gösteren ilk açık kanıt bu," dedi Dr. Robert Heilmayr.

Daha sonraki bir analizde, taahhüt veren ve vermeyen ihracatçıların yıllık ormansızlaşma yoğunlukları benzer bulundu: Sırasıyla 1.000 ton başına 0,27 ve 0,23 hektar. Son açıklayıcı yazıda ayrıca, taahhütlerle bağlantılı imtiyaz alanlarında 2018-2020 döneminde yıllık ormansızlaşmanın yüzde 1'in altında kaldığı; ancak taahhüt vermeyen imtiyaz alanlarına kıyasla ek bir düşüş görülmediği belirtiliyor.

Bu bulgular farklı ölçümler, dönemler ve analiz birimleriyle ilgili. Geçmişteki orman kaybından kaynaklanan daha düşük bir ayak izi, yıllık orman kaybı oranının daha düşük olmasıyla aynı şey değil; bu karşılaştırmaların hiçbiri tek başına taahhütler olmasaydı ne olacağını kanıtlamıyor. Trase, taahhütlerin katılımcı şirketlerin ötesindeki uygulamaları etkilemiş olabileceği ihtimalini de dışlamıyor; bu etki karşılaştırmanın kapsamı dışında kalıyor.

Reklam

Orman kaybı yavaşlasa da turbalık emisyonları sürüyor

Palmiye plantasyonlarıyla bağlantılı turbalık çökmesi, 2024'te yaklaşık 148 milyon ton karbondioksit eşdeğeri emisyona yol açtı. Turba yangınlarıyla birlikte bu kaynaklar, Trase'nin değerlendirdiği sektör emisyonlarının yaklaşık yüzde 85'ini oluşturdu. Karbondioksit eşdeğeri, farklı sera gazlarının ısınma etkisini ortak bir ölçekte ifade ediyor.

Turba, ıslak arazide biriken organik maddelerden oluşuyor. Tarım amacıyla arazinin suyunun tahliye edilmesi, bu maddeleri ayrışmaya açık hâle getiriyor; bunun sonucunda karbon salınıyor ve zemin çöküyor. Kuru turba da yangına daha açık hâle geliyor. Bu süreçler, ilk arazi dönüşümünün üzerinden uzun süre geçtikten sonra da devam edebiliyor. Dolayısıyla yeni ormansızlaşmanın azalması, emisyonların da aynı oranda azalmasını kendiliğinden sağlamıyor.

Trase, arazi dönüşümü, turbalık çökmesi ve turba yangınlarını kapsayan değerlendirmede, 2015-2024 dönemindeki yıllık emisyon ortalamasını 215 milyon ton karbondioksit eşdeğeri olarak hesaplıyor. Arazi dönüşümünden kaynaklanan emisyonlar bu dönemde yüzde 58 azaldı. Bu rakamlar, tarımsal girdilerden rafinaj, taşımacılık ve nihai kullanıma kadar tüm aşamaların eksiksiz hesabını oluşturmuyor.

İsveç Çevre Enstitüsü'nün 2024 emisyon değerlendirmesinde, 2015-2022 döneminde sanayi üretiminden kaynaklanan yıllık ortalama emisyon 220 milyon ton olarak verilmiş; turbalık çökmesi ve yangınlar emisyonların yaklaşık yüzde 92'sini oluşturmuştu. Yeni yüzde 85 oranı aynı tarihsel ortalamaya değil, 2024 yılına ait. Bu nedenle iki oran doğrudan bir iyileşme ölçüsü olarak değerlendirilmemeli.

Turba arazilerindeki verimli palmiye yağı üretim alanı 2015'te yaklaşık 1,28 milyon hektardan 2024'te 1,64 milyon hektara çıkarak yaklaşık yüzde 28 büyüdü. Birikmiş bu alan, yeni turbalık dönüşümünü önlemenin ve suyu daha önce tahliye edilmiş arazileri yönetmenin iklim açısından ayrı görevler olduğunu gösteriyor.

Yangın riski ve çiftçilere destek, tamamlanmamış işleri ortaya koyuyor

Trase'nin son analizinde aktarılan MapBiomas Fire Monthly verilerine göre Ocak-Ağustos 2026 döneminde 677 bin 743 hektar yandı. Bu rakam, Endonezya'da yanan alanı gösteriyor; palmiye yağı nedeniyle yandığı kanıtlanmış arazileri değil. Buna rağmen Auriga İcra Direktörü Timer Manurung, MapBiomas Indonesia haritalandırmasının maden ve benzeri faaliyetlere ayrılmış imtiyaz alanları arasında en fazla yangının palmiye imtiyazlarında kaydedildiğini gösterdiğini söyledi.

Trase, Ağustos 2026'da altı ilde yürütülen acil kara ve hava operasyonlarına ve Meteoroloji, İklim ve Jeofizik Ajansı'nın kaydettiği, Güney Kalimantan'da art arda 60 günden uzun süre yağış görülmemesine de değiniyor. Öneriler arasında orman ve turba korumalarının daha sıkı uygulanması, yeniden sulama ve restorasyon bulunuyor.

Çiftçilerin karşılaştığı zorluk farklı, ancak diğer sorunlarla bağlantılı. Küçük üreticiler, yağ palmiyesi plantasyonlarının yüzde 32'sini yönetiyor ve Endonezya'nın palmiye yağı üretiminin yüzde 35'ini gerçekleştiriyor. Yaşlanan ağaçların yenilenmesi, mevcut arazide üretimi artırabilir; ancak çiftçiler mülkiyet haklarının belirsizliği, yetersiz izlenebilirlik ve yeni palmiye ağaçları olgunlaşana kadar hasat geliri elde edememe sorunlarıyla karşı karşıya.

Küçük Üreticiler İçin Palmiye Yağı Yenileme Programı'nın (PSR) hibesi 2024'te hektar başına 60 milyon rupiye çıkarılarak ikiye katlandı. Ancak program o yıl 120 bin hektarlık hedefin yalnızca yüzde 41'ine, 2025'te ise yüzde 31'ine ulaşabildi. Bildirilen bu oranlar hedefe uygulandığında sırasıyla yaklaşık 49 bin 200 ve 37 bin 200 hektara karşılık geliyor.

2026'daki yıllık hedef 50 bin hektara düşürüldü; ağustos ayına kadar 20 bin 229 hektar yenilendi. Bu, küçültülmüş hedefin yaklaşık yüzde 40,5'ine karşılık geliyor. Mülkiyetin belgelenmemesi, arazilerin yasal olarak belirlenmiş orman alanlarıyla çakışması ve yenileme sürecinde gelir kaybı yaşanması engeller arasında. Daha geniş kapsamlı plantasyonlara el koyma kampanyası, arazi statüsünü özellikle önemli hâle getiriyor; ancak Trase bu kampanyanın PSR'ye katılım üzerindeki etkisini ölçmüyor.

Reklam

Daha güçlü hesap verebilirlik neleri kapsamalı?

Bulgular birbiriyle bağlantılı üç önceliğe işaret ediyor: Yurt içi tedarik kaynaklarını görünür kılmak, kalan ormanları korumak ve tarıma açılmış turbalıklardan kaynaklanan emisyonları azaltmak. Bu alanlardan birindeki ilerleme diğerlerinin yerini tutamaz. İhracat taahhütleri açıklanmayan yurt içi alımları kapsayamaz; yeni orman kaybının düşük olması da yıllar önce suyu tahliye edilmiş arazilerden kaynaklanan emisyonları durduramaz.

Ekonomik çıkarlar büyük. Trase, sektörün Endonezya Gayrisafi Yurt İçi Hasılası'na katkısını yaklaşık yüzde 4,5, 2024'teki ihracat gelirini 27,8 milyar ABD doları ve doğrudan ve dolaylı istihdamı 16,5 milyon kişinin üzerinde hesaplıyor. Dolayısıyla hesap verebilirliğin iyileştirilmesi, uluslararası ticaret şirketlerinin yanı sıra çiftçileri ve yurt içindeki sanayileri de ilgilendiriyor.

Bazı kararlar ve ölçümler hâlâ tamamlanmadı. Analiz; yurt içindeki alıcıların kapsamlı bir haritasını, 2024'te ormansızlaşma riskinin gıda ve yakıt arasında nasıl dağıldığını ya da B50'nin yaratacağı ek orman ayak izini sunmuyor. Ormancılık Kanunu'nda yapılması planlanan değişikliklere ve Yerli Halklara ilişkin mevzuata dair tartışmaları ele alıyor, ancak oylama tarihlerini belirtmiyor. Ağustos 2026'ya ait yangın ve yenileme rakamları da yılın tamamına değil, kısmi sonuçlara dayanıyor.

Küçük üreticiler için daha iyi izlenebilirliğin, arazi haklarının erişilebilir biçimde tanınması ve uygulanabilir yenileme desteğiyle birlikte sunulması gerekiyor. Aksi hâlde AB Ormansızlaşma Yönetmeliği kapsamındakiler de dahil daha sıkı şartlar, arazilerini ve tedarik yollarını belgeleyemeyen çiftçileri dışlama riski taşıyor; bu, üretimi mevcut plantasyonlarda iyileştirebilecek çiftçileri de etkileyebilir.

Öne Çıkanlar

  • Yurt içi tüketim 2024'te 24,6 milyon tona, yani Endonezya palmiye yağı üretiminin yüzde 53'üne ulaştı.
  • Yurt içi alımlar, ormansızlaşma riskinin yüzde 67'sinden sorumluydu; bu, Hindistan'la bağlantılı ayak izinin yaklaşık 8,8 katı.
  • Geçmişteki orman kaybıyla ilişkilendirilen risk, 2024'te palmiye yağı üretimi için yeni kesilen yaklaşık 32 bin hektardan farklı bir ölçüm.
  • Papua'da palmiye yağı kaynaklı ormansızlaşma 2025'te iki kattan fazla arttı; ülke genelindeki orman kaybının yüzde 56'sı Kalimantan'da gerçekleşti.
  • Dört şirket grubu ihracatın yüzde 52'sini gerçekleştirirken ihracat hacminin yaklaşık yüzde 17'si kaynağı bilinmiyor olarak sınıflandırıldı.
  • Turba çökmesi ve yangınlar, 2024'te sektörün değerlendirilen emisyonlarının yaklaşık yüzde 85'ini oluşturdu.
  • Küçük üreticilerin ağaç yenileme çalışmaları, hibeler artırılmasına rağmen hedeflerin gerisinde kaldı; arazi belgeleri ve gelir kaybı engel olmayı sürdürüyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir