ABD, Sivil Kurumlara DeepSeek’i Kaldırma Talimatı Verdi; Yasak Dış Tedarikçileri de Kapsıyor

10 dakikalık okuma
US Orders Civilian Agencies to Remove DeepSeek, Extending Ban to Outside Suppliers

DeepSeek yasağı sohbet botunun ötesine uzanıyor

ABD İç Güvenlik Bakanlığı, federal sivil kurumlara DeepSeek teknolojisini bilgi sistemlerinden kaldırma ve bu teknolojiyle geliştirilmiş ürün ve hizmetleri edinmeyi bırakma talimatı verdi. Böylece Washington’ın Çinli yapay zekâ şirketine yönelik kısıtlamaları, dış yüklenicilerin sunduğu yazılımları da kapsayacak şekilde genişledi.

İçindekiler
  1. DeepSeek yasağı sohbet botunun ötesine uzanıyor
  2. İç Güvenlik Bakanlığı kurumların neleri kaldırmasını istiyor?
  3. Hükümet güvenlik riski görüyor
  4. Dış yazılımlara ilişkin belirsizlik
  5. Bulut üzerinden yönlendirme DeepSeek’i tespit etmeyi zorlaştırabilir
  6. Kısıtlamalar nasıl gelişti?
  7. Düşük fiyatlar DeepSeek’i cazip kılıyor
  8. Kamu tedarikçileri birbiriyle örtüşen kurallarla karşı karşıya
  9. FCC, Çin teknolojisine yönelik başka bir adım planlıyor
  10. Öne Çıkanlar

İç Güvenlik Bakanlığının 19 Ekim 2026’da Federal Register’a sunduğu bildirimde DeepSeek modellerinin “birden fazla tehdit unsuru” barındırdığı belirtildi. Bakanlık, kamu çalışanlarının veya tedarikçilerin bu teknolojiyi kullanmasının hassas bilgileri Çin’e aktarabileceği, Amerikalılar ya da federal kurumlar hakkında kullanılabilir istihbarat üretebileceği ve sistemleri kötü amaçlı yazılımlara veya başka güvenlik açıklarına maruz bırakabileceği uyarısında bulundu.

Kısıtlama, DeepSeek uygulamasını indirmek veya web sitesini ziyaret etmekle sınırlı değil. DeepSeek ve bağlantılı ürünlerin yanı sıra, DeepSeek uygulamalarından yararlanılarak geliştirilmiş başka şirketlerin ürün ve hizmetlerini de kapsıyor. Çevre Koruma Ajansı, Hazine Bakanlığı ve İç Gelir İdaresi gibi sivil kurumlar da bu kapsamda.

Emrin kamuoyuna açıklanmadan önce, 24 Temmuz’da imzalandığı bildirildi. İstisna talebinde bulunmak için tanındığı belirtilen 60 günlük süre bu durumda 22 Eylül civarında sona ermiş olmalı. Bu takvim, kamu kurumlarına hizmet veren tedarikçileri acil bir uyum sorunuyla karşı karşıya bırakırken, ifadenin geniş kapsamı hangi yazılımların kaldırılması gerektiği konusunda belirsizlik yaratıyor.

İç Güvenlik Bakanlığı kurumların neleri kaldırmasını istiyor?

İç Güvenlik Bakanlığı, sivil kurumlara mevcut DeepSeek teknolojisini devre dışı bırakma ve kapsama giren ürün ve hizmetleri edinmeyi bırakma talimatı veriyor. Tedarik kısıtlaması, bir kurumun doğrudan DeepSeek aboneliğini, aynı temel modeli sunan başka bir şirketin hizmetiyle değiştiremeyeceği anlamına geliyor.

Yapay zekâ modeli; yanıt üreten, kod yazan veya başka görevleri yerine getiren yazılım sistemidir. Bir şirket, başka bir geliştiricinin modelinin etrafına kendi arayüzünü kurabilir. Bu nedenle kamu kurumlarıyla yapılan yazılım sözleşmesindeki isim, işi yapan teknolojinin adıyla aynı olmayabilir.

Dolayısıyla satın alma ekiplerinin pratikte yapması gereken, kurulu uygulamaların listesini taramaktan daha kapsamlı. Kurumların, bulut hizmetleri ve alt yükleniciler üzerinden erişilenler de dahil olmak üzere tedarikçilerinin hangi modelleri kullandığını anlaması gerekiyor. İç Güvenlik Bakanlığının temmuzda yayımladığı bir notta da kurumlara, olası DeepSeek risklerine karşı kamu kurumlarının web sitelerine giden ve bu sitelerden gelen trafiği izleme çağrısı yapılmıştı.

Reklam

Sivil kurumlara yönelik emir, savunma ve istihbarat sistemlerini düzenleyen ayrı kurallarla birlikte uygulanıyor. Belirli ulusal güvenlik sistemleri başka yetkilerin kapsamına girerken, Pentagon ağlarında ve askeri personelin kullanımında DeepSeek’e yönelik kısıtlamalar zaten yürürlükte.

Hükümet güvenlik riski görüyor

İç Güvenlik Bakanlığı, DeepSeek’in kamu kurumlarında kullanılmasının çeşitli riskler doğurabileceğini belirtiyor. Bir çalışan veya tedarikçinin girdiği hassas bilgiler Çin’e aktarılabilir. Çok sayıda etkileşimden toplanan bilgiler de bir kurum, çalışanları veya faaliyetleri hakkında işe yarar bir tablo oluşturmak için kullanılabilir.

Bakanlığın endişeleri yazılım güvenliğini de kapsıyor. Bildirimde, DeepSeek modellerinin “kötü amaçlı yazılımlar veya başka güvenlik açıkları barındırabileceği” belirtiliyor. Yapay zekâyı belge işlemek veya bilgisayar görevlerine yardımcı olmak için kullanan bir kurum açısından bir güvenlik açığının etkisi, sohbet penceresinde görünen yanıtın ötesine geçebilir.

DeepSeek’in mobil uygulamalarına yönelik güvenlik incelemeleri daha somut kaygıları gündeme getirdi. Aralık 2025’te yapılan bir değerlendirmede, bilgilerin şifresiz iletildiği, Çinli teknoloji şirketlerinin işlettiği sunucularla bağlantı kurulduğu ve SSL sabitlemesinin bulunmadığı belirtildi. Şifresiz bilgiler aktarım sırasında şifrelenmez. SSL sabitlemesi, uygulamanın doğru sunucuyla iletişim kurduğunu doğrulamasına yardımcı olan ek bir kontroldür.

Modelin davranışı da başka bir risk oluşturuyor. Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsüne atfedilen testlerde, DeepSeek R1-0528 tabanlı ajanların, GPT-5 ve Claude Opus 4 kullanan ajanlara kıyasla gizlenmiş kötü amaçlı talimatları yaklaşık 12 kat daha sık izlediği görüldü. “İstem enjeksiyonu” adı verilen bu saldırı türünde, bir yapay zekâ sisteminin okuduğu materyalin içine talimatlar gizlenerek sistemin kendisine verilen görevden saptırılması amaçlanıyor.

Dış yazılımlara ilişkin belirsizlik

“DeepSeek uygulamalarından yararlanılarak geliştirilmiş” ürünleri kapsayan ifade, pratikte en büyük belirsizliği yaratıyor. Bu tanım DeepSeek’e etkin biçimde istek gönderen bir hizmeti, DeepSeek teknolojisinden uyarlanmış bir modeli veya geliştiricilerinin kod yazmak ya da test etmek için DeepSeek’ten yararlandığı bir yazılımı kapsayabilir. Emirle ilgili haberlerde İç Güvenlik Bakanlığının bu sınırları kamuoyuna açıklamadığı belirtiliyor.

Siber güvenlik şirketi Luta Security’nin kurucusu ve Üst Yöneticisi Katie Moussouris, doğrudan kısıtlamaların uygulanmasının dış ürünlere yönelik hükme kıyasla daha kolay olduğunu söyledi:

DeepSeek’in kendi uygulamasını ve API’sini yasaklamak mümkün. Sorun, ‘DeepSeek uygulamalarından yararlanılarak geliştirilmiş üçüncü taraf ürün ve hizmetlere’ getirilen yasak.

Reklam

API, yani uygulama programlama arayüzü, bir yazılım sisteminin başka bir sistemden hizmet talep etmesini sağlar. API bağlantısını engellemek somut bir teknik adımdır. Bir tedarikçinin aylar önce hangi kodlama asistanını kullandığını belirlemek ise farklı türde kayıtlar gerektirir; üstelik bu kayıtlar hiç tutulmamış olabilir.

Moussouris, bir ürünün yapay zekâ bileşenlerinin envanteri niteliğindeki yapay zekâ yazılım malzeme listesinin, geliştirme sırasında kullanılan her aracı kaydetmeyeceğini söyledi. Doğrulama sorununu şöyle özetledi:

Her tedarikçi, dayandığı hiçbir şeyin hiçbir zaman DeepSeek’e dokunmadığını beyan etmek zorunda kalır. Bunu doğrulamanın uygulanabilir bir yolu yok.

Bulut üzerinden yönlendirme DeepSeek’i tespit etmeyi zorlaştırabilir

OpenRouter ve Vercel AI Gateway gibi hizmetler, müşterilerin ortak bir bağlantı üzerinden birden fazla yapay zekâ sağlayıcısına erişmesine olanak tanıyor. Model ve yönlendirme ayarlarına bağlı olarak bir istek, çalışan her seferinde yeniden seçim yapmadan bir sağlayıcıya yönlendirilebilir.

Bu nedenle kamu kurumlarına hizmet veren tedarikçilerin sözleşmelerin yanı sıra yapılandırma ayarlarını da incelemesi gerekiyor. İzin verilen bir modeli açıkça seçmek, yedek seçenekleri kontrol etmek ve hizmet kayıtlarını gözden geçirmek, bir ürünün aracı bir hizmet üzerinden DeepSeek’e erişip erişmediğini belirlemeye yardımcı olabilir.

DeepSeek ayrıca açık ağırlıklı modeller yayımlıyor. Ağırlıklar, modelin eğitim sırasında öğrendiklerini içeren sayısal dosyalardır. Başka şirketler bu dosyaları indirip modeli kendi bilgisayarlarında veya ABD’deki bir bulut sağlayıcısı üzerinden çalıştırabilir; böylece istekleri DeepSeek’in sunucularına göndermeleri gerekmez.

Moussouris, hükümetin açıkladığı kaygılar değerlendirilirken modelin nerede barındırıldığının önem taşıdığını savundu:

Emrin işaret ettiği riskler çoğunlukla verilerin Çin’deki DeepSeek sunucularına gitmesi, veri toplaması ve uygulamasıyla ilgili. ABD’de barındırma, bu risklerin çoğunu önler.

Emrin geniş kapsamlı ifadeleri, bu düzenlemeleri değerlendiren kurumlar için yine de bir uyum sorunu yaratıyor. Bir modelin ABD’de çalıştırılması, bilgilerin nerede işlendiğini değiştiriyor; ancak kısıtlama teknolojinin nereden geldiğini ve başka ürünlerin içinde kullanılmasını da ele alıyor.

Kısıtlamalar nasıl gelişti?

Federal hükümetin DeepSeek’e yönelik adımları, sivil kurumlara ilişkin son bildirimden çok önce başladı. Şirketin modelleri daha fazla kullanıcıya ulaşırken savunma kuruluşları, tek tek kurumlar ve eyalet yönetimleri kendi kısıtlamalarını getirdi.

Reklam
  • Ocak 2025: Savunma Bilgi Sistemleri Ajansı, Pentagon ağlarında DeepSeek’i engellemeye başladı. DeepSeek’in düşük maliyetli yapay zekâ asistanı da aynı ay dünya çapında ilgi gördü.
  • 6 Şubat 2025: Temsilciler Darin LaHood ve Josh Gottheimer, Hükümet Cihazlarında DeepSeek’i Yasaklama Yasası’nı sundu. Tasarı komiteden çıkamadı.
  • 2025 boyunca: Ticaret Bakanlığı, DeepSeek’i hükümet cihazlarında kısıtladı; Donanma da mensuplarına bu teknolojiyi kullanmamaları talimatını verdi. NASA, ABD Temsilciler Meclisi ve New York, Tennessee ve Virginia dahil bazı eyaletler de adım attı.
  • Temmuz 2026: İç Güvenlik Bakanlığı, kurumlara DeepSeek risklerine karşı web sitesi trafiğini izleme çağrısı yaptı. Daha kapsamlı kaldırma emrinin 24 Temmuz’da imzalandığı bildirildi.
  • 17 Ekim 2026: DeepSeek en yeni modeli V4.1-Flash-1017’yi yayımladı.
  • 19 Ekim 2026: İç Güvenlik Bakanlığı, sivil kurumlara yönelik kısıtlamayı Federal Register’da yayımladığı bildirimle kamuoyuna duyurdu.

Federal hükümetin incelemeleri, Çinli yapay zekâ geliştiricilerinin önde gelen ABD modellerine karşı damıtma saldırıları kullandığı iddialarını da kapsıyor. Damıtma, bir modelin başka bir modelin yanıtları kullanılarak eğitilmesi anlamına geliyor. ABD’nin kaygıları, kaldırma emrinin arkasındaki ayrı güvenlik endişelerinin yanı sıra tescilli sistemlerin yeteneklerinin izinsiz biçimde elde edildiği iddialarına odaklanıyor.

Düşük fiyatlar DeepSeek’i cazip kılıyor

DeepSeek’in cazibesi; yetenekli modelleri, indirilebilir ağırlıkları ve görece düşük fiyatları bir araya getirmesinden kaynaklanıyor. Bu özellikler, yapay zekâyı en büyük ABD’li sağlayıcılara bütünüyle bağımlı olmadan kullanmak isteyen kuruluşlar için şirketi rekabetçi bir seçenek hâline getirdi.

17 Ekim’deki sürüm, rekabeti daha da artırdı. Yapay zekâ değerlendirme şirketi Artificial Analysis, V4.1-Flash-1017’ye 45 puan verdi. Önceki model 39 puan almıştı. Ortalama değerlendirme maliyeti ise görev başına 0,49 dolardan 0,26 dolara düştü. İki rakam üzerinden hesaplandığında bu, yaklaşık yüzde 47’lik bir azalmaya karşılık geliyor.

DeepSeek’in kendi performans tablolarına göre yeni modelin DeepSWE v1.1 yazılım mühendisliği puanı 74,2’den 77,0’a yükseldi. Terminal-Bench 4.0 puanı da 31,2’den 42,3’e çıktı. Bu testler belirli görevleri ölçüyor; potansiyel kullanıcılara güvenlik, güvenilirlik ve işletme maliyetlerinin yanı sıra değerlendirebilecekleri ölçütler sunuyor.

DeepSeek’in açıkladığı API fiyatları, yoğun saatlerde milyon girdi belirteci başına 0,30 dolar ve milyon çıktı belirteci başına 1,20 dolardı. Bu saatlerin dışında fiyatlar yarıya iniyordu. Belirteçler, yapay zekâ şirketlerinin bir modelin ne kadar bilgi alıp ürettiğini ölçmek için kullandığı küçük metin parçalarıdır.

Reklam

DeepSeek’in Ocak 2025’teki çıkışı, daha ucuz yapay zekânın piyasaları ne ölçüde etkileyebileceğini daha önce göstermişti. Yarı iletken, enerji ve altyapı şirketlerinin piyasa değerindeki toplam kayıp 1 trilyon doları aştı. Nvidia yaklaşık yüzde 17 değer kaybederek yaklaşık 593 milyar dolarlık piyasa değerini yitirdi. Bu, o tarihte bir şirketin tek günde yaşadığı rekor kayıptı.

Kamu tedarikçileri birbiriyle örtüşen kurallarla karşı karşıya

Sivil kurumlara hizmet veren şirketlerin artık ürünlerini İç Güvenlik Bakanlığının kısıtlamasına göre incelemesi gerekiyor. Savunma yüklenicileri içinse ayrı bir düzenleme söz konusu: 2026 mali yılı savunma yetkilendirme yasasının 1532. maddesi DeepSeek’i ve ana şirketi High-Flyer’ı kapsıyor.

Federal satın alma maddesi FAR 52.204-30 da buna tabi yüklenicilere uyum yükümlülükleri getiriyor. Bildirildiğine göre bu yükümlülükler, geçerli tedarik zinciri emirlerini en az üç ayda bir kontrol etmeyi, kapsama giren tespit edilmiş teknolojileri üç iş günü içinde bildirmeyi ve ardından 10 iş günü içinde düzeltici önlem bilgilerini sunmayı içeriyor. Tedarikçinin yükümlülükleri sözleşmesine ve geçerli emre bağlı.

Hem ticari hem kamu hizmetleri satan şirketler için acil mesele, bu faaliyetleri birbirinden ayırmak. Sivil kurumlara yönelik kısıtlama federal sistemleri ve satın alımları ilgilendiriyor. DeepSeek’i başka alanlarda kullanan tedarikçilerin, ortak altyapıların, alt yüklenicilerin veya geliştirme süreçlerinin bu teknolojiyi kamu kurumlarına yönelik işlere taşıyıp taşımadığını belirlemesi gerekiyor.

Yeni kısıtlamalar da gündemde. 2027 mali yılı savunma tasarısı için önerilen hükümler, sınırlamaları on Çinli yapay zekâ şirketine ve bunların türev modellerine daha genişletebilir. Bu öneriler hâlihazırda yürürlükte olan kısıtlamalardan ayrı; ancak tedarikçilerin ürünlerinde kullanılan temel modelleri takip etmeleri için ek bir gerekçe oluşturuyor.

FCC, Çin teknolojisine yönelik başka bir adım planlıyor

Federal İletişim Komisyonu (FCC), ABD pazarına yönelik elektronik cihazları test eden laboratuvarlarla ilgili ayrı bir öneri için 29 Ekim’de oylama yapılmasını planlıyor. Öneri, ABD’deki test laboratuvarlarına karşılıklı muamele uygulamayan ülkelerdeki Çinli ve diğer yabancı laboratuvarların çalışmalarını yasaklayacak.

FCC, Çin hükümetinin sahip olduğu veya kontrol ettiği laboratuvarların ABD elektronik ürünlerini test etmesini 2025’te zaten yasaklamıştı. Komisyon, Çin’de bulunan çok sayıda laboratuvarın bu işi yapmayı sürdürdüğünü belirterek daha geniş kapsamlı öneriyi gündeme getirdi.

FCC Başkanı Brendan Carr, elektronik ürünlerin yüzde 82’sinin Çin’de, yüzde 4’ünden azının ise ABD’deki laboratuvarlarda test edildiğini söyledi. Bu rakamlara göre Çin’in payı, ABD’nin payının 20 katından fazla. Test laboratuvarları, cihazların piyasaya çıkmadan önce teknik gereklilikleri karşılayıp karşılamadığını değerlendiriyor. Bu nedenle verdikleri onay, üreticiler açısından önemli sonuçlar doğuruyor.

Reklam

29 Ekim’deki oylama, takvimdeki bir sonraki karar. DeepSeek emri ve laboratuvar önerisi farklı teknolojileri ele alsa da ikisi de ABD’nin incelemelerini nihai ürünlerin ötesine, bu ürünlerin arkasındaki şirket ve hizmetlere doğru genişletiyor. Kamu kurumları ve tedarikçileri için temel teknolojiyi kimin sağladığını bilmek, devletle iş yapmanın giderek daha merkezi bir unsuru hâline geliyor.

Öne Çıkanlar

  • İç Güvenlik Bakanlığı, federal sivil kurumlara DeepSeek ürünlerini ve başka şirketlerin sunduğu kapsama giren hizmetleri kaldırma talimatı verdi.
  • 19 Ekim 2026’da yayımlanan bildirim, 24 Temmuz’da imzalandığı belirtilen kısıtlamayı kamuoyuna duyurdu.
  • Bakanlık; hassas verilerin aktarılması, istihbarat riskleri ve yazılım güvenliği açıklarını gerekçe gösterdi.
  • DeepSeek’ten yararlanılarak geliştirilen ürünlerin kapsamının ne olduğu, tedarikçiler için pratik bir sorun olmaya devam ediyor.
  • DeepSeek’in en yeni modeli 17 Ekim’de yayımlandı; değerlendirme puanları yükselirken ölçülen görev maliyetleri düştü.
  • Savunma yüklenicileri ayrı kısıtlamalarla karşı karşıya. Çin yapay zekâsına yönelik daha kapsamlı sınırlamalar da değerlendiriliyor.
  • FCC, yabancı elektronik test laboratuvarlarını etkileyen kısıtlamalar için 29 Ekim’de oylama yapmayı planlıyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir