ABD ihracat kontrolleri sıkılaşırken ByteDance çip tasarımının gözetimini Singapur’a kaydırıyor

11 dakikalık okuma
ABD ihracat kontrolleri sıkılaşırken ByteDance çip tasarımının gözetimini Singapur’a kaydırıyor

Yaklaşık 1.000 çip çalışanı için Singapur’a bağlı raporlama

ByteDance, yarı iletken tasarım grubunun bazı bölümlerini Singapur’daki bir bağlı şirketin gözetimine aldı. Pek çok mühendis değişikliği, şirket içi çalışan profilleri üzerinden öğrendi. TikTok’un sahibi, sıkılaşan ABD ihracat kontrolleri ortamında çip alanındaki hedeflerini büyütürken yaklaşık 1.000 yarı iletken çalışanı, 2023’ün sonlarında kurulan Singapurlu Picoheart şirketine bağlandı.

İçindekiler
  1. Yaklaşık 1.000 çip çalışanı için Singapur’a bağlı raporlama
  2. Çin’deki mühendisler için ne değişiyor?
  3. Picoheart’ın rolü nasıl gelişti?
  4. ABD’nin çip kısıtlamaları neden önemli?
  5. Singapur’daki yapı ByteDance’e neler kazandırabilir?
  6. ByteDance’in özel çip programı
  7. Belirli bir görev için neden çip geliştirilir?
  8. Yapay zekâ yatırımları çip çalışmalarına ölçek kazandırıyor
  9. Picoheart’ın bellek yatırımı sanal gerçekliğe bağlanıyor
  10. Üretim ve denetimde sırada ne var?
  11. Özet

Değişikliği bilen kişilere göre Pekin ve Şanghay’daki mühendislerin hesapları, ByteDance’in iş yeri iş birliği platformu Feishu’da yeni bir gruba aktarıldı. Feishu, uluslararası alanda Lark adıyla biliniyor. Bazı çalışan hesapları mesajlaşma sistemi içinde ayrı bir kuruluşa taşındı; çalışanların işleri Çin’de sürmesine rağmen raporlama hattı Singapur’u gösterdi.

ByteDance, Çin medyasına yaptığı açıklamada çip işinden sorumlu ana kuruluşun değişmediğini söyledi. Şirket, işten çıkarma, faaliyetlerin ayrılması veya tüzel kişiliklerde değişiklik olmadığını belirtti. Çalışanlara iş sözleşmelerinin, çalışma yerlerinin, yan haklarının ve performans süreçlerinin aynı kalacağı bildirildi.

Yeniden yapılanma, ByteDance’in teknoloji stratejisinin iki unsurunu bir araya getiriyor: kendi yarı iletkenlerini geliştirmek ve Çin ana karasının dışında bilgi işlem kapasitesi oluşturmak. ByteDance’in büyük veri merkezlerine ev sahipliği yapan Singapur, TikTok Üst Yöneticisi Shou Zi Chew’in de merkezi. Picoheart ayrıca ByteDance’in Pico sanal gerçeklik işiyle bağlantılı yarı iletken yatırımlarına sahip.

Çalışanlar açısından ilk etapta değişen, şirket içi dizindeki yerleri. Tedarikçiler ve düzenleyiciler açısından ise hangi şirketin çip siparişi verdiği, çipi nihayetinde kimin kontrol ettiği, çipin neler yapabildiği ve nerede kullanılacağı gibi sorular önem taşıyor. Gelecekteki üretim veya sevkiyatlarda ihracat kısıtlamalarının nasıl uygulanacağını bu ayrıntılar belirliyor.

Çin’deki mühendisler için ne değişiyor?

ByteDance’in çalışanlara yönelik bilgilendirmelerinde, görevlerin ve günlük işlerin değişmediği idari bir düzenlemeden söz edildi. Ücret, devam politikaları ve değerlendirme süreçleri eskisi gibi sürecekti. Mühendislik ekipleri Pekin, Şanghay, Shenzhen ve Çin’in diğer şehirlerine dağılmış durumda.

İstihdam yapısında zaten birden fazla şirket yer alıyor. Kamuya açık şirket kayıtlarında, Pekin’deki FutureMark’ın iş sözleşmelerini yönettiği ve Xian ile Shenzhen’deki bağlı birimleri denetlediği belirtiliyor. Şanghay Shuangyushu Technology, Hangzhou’daki bir şubeyle birlikte Şanghay’daki sözleşmeleri yürütüyor.

Reklam

Picoheart, 2024’te FutureMark’ın, ağustosta ise Shuangyushu’nun kontrolünü alarak bu kuruluşları Singapur’daki bağlı şirketin altındaki bir ağa kattı. Şirket içi raporlama değişiklikleri, çalışanların belirtilen istihdam düzenlemelerini değiştirmeden onları bu yapıyla daha yakından ilişkilendiriyor.

Mühendislerin birden fazla kuruluş üzerinden koordine edilmesi, pratik yönetim gerekliliklerini de beraberinde getiriyor. Bir projenin gereksiz gecikmeler yaşamadan ilerleyebilmesi için bütçelerin, karar alma yetkisinin ve tasarım araçlarına erişimin net olması gerekiyor. Sınır ötesi işe alım, ücret yapıları ve kariyer gelişimini de karmaşıklaştırabiliyor.

Bu konular, çip tasarımından tamamlanan tasarımın üretime gönderildiği aşama olan bant çıkışına, oradan da üretime geçişe kadar gereken süreyi etkiliyor. ByteDance, bu değişikliğin parçası olarak çip mühendislerini topluca başka yere taşıdığını veya iş gücünü azaltacağını duyurmadı.

Picoheart’ın rolü nasıl gelişti?

Picoheart’ın faaliyetleri son raporlama düzenlemesinin ötesine uzanıyor. İstihdam şirketlerinin sahibi olması ve bir bellek geliştiricisine yatırım yapması, ByteDance’in mühendislik organizasyonunu hem bilgi işlem altyapısına hem de tüketici cihazlarına bağlıyor.

Bu kronoloji, 6 Eylül 2025 tarihli yeniden yapılanma haberini bağlı şirketin rolündeki daha uzun süreli genişlemenin içine yerleştiriyor:

  • 2023 sonları: Washington’ın gelişmiş çipler ve üretim hizmetlerine yönelik kısıtlamaları sıkılaştırdığı dönemde Picoheart Singapur’da kuruldu.
  • Mart 2024: Picoheart, Şanghay merkezli dirençli RAM geliştiricisi InnoStar Semiconductor’ın yüzde 9,5 hissesini aldı.
  • 2024: Picoheart, Pekin’deki iş sözleşmelerini yöneten ve Xian ile Shenzhen’deki bağlı birimleri denetleyen FutureMark’ın kontrolünü aldı.
  • Ocak 2025: Bir haberde ByteDance’in yıl için planladığı yapay zekâ yatırımı 12 milyar doların üzerinde gösterildi.
  • Ağustos: Picoheart, istihdam operasyonları Hangzhou’daki bir şubeyi de kapsayan Shanghai Shuangyushu Technology’nin kontrolünü aldı.
  • 6 Eylül 2025 itibarıyla: Şirket içi dizin değişiklikleri, çok sayıda çip tasarımcısını Singapur’daki raporlama yapısına bağladı.

ByteDance’in çip işinden sorumlu ana kuruluşun değişmediğine ilişkin açıklaması, Picoheart’ın mülkiyet ve idari sorumluluklarındaki genişlemeyle birlikte değerlendiriliyor. Çalışanlar mevcut lokasyon ve sözleşme ağında çalışmayı sürdürüyor.

Reklam

ABD’nin çip kısıtlamaları neden önemli?

Washington’ın 2023’te yaptığı güncellemeler, yapay zekâda kullanılan gelişmiş işlemciler ile bunların üretiminde kullanılan ekipmanlara yönelik denetimleri sıkılaştırdı. 2023’ün sonlarından bu yana kısıtlamalar, Çin ana karasında yerleşik şirketlerin yüksek performanslı yapay zekâ işlemcileri için Taiwan Semiconductor Manufacturing Co’nun öncü üretim kapasitesine erişimini sınırladı.

Dünyanın en büyük fason çip üreticisi TSMC, başka şirketlerin tasarladığı yarı iletkenleri üretiyor. Güçlü bir işlemci tasarlamakla, onu üretmesine izin verilen bir fabrika bulmak ayrı aşamalar olduğu için şirketin rolü önem taşıyor. Çin’deki şirketlerle veya yüksek riskli görülen kullanımlarla bağlantılı siparişlerin, geçerli kurallara göre değerlendirilmesi gerekiyor.

Kontroller; bilgi işlem performansını, işlem yoğunluğunu ve işlemciler arasındaki bağlantıları dikkate alıyor. İşlem yoğunluğu, belirli bir alana ne kadar işlem kapasitesi sığdırıldığını ifade ediyor. Hızlı bağlantılar, çok sayıda çipin büyük bir yapay zekâ görevi üzerinde birlikte çalışabilmesi için yeterince hızlı bilgi alışverişi yapmasını sağlıyor.

Yüksek hızda birbirine bağlanan güçlü işlemci dizileri, büyük yapay zekâ modellerinin eğitilmesinde merkezi öneme sahip. İlgili performans eşiklerini aşan veya geniş hızlı bağlantı ağlarıyla kullanılan çipler, Çin’deki kullanıcılar açısından kısıtlamalarla karşılaşabiliyor. Bu nedenle alıcılar, performansı düşürülmüş sürümlere veya eğitimde daha az yetkin olabilen yerli alternatiflere yöneliyor.

Kurallar son kullanıcıları ve kullanım amaçlarını da kapsıyor: Teknolojiyi kimin aldığı ve ne yapmayı planladığı. Tedarikçilerin, alıcıyı nihayetinde kontrol eden şirketi ve siparişte belirtilen varış yerini dikkate alması gerekiyor. Üretim hizmetleri, Çin’e geri gönderilen sevkiyatlar ve kısıtlı faaliyetler, ABD ve müttefiklerinin kuralları kapsamında lisans şartlarına veya ret kararına tabi olmaya devam ediyor.

Singapur’daki yapı ByteDance’e neler kazandırabilir?

Çin ana karasının dışında yerleşik bir şirket, bir dökümhane veya çip tedarikçisinin değerlendireceği satın alma koşullarını değiştirebilir. Teknik özellikler izin verilen sınırlar içindeyse ve çipler Singapur’daki veya izin verilen başka yerlerdeki veri merkezlerinde kullanılacaksa, yurt dışından hizmet sözleşmesi yapmak daha uygulanabilir olabilir.

ByteDance’in raporlama değişikliği, özellikle Çin ana karasının dışında tutulması planlanan bilgi işlem kapasitesi için bu ilişkilerin düzenlenmesine yardımcı olabilir. Şirket, yeniden yapılanmayla bağlantılı bir üretim takvimi veya sevkiyat planı açıklamadı.

Reklam

Dökümhaneler ve tedarikçilerin ürünün performansını, nihai varış yerini ve kullanım amacını yine de denetlemesi gerekiyor. Kısıtlı özellikler içeren veya Çin’e geri gönderilecek çiplere yönelik siparişler, sözleşme yapan bağlı şirketin konumundan bağımsız olarak incelemeye tabi olmaya devam edecek.

Singapur, bu koordinasyon için yerleşik bir merkez sunuyor. ByteDance ülkede hâlihazırda büyük veri merkezleri işletiyor; Chew’in burada bulunması da TikTok’un üst düzey yöneticilerini aynı ülkede konumlandırıyor. Teknik yetenek, fikri mülkiyet korumaları ve istikrarlı düzenlemeler, ülkenin iş ve teknoloji merkezi rolünü destekliyor.

Ülke ayrıca geniş bulut kapasitesine, güvenilir elektrik arzına ve güçlü bağlantı altyapısına sahip. ABD, Tayvan ve Çin’le ticari ilişkileri, şirketleri Singapur ekipleri üzerinden çok uluslu müşterilere hizmet veren dökümhanelere, paketleme sağlayıcılarına ve ekipman tedarikçilerine bağlıyor.

Singapur’un tarafsız konumu ve ticari ağları, kısıtlanmamış bileşenlere ilişkin görüşmelere ve izin verilen bölgesel dağıtımların uygunluk denetimlerine yardımcı olabilir. Bu avantajlar, mühendislik çalışmalarının büyük bölümü başka yerlerde sürerken tasarım, tedarik ve tedarikçi ilişkilerini koordine etmek için ülkeyi elverişli bir konuma getiriyor.

ByteDance’in özel çip programı

ByteDance, dış tedarikçilere bağımlılığını azaltmak ve bilgi işlem performansını kendi hizmetlerine uyarlamak için özel çipler geliştiriyor. Şirketin TikTok, Douyin ve diğer platformlardaki öneri motorları, içerik anlama sistemleri, reklam sistemleri ve içerik üretici araçları için işlemciye ihtiyacı var.

Projeyi bilen kişilere göre şirket, Broadcom ile TSMC’de üretilmesi planlanan gelişmiş bir yapay zekâ işlemcisini araştırdı. ByteDance şu anda üretimi TSMC’ye yaptırmıyor; bu nedenle bildirilen iş birliği, yerleşik bir üretim düzenlemesinden ziyade geliştirme çalışması niteliğinde.

ByteDance’in piyasaya sürdüğü çipler, daha önce eğitilmiş bir yapay zekâ modelinin yanıt veya başka bir çıktı ürettiği aşama olan çıkarım işlemine odaklanıyor. Şirketin yarı iletken portföyünde ayrıca video kod çözme çipleri, ağ çipleri ve yapay zekâ uygulamaları üzerinde çalışan özel bir ekip bulunuyor.

Alibaba ve Baidu, eğitim ve çıkarım işlemlerinde daha fazla çipi piyasaya sürdü; Huawei ise Ascend işlemcilerini Çin’de tanıtıyor. ByteDance, kendi çip portföyünü oluşturma konusunda daha erken bir aşamada.

Reklam

Son dönemde yayımlanan işe alım ilanları, şirketin ilgi alanlarının genişliğini gösteriyor. Belirlenen az sayıdaki çip pozisyonu arasında bir yapay zekâ çip ekibi de yer aldı. Şirketin işe alım sayfalarına ilişkin daha kapsamlı bir incelemeyse Çin’in çeşitli şehirlerinde yapay zekâ işlemcileri, veri işleme birimleri ve RISC-V alanlarında yüzlerce açık pozisyon bulunduğunu ortaya koydu.

Veri işleme birimleri, diğer işlemcilerin asıl işlerine odaklanabilmesi için veri taşıma gibi yardımcı bilgi işlem görevlerini üstleniyor. RISC-V, bir işlemcinin çalıştırabileceği komutları tanımlayan çerçeve olan komut kümesi mimarisidir. Açık pozisyonların çeşitliliği, bilgi işlem sisteminin farklı bölümlerinde çalışmalar yürütüldüğüne işaret ediyor.

Belirli bir görev için neden çip geliştirilir?

Uygulamaya özel tümleşik devre (ASIC), genel amaçlı bir işlemciye göre daha dar kapsamlı görevler için üretilir. Bir şirket, nadiren kullandığı özellikleri çıkarıp çipteki transistörlerin daha büyük bölümünü hizmetlerinin düzenli olarak ihtiyaç duyduğu işlemlere ayırabilir.

ByteDance açısından bu, üretim yeterli ölçeğe ulaştığında daha az elektrik ve daha düşük maliyetle daha fazla öneri veya yapay zekâ isteğini işlemek anlamına gelebilir. Bunun bedeli esnekliktir: Modeller veya yazılım çerçeveleri değiştiğinde özel bir çipi uyarlamak daha zor olabilir.

Eğitim ve çıkarım, bu donanımdan farklı şeyler talep eder. Eğitim, bir modeli verilerle öğretir ve hızlı ağlarla birbirine bağlanmış gelişmiş işlemcilerin haftalarca çalışmasını gerektirebilir. Çıkarım ise eğitilmiş modeli kullanarak öneriler, aramalar, içerik denetimi ve yaratıcı araçlar dâhil kullanıcılardan gelen isteklere yanıt verir.

Çıkarım, çok büyük bir modeli eğitmekten genellikle daha az yoğun işlem gücü gerektirir; ancak her gün milyarlarca isteğe yanıt vermek başlı başına büyük bir bilgi işlem kapasitesi ihtiyacı doğurur. ByteDance’in mevcut çipleri bu iş yükünü desteklerken şirket, Çin’de ve yurt dışında kapasite için grafik işlem birimleri (GPU) satın almayı sürdürüyor.

Özel çıkarım hızlandırıcıları elektrik tüketimini azaltabilir ve kısıtlı sayıdaki GPU’ları eğitim için serbest bırakabilir. Çin ana karasının dışında gelişmiş bilgi işlem ile ülke içinde erişilebilir ve kurallara uygun işlemcilerin bir arada kullanılması, her iki ihtiyacı da karşılayabilir, tek tek görevlerin maliyetini düşürebilir ve herhangi bir tedarikçiye bağımlılığı azaltabilir.

Yapay zekâ yatırımları çip çalışmalarına ölçek kazandırıyor

ByteDance, Doubao uygulaması, büyük modeller ve Volcano Engine bulut bölümü dâhil yapay zekâ faaliyetlerine kaynak ayırdı. Bu işler hem modelleri eğiten işlemcilere hem de kullanıcılar için çalıştıran altyapıya talep yaratıyor.

Ocak ayında yayımlanan bir haberde, şirketin 2025’te yapay zekâya 12 milyar dolardan fazla yatırım yapmayı planladığı belirtildi. Bildirilen bütçe, Çin’deki çipler için yaklaşık 40 milyar yuanı ve yurt dışındaki bilgi işlem kapasitesi için 6,8 milyar doları kapsıyordu.

Reklam

Bu iki bütçe kalemi, yurt içi çip alımlarının ve yurt dışındaki bilgi işlem kapasitesinin aynı yatırım programında nasıl yer aldığını gösteriyor. ByteDance’in, yurt dışından sunulan iş yükleri için dışarıdaki altyapının yanı sıra Çin’de temin edip kullanabileceği işlemcilere de ihtiyacı var.

Şirketin kendi tasarımları, zamanla bu hizmetlerin maliyetini ve performansını daha fazla kontrol etmesini sağlayabilir. Bunun için tasarım, doğrulama, fiziksel tasarım, üretim ve üretim ölçeklendirme süreçlerinin birlikte işlemesi gerekiyor. Mühendislik organizasyonu geliştirme çalışmalarını yürütürken Singapur’daki raporlama yapısı tedarik ve koordinasyonu destekleyebilir.

Picoheart’ın bellek yatırımı sanal gerçekliğe bağlanıyor

Picoheart’ın Mart 2024’te aldığı InnoStar Semiconductor’ın yüzde 9,5 hissesi, bağlı şirkete ByteDance’in donanım stratejisinin farklı bir alanında rol veriyor. Yatırım, Pico sanal gerçeklik işini desteklemek amacıyla yapıldı.

InnoStar, düşük güç tüketimiyle bilgiyi koruyabilen, hızlı yazma ve yazma dayanıklılığı sağlayan bir bellek teknolojisi olan dirençli RAM’i geliştiriyor. Bu bellek, en yeni çip üretim teknolojisine bütünüyle dayanmadan, olgunlaşmış üretim süreçleriyle üretilebiliyor.

Bu yatırımın hedeflenen faydası, Pico başlıklarında ve aksesuarlarında kullanılan bellek için bir tedarik kanalı oluşturmak. Şirket kayıtlarına göre Picoheart ile ByteDance’e bağlı bir başka kuruluş, InnoStar’ın toplamda yüzde 13’ünden fazlasına sahip; Picoheart’ın tek başına payı ise yüzde 9,5.

Yatırım, hedefli yarı iletken sahipliğini fiziksel cihazların ihtiyaçlarına bağlıyor; ByteDance’in yapay zekâ altyapısı çalışmaları da sürüyor. Apple ve Meta’nın cihaz performansı ile entegre yazılım alanında çıtayı belirlediği bir pazarda rekabet eden Pico için belleğe güvenilir erişim önem taşıyor.

Üretim ve denetimde sırada ne var?

Düzenleyiciler ve tedarikçiler, ByteDance’in mühendislik, mülkiyet ve satın alma düzenlemelerinin birbiriyle nasıl bağlantılı olduğunu incelemek isteyebilir. İhracat denetimleri, nihai müşteriye, kullanım amacına ve sipariş edilen teknolojinin özelliklerine bağlı.

ByteDance açısından sıradaki pratik adımlar, tasarımları üretime yaklaştırmak ve izin verilen bilgi işlem kapasitesini güvenceye almak olacak. Kamuya açık çeşitli bilgiler, Singapur’daki yapının nasıl geliştiğini gösterebilir:

  • Singapur’da Picoheart’ın yeni bağlı şirketlerini veya yönetim değişikliklerini gösteren şirket kayıtları.
  • Singapur’la bağlantılı müşteriler veya tasarım başarıları hakkında dökümhanelerden ve paketleme sağlayıcılarından açıklamalar.
  • Çip tasarımı, doğrulama ve fiziksel tasarım pozisyonlarının Singapur’da veya yurt dışındaki başka yerlerde yoğunlaştığını gösteren işe alım eğilimleri.
  • Yapay zekâ eğitimi için tasarlanan çiplerde ilk bant çıkışlarına veya Broadcom’la daha ileri iş birliğine ilişkin kanıtlar.
  • Yurt dışındaki veri merkezleri için GPU ve diğer hızlandırıcıların satın alınması; bu, yurt içi ve yurt dışı bilgi işlem planlarının nasıl uygulandığını gösterir.
  • Çin merkezli şirketlerin bağlı kuruluşlarının siparişlerini etkileyen ABD ihracat kuralı güncellemeleri veya yönlendirmeleri.
Reklam

Şirket içindeki acil görev daha somut: Çalışanları, bütçeleri, araçları ve tedarikçileri ilgili kuruluşlar arasında eşgüdüm içinde tutmak. Çalışanlara günlük işlerinin ve istihdam koşullarının değişmeyeceği söylenirken, Singapur’daki bağlı şirket organizasyonda daha görünür bir yer ediniyor.

Özet

  • Şirket içi raporlama değişikliklerinin ardından ByteDance’in yaklaşık 1.000 yarı iletken çalışanı Singapur’daki bağlı şirket Picoheart’a bağlandı.
  • ByteDance, çip işinden sorumlu ana kuruluşun değişmediğini; işten çıkarma, faaliyetlerin ayrılması veya tüzel kişiliklerde değişiklik olmadığını söylüyor.
  • Çalışanlara sözleşmelerinin, çalışma yerlerinin, ücretlerinin, yan haklarının, devam kurallarının ve performans süreçlerinin aynı kalacağı bildirildi.
  • Singapur’daki kuruluşların verdiği siparişler dâhil gelişmiş çip özellikleri, üretim, nihai kullanıcılar ve varış yerleri ABD kısıtlamalarına tabi olmaya devam ediyor.
  • ByteDance’in piyasaya sürdüğü çipler çıkarım işlemine odaklanırken geliştirme çalışmaları, Broadcom’la bildirilen gelişmiş işlemci iş birliğini de kapsıyor.
  • Ocak ayında yayımlanan bir haberde 2025 için planlanan yapay zekâ yatırımı 12 milyar doların üzerinde gösterildi; bu tutar Çin’deki çipler için yaklaşık 40 milyar yuanı, yurt dışı bilgi işlem kapasitesi içinse 6,8 milyar doları içeriyor.
  • Picoheart’ın InnoStar’a yaptığı yatırım, Pico sanal gerçeklik cihazları için bellek tedarik stratejisini destekliyor.
  • Singapur, ByteDance’in altyapısını ve yöneticilerini; çip koordinasyonu ve izin verilen tedarik süreçlerini destekleyebilecek tedarikçi bağlantılarıyla bir araya getiriyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir