Kuş Gribi Çiftlikleri Vururken Hindistan Yerli H5N1 Kümes Hayvanı Aşısını Tanıtacak

8 dakikalık okuma
India to Unveil Indigenous H5N1 Poultry Vaccine as Bird Flu Hits Farms

Bhopal aşısı Hindistan’da dolaşımda olan bir suşu hedefliyor

Hindistan, H5N1 klad 2.3.2.1a’ya karşı geliştirdiği ilk yerli aşıyı 20 Kasım 2026’da ülkeye ithaf edecek. Yeni kümes hayvanı salgınları, kuş gribinin sürüleri ne kadar hızlı yok edebildiğini bir kez daha gösteriyor. Birlik Tarım Bakanı Shivraj Singh Chouhan’ın, aşının geliştirildiği Bhopal’daki Hindistan Tarımsal Araştırma Konseyi’ne bağlı Ulusal Yüksek Güvenlikli Hayvan Hastalıkları Enstitüsü’nde (ICAR-NIHSAD) aşının tanıtımını yapması planlanıyor.

İçindekiler
  1. Bhopal aşısı Hindistan’da dolaşımda olan bir suşu hedefliyor
  2. Aşı ne yapmak üzere tasarlandı?
  3. Yumurta tavukları ve damızlık kuşlar neden ilk sırada?
  4. Cuddalore salgını, hastalığın bedelini gösteriyor
  5. Çiftliklerin yeniden hayvan getirmesi için üç ay beklemesi gerekiyor
  6. Son gelişmeler nasıl yaşandı?
  7. Tekrarlanan salgınların kümes hayvanı sektörüne maliyeti
  8. İnsan sağlığına yönelik risk hakkında bilinmesi gerekenler
  9. Öne çıkanlar

İnaktive aşı tavuklar için tasarlandı ve ülkede dolaşımda olan H5N1 virüsünün belirli bir dalını hedef alıyor. Tarım Bakanlığı, duyurusunda sözü edilen tavuklardaki kuş gribi salgınlarının çoğundan sorumlu olan bu klada karşı şu anda özel bir ticari aşının bulunmadığını belirtiyor.

Aşının geliştirilmesi, bölgede yaşanan çarpıcı bir örneğin ardından geldi. Tamil Nadu eyaletinin Cuddalore ilçesinde hayvancılık yetkilileri, 13 Kasım’a kadar 35.647 kuşun öldüğünü kaydetti. Yetkililer, etkilenen çiftlikte ve bir kilometre yarıçapındaki alanda itlaf talimatı verdi, kümes hayvanlarının hareketini kısıtladı ve etkilenen bölgede üç ay boyunca yeni hayvan getirilmesini yasakladı.

Aşı, çiftçilere test, gözetim ve çiftlik hijyenine ek olarak kuşlarını korumak için başka bir seçenek sunabilir. Aşının kısa vadede sağlayacağı pratik fayda; üretim ve dağıtımın yanı sıra veterinerlik yetkililerinin benimseyeceği aşılama programına bağlı olacak.

Aşı ne yapmak üzere tasarlandı?

H5N1, öncelikle kuşları enfekte eden bir influenza virüsü alt türüdür. Klad, bu alt tür içindeki ilişkili virüslerin bir dalıdır; aile ağacındaki bir dala benzetilebilir. 2.3.2.1a adı, Bhopal aşısının hedef aldığı dalı tanımlar.

İnaktive aşıda, çoğalma yeteneği ortadan kaldırılmış virüs kullanılır. Aşı, hayvanın bağışıklık sistemini virüsü tanıması ve hayvan daha sonra virüsle karşılaştığında yanıt vermesi için eğitir. Dolaşımdaki dalın hedeflenmesi önemlidir; çünkü influenza virüsleri değişir ve aşılar belirli virüs suşları dikkate alınarak geliştirilir.

Reklam

Tek dozun tavukları altı ay boyunca koruması bekleniyor. Yumurta tavukları ve damızlık tavuklarla yapılan denemelerin umut verici olduğu bildirildi. Açıklanan plana göre aşılama, veteriner hekimler ve eğitimli personelin gözetiminde, ticari kümes hayvanı çiftliklerinde aşamalı olarak başlatılacak.

Duyuruda ticari kullanıma sunulma tarihi, fiyat, üretim miktarı, uygunluk kuralları veya ayrıntılı aşılama protokolü henüz kesin olarak belirtilmedi; deneme sonuçları da sayısal olarak paylaşılmadı. 20 Kasım, aşının ülkeye ithaf edilmesinin planlandığı tarih. Çiftçilerin sürülerini aşılamayı planlayabilmesi için uygulamaya dönük talimatlara ihtiyacı olacak.

Yumurta tavukları ve damızlık kuşlar neden ilk sırada?

Yumurta tavukları, adından da anlaşılacağı üzere yumurta üretimi için yetiştirilir. Damızlık tavuklar ise gelecekteki kümes hayvanı sürülerinin yetiştirilmesinde kullanılacak yumurtaları üretir. Et üretimi için yetiştirilen broyler tavuklara kıyasla her iki grup da genellikle çiftliklerde daha uzun süre tutulur.

Bu nedenle altı ay sürecek koruma, daha uzun yaşayan bu kuşlar için özellikle yararlı olabilir. Yumurta tavuğu sürüsünün kaybı günlük yumurta üretimini kesintiye uğratırken damızlıkların kaybı, diğer çiftliklere civciv tedarikini aksatabilir. İlk aşamada bu kuşlara odaklanılması, hastalık önlemeyi kümes hayvanı tedarik zincirinin iki önemli bölümüyle ilişkilendiriyor.

Çin, Mısır ve Vietnam’da da kuş gribi aşıları kullanılıyor; ancak bu ülkelerde kullanılan aşıların farklı virüs kladlarını hedeflediği belirtiliyor. Hindistan’ın geliştirdiği aşı, ülkenin kümes hayvanı nüfusunda süregelen bir sorun olarak tanımlanan H5N1 kladını hedef alıyor.

Aşılama, biyogüvenlik önlemlerine ek olarak uygulanacak. Biyogüvenlik, enfeksiyonun çiftliğe girmesini önleyen ve çiftlikler arasında yayılmasını sınırlayan pratik önlemleri ifade ediyor. Bu önlemler arasında kuşların, ekipmanların ve insanların hareketini kontrol etmek, tesisleri temizlemek ve olağandışı ölümleri hızla bildirmek yer alıyor.

Cuddalore salgını, hastalığın bedelini gösteriyor

Cuddalore’daki salgın, Thamanampatti köyündeki bir çiftlikte kuşların aniden ölmesinin ardından ilk kez 30 Ekim’de bildirildi. Veteriner ekipleri numune topladı ve bunları Namakkal’daki bir kümes hayvanı teşhis laboratuvarına gönderdi. Komşu çiftliklerde de ölümler görülünce Erode ve Chennai’nin Madhavaram ilçesindeki laboratuvarlar da test sürecine katıldı.

5 Kasım’da Bhopal’daki ICAR-NIHSAD’a gönderilen bir leş numunesi, 13 Kasım’da H5N1’in doğrulanmasını sağladı. Salgının görüldüğü çiftlik, Kurinjipadi talukundaki Kattiyankuppam köyündeydi. Böylece aşıyı geliştirmekten sorumlu aynı enstitü, salgının teşhisinde de merkezi bir rol oynadı.

Reklam

İlçe yetkilileri 15 çiftliğin etkilendiğini söyledi. Bu çiftliklerin 10’undaki tüm kuşlar zaten ölmüştü; geriye itlaf işlemlerinin yapılacağı beş çiftlik kalmıştı. İtlaf ve leşlerin imhası dâhil kontrol önlemlerini uygulamak üzere dokuz hızlı müdahale ekibi görevlendirildi.

Departman, etkilenen bölgede 13 Kasım’a kadar 35.647 kuşun öldüğünü kaydetti. Daha sonraki kontrol operasyonlarında yaklaşık 40.000 tavuğun itlaf edildiği bildirildi. Çiftçiler açısından hem hastalık nedeniyle ölümler hem de kontrol talimatları kapsamında kuşların itlaf edilmesi, hayvan kaybı ve üretimin kesintiye uğraması anlamına geliyor.

Yetkililer, açıklamalarının yapıldığı sırada salgının belirlenmiş Cuddalore bölgesiyle sınırlı olduğunu ve başka bölgelere yayıldığının doğrulanmadığını söyledi. Enfeksiyonun o bölgede kalmasını sağlamak için kümes hayvanlarının taşınmasına kısıtlama getirildi; gözetim, temizlik ve dezenfeksiyon çalışmaları başlatıldı.

Çiftliklerin yeniden hayvan getirmesi için üç ay beklemesi gerekiyor

Cuddalore Bölge Kolektörü Sibi Adithya Senthilkumar, çiftlik sahiplerine etkilenen tesislere üç ay boyunca yeni kuş getirmemeleri talimatının verildiğini ve yerel yetkililerin kurala uyulup uyulmadığını denetleyeceğini söyledi.

"Güvenlik protokolünün bir parçası olarak kümes hayvanı çiftliği sahiplerine önümüzdeki üç ay boyunca çiftliklerine yeni kuş getirmemeleri talimatını verdik. Gelir İdaresi ve yerel panchayat yetkilileri, kurala uyulduğundan emin olmak için çiftlikleri denetleyecek. Virüsün insanlara yayılmasını önlemek için gerekli tüm önlemleri aldık," dedi.

Kısıtlama, ekonomik zararın tavukların doğrudan kaybının ötesine uzamasına yol açıyor. Etkilenen bir çiftliğin önce kontrol ve temizlik önlemlerini tamamlaması, ardından sürüsünü yeniden oluşturmak için beklemesi gerekiyor. Bu ara dönemde yumurta satışları, civciv alımları ve çiftlikle bağlantılı diğer olağan faaliyetler aksayabilir.

Etkilenen tesislerin bir kilometre çevresinde itlaf yapılması, Hindistan Hükümeti’nin 2021 tarihli kuş gribi yönergelerine dayanıyordu. Yetkililer ayrıca bölge sakinlerinden olağandışı kuş ölümlerini en yakın veterinerlik kurumuna bildirmelerini istedi ve çiftçilere kontrol ekipleriyle iş birliği yapmaları çağrısında bulundu.

Son gelişmeler nasıl yaşandı?

Andhra Pradesh’te de ekim ayında, Anantapur ilçesinin Bukkarayasamudram mandalındaki Siddarampuram köyü dâhil olmak üzere kümes hayvanlarında kuş gribi doğrulandı. Eyalet, enfekte bölgeler ve gözetim alanları ilan ederek kümes hayvanlarının hareketini kısıtladı.

Son gelişmeler, aşının duyurulmasını iki eyalette devam eden hastalık kontrol çalışmalarıyla aynı döneme denk getiriyor:

  • Ekim 2026: Andhra Pradesh’in Anantapur ilçesinde kümes hayvanlarında kuş gribi doğrulandı.
  • 30 Ekim: Cuddalore ilçesinin Thamanampatti bölgesinde kümes hayvanlarının aniden öldüğü ilk kez bildirildi.
  • 5 Kasım: Cuddalore’daki salgından alınan bir leş numunesi Bhopal’daki ICAR-NIHSAD’a gönderildi.
  • 13 Kasım: H5N1 doğrulaması alındı; o tarihe kadar etkilenen bölgede 35.647 kuşun öldüğü kaydedildi.
  • 18 Kasım: Tarım Bakanlığı, yerli aşının ülkeye ithaf edilmesine yönelik planı duyurdu.
  • 20 Kasım: Chouhan’ın Bhopal’daki ICAR-NIHSAD’da aşıyı ülkeye ithaf etmesi planlanıyor.
Reklam

Hayvancılık ve Süt Ürünleri Dairesi’nin 2025-26 yıllık raporunda, 2025’te Maharashtra, Chhattisgarh, Jharkhand, Andhra Pradesh, Madhya Pradesh, Telangana, Karnataka ve Bihar’da görülen salgınlar da kaydediliyor. Sorun tek bir yerel salgınla sınırlı kalmayıp kümes hayvanı üretiminin yapıldığı birçok bölgeyi kapsıyor.

Tekrarlanan salgınların kümes hayvanı sektörüne maliyeti

Tarım Bakanlığı’na göre Hindistan’da kuş gribinin ilk kez görüldüğü 2006’dan bu yana H5N1 ve H5N8 kaynaklı toplam 500’den fazla salgın kaydedildi. Yüksek derecede patojenik kuş gribi, enfekte kuşlarda ölümlerin yüzde 100’e yaklaşmasına yol açabildiğinden, müdahalenin gecikmesi özellikle yüksek maliyet doğurabiliyor.

Bakanlık, 2006’daki salgının doğrudan ve dolaylı zararını 2.200 crore ile 3.000 crore rupi, yani 22 milyar ile 30 milyar rupi arasında hesaplıyor. Ayrıca Manipur’daki bir salgının, eyaletin gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 0,5’ine eşdeğer kayba yol açtığını belirtiyor. Gayrisafi yurt içi hasıla, bölgede üretilen mal ve hizmetlerin değerini ölçüyor.

Bakanlığın kontrol altına alınamayan büyük bir salgına ilişkin uyarısı daha geniş kapsamlı: Hindistan’daki kümes hayvanı nüfusunun yüzde 20’den fazlası risk altında olabilir ve GSYH büyümesi yüzde 1,5’e kadar düşebilir. Bunlar ağır bir senaryoda ortaya çıkabilecek olası zararlara ilişkin tahminler. Duyuruda hesaplama yöntemi ayrıntılandırılmadı.

Ticari açıdan riskler küçük çiftliklerden büyük kümes hayvanı işletmelerine kadar uzanıyor. Venky's India, 30 Eylül 2026’da sona eren çeyrekte faaliyet gelirini 1.066,01 crore rupi olarak açıkladı. Bu rakam, önceki çeyrekteki 1.118,38 crore rupiye kıyasla yaklaşık yüzde 4,7 düşüşe işaret ediyor. Şirketin hayvan sağlığı işletmesi de 67 crore rupilik yatırımla kurulan Kesurdi tesisinin kapasitesini artırdı.

Aşının benimsenmesi, sektörün mali tablosunu etkileyen unsurlardan biri olacak. Dağıtım maliyetleri, çiftliklerin aşıya katılımı, kümes hayvanlarının satış fiyatları ve mısır ile soya gibi yem bileşenlerinin maliyeti çiftlik gelirlerini etkilemeye devam edecek. Hastalık önleme programının çiftliklerin faaliyetlerinde pratik bir fark yaratabilmesi için çiftliklere güvenilir biçimde ulaşması gerekiyor.

İnsan sağlığına yönelik risk hakkında bilinmesi gerekenler

H5N1, özellikle enfekte kuşlarla veya bulaşmış ortamlarla yakın ve korunmasız temasın ardından, nadiren insanlara da bulaşabilir. İnsan enfeksiyonları yaygın değildir ve insanlar arasında sürekli bulaşma görülmemiştir.

Tarım Bakanlığı’nın duyurusunda, Dünya Sağlık Örgütü’nün 2003’ten bu yana Hindistan’ın da aralarında bulunduğu 25 ülkede bildirilen 1.003 insan H5N1 vakasına ve 479 ölüme ilişkin verilerine yer veriliyor. Duyuruda ayrıca 2.3.2.1a kladının memelilerde tespit edildiği ve üç insan enfeksiyonuyla ilişkilendirildiği belirtiliyor.

Reklam

Çiftlik çalışanları ve itlaf işlemlerinde görev alan kişiler, enfekte olma ihtimali bulunan kuşlarla doğrudan temas riski taşıyor. Kümes hayvanlarında enfeksiyonun azaltılması, bu tür maruziyet olasılıklarını düşürebilir. Salgın sırasında koruyucu ekipman kullanımı, veteriner gözetimi ve hızlı bildirim de önemini koruyor.

Bölge sakinleri hasta veya ölü kuşlara çıplak elle dokunmamalı ve olağandışı ölümleri veterinerlik yetkililerine bildirmeli. Kümes hayvanları ve yumurtalar hijyenik biçimde işlenmeli ve iyice pişirilmelidir. Yeni aşı tavuklar için tasarlandı; halk sağlığının korunması, hayvan sağlığı ve insan sağlığı yetkililerinin eş güdümlü çalışmasına da bağlı.

Öne çıkanlar

  • Hindistan’ın H5N1 klad 2.3.2.1a’yı hedefleyen yerli inaktive aşısının 20 Kasım 2026’da Bhopal’da ülkeye ithaf edilmesi planlanıyor.
  • Tek dozun tavukları altı ay koruması bekleniyor; ilk aşamada yumurta tavukları ve damızlık kuşlara odaklanılacağı bildiriliyor.
  • Ticari kullanıma sunulma tarihi, fiyat, üretim miktarları ve ayrıntılı aşılama kuralları açıklanmadı.
  • Cuddalore’da 13 Kasım’a kadar 35.647 kuşun öldüğü kaydedildi; ardından itlaf, kümes hayvanlarının hareketine kısıtlama ve üç aylık yeniden hayvan getirme yasağı uygulandı.
  • Tarım Bakanlığı’na göre Hindistan’da 2006’dan bu yana H5N1 ve H5N8 kaynaklı toplam 500’den fazla salgın kaydedildi.
  • Aşılama, gözetim, test, çiftlik hijyeni ve hızlı kontrol önlemlerinin yerini almak yerine bunları tamamlayacak.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir