Alçak basınç sistemi güçlenirken doğu açıkları için kırmızı uyarı
Sri Lanka Meteoroloji Dairesi, Trincomalee’nin kuzeydoğusundaki alçak basınç sisteminin 17 Kasım’a kadar şiddetli siklona dönüşmesinin beklendiğini belirterek balıkçılara ve deniz kuvvetlerine, Bengal Körfezi’nin geniş bir bölümünden uzak durmaları uyarısında bulundu. Uyarı, derin deniz sularının yanı sıra Trincomalee ve Pottuvil üzerinden Kankesanthurai’den Hambantota’ya uzanan açık deniz alanlarını da kapsıyor.
İçindekiler
- Alçak basınç sistemi güçlenirken doğu açıkları için kırmızı uyarı
- Teknelerin uzak durması istenen bölgeler
- 19 Kasım’a kadar tahminlerdeki gelişim
- Farklı fırtına kategorileri ne anlama geliyor?
- Yağış tahmini Sri Lanka’nın büyük bölümünü kapsıyor
- Yıldırım, kısa süreli kuvvetli rüzgâr ve sabah sisi
- Balıkçıların bundan sonra takip etmesi gerekenler
- Öne Çıkanlar
Dairenin 15 Kasım saat 11.30’da yayımladığı özel uyarıda, alçak basınç sisteminin saat 05.30 itibarıyla Trincomalee’nin yaklaşık 600 kilometre kuzeydoğusunda bulunduğu belirtildi. Sistem, kuzeye doğru da ilerleyerek kuzeybatı yönünde hareket ediyordu. Güç kazanırken Sri Lanka’nın doğu kıyılarından uzakta kalması bekleniyordu.
Tahminlerde sistemin gelişiminin birkaç aşaması sıralanıyor: 16 Kasım sabahı derin alçak basınç sistemine, aynı gün akşam ya da gece siklona, 17 Kasım’da ise Bengal Körfezi’nin batı-orta kesiminde şiddetli siklona dönüşmesi bekleniyor. Tahminler 19 Kasım’a kadar uzanıyor; sistemin bu tarihte çok şiddetli siklona dönüşebileceği öngörülüyor.
Acil talimatlar, şiddetli rüzgâr ve yüksek dalgalara maruz kalan tekneleri ilgilendiriyor. Etkilenen sularda faaliyet gösteren mürettebata güvenli bölgelere geçmeleri, sefere çıkmaya hazırlananlara ise yeni bir duyuruya kadar denize açılmamaları tavsiye edildi. Birkaç gün süren balıkçılık seferlerine çıkan tekneler de özellikle kırmızı uyarı kapsamında.
Teknelerin uzak durması istenen bölgeler
Deniz uyarısında, 5-15 derece kuzey enlemleri ile 80-90 derece doğu boylamları arasındaki sular belirtiliyor. Enlem, Ekvator’un kuzeyinde veya güneyinde bulunulan konumu; boylam ise dünya üzerinde doğuda veya batıda bulunulan konumu ölçer. Bu koordinatlar birlikte, mürettebatın planlanan rotalarını karşılaştırması gereken bölgeyi tanımlıyor.
Daire ayrıca adanın doğu kıyısı boyunca Trincomalee ve Pottuvil’den geçerek kuzeydeki Kankesanthurai’den güneydeki Hambantota’ya uzanan açık deniz alanlarını da belirtiyor. Bu kıyı tanımı, mürettebatın etkilenen suları koordinatların yanı sıra başka bir yolla da tespit etmesini sağlıyor.
Bu bölgelerden uzak durulması yönündeki tavsiyenin 14 Kasım saat 05.30’dan itibaren, yeni bir duyuruya kadar geçerli olduğu belirtildi. 15 Kasım’da yayımlanan kırmızı uyarının bülten geçerlilik süresi ise 16 Kasım saat 11.30’da sona eriyor. Balıkçılık ve deniz kuvvetlerinin faaliyetlerini düzenleyen talimat, daire değişiklik yapana kadar geçerliliğini koruyor.
Açık denizde bulunan teknelere dairenin talimatı, derhal daha güvenli bölgelere geçmeleri yönünde. Bir seferin etkilenen bölgeye girip girmeyeceğine karar verirken hem teknenin balıkçılık alanı hem de uyarı kapsamındaki sulardan geçecek rotası dikkate alınmalı.
19 Kasım’a kadar tahminlerdeki gelişim
Daire, alçak basınç sisteminin Sri Lanka’dan daha uzakta, Bengal Körfezi üzerinden ilerlerken güçlenmesini bekliyor. Tahmine göre gelişen siklon 16 Kasım’da körfezin güneyi ve bitişiğindeki batı-orta kesiminde olacak; ardından 17 Kasım’da batı-orta kesimde şiddetli siklona dönüşecek.
Gözlemlerin, uyarı dönemlerinin ve öngörülen değişikliklerin sıralaması şöyle:
- 14 Kasım, saat 05.30: Belirtilen deniz alanlarından uzak durulması tavsiyesinin başlangıç saati.
- 15 Kasım, saat 05.30: Alçak basınç sistemi Trincomalee’nin yaklaşık 600 kilometre kuzeydoğusundaydı.
- 15 Kasım, saat 11.30: Özel deniz uyarısı yayımlandı. Daha sonraki bir hava durumu güncellemesinde, bu gözlem saati itibarıyla sistemin Trincomalee’nin yaklaşık 630 kilometre kuzeydoğusunda olduğu belirtildi.
- 16 Kasım, sabah: Sistemin derin alçak basınç sistemine dönüşmesi bekleniyor.
- 16 Kasım, saat 11.30: 15 Kasım tarihli kırmızı uyarının belirtilen geçerlilik süresi sona eriyor; mürettebata sonraki bültenleri takip etmeleri talimatı verildi.
- 16 Kasım, akşam veya gece: Sistem, Bengal Körfezi’nin güneyi ve bitişiğindeki batı-orta kesiminde siklona dönüşebilir.
- 17 Kasım: Batı-orta kesimde şiddetli siklon gücüne ulaşması bekleniyor.
- 18 Kasım: Sistem şiddetli siklon gücünü koruyabilir.
- 19 Kasım, sabah: Sistem daha da güçlenerek çok şiddetli siklona dönüşebilir.
Daha önceki tahminlerde, 16 Kasım’da Bengal Körfezi’nin orta kesimlerinde siklon oluşabileceği belirtilmişti. 15 Kasım tarihli ayrıntılı uyarıda ise aynı gün akşamı veya gecesi körfezin güneyi ve bitişiğindeki batı-orta kesim işaret ediliyor. Karaya ulaşacağı yer veya saat belirtilmedi.
Farklı fırtına kategorileri ne anlama geliyor?
Alçak basınç sistemi, atmosfer basıncının düşük olduğu bir alanın çevresinde oluşan düzenli bir hava sistemidir. Hava, basıncın düşük olduğu alana doğru hareket eder ve bu alanın çevresinde dolaşır. Derin alçak basınç sistemi, siklon, şiddetli siklon ve çok şiddetli siklon, rüzgârın giderek güçlenmesini tanımlamak için kullanılan ardışık kategorilerdir.
15 Kasım’daki gözlemde sistem alçak basınç sistemi olarak tanımlandı. Daha yüksek kategoriler, sistemin takip eden günlerde nasıl gelişmesinin beklendiğini gösteriyor. Bu nedenle dairenin acil deniz uyarısı, 17 Kasım için tahmin edilen şiddetli siklon aşamasına ulaşılmadan önce de geçerli.
Sistemin merkezinin hareketi ve çevresindeki koşullar birlikte değerlendirilmelidir. Merkezin Sri Lanka’dan daha uzağa ilerlemesi beklenirken daire, belirtilen sularda tehlikeli rüzgâr ve yüksek dalgalara karşı uyarılarını sürdürüyor. Mürettebatın hem faaliyet gösterdikleri bölgeye yönelik deniz uyarısını hem de fırtınanın tahmin edilen konumunu dikkate alması gerekiyor.
19 Kasım tahmini, uyarıda yer verilen en uzun vadeli öngörüyü içeriyor. Daire, sistemin hem hareketini hem de gelişimini izlediğini belirterek balıkçılardan ve deniz kuvvetlerinden, sistem gelişirken yayımlanacak yeni tahmin ve bültenleri takip etmelerini istedi.
Yağış tahmini Sri Lanka’nın büyük bölümünü kapsıyor
Sri Lanka’nın hava tahmininde de Bengal Körfezi’ndeki sistemin etkisiyle ülke genelinde bulutlu hava ve çeşitli eyaletlerde yağış bekleniyor. 15 Kasım tarihli tahminde Kuzey, Kuzey Merkez ve Doğu eyaletlerinde dönem dönem yağmur; Batı ve Kuzeybatı eyaletleri ile Galle ve Matara bölgelerinde ise sık yağış öngörüldü.
16 Kasım tahmininde Kuzey, Kuzey Merkez, Doğu, Batı, Sabaragamuwa ve Kuzeybatı eyaletlerinde birkaç sağanak geçişi bekleniyor. Kandy, Nuwara Eliya, Galle ve Matara bölgeleri de tahmine dahil.
16 Kasım’da saat 14.00’ten sonra Uva eyaleti ve Hambantota bölgesinin bazı kesimlerinde sağanak veya gök gürültülü sağanak görülebilir. Bu, söz konusu bölgelerde yaşayanlar için ülkenin diğer kesimlerine yönelik genel bulutlu hava ve aralıklı sağanak tahmininden daha belirgin bir zaman aralığı sunuyor.
Bölgesel ayrıntılar önem taşıyor; çünkü hava tahmini ülke genelinde farklılık gösteriyor. Kuzey ve doğu bölgelerinde yağış geçişleri beklenirken güney ve güneydoğudaki bazı yerlerde günün ilerleyen saatlerinde gök gürültülü fırtına ihtimali bulunuyor. Deniz uyarısı, karadaki hava tahminlerine paralel olarak geçerliliğini sürdürüyor.
Yıldırım, kısa süreli kuvvetli rüzgâr ve sabah sisi
Meteoroloji Dairesi, gök gürültülü sağanaklar sırasında kısa süreli ve yerel kuvvetli rüzgârlara ve yıldırıma karşı önlem alınmasını tavsiye etti. Bu rüzgârlar, gök gürültülü fırtınaların yakınında aniden başlayabilir ve daha geniş hava sistemine kıyasla daha küçük bir alanı etkileyebilir.
Açık alanda çalışanlar, seyahat edenler veya kıyı sularında tekneyle yolculuk yapanlar için gök gürültülü fırtına tahmini, gün boyunca dikkat edilmesi gereken daha yakın bir tehlikeye işaret ediyor. Dairenin 16 Kasım’a yönelik uyarısında yıldırım ve ani rüzgârlar özellikle belirtiliyor.
16 Kasım sabahının erken saatlerinde adanın büyük bölümünde sisli hava bekleniyor. Bir önceki tahminde de Batı, Sabaragamuwa, Merkez ve Uva eyaletlerinin yanı sıra Galle, Matara ve Kurunegala bölgelerinde sabah erken saatlerde sis görülebileceği belirtilmişti.
Sis günün başlangıcında görüş mesafesini azaltabilir; sağanaklar ve olası gök gürültülü fırtınalar ise günün ilerleyen saatlerinde etkili olabilir. Bu nedenle bölgesel tahminde her birinin zamanı ve yeri belirtilen farklı hava koşulları, aynı gün içinde görülebilir.
Balıkçıların bundan sonra takip etmesi gerekenler
Balıkçı mürettebatın önünde iki acil karar var: uyarı kapsamındaki sulardan geçecek bir sefere çıkıp çıkmamak ve hâlihazırda o bölgelerde faaliyet gösteriyorlarsa nereye geçmek gerektiği. Daire, yeni bir duyuruya kadar belirtilen alanlardan uzak durulmasını, bu alanlardaki teknelerin ise güvenli bölgelere geçmesini tavsiye ediyor.
Birkaç gün boyunca denizde kalan teknelere özellikle dikkat çekiliyor; çünkü faaliyetleri, alçak basınç sisteminin güçlenmesinin beklendiği döneme uzanıyor. Sistem henüz alçak basınç sistemiyken başlayan bir sefer, siklon veya şiddetli siklon koşullarının beklendiği dönemde de devam edebilir.
Bir sonraki tarihli kontrol noktası, 15 Kasım tarihli bültenin belirtilen geçerlilik süresinin sona ereceği 16 Kasım saat 11.30. Mürettebata sonraki tahmin ve uyarıları takip etmeleri talimatı verildi. Etkilenen sulardan uzak durulması yönündeki genel tavsiye ise yeni bir duyuruya kadar geçerli.
Takip edilmesi gereken başlıca gelişmeler, sistemin 16 Kasım’da derin alçak basınç sistemine dönüşüp dönüşmeyeceği, aynı günün ilerleyen saatlerinde nerede siklon gücüne ulaşacağı ve 17 Kasım’da şiddetli kategoriye yükselip yükselmeyeceği. Daire sistemin konumunu ve gücünü izlerken her aşama, daha sonra yayımlanacak deniz uyarılarına yön verecek.
Öne Çıkanlar
- Alçak basınç sistemi, 15 Kasım saat 05.30’da Trincomalee’nin yaklaşık 600 kilometre kuzeydoğusundaydı.
- Sistemin 16 Kasım’da siklona, 17 Kasım’a kadar da şiddetli siklona dönüşmesi bekleniyor.
- Tahminlere göre sistem, 19 Kasım sabahına kadar daha da güçlenerek çok şiddetli siklona dönüşebilir.
- Balıkçılardan ve deniz kuvvetlerinden, Bengal Körfezi’nde belirtilen sulardan ve Trincomalee ile Pottuvil üzerinden Kankesanthurai’den Hambantota’ya uzanan açık deniz alanlarından yeni bir duyuruya kadar uzak durmaları istendi.
- Etkilenen sularda bulunan teknelere güvenli bölgelere geçmeleri tavsiye edildi.
- Sri Lanka’nın büyük bölümünde bulutlu hava ve sağanak bekleniyor; gök gürültülü fırtınalar sırasında yerel kuvvetli rüzgâr ve yıldırım görülebilir.
- Daire, denizcilik topluluklarından sonraki tahmin ve uyarıları takip etmelerini istedi.






