Seçmen kaydının silinmesi, ev ve aile için tehdide dönüşüyor
38 yaşındaki Sahida Fakir, 19 Temmuz’da sebze almak için Mumbai’deki evinden çıktı ve küçük oğluna birkaç dakika içinde döneceğini söyledi. Üç aydan fazla zaman sonra, eşi ve iki oğlundan ayrı olarak Bangladeş’in Satkhira kentinde bir köyde yaşıyordu. Ailesi, Hindistan mahkemelerinden onu eve getirmelerini istiyor.
İçindekiler
- Seçmen kaydının silinmesi, ev ve aile için tehdide dönüşüyor
- Fakir’in ailesinin kayıtları 1952’ye kadar uzanıyor
- Batı Bengal’in seçmen kütüğü nasıl küçüldü?
- İtirazlı silme işlemlerinin büyük bölümünü Müslümanlar oluşturuyor
- İtirazlar sonuçlanmadan seçim yapıldı
- Milyonlarca itiraz yavaş işleyen inceleme sistemiyle karşı karşıya
- İşçiler, itirazları beklemedeyken gözaltına alındıklarını anlatıyor
- Delhi’deki şikâyetler üç mahallede yoğunlaşıyor
- Karnataka’daki gruplar silme kategorilerine itiraz ediyor
- Öne Çıkanlar
Fakir, sivil giyimli görevlilerin kendisini gözaltına aldığını, kimlik belgelerinin kopyalarının bulunduğu telefonunu aldığını ve sonunda onu zorla sınırın ötesine geçirdiğini söyledi. Mahkeme başvurularında görevlilerin Mumbai polisi suç şubesi mensupları olduğu belirtiliyor. Polis, mahkemeye Fakir’in, yetkililerin Bangladeş vatandaşı olarak tanımladığı kişileri hedef alan bir operasyon kapsamında sınır dışı edilen 149 kişi arasında olduğunu söyledi.
Fakir, alındığı anı şöyle anlattı:
Biri arkamdan elimi tuttu ve araca binmemi emretti.
Fakir’in davası, sonuçları çok farklı olan iki devlet faaliyetini bir araya getiriyor: seçmen kütüklerinin gözden geçirilmesi ve yabancı uyruklu olduğundan şüphelenilen kişilerin ülkeden çıkarılması. Seçmen kütüğü, kimin oy kullanabileceğini belirler. Vatandaşlık ise kişinin bir ülkenin yasal üyesi olduğunu gösterir. Fakir’in ailesi, yetkililerin ilkinden çıkarılmasını ikincisini sorgulamak için kullandığını savunuyor.
Hindistan genelinde bu düzenleme kapsamında 130 milyon isim silindi. Bu, ülke tarihindeki en büyük seçmen silme işlemi. On aile, yakınlarının seçmen kütüklerinden çıkarıldıktan sonra gözaltına alındığını, sınır dışı edildiğini veya vatandaşlıklarının sorgulandığını anlattı. Hepsinin Hindistan kimlik veya aile belgeleri vardı; ebeveynleri ya da kardeşleri gibi yakınları ise kütüklerde kayıtlı kalmıştı.
Başbakan Narendra Modi liderliğindeki Bharatiya Janata Partisi (BJP), yasal vatandaşları hedef aldığı iddialarını reddediyor. Parti liderleri, geçersiz kayıtları silmek ve Hindistan’da yasa dışı yaşayan kişileri tespit etmek için bu çalışmanın gerekli olduğunu söylüyor. İtirazlarının sonuçlanmasını bekleyen aileler içinse bunun doğrudan sonuçları, seçimde oy kullanamamaktan işini, özgürlüğünü ve çocuklarıyla iletişimini kaybetmeye kadar uzanıyor.
Fakir’in ailesinin kayıtları 1952’ye kadar uzanıyor
Soruşturma sırasında incelenen aile kayıtlarına göre Fakir’in anne ve babası ile büyükanne ve büyükbabası, Hindistan’ın 1952’deki ilk genel seçiminden itibaren Batı Bengal’in Swarupnagar bölgesindeki seçmen kütüklerinde yer alıyordu. İsimleri, son düzenlemede referans alınan 2002-03 kütüklerinde de bulunuyordu. Fakir’in seçmen kimliği, en az 2008’den beri Batı Bengal’de kayıtlı olduğunu gösteriyordu.
Eşi Jumman, onun davasını takip ediyor. Ağustos ayında Yüksek Mahkeme’ye sunulan dilekçede, adının seçmen kütüğünden silinmesinin vatandaşlık meselesini çözemeyeceği savunuldu ve ülkeden çıkarılması, "sınanmamış bir idari iddiaya" dayandırıldığı gerekçesiyle itiraza konu edildi.
Mumbai Yabancılar Bölge Kayıt Bürosu, Kalküta Yüksek Mahkemesi’ne farklı bir açıklama sundu. Büro, Fakir’in bir soruşturma sırasında Bangladeş doğum belgesi ibraz ettiğini ve Hindistan vatandaşlığına ilişkin "geçerli veya inandırıcı belgesel kanıt" sunamadığını söyledi. Fakir bunu reddederek görevlilerin telefonunu aldığını ve telefonda kayıtlı belgeleri gösterme fırsatı vermediğini belirtti. Hindistan yasaları, vatandaşların her zaman geçerli bir kimlik belgesi taşımasını zorunlu kılmıyor.
Fakir, gece saat 01.00’de çitsiz ve korumasız bir sınır bölgesinden itildiğini, ardından bir çiftçi onu ağlarken bulup yardım edene kadar saatlerce yürüdüğünü söyledi. Mumbai polisi mahkemeye, Fakir’in Assam sınırında Sınır Güvenlik Gücü’ne teslim edildiğini ve "daha sonra belirlenmiş makamlar aracılığıyla Bangladeş’e sınır dışı edildiğini" söyledi.
Fakir, Hindistan’ı kuşaklar boyunca ailesinin evi olarak tanımladı:
Beni Bangladeş’e göndereceklerini bir an bile aklımdan geçirmedim.
Mumbai polisi, Hindistan İçişleri Bakanlığı, Başbakanlık Ofisi ve Seçim Komisyonu yorum taleplerine yanıt vermedi. Bangladeş’in sınır gücü, içişleri ve dışişleri bakanlıkları ile Başbakanlık Ofisi de yanıt vermedi. Fakir’in ülkeye dönüşüyle ilgili nihai karar için tarih verilmedi.
Batı Bengal’in seçmen kütüğü nasıl küçüldü?
Seçmen kayıtlarının kapsamlı biçimde incelendiği Batı Bengal Özel Yoğun Gözden Geçirme (SIR) süreci, 27 Ekim 2025 itibarıyla kayıtlı 76.637.529 seçmenle başladı. Eyalet baş seçim görevlisi ofisinin yayımladığı verilere göre 16 Aralık’ta açıklanan taslakta 70.816.630 isim tutulurken 5.820.899 isim silindi.
İlk silmeler, kütüğün yaklaşık yüzde 7,6’sına karşılık geliyordu. Açıklanan kategoriler arasında yaklaşık 2,416 milyon ölmüş seçmen, kayıp ya da taşınmış olarak sınıflandırılan 3,265 milyon kişi ve 138.000 mükerrer kayıt vardı.
2026’daki eyalet seçimlerinden önce silinen toplam isim sayısı 9,083 milyona ulaştı. Seçim öncesinde yargı görevlileri yaklaşık 2,716 milyon dosyayı karara bağladı. Aralık ayındaki rakam ile daha sonraki toplam, aynı gözden geçirme sürecinin farklı aşamalarını yansıtıyor.
Bazı seçmenler yazım farklılıkları, ebeveynlerle çocuklar arasındaki olağandışı yaş farkları veya kayıtlarını 2002 seçmen kütüğüyle eşleştirmekte yaşanan güçlükler nedeniyle işaretlendi. Yetkililer son grubu "eşleştirilememiş" olarak tanımladı; bu, kişilerin eski kütükte kendilerine ya da bir yakınlarına ait kayıtla başarılı biçimde bağlantı kuramadıkları anlamına geliyordu. Kayıtları "mantıksal tutarsızlıklar", yani birbiriyle uyuşmuyor gibi görünen bilgiler açısından işaretlemek için bir yapay zekâ süreci de kullanıldı.
Bir seçmen için bu, eski aile belgelerini bulmak ve kayıtlar arasındaki farklılıkları bir yargı görevlisine açıklamak anlamına gelebiliyordu. Bu uyuşmazlıkları dinlemek üzere atanan özel bir kurul olan mahkeme heyeti ise olumsuz bir karara itiraz etme olanağı sunuyordu.
Baş Seçim Komiseri Gyanesh Kumar, amaçlarının uygun seçmenlerin yer aldığı ve uygun olmayanların çıkarıldığı "temiz bir seçmen kütüğü" oluşturmak olduğunu söyledi. Silme kararlarına itiraz eden aileler, uzun süredir ellerinde bulunan belgelerin ve kamu hizmetlerinin bile bazen kayıtlı kalmalarını sağlayamadığı bir sistemi anlatıyor.
İtirazlı silme işlemlerinin büyük bölümünü Müslümanlar oluşturuyor
Kolkata merkezli Sabar Institute, Batı Bengal’de daha ayrıntılı incelemenin ardından silinen yaklaşık 2,7 milyon ismin yüzde 70’inin Müslümanlara ait olduğunu hesapladı. Seçim öncesinde siyasi partilerin derlediği veriler, bu gruptaki Müslümanların oranını yaklaşık yüzde 65 olarak gösterdi. Müslümanlar eyalet nüfusunun yaklaşık yüzde 27’sini oluşturuyor.
Enstitünün yüzde 70’lik tahmini, topluluğun nüfus içindeki payının yaklaşık 2,6 katına denk geliyor. Yaklaşık dokuz milyon silme işleminin daha geniş kapsamlı toplamında, önceki bir analiz Müslümanlara ait silinen kayıt sayısını 3,11 milyon, yani yaklaşık yüzde 34 olarak belirlemişti. Dolayısıyla daha ayrıntılı incelemeye alınan dar grupta Müslüman seçmenlerin oranı, toplam silme işlemlerine kıyasla çok daha yüksekti.
Hindu seçmenler de önemli sayıda kaydını kaybetti. Seçmen sayısının yüzde 16,9 azaldığı Paschim Bardhaman’da silinenlerin yaklaşık yüzde 80’i Hinduydu; bunların çoğu, aile kökleri Hindistan’ın kuzeyine uzanan ve Hintçe konuşan topluluklardandı. Kuzey 24 Parganas ve Nadia’da Dalit Hinduların Matua topluluğu da ağır biçimde etkilendi.
Kuzey 24 Parganas’ta 1,26 milyon seçmen, yani kütüğün yaklaşık yüzde 15’i silinirken Murshidabad’da bu sayı 749.000’e, yani yüzde 13’e ulaştı. Kolkata’nın kuzey ve güney bölgelerinde silinme oranları sırasıyla yüzde 29,6 ve yüzde 27,5 oldu. Rakamlar, hem geniş çaplı bir sarsıntıyı hem de ek incelemeye alınan vakalarda Müslümanların özellikle yüksek oranda temsil edildiğini gösteriyor.
İtirazlar sonuçlanmadan seçim yapıldı
Yüksek Mahkeme, silme işlemlerine ilişkin itirazlar çözüme kavuşmamışken Batı Bengal’de nisan ayında yapılacak seçime izin verdi. Oy verme işlemi 23 ve 29 Nisan’da gerçekleştirildi. BJP daha sonra eyalette ilk kez iktidara gelerek Trinamool Kongresi’nin yaklaşık 15 yıllık yönetimine son verdi.
Sabar Institute’un kurucusu Sabir Ahamed, görevdeki hükümete yönelik memnuniyetsizliğin yanı sıra seçmenlerin silinmesinin de sonucu etkilediğini söyledi:
Görevdeki iktidara yönelik memnuniyetsizlik etkenini inkâr edemeyiz, ancak seçmen kayıtlarının silinmesi Batı Bengal seçimlerinin sonucunu belirlemede büyük rol oynadı.
BJP’li lider ve federal bakan Sukanta Majumdar, Hindistan vatandaşlarının hükümetlerini seçmesini sağlamak için gözden geçirmenin gerekli olduğunu savundu. Süreci davalarla yavaşlatmakla eyalet hükümetini suçladı ve seçim görevlilerinin kendi partisini kayırdığı iddialarını reddetti.
Başlıca gelişmeler birkaç aşamada yaşandı:
- 16 Aralık 2025: Batı Bengal’in taslak kütüğünde yaklaşık 5,82 milyon silme işlemi kaydedildi.
- Şubat 2026: İtirazlı seçmen kayıtlarını incelemek üzere yargı görevlileri görevlendirildi.
- 23 ve 29 Nisan: Milyonlarca silme itirazı sonuçlanmamışken eyalet seçimleri yapıldı.
- 19 Temmuz: Fakir, Mumbai’deki evinden çıktıktan sonra gözaltına alındığını söyledi.
- Ağustos: Ailesi, Bangladeş’e gönderilmesine karşı Yüksek Mahkeme’ye başvurdu.
- 16 Eylül: Seçim Komisyonu verilerine göre mahkeme heyetlerine yaklaşık 3,831 milyon itiraz yapıldı ve 126.000’i karara bağlandı.
- 5 Kasım: İçişleri Bakanı Amit Shah, seçmen kayıtlarının silinmesini, kuralları ihlal ederek göç ettiğinden şüphelenilen kişilerin sınır dışı edilmesiyle açıkça ilişkilendirdi.
Shah, Haryana’daki bir mitingde BJP’nin tutumunu şöyle açıkladı:
Sızmacıları tespit etmek, onları seçmen kütüklerinden çıkarmak ve ardından teker teker bulup ülkeden sınır dışı etmek BJP’nin kararlılığıdır.
Milyonlarca itiraz yavaş işleyen inceleme sistemiyle karşı karşıya
Seçim Komisyonu’nun Yüksek Mahkeme’ye sunduğu beyan, 16 Eylül’e kadar Batı Bengal’deki 19 mahkeme heyetine 3,831 milyondan fazla itiraz yapıldığını kaydetti. Yaklaşık 126.000’i karara bağlanmıştı; bu, toplamın yaklaşık yüzde 3,3’üydü. Yaklaşık 3,705 milyon başvuru ise beklemedeydi.
10 Eylül’e kadar verilen kararları kapsayan veriler, sonuçlanan itirazların yüzde 92,94’ünde silinen seçmen kaydının geri getirilmesine karar verildiğini gösterdi. İnceleme bekleyenler açısından riskler doğrudan: Yakın zamanda ara seçim yapılan bölgelerde itirazı beklemede olan yaklaşık 19.000 seçmenin çoğu oy kullanamadı.
Eski Hindistan Hava Kuvvetleri subayı Mohammad Shamim Akhtar, kaydının silindiğini 27 Mart’ta öğrendi ve 1 Nisan’da itiraz etti. Yaklaşık altı ay sonra hâlâ gelişmeleri çevrimiçi portaldan takip ediyordu. Eski ordu teknisyeni 65 yaşındaki Muhammad Daud Ali ve üç çocuğu da pasaportu ve görev kayıtları dahil belgelerine rağmen kütükten çıkarıldı. Eşi ise kayıtlı kaldı.
İnceleme süreci, yargıçların kapsamlı dosyaları incelemesini gerektiriyor. Bir mahkeme heyeti yargıcı, başvuruların yaklaşık 30 ila 32 belge içerdiğini ve ardından yazılı karar verildiğini anlattı. Bir dosyanın incelenmesi 20 ila 30 dakika sürebiliyordu. Bazı heyetler günde yaklaşık 100 itirazı sonuçlandırırken bazıları yalnızca 10 ila 15 dosyayı karara bağlayabiliyordu.
Portal sorunları, duruşma bildirimleri ve Hindistan’ın biyometrik kimlik sistemi Aadhaar’a ilişkin giriş koşullarına yönelik itirazlar gecikmeleri artırdı. Bir yargı görevlisi, Aadhaar bilgilerinin paylaşılması konusundaki anlaşmazlık nedeniyle bazı yargıçların 21 Eylül’den itibaren kararları sisteme yükleyemediğini söyledi.
Seçim Komisyonu, mahkeme heyetlerinin sayısını 19’dan 42’ye çıkarmayı önerdi. Muhalefet partileri ve sivil haklar kuruluşları, uyuşmazlıklar ele alınana kadar Kolkata ve Howrah’dakiler dahil belediye seçimlerinin ertelenmesini istedi. Bekleyen dosyaların ne zaman sonuçlandırılacağına ilişkin nihai bir takvim açıklanmadı.
İşçiler, itirazları beklemedeyken gözaltına alındıklarını anlatıyor
Mutfak eşyaları satan Nasiruddin Sheikh, evinden yüzlerce kilometre uzaktaki Chhattisgarh’da çalışırken polisin kendisini ve 22 kişiyi gözaltına aldığını söyledi. Yetkililerin adlarının güncellenmiş seçmen kütüklerinde bulunduğunu tespit etmesi üzerine 19 kişi 14 gün sonra serbest bırakıldı. Sheikh ve üç kişi ise 32 gün gözaltında kaldı.
Sheikh ve diğer dört başvurucu, kayıtları silindikten ve itirazları beklemedeyken gözaltına alındıklarını Kalküta Yüksek Mahkemesi’ne anlattı. Sheikh, bir görevlinin gerekçeyi şöyle açıkladığını aktardı:
Bir polis memuru bana, 'Adınız seçmen listesinde yok. Siz Bangladeşlisiniz,' dedi.
Sheikh, gözaltı merkezinde 60’tan fazla kişinin yatabileceği yatakların bulunduğu büyük bir salon olduğunu söyledi. Gözaltındakilere sağlık muayenesi yapıldı ve biyometrik kayıtları alındı. Kendisi ve diğerlerinin duruşmalarından önceki gece serbest bırakıldığını belirtti.
Polis ve eyalet avukatları, Kalküta Yüksek Mahkemesi’ne Batı Bengal’de kalıcı gözaltı kampları bulunmadığını söyledi. Buna karşın Murshidabad’da yabancı göçmen olduğundan şüphelenilen kişiler için kurulan, güvenlik görevlilerinin bulunduğu bir bekletme merkezinde pencerelerden görünen insanlar, içeride asılı giysiler, bir ambulans ve örtülü bir polis otobüsü vardı. Karşı binada yaşayan Mosami Ray, insanların merkeze getirildiğini ve ailelerin dışarıda ağladığını gördüğünü anlattı.
İnsan hakları savunucusu Kirity Roy, seçmen kayıtlarının silinmesine karşı milyonlarca başvurunun adalet beklediğini söyledi ve mahkeme heyetlerinin yavaş işlediğini belirtti. Sheikh gibi işçiler için gözaltı, hanelerini geçindiren işten haftalarca uzak kalmak anlamına da geliyor.
Delhi’deki şikâyetler üç mahallede yoğunlaşıyor
Delhi’nin Mustafabad seçim bölgesinde BJP tarafından atanan 20 Sandık Düzeyi Görevlisi, seçmen kayıtlarının silinmesini talep eden 796 adet Form 7 başvurusu yaptı. Form 7 başvurusu, seçim yetkililerinden bir kaydı silmelerini ister; yetkililerin de talebi incelemesi gerekir.
796 başvurunun tamamı Müslüman seçmenleri hedef aldı. Başvurular, Nehru Vihar, Dayalpur ve Chandu Nagar’da bulunan Mustafabad’ın 294 sandığından 25’inde, yani yaklaşık yüzde 8,5’inde yoğunlaştı.
Sandıklar, Müslüman nüfusun yüksek olduğu ve taslak kütükte nispeten az sayıda ismin silindiğinin ileri sürüldüğü bölgelerden seçilmiş görünüyordu. Sandık Düzeyi Görevlileri, yerel seçmen listeleriyle ilgili çalışmalarda siyasi partileri temsil ediyor. BJP, başvuruların verilmesi yönünde talimat vermediğini söyledi.
Mustafabad vakası tartışmaya farklı bir kaygı ekliyor: gözden geçirme kapsamında yapılan toplu kontrollerin yanı sıra tek tek kayıtlara yönelik örgütlü itirazlar. Etkilenen sakinler için bu başvurular, seçim yetkilileri önünde kayıtlı kalma haklarını savunmaları yönünde yeni bir zorunluluk yaratabiliyor.
Karnataka’daki gruplar silme kategorilerine itiraz ediyor
Müslüman grupları bir araya getiren Karnataka Rajya Muslim Okkootaa (KRMO), topluluğun kayda değer bir varlığa sahip olduğu Karnataka’daki 64 seçim bölgesinde 880.000 Müslüman seçmenin kayıtlardan çıkarıldığını öne sürdü. Araştırma şirketi Sankalp, eyaletin 10 Müslüman milletvekilinin temsil ettiği seçim bölgelerinde seçmenlerin yüzde 27’den fazlasının silindiğini belirledi.
KRMO, Müslümanların Karnataka nüfusunun yüzde 12,9’unu oluşturduğunu, ancak bulunamayan olarak sınıflandırılan silme işlemlerinin yüzde 17,1’ini ve başka yerde kayıtlı olarak sınıflandırılanların yüzde 20,3’ünü oluşturduğunu söyledi. Devlet kayıtları kullanılarak silinen ölmüş seçmenlerin yüzde 12,2’si Müslümandı; bu oran topluluğun nüfustaki payına yakındı.
Kuruluş, bulunamayan ve başka yerde kayıtlı kategorilerindeki yüksek oranların belgesel kanıtlardan ziyade saha görevlilerinin kararlarını yansıttığını savundu. Chamarajpet’te 170.000, Shivajinagar’da ise 81.230 kaydın silindiği iddialarına dikkat çekti.
KRMO ayrıca Seçim Komisyonu’na 785.716 adet Form 9 başvurusu ulaşmışken bir milyondan fazla seçmenin nasıl eklendiğini sorguladı. Kuruluş seçim yetkililerinden rakamları açıklamalarını, önceki kütükleri geri yüklemelerini ve yargı soruşturması başlatmalarını istedi.
Bu eyaletlerde acil talepler belirli kararlarla ilgili: kimin kaydının silindiği, neden silindiği, itirazın ne kadar sürede dinlenebileceği ve başvuru beklemedeyken kişiye ne olacağı. Fakir’in ailesi onun Bangladeş’ten geri getirilmesini istiyor. Milyonlarca kişi ise oy kullanma hakkını yeniden kazanmayı bekliyor.
Öne Çıkanlar
- Hindistan genelindeki seçmen kütüğü düzenlemesinde 130 milyon isim silindi; Batı Bengal’de bu sayı yaklaşık 9,083 milyona ulaştı.
- Sahida Fakir’in ailesi, kuşaklar boyunca uzanan seçmen kayıtlarını gerekçe göstererek onun Bangladeş’e gönderilmesine itiraz ediyor.
- Sabar Institute, Batı Bengal’de daha ayrıntılı incelemenin ardından silinen yaklaşık 2,7 milyon ismin yüzde 70’inin Müslümanlara ait olduğunu tahmin etti.
- 16 Eylül itibarıyla Batı Bengal’deki 3,831 milyon mahkeme heyeti itirazının yalnızca yaklaşık yüzde 3,3’ü karara bağlanmıştı.
- Bazı işçiler, seçmen kayıtları silindikten sonra itirazları hâlâ beklemedeyken gözaltına alındıklarını anlattı.
- Delhi’deki hedefli silme başvuruları ve Karnataka’da orantısız silme işlemleri yapıldığı iddiaları, tartışmayı genişletti.
- BJP, yasal vatandaşları hedef aldığı iddiasını reddediyor ve geçerli seçmen kütükleri oluşturmak için gözden geçirmenin gerekli olduğunu söylüyor.






