Rekor üretim daha büyük bir yatırım taahhüdünü beraberinde getiriyor
United Microelectronics Corporation, üçüncü çeyrek gelirinin 74,24 milyar NT$'ye ulaşması ve wafer sevkiyatlarının 1,2 milyon adedi aşmasının ardından 3,2 milyar ABD doları tutarında ek bir sermaye harcaması bütçesini onayladı. Her iki rakam da rekor düzeydeydi. Tayvanlı çip üreticisi, yapay zekâ, optik iletişim ve gelişmiş paketlemede kullanılan bileşenlere yönelik talebin artmasına hazırlanıyor.
İçindekiler
- Rekor üretim daha büyük bir yatırım taahhüdünü beraberinde getiriyor
- Fabrika faaliyetlerinden elde edilen kâr arttı, net kâr geriledi
- UMC 2027'de fiyatların neden yükselmesini bekliyor?
- Yapay zekâ talebi ana işlemcinin ötesine uzanıyor
- Optik bağlantılar üretimde öncelik kazanıyor
- Paketleme projeleri müşteri kontrollerinden geçiyor
- Genişlemenin takvimi belli, lokasyon dağılımı ise netleşmedi
- Mevcut ürünler işlerin büyük bölümünü taşımayı sürdürüyor
- Yatırım, tam üretimden önce maliyet getiriyor
- Öne Çıkanlar
Şirketin 28 Ekim 2026'da düzenlediği yatırımcı bilgilendirme toplantısında Üst Yönetici Wang Shih, 2027'de ortalama satış fiyatının yaklaşık %10 artmasını beklediklerini söyledi. Ayrıca yapay zekâ bağlantılı işlerin üç yıl içinde gelirin %25'ine ulaşmasını hedeflediklerini belirtti; daha ayrıntılı açıklamada bu hedefin çeyreklik bazda olduğu ifade edildi.
UMC'nin fabrikaları üçüncü çeyrekte kapasitenin %92'sinde çalıştı; bu oran önceki çeyrekte %85'ti. 12 inç çapında wafer işleyen bazı tesisler şimdiden tam kapasiteye ulaşırken, 8 inç wafer kullanan operasyonlarda güçlü bir toparlanma görüldü.
Bu rakamlar şirketin değişen önceliklerini açıklıyor. Kullanılmayan fabrika alanı azaldıkça UMC, büyümenin giderek daha fazla her bir wafer'dan daha yüksek gelir elde etmeye bağlı olmasını bekliyor. Bu da hem fiyatların yükselmesi hem de daha değerli ürünlerin payının artmasıyla mümkün olacak.
Yaklaşık 102,781 milyar NT$'ye karşılık gelen yatırım onayı, 2026 için açıklanan 2 milyar ABD dolarlık nakit sermaye harcaması planına ek olarak geldi. Ek yetki, mevcut yılın ötesine uzanan kapasite genişlemesini destekliyor. Yeni kapasite için ekipman kurulumunun 2028 sonlarına doğru başlaması bekleniyor.
Fabrika faaliyetlerinden elde edilen kâr arttı, net kâr geriledi
Üçüncü çeyrek geliri önceki çeyreğe göre %8, sevkiyatlar ise %7,3 arttı. UMC, sevkiyatları 12 inç wafer eşdeğeri olarak ölçüyor. Bu yaygın ölçü birimi, farklı wafer boyutlarında yapılan üretimin karşılaştırılmasını sağlıyor.
Brüt kâr marjı ikinci çeyrekteki %32,5 seviyesinden %34'e yükseldi. Başka bir deyişle UMC, ürünlerini üretmenin doğrudan maliyetlerini karşıladıktan sonra diğer faaliyet giderleri ve vergiler öncesinde her 100 NT$'lik satıştan 34 NT$ elde tuttu.
Faaliyet kârı önceki çeyreğe göre %24,7 artarak 18,64 milyar NT$'ye ulaştı ve faaliyet kâr marjı %25,1 oldu. Faaliyet kârının gelirden daha hızlı büyümesi, fabrikaların daha yüksek kapasiteyle çalışmasının ve ürün karmasının güçlenmesinin üretim faaliyetlerinden elde edilen kârı artırdığını gösteriyor.
Buna karşın ana şirketin hissedarlarına atfedilebilir net kâr, ana faaliyet dışındaki gelirlerin düşmesi nedeniyle ikinci çeyreğe göre %61,1 gerileyerek 16,434 milyar NT$ oldu. Hisse başına kâr 1,32 NT$ olarak gerçekleşti. Böylece üretim faaliyetleri iyileşirken nihai kâr rakamı düştü.
Ocak-eylül döneminde gelir, bir önceki yılın aynı dönemine göre %16,1 artarak 204,01 milyar NT$'ye ulaştı. Net kâr %136,5 yükselerek 74,865 milyar NT$ oldu; hisse başına kâr ise 6 NT$'ye çıktı. Dokuz aylık dönemde brüt kâr marjı 3,6 puan artışla %32 olarak gerçekleşti.
Üçüncü çeyrek gelirinin yıllık bazda %25,6 arttığı belirtilirken, yayımlanan bir başka rakamda bu artış %16,1 olarak verildi. Bu oran, ilk dokuz ay için açıklanan büyümeyle aynıydı. Çeyreklik gelir toplamı ve önceki çeyreğe göre %8'lik artış ise tutarlıydı.
UMC 2027'de fiyatların neden yükselmesini bekliyor?
Wang, UMC'nin her iki wafer iş kolunda da fiyat iyileşmesi beklediğini ve olumlu değişikliklerin 2027'nin ilk çeyreğinde başlayacağını söyledi. Ekim ayındaki bilgilendirme toplantısı sırasında yıllık fiyat müzakereleri son aşamalarına gelmişti.
Yaklaşık %10'luk artış tahmini, ağırlıklı ortalama satış fiyatıyla (ASP) ilgili. Bu ölçü, UMC'nin sattığı ürünlerin ortalama fiyatını gösteriyor. Şirket mevcut bir ürünü daha yüksek fiyata sattığında, müşteriler daha pahalı ürünlerden daha fazla aldığında ya da bu iki değişiklik birlikte gerçekleştiğinde ortalama fiyat yükselebiliyor.
UMC, 2027'de her iki etkinin de görülmesini bekliyor. Güçlü talep ve sınırlı kapasite fiyat artışlarına olanak tanırken özel üretim, silisyum fotoniği ve gelişmiş paketleme ürün karmasının değerini artırabilir. Yükselen malzeme maliyetleri de fiyat görüşmelerinin bir parçası.
Kapasite kullanımının %90'ın üzerinde olması bu değişimi daha acil hâle getiriyor. Birkaç üretim süreci zaten kapasite sınırına yaklaşmışken sevkiyatları artırmak zorlaşıyor. Yeni fabrikalar ve ekipmanlar hazırlanırken wafer başına gelirin yükselmesi büyümenin başka bir yolunu sunuyor.
Yapay zekâ talebi ana işlemcinin ötesine uzanıyor
UMC'nin yapay zekâ hedefleri; güç yönetimi çiplerini, programlanabilir kapı dizilerini (FPGA), bağlantı çözümlerini, silisyum fotoniğini ve gelişmiş paketlemeyi kapsıyor. Bu ürünler, elektriği yönetmekten bileşenler arasında bilgi aktarmaya kadar, bir bilişim sisteminde farklı görevler üstleniyor.
Genellikle FPGA olarak kısaltılan programlanabilir kapı dizisi, işlevleri üretimden sonra yapılandırılabilen bir çip türü. Güç yönetimi çipleri elektronik bileşenlere sağlanan elektriği düzenliyor. Yapay zekâ sistemleri daha fazla bilişim ekipmanı ve daha karmaşık destek elektroniği gerektirdikçe her iki ürün grubuna da talep artabilir.
UMC, 2026'da yapay zekâ bağlantılı gelirinin 300 milyon ABD dolarına yaklaşmasını bekliyor. Yönetim, yapay zekâ işlerinin şirket gelirindeki payını üç yıl içinde, yaklaşık 2029'a kadar, %25'e çıkarmayı hedefliyor. Wang'ın daha ayrıntılı ifadesine göre bu payın tek bir çeyrekte yakalanması amaçlanıyor; daha genel açıklamalarda ise hedef gelir karmasına ilişkin olarak sunuldu.
Bu hedef, gelişimin farklı aşamalarındaki çeşitli iş kollarını bir araya getiriyor. Bazı bileşenlerin üretimi sürerken diğerleri tasarım aşamasını veya ilk müşteri kontrollerini tamamladı. Daha büyük siparişlere doğru kaydedilecek ilerleme, yapay zekâ gelir payının ne kadar hızlı artacağını belirleyecek.
Optik bağlantılar üretimde öncelik kazanıyor
UMC'nin silisyum fotoniği platformu 12 inç wafer kullanıyor ve saniyede 1,6 terabit hızında optik iletişim uygulamalarını destekleyebiliyor. Silisyum fotoniği, optik işlevleri çiplere taşıyarak ekipmanların bilgiyi ışık kullanarak iletmesine yardımcı oluyor.
Büyük bilişim sistemlerinin çok miktarda veri alışverişi yapması gerektiğinde hızlı optik bağlantılar önem kazanıyor. UMC, platformunun olgun üretim verimliliğine ulaştığını, yani üretilen cihazların yeterince büyük bir bölümünün gereklilikleri karşıladığını ve müşterilerin ürünlerini yenilemesine destek olabileceğini belirtiyor.
Geliştirme yol haritası saniyede 3,2 terabit hızındaki uygulamalara uzanıyor. UMC ayrıca HyperLight ile ince film lityum niyobat (TFLN) üzerinde çalışıyor ve bu teknolojiyle ilgilenen birkaç müşteriyle daha görüşmeler yürüttüğünü söylüyor.
Lityum niyobat, bilgiyi taşımak için ışığı değiştiren optik modülatörlerde kullanılabiliyor. UMC, bu bileşenleri fotonik çipleri ve hibrit bağlama gibi paketleme yetenekleriyle birleştirme fırsatı görüyor. Hibrit bağlama, bileşenleri birbirine yakın yüzeyler üzerinden birleştiriyor.
Paketleme projeleri müşteri kontrollerinden geçiyor
UMC'nin gelişmiş paketleme çalışmaları kısmen verimli güç aktarımına ve bellek bağlantılarına odaklanıyor. Paketleme, çipleri ve diğer bileşenleri daha büyük bir elektronik sistem içinde çalışacak şekilde bir araya getiren aşama.
Cep telefonlarına yönelik bağımsız derin hendek kapasitörlerinin seri üretimine başlandı. Bu bileşenler, silisyumun derinliklerine işlenen yapılarda elektrik yükü depoluyor ve böylece küçük bir alana yüksek kapasitans sığdırılabiliyor.
Yapay zekâ ve sunucu uygulamaları için paket alt katmanına gömülen bir versiyon, son tasarım aşamasını ve işlev testlerini tamamladı. Alt katman, paket içindeki bileşenleri ve elektrik bağlantılarını taşıyan destek katmanı. Kapasitörlerin buraya yerleştirilmesi, çiplerin yakınındaki güç aktarımı sorunlarının çözülmesine yardımcı oluyor.
UMC, özelleştirilmiş bellek istifleme için ilk müşteri doğrulamasını da tamamladı. Bu işlem, sınırlı alanda daha fazla bellek kapasitesi veya daha hızlı veri aktarımı gerektiren tasarımları desteklemek amacıyla bellek bileşenlerini dikey olarak üst üste yerleştiriyor.
Yönetim, üretim yeterli ölçeğe ulaştığında bu yeni iş kollarının şirket ortalamasının üzerinde brüt kâr marjı sağlayacağını öngörüyor. Dolayısıyla ticari fırsat, hem ek satışları hem de potansiyel olarak daha kârlı bir ürün karmasını kapsıyor.
Genişlemenin takvimi belli, lokasyon dağılımı ise netleşmedi
Ek 3,2 milyar ABD dolarlık bütçe, kapasite genişlemesini hızlandırmayı amaçlıyor. Wang, yatırım lokasyonları olarak Singapur'u ve Tainan'daki Güney Tayvan Bilim Parkı'nı gösterdi. Genişleme açıklamalarında Tayland'ın da adının geçmesi, ek bütçenin üretim tesisleri arasındaki kesin dağılımını belirsiz bıraktı.
Aylık planlanan kapasite hedefleri arasında silisyum fotoniği için yaklaşık 18.000 wafer, derin hendek kapasitörleri için 22.000 wafer ve optik modülatörler için 20.000 wafer bulunuyor. Bu hedefler tek bir üretim hattını değil, farklı ürün kategorilerini kapsıyor.
UMC, ekipman kurulumunun 2028 sonlarına doğru başlamasını ve kapasitenin 2030'da hedeflenen ölçeğe ulaşmasını bekliyor. O zamana kadar şirket, fotonik ve gelişmiş paketleme talebini karşılamak üzere mevcut kapasitesinin bir bölümünü dönüştürüyor.
Yönetim, müşteri ürün yol haritalarının ve sipariş taahhütlerinin genişlemeyi desteklediğini söylüyor. Şirket yatırımlarını müşterilerin planlanan ürün lansmanlarına bağlıyor. Mevcut talep ile yeni kapasite arasındaki zaman farkı ise yeni uygulamalar için mevcut tesislerin kullanılmasını açıklıyor.
Önemli kilometre taşları birkaç yıla yayılıyor:
- 2026'nın üçüncü çeyreği: Gelir ve sevkiyat rekor seviyelere ulaşırken fabrika kapasite kullanımı %92 oldu.
- 28 Ekim 2026: UMC ek 3,2 milyar ABD dolarlık bütçeyi açıkladı; fiyatlandırma ve yapay zekâ hedeflerini ele aldı.
- 2027'nin ilk çeyreği: Olumlu fiyat değişikliklerinin başlaması bekleniyor.
- 2028 sonları: Planlanan yeni kapasite için ekipman kurulumunun başlaması bekleniyor.
- 2029 dolayları: UMC, üç yıllık hedef süresi içinde yapay zekâ gelir payını çeyreklik bazda %25'e çıkarmayı amaçlıyor.
- 2030: Planlanan yeni kapasitenin hedeflenen ölçeğe ulaşması bekleniyor.
Mevcut ürünler işlerin büyük bölümünü taşımayı sürdürüyor
UMC'nin yerleşik üretim süreçleri sonuçlarında belirleyici olmaya devam ediyor. 22 ve 28 nanometre iş kolları, üçüncü çeyrekte wafer satışlarının toplam %35'ini oluşturdu. Yalnızca 22 nanometre iş kolunun payı rekor düzey olan %18,3'e ulaştı.
Müşteriler ekran sürücü çipleri, otomotiv radarı ve Wi-Fi ürünleri için yeni tasarımları tamamlamayı sürdürdü. Tape out adı verilen bu son tasarım aşaması, çip tasarımının üretime geçmesini sağlıyor.
Uygulama alanlarına göre gelirin %39'u iletişimden, %32'si tüketici elektroniğinden, %13'ü bilgisayarlardan ve %16'sı diğer kullanımlardan geldi. İletişim ve tüketici elektroniği böylece toplam gelirin %71'ini oluşturdu. Bu da gelişmekte olan yapay zekâ işlerinin ötesindeki pazarların önemini koruduğunu gösteriyor.
Bu pazarlardaki talep dengeli değildi. Wang, üst segment akıllı telefonlar ve endüstriyel uygulamalarda güçlü talep, otomotivde ise sağlıklı bir toparlanma olduğunu söyledi. Ekran kontrolü ve Wi-Fi bileşenlerinin bir bölümü dâhil olmak üzere bilgisayarlar daha zayıf seyretti.
Dördüncü çeyrek için Wang'ın ayrıntılı öngörüsünde sevkiyatların önceki çeyreğe göre %1 ila %3 artması, kapasite kullanımının %91 ila %93 arasında olması, satış fiyatlarının genel olarak değişmemesi ve brüt kâr marjının üçüncü çeyrek düzeyine yakın seyretmesi bekleniyordu. Yayımlanan diğer öngörülerde ise sevkiyat büyümesi %4 ila %6, brüt kâr marjı %34 ila %36 olarak verildi.
Yatırım, tam üretimden önce maliyet getiriyor
UMC, yeni ekipmanların ve artan malzeme maliyetlerinin yakın vadede kâr marjları üzerinde baskı oluşturmasını bekliyor. Fabrika ekipmanlarının maliyetini faydalı ömrüne yayarak muhasebeleştiren amortismanın, yatırımlar sürdükçe düşük tek haneli bir oranda artması öngörülüyor.
Şirketin planı daha yüksek satış fiyatlarını, yüksek fabrika kapasite kullanımını ve özel ürünlerin artan katkısını bir arada içeriyor. Bunların her biri kârlılığın farklı bir unsurunu etkiliyor: Fiyatlar wafer başına geliri, fabrikaların daha yüksek kapasitede çalışması maliyetlerin daha fazla üretime yayılmasını, ürün karması ise satılan ürünlerin değerini belirliyor.
Zamanlama önemli. UMC, fiyat iyileşmelerinin 2027'de başlamasını beklerken büyük ölçekli yeni kapasitenin kurulması ve ölçeğe ulaşması daha uzun sürecek. Bu dönemde mevcut üretim ve müşterilerin yeni teknolojileri benimsemesi işlerin devamını sağlayacak.
Müşteriler, optik bağlantılara, güç aktarımına ve bellek entegrasyonuna daha fazla kaynak ayırmayı taahhüt eden bir tedarikçiden yararlanacak. Yatırımcılar ise üretim faaliyetlerinden elde edilen kârın güçlendiği ve iddialı büyüme hedefleri bulunan; buna karşılık kapsamlı genişlemenin getirdiği maliyetler ve uygulama zorluklarıyla karşı karşıya olan bir şirketle karşı karşıya.
Öne Çıkanlar
- UMC, üçüncü çeyrekte 74,24 milyar NT$ gelir elde etti ve 12 inç wafer eşdeğeri olarak 1,2 milyonu aşan sevkiyat gerçekleştirdi.
- Fabrika kapasite kullanımı %92'ye, brüt kâr marjı %34'e yükseldi.
- Yönetim kurulu, 2026 için açıklanan 2 milyar ABD dolarlık nakit harcama planına ek olarak 3,2 milyar ABD dolarlık sermaye harcaması bütçesini onayladı.
- Yönetim, ağırlıklı ortalama satış fiyatlarının 2027'de yaklaşık %10 artmasını bekliyor.
- UMC, yapay zekâ bağlantılı işlerin üç yıl içinde çeyreklik gelirin %25'ine ulaşmasını hedefliyor.
- Yeni kapasite hedefleri fotonik, kapasitör ve optik modülatörleri kapsıyor. Ekipman kurulumunun 2028 sonlarında başlaması, hedeflenen ölçeğe ise 2030'da ulaşılması bekleniyor.






