Bitmiş ürünler tekrar tekrar SPF testinden geçirilecek
Avustralya'daki güneş kremi tedarikçileri, ürünleri satışa sunmadan önce koruma iddialarını destekleyen kanıtları sunmak ve ürünlerin raf ömrü boyunca testleri tekrarlamak zorunda kalacak. Terapötik Ürünler İdaresi (TGA), reformları 27 Ekim 2026'da duyurdu.
İçindekiler
- Bitmiş ürünler tekrar tekrar SPF testinden geçirilecek
- Güneş kremlerine duyulan güven neden sarsıldı?
- Bitmiş güneş kremini test etmek neden önemli?
- Sonuçları kim denetleyecek?
- Plastik plakalar, insanlarla yapılan testlere eklenebilir
- Laboratuvarlar daha sıkı koşullara tabi olacak
- Kozmetik ürünler ile temel işlevi güneşten koruma olan ürünler farklı değerlendirilecek
- SPF etiketleri daha sonra yeniden değerlendirilecek
- Halk sağlığı uzmanları koruyucu önlemlerin sürmesini istiyor
- Öne Çıkanlar
Öneriler, tüketici kuruluşu CHOICE'un Haziran 2025'te yaptığı ve 20 güneş kreminden 16'sının etiketlerinde belirtilen güneş koruma faktörünü (SPF) karşılamadığını ortaya koyan testlerin ardından geldi. SPF 50+ olarak etiketlenen Ultra Violette Lean Screen Skinscreen'in sonucu SPF 4 çıktı ve ürün 2025'te gönüllü olarak piyasadan çekildi. Aynı temel formülü kullanan 19 ürün daha sonradan geri çağrıldı.
TGA, şirketlerin temel formül üzerinde yapılan testlere güvenmek yerine tüketicilerin satın aldığı bitmiş güneş kremini test etmesini istiyor. Laboratuvarlar daha sıkı akreditasyon koşullarına tabi olacak; bazı kozmetik ürünlerin öne sürebileceği SPF iddialarına da sınır getirilecek.
Temel bir anlaşmazlık sürüyor: Şirketler test sonuçlarını gizli olarak sunacak ve düzenleyici kurum, ürünler raflara ulaşmadan önce verileri rutin olarak kontrol etmeyeceğini söylüyor. CHOICE ise sonuçların kamuya açıklanmasını, düzenli incelemeyi ve testlerin doğrudan düzenleyici kurum tarafından yapılmasını istiyor.
TGA, Mart-Mayıs 2026 arasında yürüttüğü ve üreticiler, laboratuvarlar, sağlık çalışanları, tüketici kuruluşları, akademisyenler ile diğer katılımcılardan yaklaşık 120 yanıt alan istişarenin ardından önerileri geliştirdi. Uygulama aşamalı olacak; bazı önlemler için ek istişare veya mevzuat değişikliği gerekecek.
Alışveriş yapanlar için hedeflenen değişiklik basit: Şişenin üzerindeki SPF değerinin daha güçlü kanıtlara dayanması. Tedarikçiler içinse bu, satılan güneş kremini kontrol etme ve ürünün raf ömrü boyunca etkisini koruduğunu gösteren kanıtları muhafaza etme sorumluluğu anlamına geliyor.
Güneş kremlerine duyulan güven neden sarsıldı?
CHOICE'un testleri, incelenen 20 ürünün yüzde 80'inin SPF iddialarını karşılamadığını ortaya koydu. Ürünlerin birçoğunun üst segmentte yer alması, güvenilir koruma bekleyerek daha fazla ödeme yapan tüketiciler için bulguları kaygı verici hâle getirdi.
SPF, başta UVB olmak üzere güneş yanığına yol açan ultraviyole ışınlarına karşı korumayı ölçer. Kontrollü test koşullarında SPF değeri yükseldikçe koruma artar. Bu değer, ürün etiketindeki içeriklere bakılarak değil, testte gerekli görülen miktarda uygulandığında ürünün gösterdiği performansa göre belirlenir.
TGA'nın baş tıbbi danışmanı Profesör Robyn Langham, kurumun incelemesinin düşük sonuçlara katkıda bulunabilecek çeşitli etkenlere işaret ettiğini söyledi:
İncelememiz, düşük SPF sonuçlarına katkıda bulunabilecek birden fazla etken belirledi; tek bir neden yok.
Süreç bir yılı aşkın zamana yayıldı:
- Haziran 2025: CHOICE, 20 güneş kreminden 16'sının etiketindeki SPF değerini karşılamadığını gösteren test sonuçlarını yayımladı.
- 2025 boyunca: SPF 50+ etiketi taşımasına rağmen SPF 4 sonucu veren Ultra Violette Lean Screen Skinscreen gönüllü olarak piyasadan çekildi. Geri çağırma, aynı temel formülü kullanan 19 ürünü de kapsadı.
- Mart-Mayıs 2026: TGA, güneş kremlerine yönelik düzenlemelerde yapılacak değişiklikler hakkında kamuoyunun görüşünü aldı.
- 27 Ekim 2026: Düzenleyici kurum, istişare kapsamında yaklaşık 120 yanıt aldıktan sonra geliştireceği reformları duyurdu.
TGA, test tartışmasına ilişkin incelemesinin tüm bulgularını henüz yayımlamadı. Önerilen koşulların satışta olan güneş kremlerine nasıl uygulanacağını da tüm yönleriyle açıklamadı ve eksiksiz bir uygulama takvimi belirlemedi.
Bitmiş güneş kremini test etmek neden önemli?
Temel formül, güneş kremi ürününün geliştirildiği ana karışımdır. Bitmiş ürünü test etmek, tüketicilerin satın aldığı gerçek formülasyonun, o üründe bulunan içerikler de dâhil olmak üzere, kontrol edilmesi demektir.
Önerilen kurallar uyarınca tedarikçilerin, güneş kremini TGA'ya kaydettirirken SPF sonuçlarını sunması gerekecek. Ayrıca ürünün raf ömrü boyunca belirli aralıklarla test yapılması zorunlu olacak. Mevcut uygulamada şirketlerin SPF test verilerini yalnızca düzenleyici kurum talep ettiğinde sunması gerekiyor.
Tekrarlanan testler, satıştan önce yapılan testten farklı bir soruya yanıt verecek: Ürün, iddia edilen korumayı zaman içinde sürdürmeye devam ediyor mu? Güneş kremi, yalnızca formül ilk geliştirildiğinde değil, tüketici belirtilen raf ömrü içinde kullandığında da etkili olmalı.
Langham, değişikliklerin hedefini şöyle anlattı:
Amaç, SPF iddialarının güvenilirliğini artırmak, tedarikçilerin ürünlerine ilişkin sorumluluğunu güçlendirmek ve kaygılar ortaya çıktığında TGA'nın kanıtlara daha hızlı erişmesini sağlamak.
Bir şikâyet veya beklenmedik laboratuvar sonucu incelemeyi tetiklediğinde kanıtlara daha hızlı erişim önem taşıyacak. Düzenleyici kurum, verileri önce tedarikçiden talep etmek zorunda kalmadan sunulmuş kanıtlara erişebilecek.
Sonuçları kim denetleyecek?
TGA'nın önerisi tedarikçilerden daha fazla bilgi talep ediyor, ancak ürünlere ilişkin kanıtların önemli ölçüde şirketlerin sorumluluğunda olduğu mevcut sistemi koruyor. Sonuçların sunulması, ürünün piyasaya kaydedilmesinden önce bir koşul hâline gelecek; ancak satıştan önce bu sonuçların rutin olarak incelenmesi önerilmiyor.
CHOICE'un tüketici etkileri direktörü Andy Kelly, bitmiş ürünlerin test edilmesi ve sonuçların düzenleyici kuruma sunulması koşullarını olumlu karşıladı. Ancak şirketlerin verileri teslim etmesinden sonra ne olacağı konusunda hâlâ eksiklik bulunduğunu söyledi.
Kelly, tüketicilerin ve düzenleyici kurumun kanıtları incelemede daha etkin rol alması çağrısında bulundu:
Şeffaflık ve kamu güvenliği adına bu sonuçların herkesin erişimine açık olması, TGA'nın da test sonuçlarını düzenli olarak izlemesi ve kendi uygunluk test programını yürütmesi gerektiğine inanıyoruz.
TGA, bilgilerin kamuya açıklanmasını değerlendirdi ancak gizlilik, fikrî mülkiyet ve teknik açıdan karmaşık verilerin yanlış yorumlanma ihtimaline ilişkin kaygıları dile getirdi. Öneri kapsamında sonuçlar gizli tutulacak.
Dolayısıyla tüketiciler, iddiaları destekleme konusunda yine tedarikçilere ve kaygıları inceleme konusunda düzenleyici kuruma bağlı olacak. CHOICE'un uygunluk testleri talebi, şirketlerin yaptırıp sunduğu kanıtlara ek olarak TGA'nın başlattığı denetimleri de devreye sokacak.
Plastik plakalar, insanlarla yapılan testlere eklenebilir
TGA, mevcut in vivo yöntemin yanında in vitro olarak bilinen bir laboratuvar yöntemine de izin vermeyi öneriyor. Bu terimler, ölçümün nerede yapıldığını belirtir: canlı bir organizmanın dışında veya canlı bir insan üzerinde.
Mevcut in vivo testlerde güneş kremi gönüllülere uygulanıyor ve ultraviyole ışınları içeren simüle edilmiş güneş ışığı altında sağladığı koruma ölçülüyor. Önerilen in vitro yöntemdeyse güneş kremi plastik plakalara sürülüyor ve ultraviyole ışıkla etkileşimi cihazlarla değerlendiriliyor.
Düzenleyici kurum, insanlarla yapılan testlerin sonuçlarında önemli değişkenlik görüldüğüne ilişkin kaygıları olduğunu belirtti. Test sonuçları arasındaki farklılıklar, üreticilerin ve düzenleyici kurumların güvenilir bir SPF iddiası belirlemesini zorlaştırabiliyor.
Macquarie Üniversitesi'nde farmasötik kimya uzmanı olan Profesör Nial Wheate, güneş kremlerinin performansına duyulan güveni artırmak için in vitro spektroskopik testlerin uygulamaya konmasını destekliyor. Spektroskopik testlerde, bir numunenin davranışını incelemek için ışık ölçümlerinden yararlanılıyor. Wheate, sektörün yeni yöntemleri benimsemesi için kademeli geçiş yapılmasını da öneriyor. Wheate, güneş kremi ürünü bulunan bir cilt bakımı şirketinin kurucu ortaklarından ve baş bilim sorumlusundan biri olduğunu açıkladı.
İnsanlarla yapılan testler sistemin bir parçası olmaya devam edecek. TGA, plaka yönteminin her formülasyona veya suya dayanıklılık testlerine uygun olmayabileceğini belirtiyor. Tedarikçilerin, ilgili güneş kremi ve ürün hakkında öne sürülen iddialara uygun bir test yöntemine erişebilmesi gerekecek.
Laboratuvarlar daha sıkı koşullara tabi olacak
TGA şu anda SPF testi yapan laboratuvarları denetlemiyor veya akredite etmiyor. Kurum, Avustralya'da sunulan güneş kremlerini test eden laboratuvarlar için daha sıkı uluslararası akreditasyon koşulları öneriyor.
Akreditasyon, bir laboratuvarın belirli testleri yapma yeterliliğinin resmî olarak değerlendirilmesidir. Güneş kremleri açısından bu uygulama, etiketlerdeki iddiaların dayanağı olan kanıtları üreten test sürecine ek bir denetim sağlayacak.
CHOICE'un testlerinde SPF iddialarını karşılayamayan güneş kremlerinin yarıdan fazlası, sonuçları incelemeye alınan yurt dışındaki bir laboratuvarda test edilmişti. Önerilen akreditasyon koşulları, Avustralya pazarına yönelik ürünleri test eden laboratuvarlar için geçerli olacak.
TGA, daha sıkı koşulların test maliyetlerini artırabileceğini ve uygun laboratuvar hizmetlerine erişimi zorlaştırabileceğini kabul ediyor. Ürünlerin daha sık test edilmesi de bu hizmetlere talebi artıracak.
Avustralya Halk Sağlığı Derneği Başkanı Terry Slevin, testlerin tutarlı ve güvenilir hâle getirilmesi çabalarını olumlu karşılarken değişikliklerin güneş kremi fiyatlarını artırmaması çağrısı yaptı. Bu kaygı, laboratuvar kalitesinin yanı sıra erişilebilirliği de gündeme getiriyor: Ailelerin düzenli kullanabilecekleri güneş kremlerine erişebilmesi gerekiyor.
Kozmetik ürünler ile temel işlevi güneşten koruma olan ürünler farklı değerlendirilecek
Bazı kozmetik ürünler şu anda tedavi edici ürün olarak kaydedilmeden SPF 50+'a kadar koruma iddiasında bulunabiliyor. TGA, tüketicilerin bu ürünlerin rolünü daha iyi anlaması için kozmetik güneş kremlerinin SPF iddialarına sınır getirmeyi öneriyor.
Temel işlevi güneşten koruma olan bir ürün, esas olarak ultraviyole ışınlarına karşı koruma sağlamak üzere tasarlanır. Kozmetik güneş kreminin başlıca başka bir amacı vardır; örneğin makyaj görünümü sağlamak veya cildi nemlendirmek. Güneşten koruma ise ikincil işlevidir.
Adelaide Üniversitesi'nde araştırma görevlisi olan Dr. Hilary Bowman-Smart, sağlık ürünleri ile cilt bakım ürünleri arasındaki sınırın tüketicilerin ne alacakları konusunda kararsız kalmasına yol açabildiğini söyledi. Tüketicilerin etkili güneş koruması sağlamak üzere tasarlanmış ürünleri ayırt edebilmesi için daha net ayrımlar yapılması çağrısında bulundu.
Düzenleyici kurum, belirli güneş kremi içerikleri için kalite koşulları geliştirmeyi de planlıyor. İnceleme kapsamında, üreticilerin ürünlerini tutarlı biçimde üretip kontrol etmelerine ilişkin beklentileri belirleyen iyi üretim uygulamaları rehberi ele alınacak.
İçerik standartları ve üretim rehberleri, bitmiş güneş kremi laboratuvara ulaşmadan önceki aşamaları kapsıyor. Ürün testleriyle birlikte ele alındığında, güneş kreminin performansının yanı sıra nasıl üretildiğine de odaklanılmasını sağlayacak.
SPF etiketleri daha sonra yeniden değerlendirilecek
TGA, SPF etiketlerinde yapılacak değişiklikleri daha sonra incelemek ve istişare etmek üzere şimdilik erteliyor. İstişare sırasında gündeme gelen seçenekler arasında mevcut sayısal sistemi bırakıp düşük, orta, yüksek ve çok yüksek gibi kategorilere geçmek de vardı.
Yeni bir etiketleme sistemi kabul edilmiş değil. Mevcut reform programı testlere, içerik kalitesine, üretim sorumluluklarına ve kozmetik ürünler ile temel işlevi güneşten koruma olan ürünler arasındaki ayrıma odaklanıyor.
Doçent Doktor Anna Wang, uygulanan güneş kremi miktarının ve yeniden uygulama sıklığının SPF ölçümlerindeki küçük farklılıklardan daha önemli olabileceğini söyledi. Tüketiciler için bir ürünün günlük kullanımda sağladığı koruma, hem testlerdeki performansına hem de nasıl kullanıldığına bağlı.
Bir sayıyı kategoriyle değiştirmek, korumanın ambalaj üzerinde nasıl ifade edildiğini değiştirir. TGA, böyle bir değişikliğe gidip gitmeyeceğine karar vermeden önce daha fazla görüş almayı planlıyor.
Halk sağlığı uzmanları koruyucu önlemlerin sürmesini istiyor
TGA'ya göre Avustralya, dünyada cilt kanseri görülme sıklığının en yüksek olduğu ülke. CHOICE, her üç Avustralyalıdan ikisinin yaşamı boyunca cilt kanseri teşhisi alacağının tahmin edildiğini belirtiyor. Bu nedenle güvenilir güneş kremleri önemli bir halk sağlığı konusu.
Hastalık yükü bölgelere göre de değişiyor. Profesör Leigh Kinsman, Victoria eyaletinin Loddon Mallee bölgesindeki melanom oranlarının eyalet ortalamasının yüzde 63 üzerinde olduğuna dikkat çekti. Hastalık yükünün daha ağır olduğu topluluklar için güvenilir ve uygun fiyatlı koruma özellikle önemli.
QIMR Berghofer Kanser Kontrol Grubu'nda seçkin bilim insanı olan Profesör David Whiteman, testlerin ve üretim süreçlerinin daha sıkı denetlenmesini destekliyor. Ayrıca Avustralya'daki güneş kremlerinin çoğunun güneş yanığını önlemede hâlâ son derece etkili olduğunu ve UV indeksinin 3 veya üzerine çıkmasının beklendiği günlerde her gün güneş kremi kullanmanın cilt kanseri riskini azalttığını söyledi.
Slevin, Avustralyalılara daha kapsamlı bir koruma yaklaşımının parçası olarak güneş kremi kullanmayı sürdürmeleri çağrısında bulundu. Bu yaklaşım gölgede kalmayı, koruyucu giysiler ve şapka takmayı, güneş gözlüğü kullanmayı da kapsıyor. Ayrıca dışarı çıkmadan 20 dakika önce açıkta kalan cilde doğru miktarda güneş kremi sürülmesini önerdi.
Reformların amacı, bu günlük sağlık önlemini erişilebilir tutarken koruma iddialarını daha güvenilir hâle getirmek. Yeni koşulların ne kadar hızlı yürürlüğe gireceği, laboratuvar kapasitesi ve maliyetlerin nasıl yönetileceği ve TGA'nın kendi rutin denetimlerini artırıp artırmayacağı ise henüz karara bağlanmadı.
Öne Çıkanlar
- TGA, yaklaşık 120 istişare yanıtının ardından 27 Ekim 2026'da güneş kremlerine yönelik reform önerilerini duyurdu.
- CHOICE'un Haziran 2025'te yaptığı testler, 20 ürünün 16'sının ilan edilen SPF değerini karşılamadığını ortaya koydu.
- Tedarikçiler bitmiş ürünleri test edecek, ürünleri kaydettirmeden önce sonuçları sunacak ve raf ömrü boyunca testleri tekrarlayacak.
- Sonuçlar gizli kalacak; ürünler raflara ulaşmadan önce TGA'nın rutin kontroller yapması önerilmiyor.
- Düzenleyici kurum ek test yöntemleri, laboratuvarlar için daha sıkı akreditasyon koşulları ve belirli içeriklere yönelik kalite standartları öneriyor.
- Kozmetik ürünlerin SPF iddialarına sınır getirilecek; SPF etiketlerinde daha kapsamlı değişiklikler için ileride istişare yapılacak.
- Halk sağlığı uzmanları, gölgede kalma, koruyucu giysiler, şapka ve güneş gözlüğüyle birlikte güneş kremi kullanımının sürdürülmesini öneriyor.






