Taitung'a üç yeni savaş uçağı geldi
Tayvan, Taitung'daki Zhihang Hava Üssü'nde üç yeni F-16V Block 70 savaş uçağından oluşan ikinci partiyi teslim aldı. Böylece 66 uçaklık sipariş kapsamında teslim edilen uçak sayısı beşe yükseldi. 6729, 6731 ve 6732 numaralı uçaklar saat 11.00 sıralarında iniş yaptı ve yeni filoyu operasyonel hizmete sokmayı amaçlayan eğitimlere katılacak.
İçindekiler
Ayrıntılı teslimat kronolojisinde ikinci teslimatın tarihi 8 Kasım 2026 olarak veriliyor; ancak aynı üç uçağın geliş tarihi olarak 20 Ekim de belirtiliyor. Uçak numaraları, varış noktası ve yaklaşık iniş saati, farklı anlatımlarda tutarlı biçimde yer alıyor.
Tayvan Hava Kuvvetleri Komutanlığı, teslimatın ilk iki uçağın 2 Ekim'de gelmesinin ardından gerçekleştiğini açıkladı. Komutanlık, ABD program ofisi ve ilgili birimlerle yürütülen işbirliğinin istikrarlı bir üretim ve teslimat süreci oluşturduğunu belirtti. Bir sonraki aşamada birlikler uçakları teslim alacak ve eğitimlere başlayarak kademeli biçimde ilk operasyonel kabiliyete ulaşacak.
Bu terim, bir birliğin kendisine verilen görevleri yerine getirmeye başlayabilecek düzeye ulaştığı anlamına geliyor. Zhihang'daki ekipler ve yer personeli için öncelikli iş, yeni teslim edilen uçakları kullanabilecekleri, bakımını yapabilecekleri ve operasyonel destek sağlayabilecekleri bir filoya dönüştürmek.
Fengxiang projesi olarak bilinen alım için 2020-2026 döneminde 247,22883 milyar Yeni Tayvan doları bütçe ayrıldı. Beş uçağın teslim edilmesi, planlanan 66 uçağın yaklaşık yüzde 7,6'sına karşılık geliyor; sipariş kapsamında Tayvan'a ulaşması gereken 61 uçak daha bulunuyor. Dolayısıyla ikinci parti, çok daha büyük bir teslimat programında somut bir ilerleme anlamına geliyor.
Neler geldi, sırada ne var?
Son partideki üç uçağın tamamı tek kişilik savaş uçakları. Bu uçaklar, 2 Ekim'de Zhihang'a ulaşan 6727 ve 6728 numaralı iki tek kişilik uçağın ardından geldi. Yeni uçaklar F-16C/D Block 70 olarak adlandırılıyor ve Viper'ın kısaltması olan F-16V adıyla biliniyor.
Alım, yeni üretilmiş uçakları kapsıyor. Block 70 tanımı, tedarik edilen sürümü belirtirken uçakların tekil numaraları her bir hava aracının teslimat ve hizmet sürecinde izlenmesini sağlıyor.
Tedarik ve teslimat sürecindeki başlıca kilometre taşları şöyle:
- 2020-2026: Fengxiang projesi kapsamında 66 yeni savaş uçağı alımı için belirlenen bütçe dönemi.
- 2 Ekim 2026: İlk parti olarak 6727 ve 6728 numaralı uçaklar Zhihang Hava Üssü'ne ulaştı.
- 8 Kasım 2026: Ayrıntılı teslimat kronolojisine göre 6729, 6731 ve 6732 numaralı uçaklar saat 11.00 sıralarında geldi; yukarıda belirtilen tarih uyuşmazlığı da bulunuyor.
- Teslimatın ardından: Filo ilk operasyonel kabiliyete ulaşmaya çalışırken 7. Taktik Savaş Uçağı Kanadı eğitimleri yürütüyor.
Başlangıçta 66 uçağın tamamının 2026'da teslim edilmesi planlanmıştı, ancak teslimatlarda gecikmeler yaşandı. Açıklamada siparişin tamamlanması veya ilk operasyonel kabiliyete ulaşılması için güncellenmiş bir tarih verilmedi. Hava Kuvvetleri'nin istikrarlı üretim ve teslimat sürecine ilişkin açıklaması, ilerleme değerlendirmesini ortaya koyarken Tayvan'daki beş uçak siparişin ne kadarının teslim edildiğini gösteriyor.
Pasifik'i aşan yolculuk Zhihang'da sona erdi
Üç savaş uçağı Tayvan'a, Teksas, Hawaii ve Guam üzerinden geçen bir intikal güzergâhının ardından ulaştı. Son uçuşları geliş günlerinin sabahında Guam'dan başladı ve Zhihang'a peş peşe inişlerle sona erdi.
Savaş uçaklarının Pasifik üzerinden taşınması birkaç aşama gerektiriyor. Bu teslimat için açıklanan güzergâh, uçakların Tayvan'a son uçuşlarından önce kalkış ve aktarma noktalarını birbirine bağlıyor. Tayvan'a ulaşan uçaklar, teslim alan birliğin eğitim programına katılıyor.
Hava üssünün dışında toplanan havacılık meraklıları, inişleri izlemek için kameralar ve uzun objektifler kullandı. Kokpitlerde küçük Tayvan bayrakları görüldü. Huang soyadıyla tanıtılan izleyicilerden biri, teslimatı görmek için özellikle Kaohsiung'dan gelmişti.
Uçakları 7. Taktik Savaş Uçağı Kanadı teslim alacak. Siparişin tamamı ulaştığında 66 uçağın tamamının Zhihang'da konuşlandırılması planlanıyor. Böylece üs, Tayvan'ın yeni savaş uçağı filosunun işletilmesinde merkezi bir rol üstlenecek.
Doğuya konuşlandırma neden önemli?
Pasifik'e bakan Taitung'da bulunan Zhihang, Tayvan'ın Çin uçak gemilerinin faaliyet gösterdiği sulara en yakın kesiminde yer alıyor. Yeni savaş uçaklarının burada yoğunlaştırılmasının planlanması, alımı doğrudan Tayvan'ın doğu hava savunma sorumluluklarıyla ilişkilendiriyor.
Tamkang Üniversitesi Uluslararası İlişkiler ve Stratejik Araştırmalar Enstitüsü doçenti Lin Ying-yu, konuşlandırma hakkında değerlendirmelerde bulunurken Çin'in batı Pasifik'teki uçak gemisi faaliyetlerine dikkat çekti. Çin askeri uçaklarının Tayvan'ın doğusunda daha az uçuş yaptığı dönemlerde bile uçak gemilerinin hareketlerinin adanın savunma planlaması açısından önemini koruduğunu söyledi.
Lin, F-16V'nin radarını ve diğer donanımlarını da Tayvan'ın gelecekteki hava muharebelerinde üstünlük sağlamasına yardımcı olabilecek araçlar arasında gösterdi. Radar, pilotun kokpitten görülemeyen cisimleri tespit edip takip etmesine yardımcı oluyor ve çevredeki hava sahasının anlaşılmasında merkezi bir rol oynuyor.
Zhihang'daki operasyonel değişim, uçakların gelmesine ve personelin bunları kullanmaya hazır hale gelmesine bağlı olacak. Hava Kuvvetleri'nin açıkladığı süreç, savaş uçaklarının teslim alınması ve birliğin eğitim görmesiyle başlayacak, ardından ilk operasyonel kabiliyet aşamasına ilerleyecek.
Teslimatın ardındaki pilotlar
Pilotların inişin ardından 21 sayısını simgeleyen bir işaret yaptığı görüldü. Bu işaret, Chiayi'deki 21. Taktik Savaş Uçağı Filosu'yla ilişkilendiriliyor. Zhengqi adıyla da bilinen filo, pilotların F-16 uçaklarına geçiş eğitiminde görev alıyor.
Geçiş eğitimi, pilotlara belirli bir uçak tipini kullanmayı öğretiyor. Deneyimli bir askeri pilotun bile uçurmakla görevlendirildiği uçağın kumandalarını, sistemlerini, prosedürlerini ve uçuş özelliklerini öğrenmesi gerekiyor. Filonun eğitim görevi, 21 sayısını Tayvan'ın F-16 pilotlarını hazırlayan personelle ilişkilendiriyor.
Hava Kuvvetleri pilotu Chen Yi-tzu'nun 6731 numaralı uçağın pilotu olduğu doğrulanmamış haberlerde öne sürüldü. Hava Kuvvetleri bu görevlendirmeyi doğrulamadı. Chen, daha önce Ay Yeni Yılı hazırlık tatbikatlarına katılmasıyla kamuoyunun dikkatini çekmişti.
Teslimat pilotlara kamuoyunun ilgisini yöneltse de Zhihang'daki teslim alma çalışmaları, uçakları inceleyecek, bakımını yapacak ve destekleyecek personeli de kapsıyor. Bu personelin çalışmaları, birliğin operasyonel görevlere hazırlanmasının parçası.
Eğitim desteği 2032'ye kadar sürecek
Ayrı bir ABD askeri sözleşmesi, Tayvan Hava Kuvvetleri'nin görev eğitim merkezlerine 2032'ye kadar bakım ve yedek parça desteği sağlayacak. Sözleşme, Chiayi, Hualien ve Taitung'daki merkezleri kapsıyor ve üç ayrı üste bulunan eğitim tesislerine desteği bir araya getiriyor.
Görev eğitim merkezleri, hava ekiplerinin görevleri ve prosedürleri prova etmesini sağlıyor. Ekipmanların çalışır durumda tutulması ve yedek parça temini, pilotların becerilerini geliştirip korurken bu merkezlerin hizmet vermeye devam etmesine yardımcı oluyor.
Sözleşmenin değerinin 490 milyon olduğu bildiriliyor; ancak kamuoyuyla paylaşılan sözleşme ayrıntılarında para birimi belirtilmiyor. Sözleşmenin süresi, savaş uçağı alımı için başlangıçta belirlenen 2026 teslimat hedefinden altı yıl sonrasına uzanıyor. Bu da eğitim desteğinin uçakların teslimat döneminin çok ötesinde sürmesinin planlandığını gösteriyor.
Demokratik İlerici Parti milletvekili Wang Ting-yu, sözleşmenin Tayvan ordusu ile ABD arasındaki işbirliğine ve askeri eğitimdeki gelişmelere katkı sağlayacağını söyledi. Sözleşmeyi ayrıca Tayvan ile ABD arasındaki güvenlik işbirliğinin derinleştiğinin bir işareti olarak nitelendirdi.
Sözleşme üç noktadaki eğitim merkezlerini kapsarken yeni alınan savaş uçaklarının Zhihang'da konuşlandırılması planlanıyor. Bu merkezlerdeki personel için pratik fayda, hava ekiplerini hazırlamakta kullanılan ekipmanların bakımının sürmesi ve yedek parçalara erişimin devam etmesi olacak.
Daha büyük bir filo hâlâ kuruluyor
Son teslimat, Tayvan'daki yeni uçak sayısını ikiden beşe çıkardı. Üç uçaklık parti, ilk iki uçaklık partiden daha büyük olsa da siparişin büyük bölümü hâlâ teslim edilmedi: Planlanan filonun yaklaşık yüzde 92,4'üne karşılık gelen 61 uçak.
Tayvan'ın önündeki çalışmalar iki koldan ilerliyor. Zhihang'a ulaşmış uçaklar teslim alma ve eğitim sürecine girerken üretim ve teslimat düzenlemeleri kalan savaş uçaklarını Tayvan'a getirmeli. Üste uçak sayısının artması, teslim alan birliğin planlanan filonun daha büyük bir bölümüyle çalışmasını sağlayacak.
Hava Kuvvetleri, ilk operasyonel kabiliyeti mevcut eğitim sürecinin sonunda hedefliyor. Böylece Zhihang'a 66 yeni savaş uçağından oluşan bir filo kazandırması amaçlanan alımda teslimat hızıyla birlikte hazır olma durumu da bir sonraki somut kilometre taşı haline geliyor.
Öne Çıkanlar
- 6729, 6731 ve 6732 numaralı üç yeni F-16V Block 70 savaş uçağı Taitung'daki Zhihang Hava Üssü'ne ulaştı.
- Teslimatla birlikte 66 uçaklık sipariş kapsamında teslim alınan uçak sayısı beşe çıktı.
- Ayrıntılı kronoloji ikinci teslimatın tarihini 8 Kasım 2026 olarak verirken aynı teslimat için 20 Ekim tarihi de belirtiliyor.
- Fengxiang projesi için 2020-2026 döneminde 247,22883 milyar Yeni Tayvan doları bütçe ayrıldı.
- 7. Taktik Savaş Uçağı Kanadı, teslim alma ve operasyonel eğitim çalışmalarını yürütecek; 66 uçağın tamamının Zhihang'da konuşlandırılması planlanıyor.
- Chiayi, Hualien ve Taitung'daki görev eğitim merkezlerine destek 2032'ye kadar sürecek.
- Uçak teslimatlarının tamamlanması için güncellenmiş bir tarih veya ilk operasyonel kabiliyete ulaşılacağı tarih açıklanmadı.






