Tayvan, Teslim Olunduğu İddialarına Karşı Uyarı ve Sivillere Yönelik Talimatlarla Sivil Savunma Rehberini Güncelliyor

11 dakikalık okuma
Tayvan, Teslim Olunduğu İddialarına Karşı Uyarı ve Sivillere Yönelik Talimatlarla Sivil Savunma Rehberini Güncelliyor

Acil durumlar ve çatışmalar için 29 sayfalık rehber

Tayvan, gelecek hafta güncellenmiş bir sivil savunma el kitabı yayımlayacak. Rehbere, düşman askerleriyle karşılaşan sivillere yönelik talimatlar ve savaş döneminde yanlış bilgilendirmeye karşı kesin bir uyarı da eklendi: Hükümetin teslim olduğu yönündeki her iddia asılsız kabul edilmeli.

İçindekiler
  1. Acil durumlar ve çatışmalar için 29 sayfalık rehber
  2. Düşman askerleri görülürse ne yapılmalı?
  3. Asılsız teslimiyet iddiaları ve sahte talimatlar
  4. Ukrayna ve Avrupa rehberleri neden önemli?
  5. Tatbikatlar el kitabının ötesindeki hazırlıkları sınayacak
  6. Uygulamalar ve bağlantılı cihazlara ilişkin uyarılar
  7. Toplumun işleyişini sürdürmesi için beş alan
  8. Topluluk grupları pratik beceriler kazandırıyor
  9. Haneler şimdiden neler hazırlayabilir?
  10. Farklı düzeylerdeki kesintilere hazırlık
  11. Bilinmesi Gerekenler

13 Eylül 2025'te yayımlanacağı duyurulan parlak kırmızı-turuncu rehber 29 sayfadan oluşuyor. Deprem, tayfun ve Çin'le yaşanabilecek olası bir çatışmaya yönelik hazırlıkları bir araya getiren rehberde sığınak bulma, acil durum malzemeleri hazırlama, çocukları ve evcil hayvanları koruma konularında tavsiyeler yer alıyor.

Pekin, Tayvan'ı kendi toprağı olarak görüyor ve güç kullanmaktan vazgeçmiş değil. Tayvan'ın seçilmiş liderleri bu iddiayı reddediyor ve adanın geleceğine yalnızca halkının karar verebileceğini söylüyor. Askeri tatbikatların sıklaşması, sahil güvenlik devriyeleri ve Tayvan çevresinde giderek karmaşıklaşan manevralar, sivillerin baskı altında uygulayabileceği açık talimatların önemini artırdı.

El kitabı, 2022'de yayımlanan ilk baskının üzerine inşa edildi. Genişletilmiş savaş dönemi rehberinde deniz altı iletişim kablolarına sabotaj ve siber saldırılardan, abluka öncesinde gerçekleşebilecek Tayvan gemilerine yönelik düşmanca denetimlere ve tam kapsamlı bir işgale kadar çeşitli tehditler ele alınıyor.

Rehberin farklı yaş gruplarından kişilerce kullanılabilmesi amaçlanıyor. Akıllı telefonlarla bomba sığınaklarını bulmaya yönelik araçların yanı sıra, evcil hayvanlar da dahil her aile üyesi için temel bir acil durum çantasının nasıl hazırlanacağı anlatılıyor. Rehberin daha geniş kapsamlı mesajı, toplulukları birbirine sahip çıkmaya ve ortak yuvalarını korumaya çağırıyor.

Yetkililer, sivil hazırlığı Tayvan'ın savunmasının bir parçası olarak görüyor. Nereye sığınacağını, güvenilir bilgiye nasıl ulaşacağını ve hangi davranışların askeri hareketleri açığa çıkarabileceğini bilen aileler, acil durum ekipleri müdahale ederken kargaşanın azalmasına katkıda bulunabilir.

Reklam

Düşman askerleri görülürse ne yapılmalı?

Düşman varlığını fark eden sivillere, güvenli olduğu anda bölgeden ayrılmaları talimatı veriliyor. Ayrılmanın güvenli olmadığı durumlarda el kitabı, pencerelerden uzakta ve güvenli bir yerde siper alınmasını söylüyor.

Rehber ayrıca sakinlerden askerlerin konumlarını, kontrol noktalarını veya polis hareketlerini açığa çıkarabilecek fotoğraf ve videolar çekmekten ya da bunları yüklemekten kaçınmalarını istiyor. Kriz sırasında tanıdık bir sokak görüntüsünü paylaşmak, karşı tarafa kişiler, mevziler veya güzergâhlar hakkında faydalı bilgiler verebilir.

Tayvan ordusuna bağlı Topyekûn Savunma Seferberliği Ajansı'nda direktör olan Shen Wei chih, sıradan vatandaşların kameralarını kullanmamalarının savunma operasyonları açısından neden önemli olduğunu açıkladı.

Bu, askeri hareketleri tehlikeye atabilir ve savunma operasyonlarımızı olumsuz etkileyebilir.

Operasyonel güvenlik, askeri faaliyetlere ilişkin bilgilerin düşmanın eline geçmesini önlemek anlamına geliyor. El kitabındaki talimatlara göre bu sorumluluk, aksi hâlde gördüklerini kaydedip paylaşabilecek sivilleri de kapsıyor.

Sakinlerden acil durum ekiplerinin konumlarını veya güzergâhlarını paylaşmamaları da isteniyor. Şüpheli faaliyetler, kişisel risk alınmadan yerel ihbar hatlarına veya polise bildirilmeli. Temel talimat, güvenli bir yere geçmek ve endişeleri yetkililere iletmek.

Asılsız teslimiyet iddiaları ve sahte talimatlar

El kitabı, düşman aktörlerin derin sahte videolar ve yerel işbirlikçilerce daha geniş kitlelere yayılan söylentiler dahil asılsız anlatılarla toplumu bölmeye çalışacağı konusunda uyarıyor. Temel talimat, bir işgal sırasında teslim olunduğu veya yenilgiye uğranıldığı yönündeki iddiaların asılsız kabul edilmesi.

İnternette sahte talimatlar ve uydurma duyurular da dolaşıma girebilir. Sakinlere, talimatlar için doğrulanmış hükümet uyarılarına ve güvenilir yayın kuruluşlarına başvurmaları; teslimiyet veya ateşkesle ilgili beklenmedik mesajları resmi kanallardan doğrulanana kadar şüpheli görmeleri söyleniyor.

Yabancı aktörler ve onların vekilleri, insanların kafasını karıştırmak, korku yaratmak veya morali bozmak amacıyla sosyal ağları değiştirilmiş ses kayıtları, uydurma görüntüler ve başka mesajlarla doldurabilir. Bu tür faaliyetler paniğe yol açabilir, malzeme sevkiyatını aksatabilir ve acil durum ekiplerinin dikkatini dağıtabilir.

Reklam

Derin sahte içerikler, birinin hiç söylemediği veya yapmadığı bir şeyi söylemiş ya da yapmış gibi görünmesini sağlamak için ses veya videonun yapay zekâyla değiştirilmesiyle oluşturulur. Özellikle insanlar korkmuşken ve hemen yanıt ararken, inandırıcı bir sahte içerik sosyal ağlarda düzeltme mesajından daha hızlı yayılabilir.

Rehber, okuyuculara bir mesajın kaynağını kontrol etmelerini, bilgiyi birden fazla resmi kaynakla karşılaştırmalarını ve ışıklandırmadaki tutarsızlıklara ya da konuşmacının dudak hareketlerinin sesle örtüşüp örtüşmediğine bakmalarını öneriyor. Özellikle teslimiyet veya ateşkesle ilgili sansasyonel iddialar dikkatle ele alınmalı ve yetkililerden doğrulanmalı.

Tayvan dijital okuryazarlık programlarına yatırım yaparken sivil toplum kuruluşları da temel doğrulama becerileri öğretiyor. El kitabı, bu günlük alışkanlıkları ulusal güvenlikle ilişkilendiriyor: doğrulanmamış bir görüntüyü paylaşmak, düşmanın kafa karışıklığını yaymasına yardımcı olabilir.

Ukrayna ve Avrupa rehberleri neden önemli?

Rusya'nın Ukrayna'yı işgali, Tayvan'ın toplumun hazırlıklı olma yaklaşımını şekillendirdi. Kritik hizmetlerin ve iletişim altyapısının ne kadar hızlı hedef alınabileceğini; topluluk eğitimlerinin, ilk yardım becerilerinin ve açık talimatların kaosu önlemeye nasıl yardımcı olabileceğini gösterdi.

Ulusal Güvenlik Konseyi Genel Sekreter Yardımcısı Lin Fei fan, el kitabının güncellenmesini yönetti. Tayvan, yerel ihtiyaçlara ve kültüre uygun yaklaşımlar belirlemek için Çek Cumhuriyeti ve Fransa dahil diğer demokrasilerin hazırladığı rehberleri inceledi.

Lin, Taipei'nin otoriter yayılmacılığın küresel bir meydan okuma olduğu görüşünü yansıtarak Avrupa ve Hint-Pasifik'teki gelişmelerin Tayvan için güncel kaygılar olduğunu söyledi.

Avrupa'da ya da Hint-Pasifik bölgesinde olsun, küresel durum uzak bir mesele değil. Tam kapımızın önünde.

Lin ayrıca el kitabının insanları çaresiz veya korkmuş bırakmak yerine, tehlikeyle başa çıkmaları için pratik yollar sunmayı amaçladığını söyledi.

Amaç herkesi korkutmak değil. Aksine, bilgiler gerçek bir kriz yaşandığında insanların daha iyi başa çıkma stratejileri geliştirmelerine yardımcı olmayı amaçlıyor.

Tayvan'ın liderleri sivil hazırlığı caydırıcılığın bir parçası olarak görüyor. Hizmetlerin sürdürülmesi, güvenilir iletişim kurulması ve toplulukların baskıya dayanmasına destek olunması, adanın bir krize karşılık verme kapasitesini güçlendiriyor.

Reklam

Tatbikatlar el kitabının ötesindeki hazırlıkları sınayacak

Tayvan, 2025'te şimdiye kadarki en uzun Han Kuang askeri tatbikatlarını gerçekleştirdi. Tatbikatlarda liman ve havaalanlarının savunulması, kıyıya çıkarma girişimlerine karşılık verilmesi ve acil durum ekipleri arasındaki koordinasyon sınandı.

Yetkililer, yeni ekipman teslimatlarına, gözetleme amacıyla kullanılan deniz dronlarına ve lojistik ile tıbbi tahliyede yapılan düzenlemelere dikkat çekti. Bu çalışmalar, askeri hazırlıkları malzeme sevkiyatı ile yaralıların tedavisi ve taşınmasıyla ilişkilendiriyor.

El kitabı, sivil hazırlığına yönelik daha uzun soluklu çalışmaların bir parçası:

  • 2022: Tayvan, sivil savunma el kitabının ilk sürümünü yayımladı.
  • 2025: Tayvan, limanlar, havaalanları, kıyıya çıkarma girişimleri ve acil durum ekiplerini kapsayan sınamalarla şimdiye kadarki en uzun Han Kuang tatbikatlarını gerçekleştirdi.
  • 13 Eylül 2025: Güncellenmiş el kitabı, takip eden hafta yayımlanması planlanmadan önce tanıtıldı.

Düzenli tatbikatlar, temel hizmetlere yönelik düzenlemeleri de sınayarak ek çalışma gerektiren eksiklikleri ortaya çıkarıyor. Yetkililer, kurumlar arası koordinasyonun zor olabileceğini kabul ediyor. Birlikte tatbikat yapmak gönüllülerin, acil durum çalışanlarının ve diğer uzmanların gerçek bir acil durum öncesinde sorumluluklarını anlamalarına yardımcı oluyor.

Uygulamalar ve bağlantılı cihazlara ilişkin uyarılar

Güncellenen el kitabı, Çin'de üretilen donanım ve yazılımlarla bağlantılı olası güvenlik risklerine dikkat çekiyor. WeChat, TikTok ve DeepSeek AI adlı yapay zekâ hizmetinin yanı sıra ağa bağlı kameralar ve diğer akıllı cihazlar da adı geçen ürünler arasında.

Endişe, bu araçların kriz sırasında kullanıcıları izlemek, hassas verileri toplamak veya hedefli dezenformasyon yaymak için kullanılabilmesi. Bağlantılı cihazlar, düşman aktörlerin kullanabileceği hareket ve faaliyetlere ilişkin dijital bir kayıt oluşturabilir.

Yetkililer acil durumlarda bu tür ekipmanların kullanımında dikkatli olunmasını öneriyor. Resmi uyarılara bağlı olarak kişilerden uygulama izinlerini kısıtlamaları, ihtiyaç duymadıkları hizmetlerden çıkış yapmaları veya belirli cihazları kapatmaları istenebilir.

Amaç, düşman aktörlerin hareketleri haritalandırmasına veya kritik iletişimi aksatmasına yardımcı olabilecek dijital izleri azaltmak. Bu talimatlar, hassas fotoğrafların paylaşılmaması uyarısıyla birlikte yer alıyor: ikisi de sivillerin telefonlarını ve diğer cihazlarını rutin biçimde kullanırken açığa çıkarabileceği bilgileri ele alıyor.

Reklam

Toplumun işleyişini sürdürmesi için beş alan

Cumhurbaşkanı Lai Ching te, toplumun genelinde dayanıklılığı güçlendirmeye yönelik daha kapsamlı bir kampanyaya öncülük ediyor. El kitabı, afet veya çatışma sırasında temel hizmetlerin devam edebilmesi için sivil eğitimini, stratejik stokları, altyapı korumasını ve güvenli iletişimi bir araya getiren bu çabanın bir parçası.

Hükümet planlamacıları hazırlıkları beş alanda ele alıyor:

  • Sivil eğitimi: Acil durum müdahalesi, malzeme dağıtımı ve mağdurlara destek konularında insanları hazırlamak; mahallelerde ve iş yerlerinde yüz binlerce gönüllüyü eğitmek.
  • Stratejik stoklar: Gıda, yakıt ve tıbbi malzeme depolamak ve bunları ihtiyaç duyulan yerlere hızla ulaştıracak düzenlemeleri yapmak.
  • Kritik altyapı: Elektrik ve su hizmetlerini yedek kaynaklarla ve şebeke güvenliğini artıran iyileştirmelerle korumak.
  • Sosyal yardım ve tıbbi destek: Tıbbi bakım hazırlıkları dahil, faaliyetlerini hızla genişletebilecek yerel yardım ve tahliye merkezlerinden yararlanmak.
  • Bilgi ve iletişim: Kamu uyarılarının ve hizmetlerinin sürdürülebilmesi için yedek ağları, uydu bağlantılarını ve bulut yedeklerini hazır bulundurmak.

Bakanlıklar, belediyeler ve özel sektör ortakları, malzemeleri ve sığınak kapasitesini takip eden uygulamalarla yerel koordinasyon merkezleri kuruyor. Amaç, mevcut kaynakları yardıma ihtiyaç duyan yer ve kişilerle buluşturmak.

Dijital İşler Bakanlığı, deniz altı kabloları kesilir veya cep telefonu kuleleri zarar görürse uyarıların iletilebilmesi için yedek iletişim kanallarını genişletiyor. Yedekli iletişim, olağan bağlantı kesildiğinde bilgi göndermek için alternatif yolların bulunması demek.

Tayvan ayrıca geniş bir kamu hava saldırısı sığınakları ağına sahip. Çok sayıda okul ve toplum binası, acil durumlarda yardım ve tahliye amacıyla belirlenmiş durumda; böylece sakinler evlerinin dışında da destek arayabilecekleri yerlere sahip oluyor.

Elektrik, su, sağlık hizmetleri ve güvenilir uyarılar hem haneler hem de kamu kurumları için temel ihtiyaçlar. Daha kapsamlı kampanya, bir alandaki aksaklığın toplulukları koordineli bir müdahaleden yoksun bırakmaması için bu hazırlıkları bir araya getiriyor.

Reklam

Topluluk grupları pratik beceriler kazandırıyor

Forward Alliance ve Kuma Academy, resmi programları tamamlayan taban örgütleri arasında yer alıyor. Bu kuruluşların atölyelerinde travma bakımı, tahliye planlaması, medya okuryazarlığı ve temel siber güvenlik konuları işleniyor.

Ukrayna'daki savaşın ardından ilgi arttı ve sakinler topluluklarına pratik yollarla destek olmak istediğinden kurslar çoğu zaman kısa sürede doluyor. Eğitimler hem doğal afetlerde hem de çatışmalarda ortaya çıkabilecek ihtiyaçları ele alıyor.

Bu gruplar yerel itfaiyeciler, sağlık görevlileri ve yedek birliklerle birlikte çalışıyor. Gönüllüler kanamayı durdurmayı, sığınakta malzemeleri düzenlemeyi, paylaşmadan önce bilgileri doğrulamayı ve savunmasız komşulara destek olmayı öğreniyor.

Topluluk yaklaşımı, el kitabının ailelere yönelik talimatlarında da öne çıkıyor. Bir hanenin hazırlıklı olması, üyelerine yardımcı olurken başkalarını kontrol etmek ve yerel düzenlemeleri bilmek mahallenin daha büyük bir acil durumla başa çıkmasını sağlayabilir.

Haneler şimdiden neler hazırlayabilir?

Ailelerden barış zamanında hazırlık yapmaları isteniyor; böylece malzeme bulmaya, sorumlulukları konuşmaya ve nereye gideceklerini öğrenmeye vakitleri olur. El kitabı, fiziksel güvenlik tavsiyelerini iletişim planları ve duygusal destekle ilgili hazırlıklarla birleştiriyor.

Çocuklara yaşlarına uygun, sakin ve açık açıklamalar yapılmalı. Ebeveynlere basit rutinleri uygulamaları, çocuklara özgüvenlerini artıracak ölçülü görevler vermeleri ve stresi azaltmak için alıştıkları rahatlatıcı eşyaları yanlarında bulundurmaları öneriliyor.

Hanelere yönelik pratik kontrol listesi çeşitli ihtiyaçları kapsıyor:

  • Resmi harita uygulamalarıyla en yakın kamu sığınağını bulun ve ağların kesilme ihtimaline karşı yanınızda kâğıt harita bulundurun.
  • Her aile üyesi için su, atıştırmalık, gerekli ilaçlar, kimlik belgelerinin kopyaları, nakit para, el feneri, taşınabilir şarj cihazı ve küçük bir radyo içeren bir acil durum çantası hazırlayın.
  • Önemli telefon numaralarının erişilebilir kalması için iletişim listelerini acil durum malzemelerinin yanında bulundurun.
  • Evcil hayvanlar için mama, su, taşıma çantası, aşı kayıtları ve rahatlatıcı eşyalar hazırlayın.
  • Biri evin yakınında, diğeri daha uzakta olmak üzere iki aile buluşma noktası belirleyin. Telefon şebekeleri kesilirse birbirinizden nasıl haber alacağınız konusunda anlaşın.
  • Temel ilk yardımı ve kanama kontrolünü öğrenin; evde ve iş yerinde küçük bir sağlık çantası bulundurun.
  • Askeri hareketleri, kontrol noktalarını, polis faaliyetlerini veya acil durum ekiplerini ve güzergâhlarını görüntülemekten ya da paylaşmaktan kaçının.
  • Resmi uyarıları takip edin; teslimiyet veya ateşkesle ilgili beklenmedik mesajları resmi kanallardan doğrulayın.
  • Resmi uyarılar doğrultusunda cihaz izinlerini kısıtlayın veya ekipmanları kapatın.
  • Şüpheli faaliyetleri kişisel risk almadan yerel ihbar hatlarına veya polise bildirin.
Reklam

Farklı düzeylerdeki kesintilere hazırlık

Taipei'nin hazırlıkları, olası çeşitli krizleri kapsıyor. Deniz altı kablolarına sabotaj iletişimi kesebilir; siber saldırılar hastanelerin veya elektriğin işleyişini aksatabilir. Yabancı bir gücün Tayvan gemilerini denetlemesi abluka noktasına tırmanabilir. Genişletilmiş rehberde doğrudan saldırı olasılığı da ele alınıyor.

Abluka, mal ve malzeme sevkiyatını baskı altına alabilir. Bu nedenle stoklar ve bunların dağıtımına yönelik düzenlemeler; sığınaklar, tıbbi destek ve yedek iletişim hazırlıklarıyla aynı çerçevede yer alıyor.

Tayvan, acil durum yönetimi, altyapı güvenliği ve iletişim konularında ortaklarıyla daha yakın çalışıyor. Siber savunma, uydu ağları ve stok yönetimine ilişkin dış uzmanlık bu hazırlıklara katkı sağlayabilir.

Hazırlık yapabilen, iletişim kurabilen ve aksaklıklara dayanabilen bir nüfus, saldırganın zorlama girişimlerinin maliyetini artırır ve Tayvan'ın uzun süren baskı sırasında hizmetleri sürdürmesine yardımcı olur. El kitabı bu amacı sakinler için somut görevlere dönüştürüyor: nereye sığınacağınızı bilin, temel malzemeleri hazır tutun, hassas bilgileri koruyun ve başkalarının güvende kalmasına yardımcı olun.

Bilinmesi Gerekenler

  • Tayvan, güncellenmiş 29 sayfalık sivil savunma el kitabını 13 Eylül 2025'i izleyen hafta yayımlamayı planlıyor.
  • Rehber, işgal sırasında hükümetin teslim olduğu veya yenilgiye uğradığı yönündeki iddiaların asılsız kabul edilmesi gerektiğini söylüyor.
  • Düşman askerleriyle karşılaşan siviller, güvenliyse bölgeden ayrılmalı; değilse pencerelerden uzakta siper almalı.
  • Sakinlerden askeri hareketleri, kontrol noktalarını veya hassas acil durum faaliyetlerini görüntülememeleri ya da paylaşmamaları isteniyor.
  • El kitabı derin sahte içeriklere, uydurma duyurulara ve Çin'de üretilen uygulamalarla bağlantılı cihazların olası risklerine karşı uyarıyor.
  • Hane hazırlıkları arasında sığınakların yerini belirleme, acil durum çantaları hazırlama, iletişim planları yapma ve çocuklar ile evcil hayvanlar için malzeme bulundurma yer alıyor.
  • Daha geniş kapsamlı dayanıklılık kampanyası gönüllü eğitimini, stokları, altyapı korumasını, tıbbi desteği ve yedek iletişimi bir araya getiriyor.
  • Toplum kuruluşları ilk yardım, tahliye, bilgi doğrulama ve siber güvenlik alanlarındaki pratik eğitimleri yaygınlaştırıyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir