Güney Kore'nin Gizli Operatifleri, Onlarca Yıllık Travmanın Ardından Hâlâ Tanınmayı Bekliyor

13 dakikalık okuma
Güney Kore'nin Gizli Operatifleri, Onlarca Yıllık Travmanın Ardından Hâlâ Tanınmayı Bekliyor

13.835 Ajan, 7.726 Ölüm ve Yerine Getirilmeyen Bir Söz

Güney Kore, 2003'te gizli görevler için 13.835 ajan yetiştirdiğini ve bunlardan 7.726'sının eğitim sırasında ya da operasyonlarda hayatını kaybettiğini kabul etti. Aradan yirmi yılı aşkın süre geçmesine rağmen eski operatifler, yaralanmaların, gizliliğin, tutulmayan sözlerin ve görev yaptıklarını kanıtlamanın güçlüğünün şekillendirdiği yaşamları anlatmayı sürdürüyor. Gaziler ve Yurtseverler Bakanlığına göre, Haziran 2025 itibarıyla yalnızca 2.808 kişi yardımlardan yararlanmaya uygun bulunmuştu.

İçindekiler
  1. 13.835 Ajan, 7.726 Ölüm ve Yerine Getirilmeyen Bir Söz
  2. Gizli Bir Program Nasıl Kamuoyuna Yansıdı?
  3. Görevlerin Ardındaki Sınır Çatışması
  4. Resmî Askerî Kimlik Olmadan Eğitim
  5. Operatiflerle Eve Dönen Travma
  6. Maaş ve İş Sözleri Tutulmadı
  7. Yardımlardan Yararlanmak Neden Zor?
  8. Denizaltı Olayları Süregelen Tehlikeyi Gösterdi
  9. 2019'da Bildirilen ABD Görevi
  10. Yaşlanan Hayatta Kalanlara Destek
  11. Öne Çıkanlar

Kim Ho bu gizli dünyaya 1992'de, 20 yaşındayken girdi. Bir işe alım ilanı, maddi güvenceye ulaşma olanağı sunuyordu. İşle ilgili bilgi almak için başvurduğunda bir hükümet temsilcisi, ev satın almaya yetecek kadar maaş ve görevini tamamladıktan sonra garantili iş sözü verdi. Güvence arayan genç bir adam için bu teklif, bir gelecek vaat ediyordu.

Kim, güneydeki liman kenti Busan'da fiziksel yeterlilik sınavını geçti; ardından Seul'ün merkezindeki Yongsan semtinde daha kapsamlı bir incelemeden geçti. Yaklaşık 400 aday, sınırlı sayıdaki yer için yarışıyordu. Son aşamaya kalan yaklaşık 30 kişi, Kim'in acımasız bir eğitimden geçtiği Gangwon eyaletindeki Sokcho'ya gönderildi. Resmî askerlik numarası ya da rütbesi olmadan, üst düzey kişilere suikast düzenleme ve Kuzey Kore'ye sızma tekniklerini öğrendiler.

Kim'e vaat edilen maddi karşılık hiçbir zaman ödenmedi. Terhisinden sonra hükümet görevlileri çalıştığı yere beklenmedik ziyaretlerde bulunup faaliyetleri hakkında sorular sordu. Bu ziyaretler, açıklanmayan yokluğu nedeniyle meslektaşlarının ondan şüphelenmesine yol açtı ve düzenli bir işte çalışmasını güçleştirdi. Şu anda Kore Özel Görev Gazileri Derneğinin Gyeonggi şubesinde icra direktörü olan Kim, yaşadıklarının sonuçlarını şöyle anlattı:

Terhis olduktan sonra hükümet görevlileri çalıştığım yere gelip ne yaptığımı soruyordu. Bu da iş arkadaşlarımın şüpheli bir işe karıştığımı düşünmesine neden oldu ve işimi sürdürmemi zorlaştırdı,

Kim'in yaşadıkları, eski operatiflerin daha geniş bir kesimince dile getirilen bir şikâyeti yansıtıyor: Devlet onları tehlikeli ve gizli görevlerde çalıştırdı, ardından tanınma ve destek için mücadele etmek zorunda bıraktı.

Reklam

Gizli Bir Program Nasıl Kamuoyuna Yansıdı?

Güney Kore'nin gizli sızma programı onlarca yıl boyunca sıkı biçimde gizli tutuldu. Eski üyelerin içinde bulunduğu durum, 2000'deki bir parlamento denetimi sırasında gündeme geldi. Hükümetin 2003'te yaptığı açıklama, binlerce operatifin varlığını doğruladı ve eğitim ya da görevler sırasında yaşanan ölümleri duyurdu.

Güney Kore yasaları bu operatifleri, 1948 ile 2002 yılları arasında askerî istihbarat birimlerinde görev yapan; büyük tehlike içeren istihbarat görevlerini üstlenen ya da bu görevlerle ilgili eğitim alan kişiler olarak tanımlıyor. Yasal tanımlamada "devlet için özel fedakârlık" ifadesi kullanılıyor. Dolayısıyla tanınma, tamamlanmış görevlerin yanı sıra eğitimi de kapsıyor.

Bu dönemdeki operatiflerin çoğu, üniformalı askerler yerine sivil olarak Kuzey Kore'ye gönderildi. Programda bu yöntemin kullanılmasının nedeni, üniformalı askerî personelin sınır ötesine gönderilmesinin uluslararası hukuku ihlal edecek ve büyük bir uluslararası olaya yol açabilecek olmasıydı. Adaylar açısından sivil statüsü, askerlik hizmetiyle normalde ilişkilendirilen resmî statüye sahip olmadan görev yapmak anlamına da geliyordu.

Başlıca tarihler, yaşadıklarının kamu kurumlarının gündemine gelmesinin ne kadar uzun sürdüğünü gösteriyor:

  • 1948-2002: Özel görev operatiflerine ilişkin yasal tanımın kapsadığı görev dönemi.
  • 1992: Kim Ho, 20 yaşındayken işe alım sürecine katıldı.
  • 2000: Bir parlamento denetimi, operatiflerin içinde bulunduğu durumu kamuoyunun gündemine taşıdı.
  • 2003: Hükümet, 13.835 ajan yetiştirdiğini ve 7.726 kişinin hayatını kaybettiğini kabul etti.
  • 2004: Tazminat ve tanınmaya ilişkin bir yasa çıkarıldı.
  • 2013: 257 operatif üzerinde yapılan bir araştırmada travma sonrası stres bozukluğu puanlarının yüksek olduğu belgelendi.
  • Haziran 2025: Gaziler ve Yurtseverler Bakanlığı, yardımlara uygun bulunan operatif sayısını 2.808 olarak açıkladı.

2004'te çıkarılan yasa, tazminat ve tanınma için bir yol oluşturdu. Buna karşın eski operatifler, özellikle eksik kayıtlar, yaralanmalar ve zorunlu gizliliğin sonuçları konusunda, yalnızca yasanın çözemediği pratik sorunlarla karşılaşmaya devam etti.

Görevlerin Ardındaki Sınır Çatışması

Kore Savaşı, 1953'te resmî bir barış anlaşması olmaksızın ateşkesle sona erdi. Ateşkes çatışmaları durdurur ancak barış anlaşmasıyla aynı kapsamda bir uzlaşma sağlamaz. Bu nedenle Kuzey ve Güney Kore resmen savaş hâlinde kaldı; aralarındaki Askerden Arındırılmış Bölge boyunca çatışmalar ve sızma olayları yaşandı.

Reklam

Soğuk Savaş sırasında her iki taraf da casusluk faaliyetleri yürüttü ve zaman zaman karşı tarafın topraklarının derinliklerine sızan ajanlar gönderdi. Güney Kore'nin gizli programı, savunma amacıyla istihbarat toplamayı ve gerektiğinde taarruz operasyonları düzenleme kapasitesini bir araya getiriyordu.

Anlatıda atıfta bulunulan tarihî kayıtlara göre, 1954 ile 1992 arasında Güney Kore'ye sızan silahlı Kuzey Koreli ajanların sayısı 3.693'tü. Sızma girişimleri 1967 ve 1968'de zirveye çıktı; bu iki yıl toplam olayların yüzde 20'sini oluşturdu. 1968'de Kuzey Kore komandoları, Devlet Başkanı Park Chung Hee'ye suikast düzenlemeye çalışırken Güney Kore devlet başkanlığı konutuna saldırı mesafesine kadar yaklaştı.

Kuzey Kore, ajanlarını ülkeye sokmak için denizaltılar, küçük tekneler ve Askerden Arındırılmış Bölge üzerinden karadan geçen güzergâhlar kullandı. Ajanları, Güney Koreli liderlere yönelik suikast girişimlerinden ve sivil hedeflere yönelik terör saldırılarından sorumluydu. Güney Koreli adayların sınır ötesindeki tehlikeli görevlere hazırlandığı ortamı bu tehditler oluşturuyordu.

Adaylar için çatışma kişisel bir anlam da taşıyordu. Eğitimleri, çevrelerindeki insanlardan saklı kalacak bir hizmeti kabul ederken yakalanmaya, yaralanmaya ya da ölmeye hazırlanmalarını gerektiriyordu.

Resmî Askerî Kimlik Olmadan Eğitim

Özel görev adayları karşı istihbarat, kaçış ve takipten kurtulma, silahsız çatışma, silah kullanımı ve Kuzey Kore'ye fark edilmeden girme yöntemlerini öğrendi. Bazılarına üst düzey kişilere suikast düzenleme eğitimi verildi. Eğitmenler dayanıklılıklarını, güçlerini ve ruhsal dirençlerini tekrar tekrar sınadı.

Operatifler bu eğitimden resmî askerî kimlikleri olmadan geçti; bu nedenle askerî personele normalde sağlanan koruma ve yardımlardan yoksun kaldılar. Gayriresmî statüleri, yaralanmaların nasıl kayda geçirildiğini de etkiledi. Eğitim sırasında yaşanan ağır bedensel travmalar çoğu zaman resmî askerî sağlık kayıtlarına işlenmedi. Bu durum, yıllar sonra tedavi ya da yardım başvurusu yaptıklarında sorun çıkardı.

60'lı yaşlarında, orduda astsubay olarak görev yapmış bir eski operatif, terhisinden önce kendisine hizmeti hakkında düşünmeden konuşması hâlinde her an gözaltına alınabileceğinin söylendiğini hatırladı. Askerlik görevi bittikten sonra da bu uyarı onu korkutmayı sürdürdü:

Askerlik hizmetim bitmişti ama bitmiş gibi hissettirmiyordu. Korkuyordum,

Reklam

1970'li ve 1980'li yıllarda ordu bünyesinde görev yapmış, ancak resmen sivil olarak sınıflandırılmış 70'li yaşlarında bir operatif, aşağılanmanın eğitimin bir parçası olduğunu anlattı. Bir eğitmenin, ölmesinin hiçbir anlam taşımayacağını söylediğini hatırladı:

Eğitmen bana, 'Burada ölürsen anlamsız bir ölüm olur. Kimsenin umurunda olmaz,' dedi. Kendimi aşağılanmış hissettim ama korku daha ağır basıyordu,

Hükümetin açıkladığı rakamlar, yetiştirilenlerin yarısından fazlasının hayatını kaybettiğini gösteriyor. 13.835 operatiften 7.726'sının ölmesi yaklaşık yüzde 56'ya karşılık geliyor. Bu rakam eğitim ve görev sırasındaki ölümleri birlikte kapsıyor; ikisi arasındaki dağılım ayrıca açıklanmadı. Bazı aktivistler gerçek ölü sayısının daha yüksek olduğuna inanıyor.

Gizli faaliyetlerin doğası, yaşananların açıkça konuşulmasını engellediği için aileler çoğu zaman yeterli açıklama ya da destek alamadı. Bir operatifin hizmetini çevreleyen gizlilik, ölümünden sonra da sürerek yakınlarını kayıplarını anlamak için gerekli bilgilerden yoksun bırakabiliyordu.

Operatiflerle Eve Dönen Travma

Kyungpook Ulusal Üniversitesi ve Yeungnam Üniversitesi Koleji tarafından 2013'te yapılan araştırmada 257 özel görev operatifiyle anket gerçekleştirildi. Araştırmada travma sonrası stres bozukluğu (TSSB) için ortalama puan 34,3 olarak ölçüldü. Bu değer, genel nüfustaki 15 puanlık ortalamanın ve tanı için belirtilen 17 puanlık eşiğin üzerindeydi.

Operatiflerin ortalaması, genel nüfus ortalamasının yaklaşık 2,3 katıydı. TSSB, travmatik deneyimlerle ilişkili ve uzun süre devam eden psikolojik sıkıntıları kapsıyor. Bu eski adayların yaşadıkları arasında yoğun eğitim baskısı, tehlikeli görevler ve tatbikatlar sırasında diğer operatiflerin ölmesine tanık olmak bulunuyordu.

Başkalarının hayatını kaybettiğini görenler için hayatta kalmış olmanın suçluluğu yükü artırdı. Zorunlu gizlilik, bu deneyimleri arkadaşlarla, yakınlarla ya da ruh sağlığı uzmanlarıyla konuşmayı güçleştirdi. Ortaya çıkma ya da misillemeye uğrama korkusu, gündelik yaşamda kaygı yaratmayı sürdürdü.

Eski operatifler toplumdan yalıtılmış hissettiklerini anlattı. Neden sıkıntı yaşadıklarını, bedenlerinin neden yaralı olduğunu ya da konuşamadıkları yıllarda neler yaşandığını açıklamakta zorlandılar. Bu yalıtılmışlık, kendilerine destek olabilecek kişilere erişimlerini de kısıtladı.

Fiziksel ve psikolojik yaralanmalar birbirini de ağırlaştırdı. Operatifler yaşlandıkça eğitimden kalan kalıcı hasarlarla baş etmek zorlaştı. Üstelik birçoğu, hizmetleriyle bağlantılı travmalar için hiçbir zaman yeterli bakım almamıştı. Yaşadıkları sorunlar, terhis oldukları anın çok ötesine uzandı.

Reklam

Maaş ve İş Sözleri Tutulmadı

Görüşülen herkes, terhis sonrasında yerine getirilmeyen yüksek maaş ve kamu sektöründe iş vaatlerinden söz etti. Kim Ho gibi onlar da genç yetişkinliklerinin yıllarını, hizmetlerinin ekonomik güvence sağlayacağı beklentisiyle geçirmişti.

Ancak eski operatifler, kendilerine ve ailelerine destek olacağını umdukları kaynaklara sahip olmadan sivil yaşama döndü. Birçoğu seçtikleri alanlarda yeni bir kariyere başlamak için fazla yaşlıydı. Yaralanmalar bedensel güç gerektiren işlerde çalışmalarını kısıtlarken, askerlik hizmetlerinin resmen tanınmaması diğer fırsatlara erişimlerini de sınırladı.

80'li yaşlarında, donanmada astsubay olarak görev yapmış bir eski operatif, zarar görmüş bedeninden ve gençliğini ülkeye hizmet ederek geçirmesinden söz ederken uğradığı ihanete ilişkin duygularını dile getirdi:

20'li yaşlarımda gençliğimi ülkeme verdim, bedenim yıprandı. Gizlilik içinde görev yaptık ve sonra bir kenara atıldık,

2000'li yıllarda eğitim görmüş, 40'lı yaşlarında eski bir astsubay da benzer bir işe alım süreci yaşadığını anlattı. Yüksek maaş ve devlet işi sözü üzerine başvurmuştu. İki söz de yerine getirilmedi. Anlattıkları, bu şikâyetlerin hayatta kalan en yaşlı operatiflerden çok sonra eğitim gören kişiler tarafından da dile getirildiğini gösteriyor.

Aileler de maddi kayıplar yaşadı. Eğitim ya da görev sırasında hayatını kaybeden çok sayıda operatif, tazminat ya da ölüm aylığı alamayan yakınlarını geride bıraktı. Hizmet resmen tanınmadığı için bu aileler, eşini ya da ebeveynini kaybeden çocuklara yönelik standart askerî yardımlardan yararlanamadı.

Bu nedenle çocuklar, babalarına vaat edilen destekten yoksun büyüdü. Hayatta kalan operatiflerin yıllar süren istikrarsız istihdamı ve tedavi edilmeyen yaralanmaları da emeklilik birikimlerini sınırladı. Yaşlılıklarında birçoğu, hizmetleriyle bağlantılı yaralanmalar nedeniyle çalışamazken yoksullukla karşı karşıya kaldı.

Yardımlardan Yararlanmak Neden Zor?

Gaziler ve Yurtseverler Bakanlığının Haziran 2025 itibarıyla açıkladığı 2.808 uygun operatif sayısı, gizli görevler için eğitilmiş çok daha geniş tarihî nüfusun yanında düşük kalıyor. Program, geride çok az iz bırakacak şekilde tasarlandığı için kişilerin hizmetlerini doğrulamak güç oldu.

Reklam

Operatifler eğitim sırasında sık sık takma adlar ya da sahte isimler kullandı. Birçoğunun resmî askerî kaydı yoktu. Daha sonra sivil kimlikleriyle yardım başvurusunda bulunduklarında, bu kimlikleri görev yaptıkları birliklerle ilişkilendiren belgelerden yoksun kaldılar.

Gazilik başvurularının standart incelemelerinde genellikle askerlik kayıtları, terhis belgeleri ve sağlık evrakları esas alınıyor. Sivil olarak sınıflandırılan operatiflerin çoğunda bunların hiçbiri bulunmuyordu. Dolayısıyla sıradan askerî belgelere göre tasarlanmış bir süreç, hizmetleri bilerek bu sistemin dışında yürütülen kişiler için uygun değildi.

Kore Sağlık ve Sosyal İşler Enstitüsünün yakın tarihli bir raporu bu sorunları tespit ederek özel görev operatiflerine uyarlanmış inceleme ölçütleri çağrısında bulundu. Raporda, standart gazilik inceleme ölçütlerinin bu kişilerin koşullarına uygun olmadığı belirtildi.

Sağlıkla ilgili başvurular da başka bir engel oluşturdu. Adayların resmî statüsü olmadığı için eğitim sırasında yaşanan ağır yaralanmalar çoğu zaman kayda geçirilmemişti. Bu yaralanmalar yaş ilerledikçe ağırlaştığında eski operatifler, sağlık sorunlarıyla hizmetleri arasındaki bağlantıyı kanıtlamakta zorlandı; bu da tedaviye ve engellilik tazminatına erişimi güçleştirdi.

Önerilen değişiklikler arasında, diğer operatiflerin tanıklıkları ile eğitim yerlerinin ya da yöntemlerinin doğrulanması gibi başka hizmet kanıtlarının kabul edilmesi de vardı. Böylece başvuru sahipleri, hiç oluşturulmamış belgelere tamamen bağlı kalmadan görev yaptıklarını gösterebilecekti.

Denizaltı Olayları Süregelen Tehlikeyi Gösterdi

Kuzey Kore'nin denizden sızma yöntemleri birkaç çarpıcı olaya yol açtı. 1996'da arızalanan bir Kuzey Kore denizaltısı, Güney Kore'nin doğu kıyısındaki Kangnung yakınlarında fark edildi. Belirlemelere göre casusluk ya da keşif görevi yürüten 26 Kuzey Koreli asker karaya çıktı.

Güney Kore kaynaklarına göre denizaltıdan çıkan Kuzey Kore komandoları sızan gruptan 11 kişiyi vurarak öldürdü. 13 kişi daha teslim olmayı reddederek Güney Kore askerleriyle çatışırken öldürüldü. Bir kişi yakalandı, bir kişi kaçtı.

Arama sırasında Kuzey Koreliler 11 Güney Koreli asker ve sivili öldürdü, beş kişiyi de yaraladı. Olay, gizli bir keşif görevinin Güney Kore topraklarında uzun ve ölümcül bir arama operasyonuna nasıl dönüşebileceğini gösterdi.

Reklam

1998'de Güney Kore devriye botları, güney kıyıları açıklarında Kuzey Kore'ye ait yarı dalabilir bir casus teknesiyle karşılaştı. Yarı dalabilir tekneler, gövdelerinin büyük bölümü suyun altında hareket ederek sıradan su üstü araçlarına kıyasla daha zor fark edilir.

Uzun süren takip ve karşılıklı ateşin ardından Güney Kore donanması tekneyi batırdı. Kuzey Koreli bir dalgıcın cesedi denizde bulundu. Teknenin enkazı daha sonra çıkarıldı; gelişmiş sızma ekipmanlarının ve başka mürettebat üyelerinin cesetlerinin bulunması, olayın niteliğini ortaya koydu.

Bu olaylar, iki Kore'nin birbirine karşı istihbarat kapasitesini koruduğu süregelen çatışmanın bir parçasıydı. Ayrıca, ağır biçimde korunan bir ülkeye yaklaşmak için kullanılan yöntemlerden biri olan deniz yoluyla gizli hareket etmenin tehlikelerini de gözler önüne seriyor.

2019'da Bildirilen ABD Görevi

Yakın zamanda ortaya çıkan haberlerde, 2019'un başlarında ABD Deniz Kuvvetleri SEAL ekiplerinin karıştığı ayrı bir gizli operasyon anlatıldı. Ekibin, Washington'ın Kim Jong Un'un iletişimlerini dinlemesini sağlayacak bir cihaz yerleştirmek için Kuzey Kore'ye girdiği öne sürüldü.

Göreve Devlet Başkanı Donald Trump'ın onay verdiği bildirildi. Habere göre operasyon, SEAL ekibinin deniztarağı toplayan silahsız Kuzey Koreli sivillerle karşılaşması ve onları öldürmesiyle feci biçimde ters gitti.

İddiaya göre operatifler, cesetlerin batmasını sağlamak için kurbanların akciğerlerini bıçakla deldi, ardından görevi yarıda bıraktı. Bu anlatı, sivillerin de bir operasyona denk gelmesi ihtimali dâhil, Kuzey Kore'ye gizlice girmenin taşıdığı aşırı risklere başka bir örnek sunuyor.

Güney Koreli eski operatiflerin talepleri hâlâ kendi hizmetlerinde düğümleniyor: Kendilerinden istenenlerin tanınması, kalıcı yaralanmaları ve travmaları için bakım sağlanması ve göreve alınırken verilen sözlerin tutulması.

Yaşlanan Hayatta Kalanlara Destek

Kore Sağlık ve Sosyal İşler Enstitüsünün raporu, iyileşmeye ve travma bakımına odaklanan danışmanlık hizmetleri çağrısında bulundu. Raporda, terhis sonrasında özel danışmanlık sağlayan ve askerî personelin bu geçiş dönemini yönetmesine yardımcı olan Finlandiya'nın askerî sosyal hizmet uzmanı sistemini örnek alan bir sivil yaşama dönüş sistemi önerildi.

Reklam

Özel ruh sağlığı programları, zorunlu gizlilik altında yaşamanın yarattığı psikolojik hasarın yanı sıra eğitim ve görev deneyimlerini de ele alabilir. Birçok operatif, onlarca yıldır sıkıntı yaşamasına rağmen deneyimlerini terapötik bir ortamda konuşma fırsatı bulamadı.

Rapordaki öneriler, gizli hizmetin sıra dışı koşullarının dikkate alınması için yardım incelemelerinde değişiklik yapılmasını da içeriyordu. Yaralanmaları çalışmayı engelleyen ve istikrarsız sivil kariyerleri nedeniyle emeklilik için yeterli birikim yapamayan kişiler açısından maddi tazminat hâlâ acil bir sorun.

Hayatta kalan operatiflerin çoğu artık yaşlı; yaş ortalamaları da yükselmeyi sürdürüyor. Sağlık durumlarının kötü olması ve kalıcı travma, gecikmelerin gündelik yaşam üzerindeki bedelini artırıyor. Tanınma, tıbbi tedavi ve maddi destek aynı sorunun farklı yönlerine yanıt veriyor: Gizlice hizmet eden insanlar, hâlâ bunun sonuçlarıyla yaşıyor.

Kore Özel Görev Gazileri Derneğinin Gyeonggi şubesinde icra direktörü olarak konuşan Kim Ho, devletin yeterli bakım sağlamadığını söyledi:

Aradan onlarca yıl geçti; operatiflerin çoğu yaşlı, sağlıkları kötü ve kalıcı travmayla mücadele etmeyi sürdürüyor. Devlet yeterli bakım sağlamadı,

Kim ve diğer hayatta kalanlar için mesele artık yalnızca programın kabul edilip edilmemesi değil. Program 2003'te kabul edildi, ardından 2004'te yasa çıkarıldı. Talepleri, bu tanınmanın yaralanmalar, travma, maddi güçlükler ve yardımlardan yararlanmak için gereken kanıtlara erişim konusunda somut desteğe dönüşmesi.

Öne Çıkanlar

  • Güney Kore, 2003'te 13.835 operatif yetiştirdiğini ve bunlardan 7.726'sının eğitim ya da görev sırasında öldüğünü kabul etti.
  • Yasal tanım, 1948 ile 2002 arasında askerî istihbarat birimlerinde yürütülen hizmeti; tehlikeli görevler ve bu görevlerle ilgili eğitimi kapsıyor.
  • 2000'deki parlamento denetimi operatiflerin durumunu açığa çıkardı; 2004'te tazminat ve tanınma yasası çıkarıldı.
  • Gaziler ve Yurtseverler Bakanlığına göre, Haziran 2025 itibarıyla yalnızca 2.808 operatif yardımlara uygun bulunmuştu.
  • 257 operatifin incelendiği 2013 tarihli bir araştırmada ortalama TSSB puanı 34,3 olarak ölçüldü; genel nüfustaki ortalama 15'ti.
  • Eski operatifler tutulmayan maaş ve devlet işi sözlerinden, eksik hizmet kayıtlarından ve kayda geçirilmemiş yaralanmalardan söz etti.
  • Kore Sağlık ve Sosyal İşler Enstitüsü, özel koşullara uyarlanmış yardım incelemeleri, danışmanlık ve travma bakımı çağrısında bulundu.
  • Hayatta kalan operatiflerin çoğu bugün sağlık sorunları, maddi güçlükler ve kalıcı psikolojik sıkıntılarla yaşlılık dönemine giriyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir