Acil koruma talepleri azalırken şikâyetler artıyor
Güney Kore'de bildirilen ısrarlı takip vakalarının sayısı 2022'de 7.626 iken 2024'te 13.269'a yükseldi. Mahkemeler ise acil koruma taleplerinin giderek daha küçük bir bölümünü onayladı. Adalet Bakanlığının milletvekillerine sunduğu verilere göre, Ocak-Temmuz 2025 döneminde 7.981 vaka daha kayda geçti. Bu hız sürerse 2025 toplamının geçen yılki sayıyı aşması bekleniyor.
İçindekiler
- Acil koruma talepleri azalırken şikâyetler artıyor
- Israrlı takip kanunu hangi davranışları kapsıyor?
- Acil koruma nasıl işliyor?
- Milletvekilleri rıza şartını neden kaldırdı?
- Koruma kararları geride kalıyor
- Sindang İstasyonu cinayeti ve kamuoyundaki öfke
- Mahkeme davalarının ilk yılında ortaya çıkanlar
- Dijital gözetim yeni bir koruma açığı yaratıyor
- Bölgesel değişiklikler ve önleyici adımlar
- Hak savunucuları ve yetkililer hangi değişiklikleri istiyor?
- Öne Çıkanlar
Artış, ülkenin ısrarlı takibi ele alış biçimindeki önemli bir değişimin ardından geldi. Israrlı Takip Suçunun Cezalandırılmasına İlişkin Kanun Ekim 2021'de yürürlüğe girerek, şikâyetlerin çoğu zaman kamu düzenini bozan küçük ihlaller olarak değerlendirildiği yaklaşımın yerini aldı. 2023'te yapılan değişiklikle, mağdurun kovuşturmaya rıza göstermemesi hâlinde şüphelilerin cezadan kaçınmasına olanak tanıyan hüküm de kaldırıldı.
Yeni kanun kapsamında 2021'in sonlarında, ilk üç ayda yalnızca 406 vaka bildirildi. 2023 sonuna gelindiğinde açılan dosya sayısı 10.400'ü aştı. Veriler, insanların yardım isteme eğiliminin arttığını ve yaptırımların güçlendiğini gösterirken şikâyetin ardından sunulan korumadaki eksikleri de ortaya koyuyor.
Mahkemeler, 2021'in sonlarında savcıların acil tedbir taleplerinin yüzde 98,4'ünü onayladı. Bu oran 2024'te yüzde 95,8'e, Temmuz 2025'e kadar olan dönemde ise yüzde 93,3'e geriledi. Tekrarlanan telefon aramaları, istenmeyen ziyaretler ya da tehditlerle karşı karşıya kalan biri için bu karar, dava sürerken mahkeme kararının şüpheliyi uzak tutup tutmayacağını belirleyebilir.
Israrlı tacizi daha önce bildirmiş olan 28 yaşındaki bir Seul Metro çalışanının 2022'de Sindang İstasyonu'nda öldürülmesi, bu riskleri kamuoyunun gündemine taşıdı. Protestolar, kadın hakları gruplarının kampanyaları ve medyanın artan ilgisi, ısrarlı takibin çoğu zaman özel bir şikâyet olarak görülmekten çıkıp kamu güvenliği önceliğine dönüşmesine katkı sağladı.
Israrlı takip kanunu hangi davranışları kapsıyor?
2021 tarihli kanun, Güney Kore'ye ısrarlı takibin ilk kapsamlı yasal tanımını kazandırdı. Korku ya da kaygıya yol açan, tekrarlanan veya süreklilik gösteren istenmeyen davranışları kapsıyor. Cezalar, tacizin fiziksel zarara dönüşebileceği tehlikeyi yansıtacak şekilde düzenlendi.
Kanun; bir kişinin rızası dışında ona yaklaşmayı veya onu takip etmeyi, evinin, iş yerinin ya da okulunun yakınında beklemeyi veya oyalanmayı, istenmeyen mesajlar ya da görüntüler göndermeyi kapsıyor. Korkuya yol açacak biçimde mala zarar verme, kişisel bilgileri yayma ve başkasının kimliğine bürünme de kanun kapsamına giriyor.
Tekrarlanan veya süreklilik gösteren davranışlar ısrarlı takip suçu olarak kovuşturulabiliyor; suç için üç yıla kadar hapis veya 30 milyon wona kadar para cezası öngörülüyor. Silah kullanılması hâlinde azami hapis cezası beş yıla çıkıyor ve para cezası da artıyor. Mahkeme kararlarının ihlali ek yaptırımlara yol açabiliyor.
Davranışın tekrarlanması veya süreklilik göstermesi şartı, kayıt tutmayı önemli kılıyor. Telefon aramaları, mesajlar, ziyaretler ve ev ya da iş yeri yakınındaki karşılaşmalar bir arada değerlendirildiğinde bir davranış örüntüsünü ortaya koyabilir. Erken bildirim ve delil toplama, davranış daha tehlikeli hâle gelmeden polisin bu örüntüyü kayda geçirmesine ve koruma talep etmesine yardımcı oluyor.
Acil koruma nasıl işliyor?
Polis, ısrarlı takip ihbarı alır almaz harekete geçebiliyor. Davranışı durdurabiliyor, şüpheliyi mağdurdan ayırabiliyor ve yeni temasları önlemeyi amaçlayan kısıtlamalar uygulayabiliyor. Bu kısıtlamalar arasında şüphelinin belirli yerlerden en az 100 metre uzakta tutulması ve mağdura yönelik telefon aramalarının, kısa mesajların veya çevrim içi iletişimin yasaklanması bulunuyor.
Yeniden zarar görme riski ciddi olan bir mağdur sığınağa yerleştirilebiliyor. Polis, kişinin haklarını ve yararlanabileceği hizmetleri açıklayabiliyor, güvenli bir tesise yönlendirebiliyor ve risk düzeyine uygun koruma kararları için savcılarla koordinasyon kurabiliyor.
Adli kolluk, mahkemenin hızla incelemesi gereken acil tedbir kararları verebiliyor. Savcılar; uzaklaştırma kararları, gerekli görülen hâllerde gözaltı ve bazı durumlarda elektronik izleme dâhil geçici mahkeme kararları talep edebiliyor. Geçici tedbirler, yasal süreç devam ederken koruma sağlıyor.
Kanun, koruma tedbirlerinin değiştirilmesi veya kaldırılması için izlenecek usulleri belirliyor ve mağdurun kimliğinin korunmasını şart koşuyor. Fiziksel yaklaşmayı ve elektronik iletişimi kısıtlayan tedbirler, mağdurlara güvenlik planı yapmaları için zaman ve alan sağlamayı amaçlıyor.
Güney Kore, 2023'te Israrlı Takibin Önlenmesi ve Mağdurların Korunmasına İlişkin Kanun'la ceza sürecinin dışında kalan desteği de güçlendirdi. Bu kanun, risk altındaki kişiler için sığınma ve danışmanlık hizmetlerini resmî çerçeveye alarak cezalandırma kanununun çevresindeki destek sistemini güçlendirdi.
Milletvekilleri rıza şartını neden kaldırdı?
2023'teki değişiklik, kadın örgütlerinin tekrar tekrar gündeme getirdiği bir soruna yanıt verdi: korkutulan bir mağdur, şikâyetini geri çekmesi ya da cezalandırmaya karşı çıkması için ısrarlı takipçinin baskısına maruz kalabiliyordu. İlk kanundaki hükme göre mağdurun rıza göstermemesi hâlinde şüpheli cezadan kaçınabiliyordu.
Ulusal Meclis Genel Kurulunda farklı siyasi partilerden milletvekilleri hükmün kaldırılmasını destekledi. Kovuşturmanın, misillemeden korkan birine baskı kurma imkânına göre değil, delillere ve risk durumuna göre yürütülmesi gerektiğini savundular.
Kore Kadınlar Yardım Hattı Başkanı Song Ran hee, değişikliği memnuniyetle karşılarken atılmasının bu kadar uzun sürmesini eleştirdi. İlk düzenlemenin ısrarlı takibin dinamiklerini yanlış değerlendirdiğini, korkunun koruma arayan kişiyi susturabildiğini söyledi.
Bu, yıllar önce yapılması gereken bir şeydi. İlk ısrarlı takip karşıtı kanun çıkarıldığından beri bu hükme ilişkin ciddi kaygılarımızı dile getirdik ve hükümete makul olmayan bu hükmü kaldırması için defalarca çağrıda bulunduk.
Hak savunucuları, yıllarca süren kampanyaların ardından yapılan değişikliği gecikmiş bir adım olarak nitelendirdi. Hükmün kaldırılması kovuşturmanın önündeki bir engeli ortadan kaldırdı. Ancak koruma tedbirlerini almak ve uygulamak, polis, savcılar ve mahkemelerin kararlarına bağlı olmaya devam etti.
Başlıca yasal değişiklikler ve harekete geçme taleplerini artıran vaka birkaç yıla yayıldı:
- Ekim 2021: Israrlı Takip Suçunun Cezalandırılmasına İlişkin Kanun yürürlüğe girdi; kapsamlı bir tanım ve cezai yaptırımlar getirdi.
- 2022: Sindang İstasyonu'nda bir Seul Metro çalışanının öldürülmesi üzüntüye, protestolara ve daha güçlü koruma taleplerine yol açtı.
- 2023: Ulusal Meclis, mağdurun cezalandırmaya rıza göstermesini şart koşan hükmü kaldırdı; Israrlı Takibin Önlenmesi ve Mağdurların Korunmasına İlişkin Kanun ise sığınma ve danışmanlık hizmetlerini resmî çerçeveye aldı.
- 2024: Israrlı takip vakalarının sayısı 13.269'a ulaştı; mahkemelerin savcıların acil tedbir taleplerini onaylama oranı yüzde 95,8'e geriledi.
- Ocak-Temmuz 2025: 7.981 vaka daha kayda geçti; acil tedbir taleplerinin onaylanma oranı yüzde 93,3'e düştü.
Koruma kararları geride kalıyor
Milletvekillerinin aktardığı Bakanlık verileri, mahkemelerin savcıların acil tedbir taleplerini onaylama oranında istikrarlı bir düşüş olduğunu gösteriyor: 2021'in sonlarında yüzde 98,4, 2022'de yüzde 98,1, 2023'te yüzde 97,9, 2024'te yüzde 95,8 ve Temmuz 2025'e kadar yüzde 93,3.
Adli kolluğun taleplerine verilen onay oranı da 2022'de yüzde 94,1'den 2024'te yüzde 92,2'ye geriledi. Savcıların daha uzun süreli geçici tedbir taleplerinin onaylanma oranı ise yaklaşık yüzde 84 düzeyinde.
Koruyucu tedbirler, tacizin tırmanmadan kesilmesini sağlamak için tasarlandığından bu veriler hak savunucularını endişelendiriyor. Uzaklaştırma kararları, güvenli tesislere nakil ve elektronik iletişim yasakları, mağdurlar daha güvenli bir yere taşınmak veya başka destekler ayarlamak için çalışırken nefes alabilecekleri bir alan sağlayabiliyor.
Onay oranının düşmesi, başvuruların daha büyük bölümünün talep edilen mahkeme koruması olmadan sonuçlandığı anlamına geliyor. Veriler, münferit ret kararlarının gerekçelerini göstermiyor. Hak savunucuları, davaları sürerken mağdurların tehditlerle karşı karşıya kalarak evlerine dönmek zorunda kalabildiği uyarısında bulunuyor.
Demokratik Parti milletvekili Jeon Hyun heui, polis veya savcıların güvenilir tehlike değerlendirmeleri ve tekrarlanan taciz örüntüsünü belgeleyen deliller sunması hâlinde mahkemeleri daha kararlı davranmaya çağırdı. Koruma kararlarında tereddüt edilmesini eleştirdi.
Yardıma çaresizce ihtiyaç duyan mağdurlar ısrarlı takip tehditlerine açık durumdayken mahkemelerin harekete geçmekte tereddüt etmesi görev ihmali olur.
Şikâyetlerin artması, korumadan sorumlu kurumların iş yükünü de artırıyor. Savcılar ve polis yöneticileri; vakaları işleme koymak, kararlara uyulup uyulmadığını denetlemek ve değerlendirilen risk gerektirdiğinde elektronik izleme uygulamak için yeterli personel ve kaynağa ihtiyaç olduğunu belirtiyor.
Sindang İstasyonu cinayeti ve kamuoyundaki öfke
2022'de Seul'ün Sindang İstasyonu'nda yaşanan cinayet, koruma yetersiz kaldığında neler olabileceğinin acı bir örneğine dönüştü. Polis, Jeon Joo hwan'ı bir iş arkadaşını sürekli arayıp mesaj göndererek ısrarlı biçimde takip etmekle ve gizlice görüntülerini çekmekle suçlamıştı.
Mağdur altı ay içinde iki kez şikâyette bulundu ancak Jeon gözaltına alınmadı. İşten çıkarılan Jeon, ısrarlı takip suçlamalarıyla yargılanmayı bekliyordu. Duruşma tarihinden bir gün önce kadının çalıştığı istasyona gitti ve onu tuvalette bıçakladı.
Cinayet büyük bir üzüntü ve öfke dalgasına yol açtı. Olay, mağdur saldırıya uğramadan önce, istismar örüntüsünün erken aşamalarında yasal boşlukların kapatılması ve daha güçlü koruma araçlarının kullanılması için milletvekilleri ve mahkemeler üzerindeki baskıyı artırdı.
Jeon, tutuklanmasının ardından gazetecilerin karşısına çıkarıldığında özür dileyerek suçunu kabul etti.
Gerçekten akıl almaz bir şey yaptım.
Akademisyenler, davanın kadınlar arasındaki yaygın savunmasızlık hissini görünür kıldığını söyledi. Kalabalık bir istasyondaki tuvalet, insanların kendilerini güvende hissetmeyi bekleyebilmesi gereken bir yerdi.
Kore siyaseti alanında misafir öğretim üyesi Hyobin Lee, saldırıyı anlatırken bu korkuyu dile getirdi.
Saldırı, gün ortasında kalabalık ve halka açık bir yerde gerçekleştiğine göre, artık Kore'de kadınlar için güvenli bir yer yok.
Mahkeme davalarının ilk yılında ortaya çıkanlar
Ekim 2021'den Ekim 2022'ye kadar görülen ısrarlı takiple ilgili 193 mahkeme dosyasını inceleyen araştırmacılar, mağdurların çoğunun kadın olduğunu belirledi. Mağdurların yaş ortalaması 42'nin biraz üzerindeydi. Şüpheli takipçilerin en büyük bölümünü eski eşler veya partnerler oluşturuyordu.
Bildirilen temel motivasyon, ilişkinin reddedilmesiydi. Yüz yüze temas ve yaklaşma, yalnızca dijital ya da dolaylı yollarla gerçekleştirilen davranışlardan daha yaygındı. Israrlı takipçilerin yaklaşık yüzde 16,6'sına ruhsal bozukluk tanısı konmuştu; bu grupta psikoz da görece yaygındı.
Bulgular, korumanın neden çoğu zaman hızlı müdahaleye ve yaşananların açıkça kayıt altına alınmasına bağlı olduğunu anlamaya yardımcı oluyor. Eski partnerleri içeren vakalarda tekrarlanan aramalar, ziyaretler, ev ya da iş yeri yakınında bekleme ve giderek tırmanan yüzleşmeler görülebiliyor. Polisin, bu olayları belgelendirilmiş bir örüntü olarak bir araya getirmesi gerekiyor.
Teması yasaklayan bir karar, bu örüntüyü kesintiye uğratabilir. Daha hızlı belgelendirme ve koruma önlemleri, özellikle istenmeyen temasın reddedilmeye ya da şikâyete rağmen sürdüğü durumlarda ciddi zararı önleme olasılığını artırıyor.
Dijital gözetim yeni bir koruma açığı yaratıyor
Teknoloji, bir kişinin kapıya gelmeden başkasını gözetlemesine ve yıldırmasına olanak tanıyor. Akıllı telefon kullanımının neredeyse evrensel olduğu ve sosyal medyanın yaygın kullanıldığı Güney Kore'de mağdurlar, casus yazılım yüklenmesini, gerçek zamanlı GPS takibini ve günün her saatinde mesaj gönderilmesini bildiriyor.
Casus yazılım, bir cihazı gizlice izlemek için kullanılan yazılımdır. GPS takibi, bir kişinin nerede olduğunu veya nerelerde bulunduğunu ortaya çıkarabilir. Sürekli mesajlarla bir arada kullanıldığında bu araçlar, mağduru günlük yaşamı boyunca gözetlemek, yalnızlaştırmak ve yıldırmak için kullanılabilir.
Kore Kadın Gelişimi Enstitüsünün bir analizine göre Güney Kore'de teknoloji kullanılarak gerçekleştirilen ısrarlı takibe ilişkin resmî istatistik bulunmuyor. Gizli GPS takibi gibi bazı davranışlar çoğunlukla ısrarlı takip yerine mahremiyet ihlali olarak kovuşturuluyor. Bu durum, uygulanabilecek cezaları sınırlayabiliyor ve yıldırma örüntüsünün suçlamaya daha az açık biçimde yansımasına yol açabiliyor.
Teknoloji kullanılarak gerçekleştirilen istismarı inceleyen, Yüksek Savcılık Ofisinde Toplumsal Cinsiyet Eşitliği görevlisi Bae Seong shin, fiziksel temas olmadan yapılan gözetimin etkilerini şöyle anlattı:
Geleneksel fiziksel ısrarlı takipten farklı olarak teknoloji aracılığıyla gerçekleştirilen ısrarlı takip, doğrudan temas olmadan güçlü bir kontrol biçimi kuruyor ve mağdurları, bir bakıma görünmez bir hapishaneye kapatılmış gibi hissettiriyor.
Aile içi istismarın temel özelliklerinden biri olarak zorlayıcı kontrolü tanıyan ülkeler, fiziksel temas içermeyebilen yıldırma ve gözetleme davranışlarını kapsayacak şekilde yasalarını uyarlıyor. Zorlayıcı kontrol, başka bir kişinin özgürlüğünü kısıtlamak ve sürekli gözetlendiğini ya da tehdit altında olduğunu hissettirmek için kullanılan davranış örüntüsüdür.
Güney Kore'deki hak savunucuları, ısrarlı takip kanununun teknoloji aracılığıyla kurulan kontrolü açıkça kapsamasını istiyor. Soruşturma birimlerinin hızlı hareket edebilmek için gerekli araçlara, eğitime ve dijital adli inceleme desteğine sahip olmasını da talep ediyorlar. Dijital adli inceleme, delilleri kurtarmak ve anlamlandırmak amacıyla cihazların ve elektronik kayıtların incelenmesini kapsıyor.
Bölgesel değişiklikler ve önleyici adımlar
Bölge genelindeki hükümetler, psikolojik zararı, çevrim içi tacizi ve kişisel bilgilerin korunmasını ele almak için ceza kanunlarını güncelliyor. Malezya, doxing'i ve duygusal sıkıntıya yol açma amacı taşıyan iletişimleri suç sayan Ceza Kanunu değişikliklerini yürürlüğe koyarak fiziksel ve dijital ortamlardaki zorbalığa karşı daha hızlı ve katı önlemler almayı amaçlıyor.
Doxing, birini tacize açık hâle getirebilecek kişisel bilgilerini ifşa etmek anlamına geliyor. Malezya'daki değişiklikler, yalnızca fiziksel yaralanmalara odaklanmak yerine duygusal ve psikolojik zararı tanımaya yönelen daha geniş bir eğilimi yansıtıyor.
Diğer ülkelerde etkili olduğu görülen önleme stratejileri arasında, polisin ilk şikâyeti alması sırasında standart risk değerlendirmeleri yapılması, acil tedbirlerin mahkemelerce hızla incelenmesi ve uzaklaştırma kararlarının ihlal edilmesi hâlinde katı yaptırımlar uygulanması bulunuyor. Risk değerlendirmesinde en yüksek tehlikeyi oluşturduğu düşünülen failler için elektronik izleme de başvurulabilecek bir araç.
Polisin, savcıların, mahkemelerin ve mağdur destek hizmetlerinin bilgileri paylaşması gerekiyor. Böylece her kurum taciz örüntüsünü ve hâlihazırda uygulanan korumayı anlayabilir. Davranış fiziksel mekânlar, telefonlar ve internet platformları arasında geçiş yaptığında dijital deliller ve çevrim içi taciz konusunda uzmanlaşmış eğitim de önem taşıyor.
Hak savunucuları ve yetkililer hangi değişiklikleri istiyor?
Şikâyetler artarken hak savunucuları, koruma kararlarına erişimin kolaylaştırılmasını ve bu kararların ihlal edilmesi hâlinde yaptırımların güçlendirilmesini istiyor. Vakaların kapsamı da eski partnerlerin ötesine geçerek tanıdıkları ve yabancıları içerecek şekilde genişliyor.
Birçok hak savunucusu, ısrarlı takibin tırmanabileceğine ilişkin belgelenmiş riski gerekçe göstererek mahkemelerin acil aşamada teması yasaklayan geçici kararları daha kolay vermesini istiyor. Polis ve savcıların artan sayıda vakayı yönetmek ve kısıtlamalar getirildikten sonra bunların uygulanmasını denetlemek için yeterli kaynağa da ihtiyacı var.
Teknoloji aracılığıyla gerçekleştirilen istismarı inceleyen uzmanlar, casus yazılımları, hesapların ele geçirilmesini, gizli GPS takibini ve platformlar arasında eşgüdümlü tacizi kapsayan daha açık yasal ifadeler istiyor. Politika ve kaynakların sorunun boyutuna göre şekillenebilmesi için teknoloji kullanılarak gerçekleştirilen ısrarlı takibin ulusal suç istatistiklerine dâhil edilmesini öneriyorlar.
Mağdur destek hizmeti sunan kuruluşlar, düzenli olarak daha fazla sığınak, daha iyi nakil desteği ve günün 24 saati hizmet veren özel bir ısrarlı takip yardım hattı çağrısında bulunuyor. Ayrıca desteğin yalnızca acil kriz sona erdiğinde kesilmesi yerine vaka takibinin sürdürülmesi gerektiğini vurguluyorlar.
Güney Kore'de yapılan reformlar, ısrarlı takibe verilen yasal yanıtı değiştirdi ve daha fazla kişiyi yardım istemeye teşvik etti. Şimdi baskı koruma sisteminin üzerinde: zamanında karar almak, bunları uygulamak, dijital gözetimle mücadele etmek ve mağdurlar daha güvenli günlük rutinler kurarken desteği sürdürmek.
Öne Çıkanlar
- Israrlı takip vakalarının sayısı 2022'de 7.626 iken 2024'te 13.269'a yükseldi; Temmuz 2025'e kadar 7.981 vaka daha kayda geçti.
- 2021 tarihli kanun, üç yıla kadar hapis veya 30 milyon won para cezası öngörüyor. Silah kullanılması hâlinde ceza beş yıla kadar hapis ve daha yüksek para cezasına çıkıyor.
- 2023'te yapılan değişiklikle, mağdurun rıza göstermemesi hâlinde şüphelilerin cezadan kaçınmasına olanak tanıyan hüküm kaldırıldı.
- Mahkemelerin savcıların acil tedbir taleplerini onaylama oranı, 2021'in sonlarında yüzde 98,4 iken Temmuz 2025'e kadar yüzde 93,3'e düştü.
- 2022'de Sindang İstasyonu'nda yaşanan cinayet, daha erken müdahale ve mağdurları daha güçlü koruma taleplerini artırdı.
- 193 mahkeme dosyasının incelenmesi, mağdurların çoğunun kadın olduğunu ve şüpheli takipçilerin en büyük bölümünü eski eşlerin veya partnerlerin oluşturduğunu ortaya koydu.
- Güney Kore'de teknoloji kullanılarak gerçekleştirilen ısrarlı takibe ilişkin resmî istatistik bulunmuyor; gizli takip ise mahremiyet hükümleri kapsamında kovuşturulabiliyor.
- Hak savunucuları daha hızlı koruma kararları, daha güçlü yaptırımlar, dijital istismarı açıkça kapsayan hükümler, daha fazla sığınak ve kesintisiz destek talep ediyor.






