Padang'da Hristiyanlık dersleri sırasında çocuklar yaralandı
27 Temmuz 2025'te Batı Sumatra'nın Padang kentinde Hristiyanlık eğitimi için kullanılan bir eve saldıran kalabalık, iki çocuğu yaraladı ve eşyalara zarar verdi. Saldırı, Endonezya makamları üzerindeki azınlık inanç gruplarını koruma ve anayasal din özgürlüğü hakkını uygulama baskısını yeniden artırdı.
İçindekiler
- Padang'da Hristiyanlık dersleri sırasında çocuklar yaralandı
- Koruma, onarım ve destek talebi
- Sukabumi saldırısı kaygıları artırıyor
- Kayıtlara geçen ihlaller ne gösteriyor?
- Anayasal haklar ve izin kısıtlamaları
- Altı inanç topluluğundan ortak çağrı
- Hükümetin üzüntü açıklaması eylem talepleriyle karşılandı
- Hak savunucuları neden daha geniş bir soruna işaret ediyor?
- Dinler arası iş birliği somut bir çözüm sunuyor
- Öne Çıkanlar
Yaklaşık 30 Hristiyan öğrenci, haftalık din dersleri için bu özel evi kullanıyordu. Padang Hukuki Yardım Enstitüsü'ne (LBH) göre 13 yaşındaki bir çocuk sırtından tekmelendi; 11 yaşındaki bir çocuk ise tahta bir kalasla vurulması sonucu ağır yaralandı ve yürüyemez hâle geldi.
Koto Tangah ilçesindeki Padang Sarai köyünde bulunan ev, Endonezya İnançlı Hristiyan Kilisesi (GKSI) Anugerah Padang tarafından kullanılıyordu. Yerel devlet okullarında Hristiyanlık dersleri verilmediği için cemaat bu düzenlemeye başvurmuştu.
İnternette dolaşıma giren videolarda erkeklerin çitlere tekme attığı, pencereleri kırdığı ve çocuklardan dağılmalarını istediği görülüyor. Bazılarının elinde tahta kalaslar vardı. Çocuklar ve ebeveynleri paniğe kapılırken, başka çocukların ağladığı, saklandığı ve saldırının ardından korkularının sürdüğü bildirildi.
Çatışma büyürken polislerin olanları izlediği bildirildi. İnsan hakları grupları, dini liderler ve sivil toplum kuruluşları şiddeti kınadı; ayrımcılığın Endonezya'nın ibadet özgürlüğüne ilişkin anayasal güvencesini zayıflatmayı sürdürdüğünü belirtti.
Endonezya, Müslümanların çoğunlukta olduğu ülkeler arasında dünyanın en kalabalık nüfusuna sahip ülkesi. Padang'da saldırıdan etkilenen ailelerin acil kaygıları somut: yaralanan çocuklar, zarar gören bir ders mekânı ve dini dersler için bir araya gelmenin güvenli olup olmayacağına dair korku.
Padang Belediye Başkanı olayı "yanlış anlaşılma" olarak nitelendirdi. Hristiyan liderler ve hak savunucuları ise bu tanımlamayı reddederek şiddetin dini hoşgörüsüzlük eylemi ve anayasal hakların ihlali olduğunu söyledi.
Koruma, onarım ve destek talebi
Rahip Fu Kwet Khiong, Cumhurbaşkanı Prabowo Subianto'ya yazdığı açık mektupta saldırıya değindi. Çocukların gördüğü zararın ulusal bir sorumluluk olduğunu belirtti:
İbadet sırasında çocuklar yaralandığında saldırıya uğrayan yalnızca bir ibadethane değil, ülkenin vicdanıdır.
Endonezya Katolik Âlimler Derneği Başkanı Restu Hapsari, hükümetin eşgüdümlü bir yanıt vermesi çağrısında bulundu. Hasarın boyutuna ve çocukların yaşadığı travmaya dikkat çekerek mekânın onarılmasını ve etkilenenlere psikolojik destek sağlanmasını istedi.
Endonezya Kiliseler Birliği Adalet ve Barış Komisyonu'ndan Rahip Etika Saragih de psikolojik etkinin küçümsenmemesi gerektiği uyarısında bulundu. Pazar okuluna giderken saldırıya uğrayan çocukların korkuyu yetişkinliklerine taşıyabileceğini, bunun esenliklerini ve toplumdaki aidiyet duygularını etkileyebileceğini söyledi.
Evin onarılması fiziksel hasarı giderebilir. Çocuklara ve ailelerine destek verilmesi ise zararın başka bir boyutuna, öğrenme ve dua için aşina oldukları bir yerin yeniden tehlikeli hâle gelebileceği kaygısına yanıt verir.
Korku, olay sırasında orada bulunanlarla sınırlı değil. Dini toplantılara yönelik saldırılar cemaatlerin tamamını tedirgin edebilir ve devletin vatandaşları koruma kapasitesine duyulan güveni zayıflatabilir. Sukabumi'de bir Hristiyan gençlik kampı dağıtıldıktan sonra da benzer travmalar yaşandığı bildirilmiş; katılımcılar mülkün tahrip edilmesi üzerine kaçmak zorunda kalmıştı.
Sukabumi saldırısı kaygıları artırıyor
Padang'daki şiddetten yalnızca birkaç hafta önce, Batı Cava'nın Sukabumi kentinde yaklaşık 200 kişilik bir kalabalık Hristiyan gençlik kampını basmıştı. Saldırganlar mülke zarar vermiş ve katılımcıları dışarı çıkarmış, polis ve askerlerin ise olanları izlediği bildirilmişti.
Sukabumi ve Padang'daki saldırganlar da ibadet etkinlikleri için resmî izin alınmadığını öne sürdü. Dini özgürlük savunucuları, izin itirazlarının azınlık topluluklarını hedef almak için tekrar tekrar kullanılan bir gerekçe olduğunu söylüyor.
İki olay, hem önleme hem de hesap verme konusunda kaygıları artırdı. Dini liderler yetkililerin şiddet yayılmadan müdahale etmesini isterken, hak savunucuları cemaatlerin saldırıdan sonra güvenliklerini sağlamak için pazarlık etmek zorunda kalmaması ve faillerin hukuki sonuçlarla karşılaşması gerektiğini belirtiyor.
Ulusal çağrıya giden süreç şöyle gelişti:
- 27 Temmuz 2025'ten önceki haftalarda, yaklaşık 200 kişi Sukabumi'de bir Hristiyan gençlik kampını dağıtarak mülke zarar verdi ve katılımcıları dışarı çıkmaya zorladı.
- 27 Temmuz'da bir kalabalık, GKSI Anugerah Padang'ın din eğitimi için kullandığı eve saldırdı ve iki çocuğu yaraladı.
- 5 Ağustos'ta altı dini topluluğun temsilcileri Cakarta'da bir araya gelerek ibadet özgürlüğünün korunması için ortak çağrı yayımladı.
- 9 Ağustos'a gelindiğinde dini liderler ve hak savunucuları soruşturma, mağdurlara destek ve ayrımcı kurallara karşı önlem alınması için baskı yapıyordu.
Bu talepler, saldırılara verilecek acil yanıtı daha geniş bir eşit muamele sorusuna bağlıyor: Azınlık toplulukları, kullandıkları mekânlar nedeniyle tehdit edilmeden barış içinde bir araya gelebilecek mi?
Kayıtlara geçen ihlaller ne gösteriyor?
Demokrasi ve Barış için Setara Enstitüsü, 2014 ile 2024 arasında din ve inanç özgürlüğünün ihlal edildiği 3.217 olay kaydetti. Bunlar arasında kilise inşaatına karşı çıkılması, Hristiyan ibadetinin yasaklanması ve dini tesislerin yıkılması yer aldı.
Bu kayıtlar, Padang ve Sukabumi saldırılarını daha uzun süreye yayılan kısıtlama ve yıldırma örüntüsünün içine yerleştiriyor. Bazı vakalar binalara erişimle ilgiliyken, diğerleri insanların dinlerini yaşamak için bir araya gelip gelemeyeceğini doğrudan etkiliyor.
Setara şiddeti kınayarak bunun adli bir mesele olduğunu belirtti:
Bu eylem hiçbir şekilde mazur görülemez; hem ulusal yasaları hem de Anayasa'yı ihlal eden bir suçtur.
İnsan hakları grupları, kısıtlayıcı düzenlemelerin tutarsız kolluk uygulamalarıyla birleşerek kanunsuz müdahalelerin ve kalabalık şiddetinin hoş görüldüğü ya da örtük biçimde teşvik edildiği bir ortam yarattığını savunuyor. Kaygıları, saldırganların ibadeti engellemenin ciddi bir sonucu olmayacağına inanmaya başlaması.
Open Doors'un 2025 Dünya İzleme Listesi de Endonezya'daki Hristiyan topluluklarını hem resmî kararlar hem de hükümet dışı aktörlerin eylemleri nedeniyle ayrımcılık ve tacize açık olarak tanımlıyor.
Hükümetin yanıtı bölgeden bölgeye değişiyor. Bazı yerel yönetimler kısıtlayıcı düzenlemeleri uygularken bazıları hoşgörüyü teşvik etmeye çalışıyor. Hristiyan topluluklar açısından bu farklılık, yerel yetkililerin bir toplantıyı koruyup korumayacağı, engelleyip engellemeyeceği ya da uzlaşma arayıp aramayacağı konusunda belirsizlik yaratabiliyor.
Anayasal haklar ve izin kısıtlamaları
Endonezya'nın 1945 Anayasası'nın 28. ve 29. maddeleri din ve ibadet özgürlüğünü güvence altına alıyor. Buna rağmen dini azınlıklar kamusal yaşamda, eğitimde ve istihdamda ayrımcılıkla; ayrıca kilise binaları için izin alma konusunda güçlüklerle karşılaşıyor.
Hristiyan topluluklar radikal grupların şiddet ve yıldırma eylemlerine de maruz kalıyor. İslam'dan Hristiyanlığa geçenler toplumsal baskıyla karşılaşabiliyor; hükümetin tutarsız tepkileri ise korumayı kısmen yerel koşullara bağlı kılıyor.
2006 tarihli İbadethane İnşaatına İlişkin Ortak Bakanlık Kararnamesi, dini yapılara erişim konusundaki anlaşmazlığın merkezinde yer alıyor. Kararname, azınlık dini gruplarının ibadethane inşa etmeden önce başka inançlara mensup kişilerin imzalarını toplamasını ve çeşitli resmî izinler almasını şart koşuyor.
Eleştirenler, bu şartların yerel çoğunluklara azınlık hakları üzerinde fiilî veto yetkisi verdiğini söylüyor. Bir cemaatin inşaat izni alabilmek için komşularının onayına ihtiyaç duyması, itirazların inşaatı süresiz olarak engellemesine ya da geciktirmesine yol açabilir. Böylece resmî izin süreci, dua edilecek bir mekâna sahip olmanın önünde engele dönüşebilir.
Şartlar, başka inançlara mensup çok sayıda yerel sakinin onayını ve çeşitli kamu kurumlarından izin alınmasını içeriyor. Hak savunucuları, yerel çoğunlukların bu adımları manipüle edebildiğini ve cemaatlerin yasal olarak onaylanmış bir binaya ulaşmak için uygulanabilir bir yoldan mahrum kaldığını söylüyor.
Önde gelen hak savunucularından Permadi Arya, evlerde ibadet etmek için resmî izin gerekmediğini savunuyor. Hristiyanların da Müslümanlarla aynı muameleyi görmesi ve izin almadan ibadet odalarını kullanabilmesi gerektiğini söylüyor.
Bu görüş, Padang'daki anlaşmazlığın odağına özel bir evin kullanımını yerleştiriyor. Cemaat, yerel devlet okullarında Hristiyanlık dersi verilmediği için dini eğitim amacıyla bir ev kullanıyordu; ancak toplantıya karşı izin bulunmaması gerekçesi öne sürüldü.
Hukuki ve bürokratik engeller, toplumsal baskı ve şiddet tehdidi azınlık topluluklarını gizlice ibadet etmeye itebiliyor ya da onları saldırı riskiyle karşı karşıya bırakabiliyor. Bu baskılar bir araya gelerek insanları Anayasa'nın güvence altına aldığı hakları kullanmaktan caydırıyor.
Altı inanç topluluğundan ortak çağrı
Katolik, Protestan, Müslüman, Hindu, Budist ve Konfüçyüsçü toplulukların temsilcileri 5 Ağustos'ta Cakarta'da bir araya geldi. Ortak çağrılarında artan hoşgörüsüzlük eylemlerini kınayarak devleti ibadet özgürlüğüne ilişkin anayasal güvenceyi korumaya çağırdılar.
Piskoposlar Arası İlişkiler Komisyonu İcra Sekreteri Peder Aloysius Budi Purnomo, bu tür olayların farklı inanç topluluklarının ortak yaşamına verdiği zararı şöyle anlattı:
Endonezya'da hoşgörü, uyum, kardeşlik ve birlikte yaşama temelinin yanı sıra dini ve kültürel çeşitliliği de lekeliyor ve zedeliyor.
Liderler beş maddelik bir çağrıda bulundu:
- Din ve ibadet özgürlüğünü anayasal bir hak olarak tanıyın.
- Daha fazla olayın yaşanmasını önlemek için devletin kararlı adım atmasını sağlayın.
- Kolluk ve güvenlik güçlerinin şiddet uygulayanlara ve ibadethaneleri tahrip edenlere karşı harekete geçmesini sağlayın.
- Hükümetleri hoşgörüyü korumak için dinler arası forumlar ve topluluklarla birlikte çalışmaya teşvik edin.
- Dini liderlerden cemaatlerini uyuma yönlendirmelerini, ayrıştırıcı kışkırtmalardan uzak tutmalarını isteyin.
Katolik Piskoposlar Konferansı ve diğer inançların liderleri, ibadethanelerin barış, güvenlik ve saygınlık mekânları olarak kalması gerektiğini söyledi. Kolluk ve yargı makamlarını, ibadet için kullanılan mekânları hedef alan şiddeti, reddetme ve engellemeleri ya da tahribatı önlemeye ve kapsamlı biçimde soruşturmaya çağırdılar.
Çağrı, farklı dini öğretilere sahip toplulukları aynı kamusal talep etrafında buluşturdu: Vatandaşlar güven içinde ibadet edebilmeli, anlaşmazlıklar yıldırma yoluyla değil, hukuki kurumlar aracılığıyla çözülmeli.
Hükümetin üzüntü açıklaması eylem talepleriyle karşılandı
Diyanet İşleri Bakanı Nasaruddin Umar, Padang'daki saldırıdan üzüntü duyduğunu belirterek soruşturma sözü verdi. Olayı ülkenin itibarına darbe olarak nitelendirdi:
Endonezya'nın hoşgörülü bir ülke imajına leke
Hak savunucuları ve kamuoyunun önde gelen isimleri, üzüntü açıklamalarının eylemle desteklenmesi gerektiğini söylüyor. Talepleri arasında faillerin yargılanması, gelecekteki toplantıların korunması ve ayrımcı buldukları kuralların kaldırılması yer alıyor.
Jakarta Post'un yayın kurulu bu talebi bir başyazıda dile getirdi:
Umut ve üzüntü artık yetmiyor. Hükümet üzüntü açıklamalarının ötesine geçmeli, ayrımcı kuralları kaldırmalı, failleri yargılamalı ve herkesin güven içinde ibadet etmesini sağlamalı.
2024'te göreve gelen Cumhurbaşkanı Prabowo Subianto, anayasal din özgürlüğünü açık ve net biçimde savunması yönündeki baskıyla karşı karşıya. Eleştirmenler, ulusal liderlerin sessiz kalmasının ya da hareketsizliğinin devletin kayıtsız veya suça ortak olduğu algısını güçlendirebileceği ve hoşgörüsüz grupları cesaretlendirebileceği uyarısında bulunuyor.
9 Ağustos itibarıyla vaat edilen soruşturma ya da talep edilen onarım ve psikolojik destek için bir takvim açıklanmamıştı. Acil talepler; ibadet edenlerin korunması, çocuklara yardım edilmesi ve şiddetten sorumlu olanların hesap vermesiydi.
Eleştiriler, güvenlik güçlerinin olay yerindeki müdahalesini de kapsıyor. Polisin Padang saldırısını izlediğine ve polislerle askerlerin Sukabumi'de olanlara seyirci kaldığına dair haberler, azınlık topluluklarını savunmasız bırakmak yerine polislerin şiddete müdahale etmesi yönündeki çağrıları artırdı.
Hak savunucuları neden daha geniş bir soruna işaret ediyor?
Human Rights Watch'ın 2025 raporuna göre yetkililer dini azınlıklara yönelik saldırıları durdurmak için çok az şey yaptı. Rapor, dine hakaret yasası ve dini uyum düzenlemeleri dahil olmak üzere bu toplulukları riske atan çeşitli yasaları belirtiyor.
Rapor ayrıca silahlı kuvvetlerin sivil işlere daha fazla müdahalesi ve yasama denetiminin zayıflaması dahil, son on yılda medeni ve siyasi haklarda daha geniş çaplı bir gerileme olduğunu anlatıyor. Yasama denetimi, milletvekillerinin hükümetin eylemlerini sorgulamak ve sınırlamak için kullandığı yetkilerdir.
Hak savunucuları dini hoşgörüsüzlüğü bir dizi baskıyla ilişkilendiriyor. Son yıllarda Endonezya toplumu daha muhafazakâr bir dindarlığa yönelirken, sertlik yanlısı gruplar etkilerini artırdı ve hoşgörüsüz söylemler ana akım tartışmalarda daha sık yer buldu.
Yasaların etkili biçimde uygulanmaması da kaygı konusu. Polis ve yerel yetkililer, kamu düzenini ya da çoğunluğu incitmemeyi gerekçe göstererek bazen müdahale etmiyor veya failleri sorumlu tutmuyor. Tehdit altındaki bir cemaat açısından bu yaklaşım, sükûneti koruma yükünü yıldırmayla karşı karşıya olanların omuzlarına bırakabiliyor.
Siyasi hesaplar da verilen yanıtı etkiliyor. Siyasi liderler, özellikle dini muhafazakârlığın güçlü olduğu bölgelerde destek kaybetmekten çekindikleri için hoşgörüsüz gruplarla karşı karşıya gelmekten kaçınabiliyor.
Ayrımcı düzenlemeler sorunu daha da büyütüyor. Eleştirmenler, 2006 tarihli kararnamenin yerel itirazları resmî bir engele dönüştürdüğünü ve azınlıkların dini faaliyetlerine yönelik baskıya idari dayanak sağladığını savunuyor. Kısıtlayıcı kuralların ve belirsiz korumanın bir araya gelmesi, toplulukları hem bürokratik engellerle hem de tehditlerle karşı karşıya bırakıyor.
Dinler arası iş birliği somut bir çözüm sunuyor
5 Ağustos'taki çağrı, dini topluluklar arasında barış içinde bir arada yaşamaya yönelik ortak bir kararlılığı ortaya koydu. Çağrıda farklı grupların sorumlulukları ele alındı: hükümetin koruma sağlaması, kolluk güçlerinin görevini yapması, toplulukların iş birliği ve dini liderlerin yol göstermesi.
Dinler arası bir kuruluş olan Dini Uyum Forumu (FKUB), anlaşmazlıklarda arabuluculuk yapma ve yerel diyaloğu teşvik etme konusunda rol oynadı. Bazı durumlarda yerel yetkililer kilise inşaatı ya da ibadet faaliyetleri konusunda uzlaşmalara aracılık etti.
Bu uzlaşmalar, yetkililer harekete geçmeye hazır olduğunda iş birliğinin mümkün olduğunu gösteriyor. Ancak başarılı örnekler istisna olmaya devam ediyor. Dini özgürlük savunucuları, hoşgörüsüzlüğün nedenleriyle mücadele etmek için ulusal düzeyde sürekli bir liderlik gerektiğini söylüyor.
Padang'da saldırıdan etkilenen aileler için talep edilen adımlar somut: Çocukların desteğe, tesisin onarıma ve cemaatin bir araya geldiğinde güvenliğe ihtiyacı var. Faillerin yargılanması ve yasaların tutarlı biçimde uygulanması ise şiddetin sonuçları olması yönündeki daha geniş talebi karşılayabilir.
Padang ve Sukabumi'deki saldırılar bu ihtiyaçları, inşaat izinleri ve anayasal haklar tartışmasıyla aynı gündeme taşıdı. Dini liderler hükümetten bu hakları hayata geçirmesini istiyor; böylece öğrenme ve dua için mekânlara erişim, düşmanca bir kalabalığın itiraz edip etmemesine bağlı kalmasın.
Öne Çıkanlar
- 27 Temmuz 2025'te Padang'da Hristiyanlık eğitimi için kullanılan bir eve saldıran kalabalık, 13 ve 11 yaşlarındaki iki çocuğu yaraladı.
- Yerel devlet okullarında Hristiyanlık dersi verilmediği için yaklaşık 30 öğrenci haftalık dersler için bu evi kullanıyordu.
- Birkaç hafta önce yaklaşık 200 kişi Sukabumi'de bir Hristiyan gençlik kampını dağıtarak mülke zarar verdi ve katılımcıları dışarı çıkardı.
- Setara, 2014 ile 2024 arasında din ve inanç özgürlüğünün ihlal edildiği 3.217 olay kaydetti.
- Eleştirmenlere göre 2006 tarihli Ortak Bakanlık Kararnamesi, ibadethane inşaatı için yerel destek ve çeşitli izinler şartı getirerek engeller yaratıyor.
- Altı dini topluluğun liderleri 5 Ağustos'ta koruma, önleme ve failler hakkında işlem yapılması için ortak çağrı yayımladı.
- Diyanet İşleri Bakanı Nasaruddin Umar soruşturma sözü verirken hak savunucuları faillerin yargılanmasını, onarım yapılmasını, psikolojik destek sağlanmasını ve ayrımcı kuralların değiştirilmesini istedi.
- Endonezya Anayasası din özgürlüğünü güvence altına alıyor; ancak azınlık toplulukları kısıtlamalarla, yıldırmayla ve tutarsız korumayla karşılaşmayı sürdürüyor.






