Mahkeme Mart 2027’de Duruşma Tarihi Verdi: Malezya Barosu Necip’in Ev Hapsine İtiraz Edebilir

7 dakikalık okuma
Malaysian Bar Can Challenge Najib House Arrest as Court Sets March 2027 Hearing

Necip’in eve naklinin ardından hukuki itiraz

Hukuk Bakanı Azalina Othman Said, hükümetin Baro’nun başvurusuna mahkemede karşı çıkmasının ardından, Malezya Barosu’nun eski başbakan Necip Razak’ın SRC International cezasının kalanını ev hapsinde çekmesine izin veren karara itiraz etme hakkı bulunduğunu söyledi.

İçindekiler
  1. Necip’in eve naklinin ardından hukuki itiraz
  2. Azalina, Baro’nun hakları hakkında ne söyledi?
  3. Mahkeme sürecinde kimler yer alıyor?
  4. Cezanın ve infaz yerinin değişme süreci
  5. Uygulama süreci neden daha önce mahkemeye taşınmıştı?
  6. Enver hükümetin hukuki sürecini savundu
  7. Enver af başvurusunu neden gündeme taşıdı?
  8. Umno Baro’ya davadan vazgeçme çağrısı yaptı
  9. Öne Çıkanlar

Baro, Necip’in Kuala Lumpur’daki Taman Duta semtinde, Jalan Langgak Duta’daki konutunda ev hapsine başladığı 10 Kasım 2026’da yeni bir yargı denetimi başvurusu yaptı. Hükümet itirazını 12 Kasım’da sundu. Yüksek Mahkeme Yargıcı S. Indra Nehru, Baro’nun başvurusunu ve hükümet ile Necip’in itirazlarını görüşmek üzere 17 Mart 2027 tarihini belirledi.

Dava, iki anayasal meseleyi bir araya getiriyor: kralın af yetkisi ve Baro’nun bu yetkinin kullanıldığı bir kararı mahkemede inceletme hakkı. Azalina, Federal Anayasa’nın 42. maddesi uyarınca Yang di-Pertuan Agong’a tanınan yetkiyi vurgularken Baro’nun itirazda bulunma hakkını da kabul etti.

73 yaşındaki Necip, 23 Ağustos 2022’den beri Kajang Cezaevi’nde tutuluyordu. Sultan İbrahim’in Eylül 2026’da verdiği şartlı af, cezasının kalanını 23 Ağustos 2028’e kadar ev hapsinde çekmesine izin verdi.

Yüksek Mahkeme’nin önündeki ilk soru, Baro’ya yargı denetimi sürecini başlatma izni verilip verilmeyeceği. İzin başvurusu olarak bilinen bu ön aşama, itirazın esasının incelenmesinden önce geliyor. Dolayısıyla Necip’in eve naklinin ardından, buna izin veren karara ilişkin yeni bir hukuki mücadele başladı.

Azalina, Baro’nun hakları hakkında ne söyledi?

Başbakanlık Dairesi’nde hukuk ve kurumsal reformlardan sorumlu bakan Azalina, konuyu Bangi’de değerlendirdi. Kararı sorgulamak için gerekçeleri olduğuna inanması hâlinde Baro’nun itirazda bulunabileceğini söyledi.

Azalina, anayasal af yetkisini merhamet imtiyazı olarak nitelendirdi ve 42. madde uyarınca kralın takdir yetkisini vurguladı. Baro’nun da konuyu mahkemeye taşıma özgürlüğü bulunduğunu kabul etti:

Malezya Barosu herhangi bir konuyu sorgulama hakkı olduğuna inanıyorsa, bu onun hakkıdır,

Yargı denetimi, mahkemenin kamuya ait bir kararın veya işlemin hukuka uygunluğunu incelediği bir süreçtir. Baro bu sürece başvurabilmek isterken hükümet, mahkemeden başvuruyu izin aşamasında reddetmesini talep ediyor.

Reklam

Mahkeme sürecinde kimler yer alıyor?

Baro dört davalı gösterdi: Federal Bölgeler Af Kurulu, hukuk ve kurumsal reformlardan sorumlu bakan, Cezaevleri Dairesi Başkanı ve Necip. Böylece karardan ve uygulanmasından sorumlu kurumlar ile kararın yararlanıcısı da davaya dahil edildi.

Kıdemli federal hukuk müşaviri Ahmad Hanir Hambaly@Arwi, Yargıç Indra Nehru’ya Başsavcılık Dairesi’nin başvuruyu iki gün önce e-postayla aldığını ve yazılı beyanları hazırlamak için zamana ihtiyaç duyduğunu söyledi.

Necip’in avukatı Muhammad Farhan Muhammad Shafee, izin verilmesinin ardından çıkacak kararın müvekkilini etkileyebileceği için onun da yazılı savunma sunmayı planladığını belirtti. Baro’yu temsil eden Zainur Zakaria, süre taleplerine karşı çıkmadı.

Mahkeme, taraflara yazılı beyanlarını 14 Aralık 2026’ya kadar sunmaları, yanıtlarını ise 28 Aralık’a kadar vermeleri talimatını verdi. Bu belgelerde taraflar, marttaki duruşma öncesinde savlarını ortaya koyacak. Baro’nun yeni başvurusundaki hukuki gerekçelerin ayrıntıları, dava sürecine ilişkin bu açıklamalarda kamuoyuyla paylaşılmadı.

Cezanın ve infaz yerinin değişme süreci

Necip’in bugünkü durumu, cezasının süresini, para cezasının miktarını ve kalan cezasını nerede çekeceğini etkileyen bir dizi kararın ardından ortaya çıktı. Değişiklikler, kendisi hâlâ Kajang Cezaevi’ndeyken başladı.

Ocak 2024’te dönemin kralı Al-Sultan Abdullah Sultan Ahmad Shah, Necip’in hapis cezasını 12 yıldan altı yıla indirdi ve para cezasını 210 milyon RM’den 50 milyon RM’ye düşürdü. Para cezasındaki 160 milyon RM’lik indirim, ilk tutarın yaklaşık yüzde 76’sına karşılık geliyordu.

  • 23 Ağustos 2022: Necip, Kajang Cezaevi’nde hapis yatmaya başladı.
  • 2023: Enver İbrahim, Necip’in af başvurusunu değerlendirilmek üzere Af Kurulu’na ilettiğini söyledi.
  • Ocak 2024: Kraliyet affıyla hapis cezası altı yıla, para cezası 50 milyon RM’ye indirildi.
  • Eylül 2026: Sultan İbrahim, 23 Ağustos 2028’e kadar ev hapsine izin veren yeni bir şartlı af çıkardı.
  • 10 Kasım 2026: Necip ev hapsine başladı ve Baro yeni itiraz başvurusunu yaptı.
  • 17 Mart 2027: Yüksek Mahkeme’nin başvuruyu ve itirazları görüşmesi planlanıyor.

Umno, 50 milyon RM’lik para cezasını halktan kitlesel bağış toplama yoluyla elde ettiği parayla ödedi. Kuala Lumpur Yüksek Mahkemesi’nin SRC International cezasının kalanını derhal burada çekmesine hükmetmesinin ardından Necip, 10 Kasım gecesi Jalan Langgak Duta’daki evine ulaştı.

Reklam

Uygulama süreci neden daha önce mahkemeye taşınmıştı?

Nakil, şartlı affın hukuki anlamına ilişkin daha önce yaşanan bir gecikmenin ardından gerçekleşti. Başsavcılık Dairesi, para cezası ödenmiş ve mahkeme cezanın evde infazına karar vermiş olmasına rağmen, cezanın kapsamına ilişkin sorular açıklığa kavuşturulurken 6 Kasım’da naklin ertelenmesini istedi.

Önceki nakil gecikmesi, 50 milyon RM’nin ödenmesinin SRC International hapis cezasını sona erdirmeden para cezasını kapatıp kapatmadığı ya da hapis cezasını da sona erdirip erdirmediği sorusu etrafında şekillendi. Yanıt, 1Malaysia Development Berhad davasındaki ayrı 15 yıllık hapis cezasının ne zaman başlayacağını da etkiliyordu.

Bu anlaşmazlık, af ve mahkeme kararlarının uygulamada nasıl işleyeceğiyle ilgiliydi. Baro’nun yeni başvurusu ise ev hapsine izin veren kararı yargı denetimi yoluyla mahkemenin önüne getiriyor. Necip açısından pratikteki doğrudan değişiklik, kalan SRC International cezası için tutulduğu yerin Kajang Cezaevi’nden evine dönüşmesi.

Enver hükümetin hukuki sürecini savundu

Başbakan Enver İbrahim, hükümetin nakli ele alış biçiminin Sultan İbrahim’e karşı gelmek anlamına geldiği yönündeki suçlamaları reddetti. 12 Kasım’da Melaka’nın Ayer Molek bölgesinde konuşan Enver, kralın o akşam kendisini telefonla aradığını ve aralarındaki ilişkinin iyi olduğunu söyledi.

Enver, ev hapsi konusunda tek başına karar veremeyeceğini belirtti. Başsavcının rolünü, uygulama hakkında mahkeme kararı istemek de dahil olmak üzere hükümet karar ve işlemlerinin hukuka uygunluğunu sağlamak olarak tanımladı.

Konunun neden hâkime götürüldüğünü açıklayan Enver şöyle dedi:

Süreci izledik ve ne zaman uygulanabileceğine karar verilmesi için konuyu mahkemeye taşımamız gerekti. Hepsi bu,

Enver ayrıca Sultan İbrahim’in, yaklaşık dört yıl cezaevinde kaldıktan sonra Necip’in ev hapsine alınmasını istediğini söyledi. Açıklamasında, kraliyet affından kralın, kararın hukuka uygun biçimde uygulanmasından ise hükümet ile hukuk görevlilerinin sorumlu olduğunu belirtti.

Hükümetin Baro’nun başvurusuna mahkemede itiraz etmesi, sürece yeni bir aşama ekliyor. Yargı denetiminin devam edip edemeyeceğine karar vermeden önce Yüksek Mahkeme, Baro’nun, hükümetin ve Necip’in savlarını dinleyecek.

Reklam

Enver af başvurusunu neden gündeme taşıdı?

Enver, 12 Kasım’da Alor Gajah’da düzenlenen bir etkinlikte, bir mahkûmun değerlendirilme talebinde bulunma yönündeki anayasal hakkını korumak amacıyla 2023’te Necip’in af başvurusunu Af Kurulu’na ilettiğini ayrıca açıkladı.

Başbakan, kimsenin bu sürece erişimini engellemek istemediğini söyledi. Yüzlerce başka mahkûmun da tıbbi yazılar, cezaevi dairesi yazıları ve iyi hâl belgeleri dahil destekleyici evraklarla af başvurusu sunmasına izin verildiğini belirtti.

Enver, Necip’in ev hapsine alınmasının siyasi açıdan doğurabileceği kaygıyı kabul etti. Hükümet yolsuzlukla mücadele kampanyasını sürdürürken halkın böyle bir kararı kabullenmeye hazır olmayabileceği uyarısında bulunduğunu söyledi.

Buna rağmen kararın, ilgili etkenler değerlendirildikten sonra kralın onayıyla alındığını ve hükümetin buna uyacağını belirtti. Açıklamalarında hem af sürecine erişim hakkına hem de hükümetin yolsuzlukla mücadele çalışmalarına duyulan kamu güvenine değindi.

Umno Baro’ya davadan vazgeçme çağrısı yaptı

Umno Genel Başkan Yardımcısı Wan Rosdy Wan Ismail, Azalina’dan farklı bir tutum alarak Baro’ya itirazını sürdürmemesi çağrısında bulundu. Necip’in, kralın başkanlık ettiği Federal Bölgeler Af Kurulu’nun değerlendirmesi de dahil olmak üzere gerekli süreçlerden geçtiğini söyledi.

Wan Rosdy, ev hapsi kararına saygı gösterilmesi gerektiğini savundu. Daha fazla yargı sürecine karşı çıkarak şöyle dedi:

Malezya Barosu’na, polemiklere yol açabilecek ve kraliyet kurumunu zayıflatabilecek bir girişimi sürdürmemesi çağrısında bulunuyorum.

Wan Rosdy ayrıca yetkililerden, DAP’li eski Damansara milletvekili Tony Pua hakkında bir sosyal medya paylaşımı nedeniyle soruşturma yürütmelerini istedi. Pua’yı Af Kurulu kararını alaya almakla ve kralın yetkisini sorgulamakla suçladı.

Azalina’nın tutumu, Baro’nun yasal haklarını kullanmasına imkân tanırken Wan Rosdy bunu yapmaktan kaçınmasını istedi. Sıradaki takvimli adımlar, aralık ayındaki yazılı savunma alışverişi ve ardından 17 Mart 2027’de yapılacak Yüksek Mahkeme duruşması.

Reklam

Öne Çıkanlar

  • Malezya Barosu, Necip’in ev hapsine başladığı 10 Kasım 2026’da yeni bir yargı denetimi başvurusu yaptı.
  • Azalina, gerekçesi olduğuna inanması hâlinde Baro’nun karara itiraz etme hakkı bulunduğunu söyledi.
  • Hükümet başvuruya karşı çıkıyor; Necip de savunma sunmayı planlıyor.
  • Yazılı beyanlar 14 Aralık’a, yanıtlar 28 Aralık’a kadar sunulacak; duruşma 17 Mart 2027’de yapılacak.
  • Necip’in şartlı affı, 23 Ağustos 2028’e kadar ev hapsine izin veriyor.
  • Enver hukuki süreci savunurken Umno Genel Başkan Yardımcısı Wan Rosdy, Baro’ya itirazından vazgeçmesi çağrısı yaptı.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir