İlk maçından tam 13 yıl sonra veda
Mohammed Shami, Hindistan formasıyla Eden Gardens'ta ilk maçına çıkışının tam 13. yılında, 6 Kasım 2026 Cuma günü Test kriketinden emekli olduğunu açıkladı. 36 yaşındaki hızlı atıcı, 64 Testte 229 wicket, bir innings'te beş wicket aldığı altı performans ve Hindistan'ın unutulmaz yurt dışı galibiyetlerinden bazılarına damga vuran bir kariyerle noktalıyor.
İçindekiler
- İlk maçından tam 13 yıl sonra veda
- Eden Gardens'ta alınan dokuz wicket çıtayı belirledi
- Kariyer istatistikleri ne anlatıyor?
- Güney Afrika'da belirleyici iki performans
- Topu vurmayı nasıl zorlaştırdı?
- Sakatlıklar son Testiyle vedası arasına girdi
- Millî takımdan uzak kaldığı dönemde yerel maçlarda wicket almaya devam etti
- Sırada Bengal ve kısa formatlı kriket var
- Test yolculuğunu şekillendiren tarihler
- Öne Çıkanlar
Uluslararası Kriket Konseyi'nin emeklilik duyurusu, 6 Kasım tarihli açıklamasında, deplasmanda oynadığı 41 Testte 30,33 ortalamayla 145 wicket aldığını kaydediyor. Bu rakamlar, katkısının temel bir yönünü ortaya koyuyor: sahaların, hava koşullarının ve hızlı atıcılardan beklenenlerin bir turneden diğerine değişebildiği Hindistan dışındaki maçlarda wicket almak.
Shami'nin son Testi, Haziran 2023'te The Oval'de Avustralya'ya karşı oynanan Dünya Test Şampiyonası finaliydi. Açıklaması, Hindistan Test takımından uzun süre uzak kalmasıyla zaten kesintiye uğramış bir dönemi resmen kapatıyor. Bengal'in bir sonraki yerel T20 turnuvası 14 Kasım'da başlayacak; Shami kısa formatlarda oynamayı sürdürecek.
Veda mesajını bir videoyla birlikte sosyal medyada paylaşan Shami, bu formatı bırakmanın kendisi için taşıdığı anlamı şöyle anlattı:
Beyaz formaya veda ediyorum ama onunla ilgili anılara asla veda etmiyorum.
Videoda, memleketi Amroha'daki çiftliğinde kırmızı topu ve üzerinde 279 numarası bulunan Hindistan formasıyla ilk maçında taktığı şapkayı tutarken görülüyordu. Emeklilik tarihinin ilk maçına denk gelmesi, son Testinden bu yana üç yıldan fazla zaman geçmiş olsa da ilk kez sahaya çıkışıyla vedasını bir araya getirdi.
Eden Gardens'ta alınan dokuz wicket çıtayı belirledi
Shami, Test kariyerine 6 Kasım 2013'te Kolkata'da Batı Hint Adaları'na karşı başladı. İlk innings'te 4/71, ikincisinde 5/47 aldı; toplamda 118 run karşılığında dokuz wicket alarak Hindistan'ın innings ve 51 run farkla kazandığı maçı tamamladı.
4/71 gibi bowling rakamları, bir atıcının 71 run verirken dört wicket aldığı anlamına gelir. Her takımın iki kez batting yapabildiği Test maçlarında, ilk maçındaki 9/118 toplamı Shami'nin bir maçtaki en iyi sonucu olarak kaldı.
Hindistan'ın galibiyet farkı, ev sahibi ekibin yalnızca bir kez batting yapmasının yeterli olduğu anlamına geliyordu. Shami'nin aldığı wicket'lar, Batı Hint Adaları'nın Hindistan'ın toplamına ulaşamadan iki kez oyun dışı kalmasına yardımcı oldu. Bu, kariyeri boyunca üstleneceği hücum odaklı rolü hemen ortaya koydu.
Shami daha sonra bir innings'teki en iyi bowling rakamı olan 6/56'ya ulaştı. 64 Testte sopayla da iki yarım asır dahil 750 run kaydetti; ancak temel görevi rakip takımların ortaklıklarını bozmaktı.
Kariyer istatistikleri ne anlatıyor?
Shami'nin 27,71'lik bowling ortalaması, aldığı her wicket başına yaklaşık 28 run verdiği anlamına geliyor. 50,28'lik strike rate'i ise ortalama yaklaşık her 50 atışta bir wicket aldığını gösteriyor. Altı yasal atıştan oluşan her over'da 3,31 run verdi.
Her ölçüt, yaptığı işin farklı bir yönünü anlatıyor. Ortalama, her wicket başına verilen run sayısını; strike rate, ne sıklıkla wicket aldığını; ekonomi oranı ise rakiplerin ona karşı ne hızla run topladığını gösteriyor.
Beş wicket aldığı altı innings, bir innings'teki wicket'ların büyük bölümünü üstlenme becerisini ortaya koyuyor. Bunların dördü Avustralya ve Güney Afrika'da geldi. Shami'nin bu iki ülkedeki başarısı, Hindistan'ın deplasmanlardaki gücünün önemli unsurlarından biri oldu.
ICC'nin verilerine göre 229 wicket'ının 145'ini, yani yaklaşık yüzde 63'ünü Hindistan dışında aldı. Bu wicket'lar 64 Testinin 41'inde geldi; bu da maçlarının yaklaşık yüzde 64'üne karşılık geliyor. Dolayısıyla Test maçlarının ve wicket'larının çoğu Hindistan dışında gerçekleşti.
Güney Afrika'da belirleyici iki performans
2018'de Johannesburg'da sergilediği performans, Shami'nin öne çıkan bowling performanslarından biriydi. Güney Afrika'nın ikinci innings'inde 5/28 alarak Hindistan'ın turnenin sonunda teselli galibiyeti elde etmesine yardımcı oldu.
ICC, Hindistan'ın bir sonraki Güney Afrika turnesinde Centurion'da oynanan açılış Testinde aldığı sekiz wicket'ı da öne çıkarıyor. Bu performans Hindistan'a bir galibiyet daha kazandırırken Shami'nin bireysel bir kilometre taşına ulaşmasını sağladı.
Shami, 28 Aralık 2021'de Rishabh Pant'ın arkasında yakaladığı Kagiso Rabada'yı oyun dışı bırakarak 200 Test wicket'ına ulaştı. Bu wicket, bir innings'te beş wicket aldığı altıncı performansını da tamamladı.
Shami, 200 wicket'a 55. Testinde ulaştı. Hint hızlı atıcılar arasında Kapil Dev bu sayıya 50 maçta, Javagal Srinath ise 54 maçta erişmişti. Shami, Kapil'den beş maç, Srinath'tan yalnızca bir maç daha fazla süreye ihtiyaç duydu; böylece Hindistan'ın hızlı bowling tarihindeki iki önemli isimle aynı çizgide yer aldı.
Topu vurmayı nasıl zorlaştırdı?
Shami bowlingini hız, isabet ve topun dikiş kısmını sabit tutma becerisi üzerine kurdu. Dikiş, kriket topunun çevresindeki kabarık dikiş hattıdır. Top sahaya düştüğünde bu hat, sekişin ardından yön değiştirmesini sağlayabilir ve vurucuya uyum sağlamak için çok az zaman bırakır.
Swing, top sahaya ulaşmadan önce havada kavis çizdiği için farklı bir zorluk yaratır. Shami topu her iki yöne de hareket ettirebiliyor, eskiyen topla da tehlike yaratmaya devam ederek ters swing sayesinde wicket alabiliyordu.
Ters swing, topun durumuna ve hangi hızla ilerlediğine bağlıdır. Vurucu açısından pratikteki sorun, topun geç yön değiştirmesidir: Atış önce bir yörüngede ilerliyor gibi görünürken son anda sopaya ya da wicket'lara doğru kayabilir.
Shami bu becerilerini, Hindistan'ın 2018-19'da Avustralya'da kazandığı ilk Test serisi galibiyetine taşıdı; bu, takım adına tarihî bir başarıydı. Kariyerinde ayrıca Hindistan'ı 2021 ve 2023 Dünya Test Şampiyonası finallerine taşıyan mücadelelere de katkıda bulundu.
Sakatlıklar son Testiyle vedası arasına girdi
Shami son Testini Haziran 2023'te The Oval'de Avustralya'ya karşı oynanan Dünya Test Şampiyonası finalinde yaptı; Hindistan maçı kaybetti. 2023 ODI Dünya Kupası'nın ardından ayak bileğinden ameliyat oldu ve sahalara dönüşünü geciktiren diz sorunları da yaşadı.
Ocak 2025'te uluslararası T20 kriketine geri döndü. Ardından Şampiyonlar Kupası kadrosuna seçildi. Hindistan adına herhangi bir formatta son maçına ise Mart 2025'te Yeni Zelanda'ya karşı oynanan ve Hindistan'ın kazandığı finalde çıktı.
Dolayısıyla Shami'nin emeklilik açıklaması, millî takımdan ayrı kaldığı iki farklı dönemin ardından geldi: Test maçlarında üç yıldan fazla, tüm formatlarda uluslararası maçlarda ise yaklaşık 20 ay forma giymedi.
Hindistanlı bir hızlı atıcı olarak yaşadıklarını değerlendiren Shami, geri dönüşlerinin ardındaki emeği şöyle anlattı:
O günden bu yana aldığım her wicket, yaşadığım her zorluk, geçirdiğim her sakatlık ve yaptığım her geri dönüş bana bir şey öğretti.
Millî takımdan uzak kaldığı dönemde yerel maçlarda wicket almaya devam etti
Hindistan'a yeniden seçilme ihtimali uzak görünürken Bengal, Shami'ye rekabetçi krikette oynama imkânı sundu. Devam eden Ranji Trophy sezonunda üç maçta 14 wicket almıştı. Daha önce Duleep Trophy'de Doğu Bölgesi adına çıktığı üç maçta da yedi wicket elde etmişti.
Bu sonuçlarla altı yerel maçta toplam 21 wicket aldı. Ranji Trophy'deki performansları arasında Bengal'in Kalyani'de Delhi'ye karşı oynadığı açılış maçında aldığı beş wicket da vardı.
Buna rağmen Hindistan, yaklaşan Yeni Zelanda Test serisinin kadrosuna Shami'yi almadı. Seri öncesinde dört gün süren üç maç için oluşturulan Hindistan A kadrosuna da seçilmedi.
Shami, dönemin baş seçicisi Ajit Agarkar'ın açıklamalarının ardından kendisinden form durumu hakkında bilgi vermesi beklentisine kamuoyu önünde karşı çıktı. Bengal'in Uttarakhand'a karşı oynadığı Ranji maçından önce hızlı atıcı, yerel maçlarda forma giymesine dikkat çekti:
Seçim benim elimde değil. Form durumumla ilgili bir sorun varsa Bengal adına burada oynuyor olmamam gerekir.
Shami'ye göre maçlarda oynaması, hazır olduğunu gösteriyordu. Emeklilik açıklaması, başka formatlardaki planlarını açık bırakırken bir Test maçında daha oynama ihtimalini sona erdirdi.
Sırada Bengal ve kısa formatlı kriket var
Shami, emekliliğini açıkladığı gün Bengal'in 2026-27 Syed Mushtaq Ali Trophy için belirlenen 19 kişilik kadrosuna alındı. Yerel T20 turnuvası 14 Kasım'da başlayacak; böylece planlanan bir sonraki görevi Test kriketine vedasından yalnızca sekiz gün sonrasına denk geliyor.
Kısa formatlarda, yerel krikette ve Hindistan Premier Ligi'nde oynamayı sürdüreceğini söyledi. Formu elverdiği sürece dört gün süren maçlarda da oynamaya açık. Test kriketinden emekliliği, Hindistan adına uluslararası kriketin en uzun formatına katılımını sona erdirirken başka turnuvaları seçmesine imkân tanıyor.
Kısa formatlardaki uluslararası kariyerinde 108 bir günlük uluslararası maçta 206, 25 T20 uluslararası maçında ise 27 wicket aldı. Oynamayı sürdürmesi seçilebilir durumda kalmasını sağlayacak; ancak Hindistan adına yeniden sahaya çıkacağı bir tarih açıklanmadı.
Shami takım arkadaşlarına, antrenörlerine, ailesine ve destekçilerine; ayrıca Hindistan Kriket Kontrol Kurulu ile Bengal Kriket Birliği'ne teşekkür etti. İki kuruma da yeteneğine güvenip ilerlemesi için fırsat verdikleri için teşekkürlerini iletti.
Test yolculuğunu şekillendiren tarihler
Shami'nin kariyeri, Kolkata'daki etkileyici ilk maçından yurt dışındaki galibiyetlere ve şampiyonluk finalindeki son karşılaşmasına uzandı. Resmî vedası da kariyerinin başladığı günün yıl dönümünde geldi.
- 6 Kasım 2013: Eden Gardens'ta Batı Hint Adaları'na karşı Test maçına çıktı ve dokuz wicket aldı.
- Ocak 2018: Johannesburg'da Güney Afrika'nın ikinci innings'inde 5/28 alarak Hindistan'ın galibiyetine yardımcı oldu.
- 2018-19: Hindistan'ın Avustralya'daki ilk Test serisi galibiyetinde oynadı.
- 28 Aralık 2021: Centurion'da Kagiso Rabada'yı oyun dışı bırakarak 200 Test wicket'ına ulaştı.
- Haziran 2023: Avustralya'ya karşı Dünya Test Şampiyonası finalinde son Test maçına çıktı.
- Mart 2025: Şampiyonlar Kupası'nda Yeni Zelanda'ya karşı oynanan finalde Hindistan adına son maçına çıktı.
- 6 Kasım 2026: İlk maçından tam 13 yıl sonra Test kriketinden emekli olduğunu açıkladı.
Shami, veda mesajını Hindistan'ı temsil etmenin kendisi için taşıdığı anlamı hatırlatarak noktaladı:
Son Test atışımı yapmış olabilirim ama Hindistan adına oynamanın gururu kalbimde daima yaşayacak.
Öne Çıkanlar
- Shami, 64 maçta 27,71 ortalamayla aldığı 229 wicket'la Test kriketinden emekli oldu.
- ICC'ye göre deplasmanda oynadığı 41 Testte 145 wicket aldı.
- Kariyerinde bir innings'te beş wicket aldığı altı performans ve Hindistan'ın Avustralya'daki ilk Test serisi galibiyeti yer aldı.
- Son Testi, Haziran 2023'te The Oval'de oynanan Dünya Test Şampiyonası finaliydi.
- Kısa formatlarda oynamayı sürdürmeyi planlıyor ve Bengal'in Syed Mushtaq Ali Trophy kadrosuna seçildi.
- Yerel T20 turnuvası 14 Kasım'da başlıyor.






