Kümes hayvanı fiyatlarının en yüksek olduğu yerlere yeni çiftlikler planlanıyor
Endonezya, fiyatların hükümetin referans seviyelerini aştığı illerde etlik tavuk ve yumurta tavuğu çiftliklerini artırmayı planlıyor. Tarım Bakanı Andi Amran Sulaiman, iki yaygın protein kaynağına yönelik talebi artıran ulusal ücretsiz ve besleyici yemek programı kapsamında hükümetin fiyatların yüksek olduğu pazarları belirleyip üretimi bu bölgelere yaklaştıracağını söylüyor.
İçindekiler
- Kümes hayvanı fiyatlarının en yüksek olduğu yerlere yeni çiftlikler planlanıyor
- Ücretsiz yemek mutfakları yerel pazarlara daha fazla alıcı getiriyor
- Bakanlık çiftliklerin kurulacağı yerleri nasıl seçecek?
- Yem maliyetleri üreticiler üzerindeki baskıyı artırıyor
- Küçük fazlalar, çok daha büyük bir talep artışıyla karşı karşıya
- Daha fazla civciv üretimi artırabilir, ancak çiftliklerin hazırlık yapması gerekiyor
- İstihdam ve küçük üreticilere destek
- Kümes teknolojisi çiftlik verimliliğini artırabilir
- Kümes hayvanı fiyatlarının yükselmesi hane bütçeleri açısından ne anlama geliyor?
- Öne Çıkanlar
Programın tam olarak uygulamaya konmasıyla 1,1 milyon ton ek tavuk eti ve 700 bin ton yumurtaya ihtiyaç duyulması bekleniyor. Tarım Bakanlığı ayrıca yeni çiftlikler ve bunlarla bağlantılı faaliyetlerin 1,4 milyona kadar istihdam yaratabileceğini öngörüyor. Bu girişim üç hedefi bir araya getiriyor: yemek programını beslemek, hane halkının gıda harcamalarını makul düzeyde tutmak ve kümes hayvanı üretimini Endonezya geneline daha dengeli yaymak.
Ekim 2025 enflasyon verileri, hükümetin bu gıdalara neden odaklandığını gösteriyor. Endonezya İstatistik Kurumu, yumurta fiyatlarının eylüle kıyasla yüzde 4,43 arttığını ve aylık manşet enflasyona 0,04 puan eklediğini bildirdi. Tüketim amacıyla yetiştirilen tavuklardan elde edilen etlik tavuk eti fiyatları ise yüzde 1,13 yükselerek enflasyona 0,02 puan daha katkıda bulundu. İki gıdanın toplam katkısı 0,06 puan oldu.
Endonezya Merkez Bankasının gıda fiyatı panosunda yumurtaların Batı Sumatra, Güney Sumatra, Banten ve Yogyakarta’da kilogram başına 28.000 ila 29.900 rupiden satıldığı görüldü. Ulusal Gıda Ajansının 5/2022 sayılı Yönetmelik’le belirlenen üretici seviyesi referans fiyatı kilogram başına 26.500 rupidir.
Piyasa fiyatları, üretici referans fiyatının 1.500 ila 3.400 rupiah, yani yaklaşık yüzde 5,7 ila 12,8 üzerindeydi. Referans fiyat üretici seviyesinde geçerli olurken piyasa fiyatlarına yumurtaların taşınması ve satılmasıyla ilgili maliyetler de yansıyor. Hükümet, perakende fiyat beklentilerine yön vermek için ayrı bir tüketici referans fiyatı belirliyor. Fiyat baskısının sürmesi, arzın kısıtlı olduğuna, üretim maliyetlerinin arttığına ya da her iki durumun birden yaşandığına işaret edebilir.
Ücretsiz yemek mutfakları yerel pazarlara daha fazla alıcı getiriyor
Yerel adıyla SPPG mutfakları olarak bilinen Beslenme Hizmet Birimleri, ücretsiz ve besleyici yemek programı için yakınlardaki pazarlardan ve perakendecilerden yumurta ve tavuk satın alıyor. Düzenli alımları, hane halkına ve diğer müşterilere hizmet veren pazarlara büyük bir kurumsal müşteri daha ekliyor.
Mağaza rafları boş değil, ancak aynı ürünler için rekabet eden alıcıların sayısı artıyor. Mutfaklar yerel arzdan daha fazla pay aldıkça baskı, haftalık fiyat hareketlerine ve enflasyon raporundaki fiyatları dalgalı gıda kategorisine yansıyor. Bu kategori, fiyatları bir aydan diğerine hızla değişebilen gıdaları kapsıyor.
Endonezya İstatistik Kurumunda dağıtım ve hizmet istatistiklerinden sorumlu başkan yardımcısı Pudji Ismartini, yemek programının birkaç ay önce başlamasından bu yana talepte yaşanan değişimi ve bunun ekim ayındaki fiyat hareketleriyle ilişkisini anlattı.
"Program başladığından beri bu iki ürüne yönelik talep hızla arttı; ekim ayında fiyatları dalgalı gıda kategorisindeki enflasyonu asıl yükselten ürünler yumurta ve etlik tavuk eti oldu," dedi Pudji Ismartini.
Endonezya İstatistik Kurumu, enflasyonun doğrudan ne kadarının yemek programından kaynaklandığına ilişkin kesin bir pay hesaplamıyor. Bununla birlikte, talebin güçlenmesi programın yaygınlaşmasıyla ve yumurta ile tavuk fiyatlarının artmasıyla aynı döneme denk geliyor. Birkaç ilde benzer fiyat baskıları yaşanması, hükümeti üretimi bu gıdaları satın alan mutfaklara ve hane halkına daha yakın bölgelere taşımayı değerlendirmeye yöneltiyor.
Ek talep, mevcut kümes hayvanı fazlalarının işlevini de değiştiriyor. Ulusal üretim ile tüketim arasındaki küçük bir tampon görevi gören arzın, daha fazla mutfak açıldıkça tüketilmesi bekleniyor. Bu nedenle fiyatları istikrarlı tutmak için hem üretim miktarına hem de ürünlerin alıcılara ulaştığı yerlere dikkat etmek gerekiyor.
Bakanlık çiftliklerin kurulacağı yerleri nasıl seçecek?
Tarım Bakanlığı, piyasa fiyatları ile referans fiyatlar arasındaki farkın en yüksek olduğu ilçeleri ve şehirleri haritalandırmayı planlıyor. Ardından fiyatları düşürmeye yardımcı olabilecek ek yerel arzın sağlanması amacıyla yumurta üreten yumurta tavuğu çiftlikleri ve et için tavuk yetiştiren etlik tavuk çiftlikleri kuracak.
Tarım Bakanı Andi Amran Sulaiman, planlanan yaklaşımı açık ifadelerle anlattı.
"Fiyatların yüksek olduğu yerleri belirleyip oralarda kümes hayvanı çiftlikleri kuracağız," dedi Tarım Bakanı Andi Amran Sulaiman.
Fiyatların üretici seviyesi referansını şimdiden aştığı Sumatra’nın bazı bölgeleri ve Yogyakarta, olası adaylar arasında. Üretimin Java’da yoğunlaşması, uzaktaki pazarların ek nakliye maliyetleriyle karşı karşıya kalmasına yol açabiliyor. Bu güzergâhlardaki aksamalar perakende fiyatlarına hızla yansıyabiliyor. Tüketicilere daha yakın çiftlikler taşıma mesafelerini kısaltabilir, ürünlerin bozulma riskini azaltabilir ve yerel tedarikçiler arasındaki rekabeti artırabilir.
Bakanlık, inşaat için kapsamlı bir takvim yayımlamadı. Hayvanlar çiftliklere yerleştirilmeden önce arazinin temin edilmesi, çevre izinlerinin alınması, hastalık önleme planlamasının yapılması ve yem tedarikçileriyle kuluçkahanelere güvenilir bağlantıların kurulması gerekiyor. Bu hazırlıklar aylar sürebilir; ancak yerleşik tedarik ağları olan şirketler mevcut tesislerini daha hızlı genişletebilir veya yeniden düzenleyebilir.
Talep, arz tedbirleri ve fiyat verilerinin seyri, 7 Kasım 2025 tarihli duyurunun arka planını ortaya koyuyor:
- 2025’in başlarında yetkililer, faaliyetteki yaklaşık 2.000 SPPG mutfağının sayısını Ağustos 2025’e kadar önce 6.000’e, ardından 8.000’e çıkarma planlarını açıkladı.
- 2025’in üçüncü çeyreğinde yurt içi mısır fiyatları arttı, stokların piyasaya sürülmesinin ardından geriledi.
- Ekim 2025’te yumurta fiyatları bir önceki aya göre yüzde 4,43, etlik tavuk eti fiyatları ise yüzde 1,13 yükseldi.
- 7 Kasım 2025 itibarıyla bakanlık, yem maliyetlerini düşürmeye ve kümes hayvanı üretimini artırmaya yönelik tedbirlerle birlikte fiyatların yüksek olduğu pazarlarda yeni çiftlikler kurulmasını öneriyordu.
Yem maliyetleri üreticiler üzerindeki baskıyı artırıyor
Yem, kümes hayvanı üretimindeki en büyük tek girdi maliyeti. Yurt içinde mısır arzının kısıtlı olması da maliyetleri artırdı. Üçüncü çeyrekte yükselen mısır fiyatları, stokların piyasaya sürülmesinin ardından geriledi ancak ithal tahıla kıyasla yüksek kalmayı sürdürdü.
Hükümet, yem maliyetlerindeki artışı sınırlamak için sübvansiyonlu fiyatlarla 52.400 ton mısır dağıtıyor. Devlete bağlı hayvancılık şirketi Berdikari de 2025’te 600.000 ton yemlik buğday ithal etmeyi planlıyor. Buğday, bir sonraki büyük mısır hasadını beklerken yem fabrikalarının karışım hazırlamasına yardımcı olacak.
Bapanas olarak bilinen Ulusal Gıda Ajansı, mısır programını yumurta ve tavuk üreticilerine destek ve üretim maliyetlerinin gıda fiyatlarına yansımasını önleme aracı olarak sunuyor. Bapanas Başkanı Arief Prasetyo Adi, daha ucuz yem ile kümes hayvanı fiyatlarının istikrara kavuşması arasındaki amaçlanan bağlantıyı anlattı.
"Yem maliyetinin uygun düzeyde olması yumurta fiyatlarını istikrara kavuşturacak ve böylece tavuk eti fiyatlarını kontrol altında tutacak. Program, bu yılın sonuna kadar yumurta üretiminin sürdürülebilirliğini sağlayacak," dedi Arief Prasetyo Adi.
Bazı bölgelerdeki etlik tavuk yetiştiricileri civciv, canlı tavuk ve yem fiyatlarının da yükselmesiyle karşı karşıya kaldı. Bir çiftliğin üretim zincirinin üç unsurunu da işler halde tutması gerekiyor: yetiştirilecek civcivler, büyümelerini sağlayacak yem ve yetişkin tavukları satın alacak müşteriler. Yalnızca binalar eklemek, bu işletme baskılarını ortadan kaldırmayacak.
Kuluçkahane arzı çoğu zaman kümes hayvanlarının bulunabilirliğini ve üreticilerin aldığı fiyatları dengelemek amacıyla belirlenen yerleştirme kotalarıyla yönetiliyor. Bu kotaların gevşetilmesi üretimi daha hızlı artırabilir. Ancak üretimin artmasının hastalık kayıplarına ya da çiftlik fiyatlarının çökmesine yol açmaması için kararın hastalık önleme kapasitesi, aşılama kapsamı ve yeterli piyasa talebiyle uyumlu olması gerekiyor.
Küçük fazlalar, çok daha büyük bir talep artışıyla karşı karşıya
Tarım Bakanlığına göre Endonezya, tavuk eti ve yumurtada kendi kendine yeterliliğe ulaştı. Bildirilen arz fazlası et için yaklaşık 0,12 milyon ton, yumurta içinse 0,17 milyon ton. Kendi kendine yeterlilik, ölçülen talep düzeyinde yurt içi üretimin ülkenin ihtiyaçlarını karşılayabilmesi anlamına geliyor.
Hayvancılık ve Hayvan Sağlığı Genel Müdürlüğü, yıllık tavuk eti üretimini yaklaşık 4,2 milyon ton, yumurta üretimini ise yaklaşık 6,5 milyon ton düzeyinde tutarken her iki üründe de küçük fazlalar bulunduğunu bildirdi. Yetkililer, 2025’te yemek programı en geniş kapsamına ulaşmadan arzın artırılabileceğini söyledi; daha fazla SPPG mutfağı açıldıkça bu fazlaların tüketilmesini beklediklerini de belirtti.
Beklenen 1,1 milyon tonluk ek tavuk eti ihtiyacı, açıklanan 4,2 milyon tonluk yıllık üretimin yaklaşık yüzde 26’sına karşılık geliyor. 700.000 tonluk ek yumurta ihtiyacı ise yıllık 6,5 milyon tonluk üretimin yaklaşık yüzde 11’i. Bu karşılaştırmalar, yetkililerin açıkladığı üretim miktarlarına kıyasla planlanan talep artışının boyutunu gösteriyor.
Ek et ihtiyacı, bildirilen 120.000 tonluk et fazlasının dokuz katından fazla. Ek yumurta ihtiyacıysa bildirilen 170.000 tonluk yumurta fazlasının dört katından biraz yüksek. Dolayısıyla mevcut üretim tamponu, tam kapasiteyle işleyecek bir yemek programından beklenen talep artışının oldukça altında kalıyor.
Yetkililer, faaliyetteki yaklaşık 2.000 mutfağın sayısını Ağustos 2025’e kadar önce 6.000’e, ardından 8.000’e çıkarma planını açıklamıştı. Bu artış, yerel pazarlara düzenli kurumsal alımların daha fazla yönelmesi anlamına gelecekti. Kümes hayvanı üretimine yönelik çözüm, yeni çiftliklerin yanı sıra üretime daha fazla civciv sokulmasına izin verilmesi seçeneğini de içeriyor.
Daha fazla civciv üretimi artırabilir, ancak çiftliklerin hazırlık yapması gerekiyor
Tarım Bakanlığında Hayvancılık ve Hayvan Sağlığı Genel Müdürü olan Agung Suganda, artan talebi karşılamak için seçeneklerden biri olarak civciv üretim kotalarında değişiklik yapılmasını gösterdi. Günlük civcivler, çiftliklerin satın alıp yetiştirdiği yeni yumurtadan çıkmış tavuklardır.
"SPPG mutfaklarının genişlemesine yönelik stratejileri görüşmek ve hazırlık yapmak üzere yakında kümes hayvanı sektörü paydaşlarının tümünü toplantıya çağıracağız. Günlük civciv üretim kotasını tamamen kaldırırsak ulusal dağıtım haftada 90 milyon civcive ulaşabilir," dedi Agung Suganda.
Kümes hayvanı işletmeleriyle yapılması önerilen görüşmeler, daha fazla mutfağın açılmasına ve talebin yükselmesine nasıl hazırlanılacağını ele alacak. Civciv dağıtımının artırılması çiftliklere giren hayvan sayısını yükseltebilir; ancak çiftliklerin ayrıca yeme, uygun barınaklara, veterinerlik desteğine ve pazara erişime ihtiyacı var.
Yeni tesislerin inşası zaman alıyor. İzinler alındıktan sonra kapalı kümeslerin, havalandırma sistemlerinin, yemleme ve sulama ekipmanlarının ve gübre yönetim sistemlerinin inşası orta büyüklükteki alanlarda genellikle birkaç hafta ila birkaç ay sürüyor.
Kümes hayvanı işletmelerinin birbiriyle bağlantılı kısımlarını hâlihazırda yöneten entegre şirketler, yeni kümesler ekleyerek veya eski binaları dönüştürerek daha hızlı ilerleyebilir. Küçük üretici kooperatifleri de üretimi artırabilir; ancak hastalık önleme ve sıcaklık kontrolü standartlarını karşılamak için genellikle finansman ve teknik destek gerekiyor.
Uygulamadaki temel görev, üretimin her aşamasını birbiriyle uyumlu hale getirmek. Daha fazla civciv için yeterli çiftlik alanı, daha büyük sürüler için yeterli yem, ek et ve yumurta için de güvenilir toplama ve dağıtım gerekiyor. Bakanlığın konum stratejisi, bu arzı fiyat baskısının en güçlü olduğu pazarlara yaklaştırmayı amaçlıyor.
İstihdam ve küçük üreticilere destek
Bakanlık, projeler izin aşamasından üretime geçerken çiftlikler, yem teslimatı, civciv tedariki, işleme, soğuk depolama ve perakende lojistiği genelinde yaklaşık 1,4 milyon istihdam yaratılmasını bekliyor. Bu, yalnızca kümeslerdeki işleri değil, kümes hayvanı tedarik zincirinin daha geniş kapsamını ele alan bir öngörü.
Amran, genişlemeyi halk merkezli bir ekonominin ve Cumhurbaşkanı Prabowo Subianto’nun desteklediği Pancasila ekonomisinin bir parçası olarak sunuyor. İstihdam hedefi, büyük kümes hayvanı şirketlerinin kapasitesinin yanı sıra küçük üreticilerin katılımını da planın önemli bir parçası haline getiriyor.
Endonezya’nın kümes hayvanı sektörü, büyük entegre işletmelerle geniş bir küçük üretici ağı bir arada barındırıyor. Büyük şirketler yem fabrikalarını, kuluçkahaneleri, çiftlikleri ve işleme tesislerini kontrol ediyor; krediye ve modern kümeslere erişimleri daha kolay. Küçük üreticilerin kaynakları daha sınırlı ve yem, civciv ve alıcılara erişim için yerel tüccarlara bağımlılar.
Yüksek yem maliyetleri, uzun süren sıcak dönemlerdeki ısı stresi ve hastalıkların eşit düzeyde önlenememesi küçük çiftlikleri özellikle ağır etkileyebilir. Hayvan ölümlerindeki küçük bir artış veya büyümenin yavaşlaması kâr marjlarını silebilir. Endonezya’da ve benzer pazarlarda hâlihazırda kullanılan şu tedbirler küçük üreticilerin büyümesine yardımcı olabilir:
- Sıcaklık kontrolünü iyileştiren ve büyüme için gereken yem miktarını azaltan kapalı kümeslere yönelik krediler.
- Üretici grupları veya kooperatifler aracılığıyla şeffaf fiyatlarla güvenilir civciv ve yem tedariki.
- Kuş gribine ve Newcastle hastalığına karşı eğitim, veterinerlik hizmetleri ve aşılama desteği.
- Sıcak bölgelerde et kayıplarını azaltmak için soğuk depolama ve soğutmalı taşımacılık.
- İklim koşullarına daha iyi dayanacak şekilde tasarlanan kümes ve ekipmanlar için uygun maliyetli finansman.
Bazı illerde bu destek türleri hâlihazırda sunuluyor. Yeni çiftliklerin planlandığı yerlerde desteğin yaygınlaştırılması, büyük şirketlerle küçük üreticiler arasındaki farkı azaltabilir, yakın çevredeki çiftliklerde hastalık risklerini düşürebilir ve ek üretimin tüketicilere daha uygun fiyatlarla ulaşmasına yardımcı olabilir.
Kümes teknolojisi çiftlik verimliliğini artırabilir
Endonezyalı kümes hayvanı üreticileri, verimliliği artırmak ve hayvan refahı tartışmalarına yanıt vermek için barınma sistemlerini değiştiriyor. Yumurta tavuğu çiftliklerinin çoğu kafesler yerine büyük kümes içindeki serbest dolaşımlı sistemlere geçiyor. Etlik tavuk üreticileri ise hava akışını ve altlık yönetimini sürdürürken metrekare başına daha fazla hayvan yetiştirmeye imkân veren, birkaç kat üzerine yerleştirilmiş kafeslere yatırım yapıyor.
Kapalı kümes teknolojisinde otomatik yemleme ve soğutma sistemlerinin bulunduğu kapalı binalar kullanılıyor. Sıcaklığın suyun buharlaşmasıyla düşürülmesini sağlayan fanlar ve evaporatif soğutma, sıcak aylarda ısı stresini ve ölümleri azaltabiliyor. Daha istikrarlı koşullar, hayvanların büyümeyi sürdürmesine de yardımcı oluyor.
Yem dönüşümü, verimliliğin temel ölçütlerinden biri. Belirli miktarda büyüme sağlamak için ne kadar yeme ihtiyaç duyulduğunu gösteriyor. Daha iyi sıcaklık kontrolü ve yemleme sistemleri bu performansı artırarak her kilogram tavuk eti üretmenin maliyetini düşürebilir.
Bu iyileştirmeler önemli miktarda yatırım gerektiriyor. Büyük kümes hayvanı şirketleri, bankalar ve küçük üreticiler arasındaki ortaklıklar finansman sağlamaya yardımcı olabilir. Uygun sistemleri en baştan benimseyen çiftlikler birim başına maliyetlerini düşürebilir ve giderek yaygınlaşan hava olayları sırasında arzı daha istikrarlı tutabilir.
Ekipman tercihleri daha geniş üretim planına da uygun olmalı. Kümes, havalandırma, soğutma, yem dağıtımı ve gübre yönetimi, çiftliğin hayvanları sağlıklı tutma ve güvenilir arz sağlama becerisine katkıda bulunuyor. Küçük işletmeler bu sistemleri kurup çalıştırmak için çoğu zaman hem finansmana hem de teknik rehberliğe ihtiyaç duyuyor.
Kümes hayvanı fiyatlarının yükselmesi hane bütçeleri açısından ne anlama geliyor?
Yumurta ve tavuk, Endonezya mutfağının temel unsurları arasında yer alıyor ve sığır eti ile balıktan daha uygun fiyatlarla protein sağlıyor. Birçok hane bunları her hafta satın aldığı için fiyatlardaki küçük artışlar bile enflasyon endeksini etkileyebilir ve ailelerin diğer ihtiyaçları için daha az para kalmasına yol açabilir.
Manşet enflasyon Ekim 2025’te yıllık bazda yüzde 2,86’ya ulaştı. Gıda, içecek ve tütün grubu yüzde 4,99 arttı; bu grubun yıllık yükselişine en büyük tek katkıyı kırmızı biber yaptı. Kümes hayvanı fiyatlarındaki baskı, gıda maliyetlerindeki daha geniş çaplı hareketin bir parçasıydı.
Yumurta aylık manşet enflasyona 0,04 puan, etlik tavuk eti ise 0,02 puan katkıda bulundu. Puan, bir ürünün enflasyon oranına ne kadar ekleme yaptığını gösterirken yüzde 4,43’lük yumurta fiyatı artışı ve yüzde 1,13’lük et fiyatı artışı fiyatların kendisindeki değişimi ifade ediyor.
Bu iki ürünün toplam katkısı, bütçelerinin büyük bir bölümünü gıdaya ayıran haneler açısından daha önemli. Birkaç temel gıda ürününün aynı anda pahalanması, ulusal enflasyon endeksindeki değişim sınırlı görünse bile haftalık alışverişi zorlaştırabilir.
Hükümetin yanıtı, birbiriyle bağlantılı iki baskıyı ele alıyor. Çiftlikleri fiyatların yüksek olduğu pazarlara yakın kurmak, yerel ürün bulunabilirliğini artırmayı ve nakliye maliyetlerini azaltmayı amaçlıyor. Sübvansiyonlu mısır ve planlanan buğday ithalatı, hayvanların beslenme maliyetini düşürmeyi hedefliyor. Çiftlik kapasitesiyle talebin birlikte büyümesi koşuluyla civciv kotalarındaki değişiklikler de üretimi artırmanın başka bir yolu olabilir.
Temel zorluk, hem tüketicileri hem de üreticileri korurken yemek programına yeterli arz sağlamayı sürdürmek. Yeni üretimin fiyatların yüksek olduğu yerlere ulaşması, çiftçilerin de hayvan yetiştirmeyi sürdürebilmelerini sağlayacak işletme maliyetlerine ve satış fiyatlarına sahip olması gerekiyor. Bakanlığın önerileri çiftliklerin konumunu, yem arzını, istihdamı ve mutfakların talebini aynı üretim planında bir araya getiriyor.
Öne Çıkanlar
- Endonezya, yumurta ve tavuk fiyatlarının hükümetin referans seviyelerini aştığı illerde yeni etlik tavuk ve yumurta tavuğu çiftlikleri kurmayı planlıyor.
- Tam olarak uygulamaya konan ücretsiz ve besleyici yemek programının 1,1 milyon ton ek tavuk eti ve 700.000 ton yumurtaya ihtiyaç duyacağı öngörülüyor.
- Batı Sumatra, Güney Sumatra, Banten ve Yogyakarta’da yumurta fiyatları kilogram başına 28.000 ila 29.900 rupiah arasında değişirken üretici referans fiyatı 26.500 rupiah düzeyindeydi.
- Ekim ayında yumurta fiyatları eylüle kıyasla yüzde 4,43, etlik tavuk eti fiyatları yüzde 1,13 arttı; iki ürün aylık manşet enflasyona toplam 0,06 puan ekledi.
- Tarım Bakanlığı, kümes hayvanı üretimi ve bağlantılı tedarik faaliyetleri genelinde yaklaşık 1,4 milyon istihdam yaratılmasını öngörüyor.
- Bir hükümet programı 52.400 ton sübvansiyonlu mısır dağıtırken Berdikari 2025’te 600.000 ton yemlik buğday ithal etmeyi planlıyor.
- Yetkililer, civciv üretim kotalarının kaldırılması hâlinde ulusal dağıtımın haftada 90 milyon civcive ulaşabileceğini söylüyor.
- Bildirilen yıllık üretim, tavuk etinde yaklaşık 4,2 milyon ton, yumurtada ise 6,5 milyon ton düzeyinde; arz fazlaları yemek programının beklenen ek talebinin çok altında.
- Yeni çiftlikler için hazırlık ve inşaat gerekiyor; küçük üreticilerin ise finansmana, teknik desteğe, yem ve civcivlere güvenilir erişime ihtiyacı var.






