Yapay Zekâ Belleği Tasarımı Değişirken Samsung, Nvidia NVHBM için TSMC'nin 3 nm Taban Kalıplarını Kullanacak

10 dakikalık okuma
Samsung to Use TSMC 3nm Base Dies for Nvidia NVHBM as AI Memory Design Shifts

Üç bellek tedarikçisi için ortak üretim reçetesi

18 Ekim 2026'da yayımlanan sektör haberlerine göre Nvidia, Samsung Electronics, SK hynix ve Micron'dan yeni nesil özel yüksek bant genişlikli belleklerinde taban kalıplar için TSMC'nin 3 nm üretim sürecini kullanmalarını istedi. Samsung'un Device Solutions bölümü, şirket içi değerlendirme sonrasında talebi kabul etti. Böylece Tayvanlı dökümhane rakibi, Samsung'un geleneksel olarak kendi bünyesinde yürüttüğü bellek üretiminin bir aşamasına dahil oldu.

İçindekiler
  1. Üç bellek tedarikçisi için ortak üretim reçetesi
  2. Bellek yığınının içinde neler değişiyor?
  3. Nvidia neden tüm tedarikçilerde aynı süreci istiyor?
  4. Samsung kendi fabrikalarını devrede tutuyor
  5. Micron ve SK hynix farklı yollar izliyor
  6. Nvidia'nın performans rakamları ne anlama geliyor?
  7. Amazon belleği Nvidia'nın daha geniş platformuna bağlıyor
  8. Değişim süreci nasıl gelişti?
  9. Öne Çıkanlar

NVHBM adı verilen ürün, yedinci nesil yüksek bant genişlikli bellek olan HBM4E'yi temel alıyor. Nvidia ayrıca tedarikçilerin bellek kalıplarında 1c olarak adlandırılan altıncı nesil DRAM üretim teknolojisini kullanmasını istiyor. Amaç, farklı tedarikçilerin belleklerinin daha tutarlı çalışmasını sağlamak ve her tedarikçinin ürünlerini onaylamak için gereken mühendislik çalışmalarını azaltmak.

Samsung'un kararı, TSMC ile mevcut iş birliğini paketleme uyumluluğundan HBM üretimine taşıyacak. Şirketler dört yıl önce, Samsung belleğinin TSMC'nin paketleme teknolojisi üzerinden grafik işlemcilere bağlanabilmesini sağlamak için birlikte çalışmıştı. Bellek yığınının içindeki temel bir yonganın üretimi, bu iş birliğini daha ileri taşıyor.

Nvidia'nın önerisi, taban kalıbın işlevini de değiştiriyor. NVHBM, verilerin akışını yöneten devre olan bellek denetleyicisini ana işlemciden alıp bellek yığınının alt kısmına taşıyor. Böylece taban kalıp, bellek ile işlemci arasında yalnızca bağlantı kuran bir bileşen olmaktan çıkıp bilgi işlem sisteminin daha önemli bir parçası hâline geliyor.

Samsung açısından bu mimariyi kabul etmek, daha önce birlikte ele aldığı iki kararı birbirinden ayırmak anlamına geliyor: Bilgileri depolayan belleği kimin üreteceği ve bu belleğin işlemciyle bağlantısını yöneten mantık yongasını kimin üreteceği. Samsung belleği tedarik etmeyi sürdürürken belirtilen taban kalıbı TSMC üretecek.

Reklam

Bellek yığınının içinde neler değişiyor?

HBM'de birkaç bellek kalıbı, güçlü bir işlemcinin yanında üst üste diziliyor. Bu yığılmış tasarım, büyük miktarda verinin kısa mesafelerde aktarılmasını sağlayarak yapay zekâ hızlandırıcılarının bilgi işlem birimlerini veriyle beslemeye yardımcı oluyor. Kalıp, elektronik devreler içeren bağımsız bir silikon parçasıdır.

Çekirdek kalıplar verileri depolar. Bunların altında bulunan taban kalıp ise bağlantıları ve mantık işlevlerini yönetir. Geleneksel düzende bellek denetleyicisi ana hızlandırıcı kalıbında kalır. NVHBM, bu denetleyiciyi taban kalıba taşıyarak işlemci üzerinde başka devrelere yer açıyor.

Nvidia, yongaları birbirine bağlamak için PHY olarak bilinen özel bir fiziksel arayüz de kullanıyor. PHY, elektrik sinyallerini gönderip alan devredir. NVHBM'nin teknik tanımlarına göre bu tasarım, standart HBM'de kullanılan geniş paralel arayüzün yerine daha az bağlantı üzerinden daha yüksek hızda veri gönderen, daha dar ve şirkete özgü seri bir bağlantı getiriyor.

Geleneksel arayüzün boyutu, bu değişikliğin neden cazip olduğunu açıklamaya yardımcı oluyor. HBM4'te her biri 64 bit genişliğinde 32 kanal bulunuyor; toplam genişlik 2.048 bite ulaşıyor. Bu bağlantıları yönetmek, yongalar arasında kapsamlı devreler ve karmaşık kablolama gerektiriyor. NVHBM bu yükü azaltmayı ve yongaların altındaki bağlantı katmanı olan interposer üzerindeki hat yönlendirmesini basitleştirmeyi amaçlıyor.

Nvidia, NVLink Fusion aracılığıyla NVHBM'yi özel silikon ortaklarına bir yapı taşı olarak sunuyor. Standart HBM ayrı bir ürün kategorisi olarak kalıyor. NVHBM'yi seçen ortaklar, kendi hızlandırıcı sistemlerinin bir parçası olarak Nvidia'nın belirlediği denetleyici ve bağlantı tasarımını kullanacak.

Nvidia neden tüm tedarikçilerde aynı süreci istiyor?

Nvidia'nın önerdiği üretim reçetesi, bellek katmanları için gelişmiş DRAM süreçlerini TSMC'nin 3 nm mantık süreciyle bir araya getiriyor. Mantık devreleri ile DRAM farklı işlevler görür ve farklı üretim yöntemleri kullanır. 3 nm ifadesi bir mantık üretim neslini, 1c ise bir DRAM teknolojisi neslini tanımlar.

Samsung, SK hynix ve Micron'un her birinin kendine özgü tasarımları ve üretim yöntemleri var. Bir hızlandırıcı geliştiricisinin birden fazla şirketten bellek almak istemesi hâlinde bu farklılıklar ek testler gerektirebilir. Ortak bir taban kalıp süreci, geliştiricilere daha tutarlı bir başlangıç noktası sunuyor.

Reklam

Doğrulama, işlemci, bellek ve paketin hedeflenen hızda, güç düzeyinde ve güvenilirlikte birlikte çalışıp çalışmadığını kontrol etmek anlamına geliyor. Farklı uygulamalar için bu çalışmayı tekrarlamak mühendislik zamanı gerektiriyor. Nvidia'nın önerisi, bellek tedarikçisi değiştirildiğinde ihtiyaç duyulan ayrı entegrasyon çalışmalarını azaltmayı hedefliyor.

Micron, yakında sunacağı DRAM neslini 1-gamma olarak adlandırıyor. Bu nesil, Samsung ve SK hynix terminolojisindeki 1c nesliyle genel olarak karşılaştırılabilir. Dolayısıyla ortak hedef, tüm tedarikçilerin bellek süreçlerini aynı hâle getirmek yerine, şirketlerin farklı adlar verdiği üretim nesillerini bir araya getiriyor.

TSMC, rakip bellek ürünlerinin üretiminde ortak bir üretim ortağı hâline gelecek. Bu düzenleme, Nvidia'nın farklı tedarikçilerdeki uygulamalarını basitleştirirken önemli bir üretim aşamasını tek bir dökümhanede yoğunlaştırabilir. Samsung'un alternatif bir üretim seçeneğini değerlendirmesi, yeterli sayıda taban kalıp tedarik etmenin pratikteki önemini yansıtıyor.

Samsung kendi fabrikalarını devrede tutuyor

Samsung, standart HBM için entegre üretim modelini sürdürmeyi planlıyor. HBM4 ve HBM4E ürünlerinde taban kalıp için şirketin kendi 4 nm süreci, çekirdek kalıplar içinse 1c süreci kullanılıyor. Bellek katmanları Güney Kore'deki Hwaseong ve Pyeongtaek kampüslerinde üretiliyor.

Samsung, 2026'nın başlarında HBM4'ün seri üretimine başladı. Ekim ayındaki haberde HBM4E'nin ise seri üretim için yeterlilik testlerinden geçmekte olduğu belirtiliyordu. Yeterlilik, bir ürünün gerekli standartlarda tutarlı biçimde üretilmeye hazır olup olmadığını belirlemek için yapılan test aşamasıdır.

AMD dâhil diğer müşterilere yönelik özel HBM ürünlerinde de Samsung'un entegre yaklaşımını sürdürmesi bekleniyor. Dolayısıyla NVHBM kararı, taban kalıpları şirket içinde üretmekten vazgeçmeye yönelik şirket genelinde bir değişiklik değil, Nvidia'nın ihtiyaçlarına özgü bir tercih.

TSMC'nin üreteceği taban kalıplar için tasarım ve optimizasyon desteğini Samsung'un Memory Business bölümünün sağlaması bekleniyor. Bu durum, geleneksel olarak şirket içinde tedarik edilen taban kalıplara System LSI ve Foundry birimlerinin katkıda bulunduğu Samsung'daki görev dağılımını değiştirebilir.

Samsung ayrıca talebin TSMC'nin kapasitesini aşması hâlinde kendi dökümhanesinin NVHBM taban kalıplarını üretip üretemeyeceğini değerlendiriyor. Önerilen yedek seçenek başka bir üretim olanağını koruyacak; ancak Nvidia'nın bildirilen teknik şartnamesi şu anda TSMC'nin 3 nm sürecini temel alıyor.

Reklam

Micron ve SK hynix farklı yollar izliyor

Micron'un yön değişikliği, Nvidia'nın özel ürününün ötesine uzanıyor. Şirket, Nvidia ile geliştirilen NVHBM'nin de standart HBM4E'nin de harici bir dökümhanede üretilen taban kalıpları kullanacağını belirtiyor. Bu üretimi TSMC'nin üstlenmesi bekleniyor.

Micron, HBM4'te 1-beta süreciyle üretilen bellek kalıplarını şirket içinde üretilen bir taban kalıpla birleştiriyor. HBM4E'de bellek katmanları 1-gamma sürecine geçerken taban kalıp üretimi de Micron'un fabrikalarının dışına taşınıyor. Böylece Micron, daha yeni bir bellek sürecine geçerken harici bir mantık üretim ortağını da devreye alarak yığının iki ana bileşeninde değişikliğe gidiyor.

Micron Operasyonlardan Sorumlu Üst Yöneticisi Manish Bhatia, NVHBM'nin daha yüksek ortalama satış fiyatlarına ve daha güçlü kâr marjlarına ulaşmasını bekliyor. Gerekçesi, HBM'nin zaten yüksek fiyatla satılması ve özelleştirme için gereken ek çalışmaların ve işlevlerin daha fazla değer yaratması. Bu nedenle taban kalıbı dışarıya ürettirmek, daha yüksek kârlılık beklentisiyle birlikte değerlendirilebiliyor.

SK hynix, HBM4 taban kalıplarında TSMC'nin 12 nm mantık sürecini hâlihazırda kullanıyor. Sektör haberlerine göre TSMC'nin 3 nm sürecine HBM4E ve gelecekteki özel HBM ürünlerinde öncelik veriliyor. Bu değişiklik, ek sorumluluklar üstlenecek bir bileşende daha gelişmiş mantık üretim teknolojisinin kullanılmasını sağlayacak.

SK hynix, yılın başlarında Nvidia'nın GTC etkinliğinde Stream DQ teknolojisine dayalı özel bir HBM konseptini de tanıttı. Konsept, verilerin işlemcilere kesintisiz biçimde ulaştırılmasına ve yönetilmesine odaklanıyor. Üç tedarikçinin tamamındaki ortak yön, taban kalıbı veri aktarımında daha etkin bir bileşen hâline getirmek.

Nvidia'nın performans rakamları ne anlama geliyor?

Nvidia, NVHBM'nin yığın başına standart HBM4E'den yüzde 30'a kadar daha fazla bant genişliği sağlayabileceğini ve HBM güç tüketimini yüzde 15 azaltabileceğini söylüyor. Bant genişliği, belirli bir sürede aktarılabilen veri miktarını ölçer. Bellekten bilgi bekleyen bir yapay zekâ işlemcisi, daha yüksek bant genişliğinden yararlanabilir.

Basit bir karşılaştırmayla standart bir HBM4E yığını belirli bir sürede 100 birim veri sağlıyorsa, Nvidia'nın açıkladığı en yüksek iyileştirme bu miktarı 130 birime çıkarır. Karşılaştırmadaki bellek 100 birim güç kullanıyorsa, belirtilen azalma HBM tüketimini 85 birime indirir. Bu örnekler belirli ürünleri tanımlamak yerine yüzdeleri somutlaştırıyor.

Reklam

Nvidia ayrıca XPU'nun bilgi işlem kalıbında yüzde 25'e kadar alan açılabileceğini belirtiyor. XPU, özel yapay zekâ hızlandırıcıları dâhil olmak üzere bilgi işlem işlemcilerini tanımlayan geniş kapsamlı bir terim. Bellek devrelerinin başka bir yere taşınması, tasarımcılara silikonun daha büyük bir bölümünü bilgi işlem işlevlerine ayırma olanağı veriyor.

Nvidia'nın sunumuna ilişkin başka bir haberde, ana kalıptaki bilgi işlem kapasitesinin yüzde 30'a kadar artırılabileceği belirtiliyor. Bu rakam potansiyel bilgi işlem kaynaklarını ölçerken yüzde 25'lik değer mimari değişikliğin açığa çıkardığı silikon alanını ifade ediyor. Tasarımcıların boşalan alanı nasıl kullanacaklarına yine de karar vermesi gerekiyor.

Özel PHY'nin arayüzün kapladığı alanı yüzde 67'ye kadar azaltabileceği belirtiliyor. Teknik bir değerlendirmede bu tahmin, pin sayısındaki azalmadan hareketle hesaplanıyor. Nvidia'nın bant genişliği, güç ve alan karşılaştırmalarında referans alınan standart HBM4E, bu nesil piyasaya sürülmeden önce kullanılıyor.

Bir yapay zekâ hizmetinde, sınırlayıcı etken bellek olduğunda verinin daha hızlı aktarılması yanıtların daha çabuk üretilmesine yardımcı olabilir. Belleğin daha az güç tüketmesi, sistem tasarımcılarına elektrik bütçesi içinde daha fazla esneklik sağlayabilir. Bunun tam bir sunucu üzerindeki etkisi, belleğin yanı sıra işlemciye, iş yüküne, ağa ve soğutmaya da bağlıdır.

Amazon belleği Nvidia'nın daha geniş platformuna bağlıyor

Amazon'un Annapurna Labs birimi, NVHBM'nin duyurulan ilk ortağı. Yonga tasarımı şirketi, Amazon Web Services için Trainium hızlandırıcılarını geliştiriyor. Böylece Nvidia, kendi yapay zekâ işlemcilerini de üreten bir şirkete bellek teknolojisi sunma olanağı buluyor.

Annapurna Labs Başkan Yardımcısı Nafea Bshara, duyuruya eşlik eden açıklamasında iş birliğinin amacını şöyle anlattı:

Bu teknoloji iş birliğinin gelecekteki AWS altyapı tasarımlarına katkı sağlamasını bekliyoruz.

Annapurna'nın Trainium 4'ünün NVLink Fusion'ı desteklemesi bekleniyor. NVHBM'nin kullanıma sunulmasına ilişkin haberlerde tanıtımın Trainium 4 ile ya da daha sonraki bir nesille yapılacağı belirtiliyor. Amazon'un NVHBM uygulamasının hangi yonga neslinde kullanılacağı ve ticari olarak ne zaman sunulacağı kamuoyuna açıklanmış değil.

NVLink Fusion, ortaklara NVLink Chiplet, NVLink-C2C, NVLink Switch ile MGX sistemleri ve rafları gibi teknolojilere erişim sağlıyor. Bunlar, özel işlemcileri Nvidia'nın bilgi işlem altyapısına entegre etmek için bağlantılar ve sistem tasarımları sunuyor. NVHBM bu bileşenlere bellek alt sistemini ekliyor.

Haberlere göre MediaTek, NVHBM duyurusundan beş gün sonra NVLink Fusion'ı benimsedi ve teknolojiyi kendi XPU müşterilerine sunmayı planladı. Bu, Nvidia'ya Broadcom ve Marvell'in de rekabet ettiği özel hızlandırıcı projeleri pazarında başka bir kanal açıyor. Marvell, Aralık 2024'te bellek denetimini başka bir yere taşıyan benzer bir yaklaşımı tanımlamıştı. Bu nedenle müşteri kabulü ve sistem entegrasyonu rekabetin önemli unsurları hâline geliyor.

Reklam

Değişim süreci nasıl gelişti?

NVHBM'nin geliştirilmesi; mimarideki değişiklikleri, tedarikçi ilişkilerini ve müşteri benimsemesini bir araya getiriyor. Süreç, Samsung'un ekim ayındaki kararının neden önemli olduğunu açıklamaya yardımcı oluyor: Nvidia önce ortak tasarımı tanıttı, ardından bellek üreticilerinin bu tasarımı nasıl üreteceklerine karar vermesi gerekti.

  • Aralık 2024: Marvell, bellek denetim işlevlerinin farklı biçimde konumlandırıldığı benzer bir konseptin teknik özelliklerini açıkladı.
  • 2026'nın başları: Samsung HBM4'ün seri üretimine başladı; SK hynix ise GTC'de Stream DQ tabanlı özel HBM konseptini tanıttı.
  • 26 Ağustos 2026: Nvidia, NVHBM'yi NVLink Fusion'a eklediğini duyurdu ve ilk ortağı olarak Annapurna Labs'ı açıkladı.
  • Beş gün sonra: Haberlere göre MediaTek NVLink Fusion'ı benimsedi ve XPU müşterilerine sunmayı planladı.
  • 18 Ekim 2026: Sektör haberlerinde Nvidia'nın TSMC'nin 3 nm süreciyle üretilen taban kalıpları talep ettiği ve Samsung'un şirket içi değerlendirme sonrasında bu talebi kabul ettiği aktarıldı.

Samsung'un kararı, üretim planını Nvidia'nın bellek tedarikçileri arasında tutarlı bir uygulama sağlama hedefine yaklaştırıyor. Öte yandan Samsung'un kendi taban kalıplarına yatırım yapmayı sürdürmesi, standart HBM ve diğer müşterilere sağlanan özel ürünler için farklı bir üretim seçeneğini koruyor.

Öne Çıkanlar

  • Haberlere göre Nvidia, Samsung, SK hynix ve Micron'dan NVHBM taban kalıplarında TSMC'nin 3 nm sürecini kullanmalarını istiyor.
  • NVHBM, bellek denetleyicisini ana işlemciden alıp HBM yığınının taban kalıbına taşıyor.
  • Samsung talebi kabul etti; ancak standart HBM ve diğer özel ürünler için şirket içi üretimi sürdürmeyi planlıyor.
  • Micron, hem NVHBM hem standart HBM4E için taban kalıpları dışarıda üretecek; SK hynix ise HBM4'te TSMC ile hâlihazırda çalışıyor.
  • Nvidia, standart HBM4E ile karşılaştırıldığında yüzde 30'a kadar daha fazla bant genişliği ve yüzde 15 daha düşük HBM güç tüketimi vadediyor.
  • Amazon'un Annapurna Labs birimi duyurulan ilk ortak olurken Samsung, kendi dökümhanesini olası bir yedek üretim seçeneği olarak değerlendiriyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir