Mısır İthalatındaki Keskin Düşüş Daha Büyük Bir Değişime İşaret Ediyor
Resmî verilere göre Çin, Pekin'in ülke içindeki gıda üretimini artırma ve Amerikan tarımına bağımlılığı azaltma hedefi doğrultusunda mısır ithalatını 2022'de yaklaşık 30 milyon metrik tondan 2025'te 2,65 milyon tona düşürdü. Çin'in soya fasulyesi ithalatının artık yüzde 70'inden fazlasını Brezilya karşılarken, ABD'nin payı yaklaşık yüzde 24. Bu rakamlar birlikte değerlendirildiğinde, ülkenin gıda tedarikinin yerli üretim ve değişen ticaret rotalarıyla nasıl yeniden şekillendiği görülüyor.
İçindekiler
- Mısır İthalatındaki Keskin Düşüş Daha Büyük Bir Değişime İşaret Ediyor
- Bugünkü Politikayı Şekillendiren Kıtlık Anıları
- 2035 Planının Üretim Hedefleri
- Dijital Ağlar Küçük Çiftliklere Ulaşıyor
- Tohumlar Stratejik Yatırıma Dönüşüyor
- Soya Fasulyesini İkame Etmek Neden En Zoru?
- ABD'nin Satışları Düşerken Brezilya Öne Çıkıyor
- Çöl Islahı Yeni Yetiştirme Alanları Açıyor
- Tarım Arazileri ve Su, Genişlemenin Önüne Sınır Koyuyor
- Amerikalı Çiftçiler Kalıcı Bir Pazar Değişimiyle Karşı Karşıya
- Dönüşümü Belirleyen Tarihler
- Bilinmesi Gerekenler
Pekin'in hedefi, tarımda güçlü bir ülke konumuna ulaşmayı ve Amerikan ürünlerine bağımlılığı tamamen sona erdirmeyi amaçladığı 2035'e uzanıyor. 10 yıllık hükûmet girişimi; tohum geliştirme, tarım makineleri, yapay zekâ, tarım arazilerinin korunması ve altyapı yatırımlarını bir araya getiriyor. Yetkililerin ülkenin istikrarını korumaya yardımcı olan bir denge unsuru diye nitelediği gıda güvenliği, ulusal güvenlik meselesi hâline geldi.
Çin, dünyadaki ekilebilir arazilerin yalnızca yüzde 10'una sahip olmasına karşın insanlığın yaklaşık yüzde 20'sini beslemek zorunda. Amerikan çiftçileri, özellikle Çin'in büyük domuz eti tüketimini karşılayan domuzları beslemek için kullanılan soya fasulyesinde, bu sistemin kritik parçalarını onlarca yıl boyunca sağladı. Pekin şimdi hem ürettiği ürünler hem de ihtiyaç duymayı sürdürdüğü ithalat üzerinde daha fazla kontrol sahibi olmak istiyor.
Pekin'de akıllı telefon üzerinden verilen siparişlerle kırsal çiftliklerden elma veya vakumla paketlenmiş mısır birkaç gün içinde müşterilere ulaştırılabiliyor. Bu ürünler, kent süpermarketlerinde satılan çeşitlere kıyasla daha diri ve doğal tatlarıyla ilgi görüyor. Bu kolaylığın ardında daha büyük bir dönüşüm yatıyor: Dijital satış ağları çiftlikleri kentlere bağlıyor; araştırmacılar daha fazla protein içeren mısır geliştirirken mühendisler ıslah edilmiş çöl arazilerinde tropikal meyveler yetiştiriyor.
Bu değişimi tarımsal iyileştirmelerin yanı sıra ticaret çatışmaları ve jeopolitik hesaplar da yönlendiriyor. Iowa ve Illinois'deki üreticiler için bir zamanlar büyük miktarlarda Amerikan ürünü satın alan müşteri, kalıcı olarak küçülen bir pazara dönüşebilir.
Bugünkü Politikayı Şekillendiren Kıtlık Anıları
Çin'in gıda güvenliği politikalarının arkasında, Mao Zedong'un 1958-1962 yılları arasındaki Büyük İleri Atılımı'yla ilişkilendirilen kıtlığın ağırlığı var. Hızlı sanayileşme hamlesi, tarım işçilerini arka bahçelerde çelik üretimine yöneltti. Yerel yetkililer hasat miktarlarını olduğundan fazla gösterirken gerçek ürünler tarlalarda çürüdü. Bu durum, modern tarihin en büyük felaketi olan ve 30 ila 40 milyon kişinin ölümüne yol açan kıtlığa katkıda bulundu.
Devlet Başkanı Xi Jinping, gıda güvenliğini ülkenin başlıca önceliklerinden biri hâline getirdi. Yetkililere yönelik uyarısı hem siyasi hem de pratik nitelikte: Çinlilerin pirinç kâselerini dolduramamak, Komünist Partinin meşruiyetini tehdit ediyor.
Xi, 2013'teki Merkezi Kırsal Çalışma Konferansı'nda hasattaki iyileşmenin geçmişteki acıların unutulmasına yol açmaması gerektiği konusunda uyardı.
Tahıl üretiminde elde ettiğimiz son dönemlerdeki istikrarlı artışların bizi sahte bir güvenlik duygusuna sürüklemesine izin veremeyiz. Toparlanmayı başardık diye geçmişteki kıtlıkların yol açtığı acıları unutmamalıyız.
Devlet Konseyi, bu aciliyeti politika ve mevzuata taşıdı. Pekin'in yılın ilk politika açıklaması olan 2025 tarihli 1 No.lu Merkezî Belge, istikrarlı tahıl tedariki ve kırsal kalkınmanın canlandırılması dâhil altı öncelik alanını belirliyor. 2023'te sunulan Gıda Güvenliği Yasası ise tarım arazilerini, rezervleri ve acil durum müdahalelerini kapsayan korumalar getiriyor.
Bu önlemler, tarımsal bağımsızlığı ekonomik ve siyasi varoluşun bir parçası olarak ele alıyor. Tahıl rezervleri, ticaretin kesintiye uğramasına karşı ek bir koruma sağlıyor: Çin, küresel mısır stoklarının yüzde 69'unu ve pirinç rezervlerinin yüzde 60'ını elinde bulunduruyor.
2035 Planının Üretim Hedefleri
Pekin'in planı, 2035'teki daha büyük hedefinden önce 2027 için ara hedefler belirliyor. Planın duyurulmasından sonraki iki yıl içinde yıllık tahıl üretim kapasitesinin 700 milyon metrik tona çıkarılmasını; tohum teknolojisi ve tarım makinelerinde atılımlar yapılmasını öngörüyor.
Çin, 2024'te rekor düzeyde 706,5 milyon metrik ton tahıl üretti. Üretim kapasitesi, tarım sisteminin sağlayabileceği miktarı; yıllık üretim ise gerçekte hasat edilen miktarı ifade ediyor. Planlamacılar ayrıca 2030'a kadar 50 milyon metrik ton daha üretmeyi hedefliyor. Bu nedenle rekor hasada karşın üretimin daha da iyileştirilmesi gerekiyor.
1,75 milyar mu'dan fazla, yani yaklaşık 117 milyon hektarlık alan tahıl ekimine ayrılacak. Mu, Çin'de kullanılan bir arazi ölçü birimidir. Plan ayrıca başlıca üretim bölgelerini belirliyor: Yangtze Nehri Ekonomik Kuşağı'nda yılda iki kez yetiştirilen pirinç, kuzey ovalarında yüksek kaliteli buğday ve yağlı tohumlar için özel bölgeler.
Merkezî Kırsal İşler Ofisi Direktörü Han Wenxiu, ürün fiyatları değişse bile yetkilileri üretime odaklanmaya çağırdı.
Tahıl üretimi gevşetilmemeli, güçlendirilmelidir. Geçici fiyat dalgalanmaları, gıda güvenliğinin hâlâ kırılgan olduğu gerçeğini gözümüzden kaçırmamalı.
Merkezî hükûmet pirinç ve buğday için asgari alım fiyatları belirlemeyi, çeşitli eyaletlerde piyasayı desteklemek amacıyla alımlar yapmayı ve tahıl depolama tesislerini genişletmeyi planlıyor. Bu önlemler, piyasa fiyatları düştüğünde çiftçilerin motivasyonunu ve gelirlerini korumayı amaçlıyor. Yetkililer ayrıca çiftçi gelirlerini artırmak için kısa süre önce 10 milyar yuan, yani 1,38 milyar dolar tutarında doğrudan destek ayırdı.
Dijital Ağlar Küçük Çiftliklere Ulaşıyor
Shenzhen'in teknoloji sektöründe faaliyet gösteren Qicaihong şirketi, Yunnan eyaletinde mısır üretimini iyileştirmek için DeepSeek'in yapay zekâsından yararlanıyor. Şirketin iştiraki Shijing Agriculture Technology, küçük dağlık tarlalara sensörler yerleştiriyor ve standartlaştırılmış üretimi koordine ediyor. Çiftçiler değişken piyasa fiyatlarıyla tek başlarına mücadele etmek yerine ürünlerini garantili fiyatlardan satabiliyor.
JD.com ve Pinduoduo, uzak çiftliklerle kentli tüketiciler arasında dijital bağlantılar kurdu. E-ticaret platformları artık 500 milyon kırsal sakini kent pazarlarına bağlıyor; böylece dağlık arazilerdeki tarlalardan ürünlerin evlerin kapısına taşınması tarım stratejisinin bir parçası hâline geliyor.
DJI, tamamı tarım otomasyonuna ayrılmış bir bölüm kurdu. Otonom dronlar, Pekin ile Şanghay arasında yüksek hızla seyreden trenlerin güzergâhında görülebilenler de dâhil olmak üzere teraslı yamaçlardaki ekinlere ilaç püskürtüyor. Bu tür makineler, çiftliklerin küçük veya erişimi zor olabildiği yerlere otomatik çalışmayı taşıyor.
2015'te başlatılan Ulusal Tarım Teknolojisi ve Eğitim Bulut Platformu, çiftçilere başka bir dijital hizmet sunuyor. Çiftçiler zararlıların fotoğrafını çekerek yapay zekâyla hazırlanan pestisit önerileri alabiliyor. Sistem, tarladaki bir sorunu çiftçinin yüz yüze ziyaret beklemeden kullanabileceği tavsiyelere bağlıyor.
Tohumlar Stratejik Yatırıma Dönüşüyor
Çinli araştırmacılar mısır verimini yüzde 10 artıran gen düzenlemeli tohumları ticarileştirdi. Gen düzenleme, istenen bir özelliği elde etmek için bitkinin genetik talimatlarının belirli bölümlerini değiştiriyor. Araştırmacılar ayrıca hayvan yeminde ithal soya fasulyesinin bir kısmının yerini alması amacıyla protein oranı daha yüksek mısır yetiştiriyor.
Çin Bilimler Akademisi'ndeki bilim insanları, yağ oranı daha yüksek soya fasulyeleri için ıslah programlarını hızlandırıyor. Amaçları, Çin'in kendi soya fasulyesi ürününün değerini ve verimliliğini artırarak ABD'deki çiftliklerle olan verim farkını kapatmak.
Çin'in kamu sektörü 2021'de tarımsal araştırma ve geliştirmeye yaklaşık 6,6 milyar dolar harcadı; bu, ABD'nin kamu yatırımlarının iki katı. Bu harcama, daha iyi tohumların ve daha verimli çiftliklerin sınırlı araziyi telafi etmesine dayanan bir stratejiyi destekliyor.
Syngenta Group, yabancı şirket satın almalarının Pekin'in yerli tohum hedeflerine nasıl hizmet ettiğini gösteriyor. Devlete ait ChemChina tarafından satın alınan tarım teknolojisi şirketinin merkezi İsviçre'de. Şirket 2024'ün sonlarında 111 yeni tohum çeşidi için onay aldı ve daha fazla araştırmayı finanse etmek amacıyla Hong Kong'da halka arz planlıyor. Halka arz, bir şirketin borsada yatırımcılara hisse satmasını sağlar.
Syngenta, Çin'deki tohum geliştirme çalışmalarını desteklerken Pekin'e küresel fikrî mülkiyete ve dağıtım ağlarına erişim sağlıyor. Yurt dışındaki satın almaları yerli inovasyonla bir araya getirmek, Batı'nın genetik kaynaklarına bağımlılığı ortadan kaldırmayı amaçlıyor.
Soya Fasulyesini İkame Etmek Neden En Zoru?
Çin, her yıl yaklaşık 100 milyon metrik ton soya fasulyesi ithal ediyor. Bu ürünler öncelikle ülkenin devasa domuz eti sektöründe kullanılan hayvan yemine gidiyor. Bu nedenle tarımsal bağımlılığı azaltma çabasında soya fasulyesi en büyük güçlük olmaya devam ediyor.
Pekin, hayvan yemindeki soya küspesi oranını 2030'a kadar yüzde 17'den yüzde 10'a indirmek istiyor. Soya küspesi, soya fasulyesi işlendikten sonra elde edilen, protein açısından zengin yem maddesidir. Strateji; daha az protein içeren ancak amino asit dengesi sağlanmış yemlere, sentetik lizin ve metiyonin desteğiyle geçilmesine dayanıyor. Amino asitler proteinin yapı taşlarıdır; bu nedenle dengeli bir amino asit bileşimi, hayvanların daha az soya küspesiyle ihtiyaç duydukları besinleri almalarına yardımcı olabilir.
Resmî istatistikler, 2023'te yemlerdeki soya küspesi oranını yüzde 13'ün altında gösteriyor. ABD Tarım Bakanlığı ve üçüncü taraf veri sağlayıcıların verileri ise bu oranı, yıldan yıla önemli değişiklikler göstermekle birlikte, yüzde 16 civarında veriyor. Bu fark önemli; çünkü başlangıç noktasına göre sektörün 2030 hedefine ulaşmak için ne kadar yol katetmesi gerektiği değişiyor.
Soya fasulyesi ithalatı tarihî seviyelerde seyretmeye devam ediyor. Bu nedenle yemde başka bileşenleri kullanma çabaları, Çin'in satın aldığı toplam miktarı önemli ölçüde azaltmadı. Her bir yem partisindeki soya küspesi oranı düşse bile hayvancılık sektörü çok büyük miktarlarda yem tükettiğinden ülke genelindeki ihtiyaç yüksek kalabiliyor.
Soya fasulyesi sorununu tek bir önlem çözmüyor. Protein oranı yüksek mısır, geliştirilmiş yerli soya fasulyesi çeşitleri ve yem bileşimindeki değişiklikler aynı talebin farklı yönlerini ele alırken ithalat ham maddenin büyük bölümünü sağlamayı sürdürüyor.
ABD'nin Satışları Düşerken Brezilya Öne Çıkıyor
Çin'in soya fasulyesi ithalatının yüzde 70'inden fazlasını artık Brezilya karşılıyor; ABD'nin payı ise yaklaşık yüzde 24. Değişim, Trump yönetiminin gümrük vergisi savaşları sırasında hızlandı ve sonraki gerilimlerde de sürdü. 2025'in başlarında ticaret gerilimi tırmandığında Çin gümrük yetkilileri alternatif tedarikçileri kolayca buldu.
Bol arazi, elverişli döviz kurları ve yerleşik altyapı sayesinde Brezilya'da üretim maliyetleri daha düşük. Çin'in demir yollarına ve limanlara yaptığı yatırımlar bu altyapıyı destekleyerek tarımsal alımları ürünleri ihracat pazarlarına taşıyan sistemlere bağlıyor.
Pekin ve Brasilia, işlemlerin dolar cinsinden ödemeleri atlamasına imkân veren para takası anlaşmaları da imzaladı. Bu düzenlemeler, Çin'in Amerikan bankacılık sistemlerine karşı finansal riskini azaltıyor ve Brezilya'yla tarım ticaretini sürdürmek için ek bir neden oluşturuyor.
Ortaya çıkan değişimin birbiriyle bağlantılı iki yönü var. Çin kendi gıda üretimini artırmaya çalışırken, kalan soya fasulyesi talebinin büyük bölümünü Brezilya'ya yöneltiyor. Çin'in toplam soya fasulyesi ithalatı yüksek kalmayı sürdürse de Amerikan çiftçileri pazara erişimlerini kaybediyor.
Çöl Islahı Yeni Yetiştirme Alanları Açıyor
Üç Kuzey Siper Ormanı Programı 1978'de başladı ve 2050'ye kadar devam etmesi planlanıyor. Çin'in kuzeyindeki 13 eyalete yayılan program, 4 milyon kilometrekareden büyük çöl alanlarını istikrara kavuşturmayı amaçlıyor ve tarihin en büyük ekolojik restorasyon girişimleri arasında yer alıyor.
İç Moğolistan'daki Kubuqi Çölü'nde teknisyenler güneş enerjisiyle çalışan seralarda muz, papaya ve ejder meyvesi yetiştiriyor. Bir zamanlar sıcaklıkların eksi 30 santigrat derecenin altına düştüğü bir bölgede tarım yapılıyor.
Engebei Ekolojik Gösterim Bölgesi, ürünlerini Hong Kong'a ve Shenzhen'e gönderiyor. Atıl arazileri verimli tarım alanlarına dönüştürmek, yeni bir gıda kaynağı yaratırken restorasyon projesini uzaktaki kent pazarlarına bağlıyor.
İşçiler kumulları elle saman ızgaralar sererek sabitliyor, ardından kuraklığa dayanıklı çalılar dikiyor. Onlarca yıllık denemenin ardından bazı bölgelerde dikilen bitkilerin tutma oranı artık yüzde 85'e ulaşıyor. Kumu sabitlemek, hareketli kumulların üzerine yalnızca ürün ekmek yerine araziyi kullanılabilir hâle getirmenin bir parçası.
Tarım Arazileri ve Su, Genişlemenin Önüne Sınır Koyuyor
Çin, kentleşme ve sanayiye dönüştürme nedeniyle 2013-2019 arasında ekilebilir arazilerinin yüzde 5'inden fazlasını kaybetti. Pekin, tarım arazisi olarak kalması gereken 120 milyon hektarlık bir kırmızı çizgi belirledi; üretimi korumak için tarım arazilerini yeniden kazanma ve ekim nöbeti programları uyguluyor.
Yetkililer, 2021-2023 arasında sanayi bölgelerini yeniden tarıma açarak 170 binden fazla hektarı geri kazandırdı. Geri kazanılan arazilerde güvenilir tarım yapılabilmesi için gereken toprak kalitesini yeniden sağlama çalışmaları yıllar sürebiliyor.
Trilyonlarca yuana mal olan Güney-Kuzey Su Aktarımı Projesi, su kaynaklarıyla tarım arazileri arasındaki uyumsuzluğu gidermeyi amaçlıyor. Bazı tarım bölgelerinde yeraltı suyu ciddi ölçüde azalırken başka bölgeler mevsimsel taşkınlar yaşıyor. Havzalar arasında su taşınması, eşit dağılmamış bir kaynağın yeniden dağıtılmasını hedefliyor.
Çevresel etkiler ve eyaletler arasındaki anlaşmazlıklar, bu büyük altyapı projelerini karmaşıklaştırıyor. İklim değişikliği de yağış düzenlerini değiştirerek geleneksel tahıl kuşaklarını tehdit ediyor. Daha fazla arazi, daha iyi tohumlar ve yeni makineler, doğru yerlerde yeterli su bulunmasına bağlı.
Amerikalı Çiftçiler Kalıcı Bir Pazar Değişimiyle Karşı Karşıya
Amerikalı tarım üreticileri, bir zamanlar en güvenilir toplu alıcıları olan müşteriyi kaybediyor. Goldman Sachs, Çin'in ABD ithalatındaki payını 2025'te yaklaşık yüzde 7,5 olarak hesapladı ve bu durumu, Çin'in 2001'de Dünya Ticaret Örgütü'ne katılmasının ardından yaşanan 20 yıllık büyümenin tersine dönmesi diye niteledi. Tarımdaki değişim, daha geniş çaplı ekonomik ayrışmanın bir parçası.
Missouri'deki çiftçilerin Çin'le ilişkisi özellikle karmaşık. Çin'in sahibi olduğu WH Group, ABD'nin en büyük domuz eti işleme şirketi Smithfield Foods'u kontrol ediyor. Buna karşılık bu çiftçiler, Brezilyalı rakipleri yüzünden ihracat pazarlarını da kaybediyor.
Washington, Whiteman Hava Üssü gibi askerî tesislerin yakınında Çin'in arazi satın almasını kısıtlıyor. Pekin ise jeopolitik krizlerde Amerikan gıda ihracatını olası bir baskı aracı olarak görüyor. Çinli yetkililer, tahıl rezervlerinin ve çeşitlendirilmiş tedarikçilerin ülkenin Amerikan tarım ürünleri ithalatının tamamen durmasına, yurt içinde kıtlık yaşanmadan dayanmasını sağlayacağını açıkça söylüyor.
Bazı Amerikalı üreticiler gümrük vergilerinden kaçınmak için bileşen üretimini ülkeye geri taşıyor. Çiftçilerin hareket alanı daha dar; çünkü mısır ve soya fasulyesi ancak iklim ve toprağın elverdiği yerlerde yetişiyor. Çin 2035'teki kendi kendine yeterlilik hedeflerine ilerlerken Amerikan Ortabatısı, üretimin mevcut talebi aşması anlamına gelen yapısal arz fazlası ihtimaliyle karşı karşıya.
Analistler, Amerikan tarım ürünlerindeki fazlanın biyoyakıt programlarında veya alternatif ihracat pazarlarında değerlendirilebileceğini belirtiyor. Ancak bunların hiçbirinin Çin pazarının en güçlü olduğu dönemde sunduğu ölçeği veya fiyat gücünü sağlaması beklenmiyor. Dolayısıyla tarımdaki ayrışmanın maliyetleri iki ülkeye eşit dağılmıyor.
Teknoloji de bu ayrışmanın bir parçası hâline geliyor. Pekin, tarımsal veri platformlarında ve tohum teknolojilerinde yabancı mülkiyeti kısıtlarken Washington, Çin'in Amerikan tarım arazilerini ve tarım işletmelerini satın almasını mercek altına alıyor. Her iki hükûmet de gıda üretimini giderek bir tarafın kazancının diğer tarafın kaybı sayılabileceği stratejik bir rekabet olarak görüyor.
Dönüşümü Belirleyen Tarihler
Çin'in mevcut kampanyası, onlarca yıl önce başlayan restorasyon projelerini, daha yakın tarihli gıda güvenliği politikalarını ve gelecek on yıla uzanan hedefleri bir araya getiriyor. Kilometre taşları; tarım, teknolojinin ve ticaretin nasıl uzun soluklu bir ulusal programın parçalarına dönüştüğünü gösteriyor.
- 1978: Üç Kuzey Siper Ormanı Programı başladı; çalışmaların 2050'ye kadar sürmesi planlanıyor.
- 2013: Xi Jinping, Merkezî Kırsal Çalışma Konferansı'nda tahıl üretimi konusunda rehavete kapılmama ve kıtlık anılarını unutmama uyarısı yaptı.
- 2015: Ulusal Tarım Teknolojisi ve Eğitim Bulut Platformu kullanıma açıldı.
- 2023: Tarım arazilerini, rezervleri ve acil durum müdahalelerini kapsayan Gıda Güvenliği Yasası sunuldu.
- 2024: Tahıl üretimi 706,5 milyon metrik tonla rekor kırdı; Syngenta yılın sonlarında 111 yeni tohum çeşidi için onay aldı.
- 2025: 1 No.lu Merkezî Belge, kırsal politikada altı öncelik belirlerken mısır ithalatı 2,65 milyon metrik tona düştü.
- 2027: Tarım planı üretim ve teknoloji alanlarında ara hedefler belirliyor.
- 2030: Pekin, tahıl üretimini 50 milyon metrik ton daha artırmayı ve yemlerdeki soya küspesi oranını yüzde 10'a indirmeyi hedefliyor.
- 2035: Pekin, tarımda güçlü bir ülke konumuna ulaşmayı ve Amerikan ürünlerine bağımlılığı sona erdirmeyi hedefliyor.
20 Şubat 2026 itibarıyla soya fasulyesi en büyük güçlük olmayı sürdürüyor: Çin, tedarikçilerini ve yem formüllerini değiştirse de yılda yaklaşık 100 milyon metrik ton ithalat yapıyor. Bu talebin devam eden büyüklüğü, soya fasulyesi sektörünü daha geniş stratejinin kritik bir sınavı hâline getiriyor.
Bilinmesi Gerekenler
- Resmî verilere göre Çin'in mısır ithalatı 2022'de yaklaşık 30 milyon metrik tondan 2025'te 2,65 milyon tona düştü.
- Çin'in soya fasulyesi ithalatının yüzde 70'inden fazlasını Brezilya karşılıyor; ABD'nin payı yaklaşık yüzde 24.
- Pekin, soya fasulyesi ithalatı yılda 100 milyon metrik ton civarında kalırken hayvan yemindeki soya küspesi oranını 2030'a kadar yüzde 17'den yüzde 10'a indirmeyi hedefliyor.
- Çin 2024'te rekor düzeyde 706,5 milyon metrik ton tahıl üretti ve 2030'a kadar 50 milyon metrik ton daha üretmeyi hedefliyor.
- Tohum geliştirme, yapay zekâ, dronlar, tarım arazilerinin yeniden kazanılması ve su altyapısı tarımsal bağımsızlık çabasını destekliyor.
- Çin, ticaretin kesintiye uğramasına karşı koruma amacıyla küresel mısır stoklarının yüzde 69'unu ve pirinç rezervlerinin yüzde 60'ını elinde tutuyor.
- 2035 hedefi, tarımda güçlü bir ülke konumuna ulaşmayı ve Amerikan ürünlerine bağımlılığı sona erdirmeyi bir araya getiriyor; bu da Amerikan tarım ürünleri ihracatı üzerindeki kalıcı baskıyı artırıyor.






