Tainan’da ikinci bir açılış 2028 için planlanıyor
Taiwan Semiconductor Manufacturing Co. (TSMC), Tainan’da 3 nanometre süreciyle üretim yapacak yeni bir fabrika daha kurmayı planlıyor. Ticari üretimin 2028’in ilk yarısında başlaması öngörülüyor. Bu karar, Tainan’da 2027’nin ilk yarısında seri üretime geçmesi beklenen mevcut projeye ek kapasite sağlayacak ve kentin akıllı telefonlara, yüksek işlem gücü gerektiren görevlere ve yapay zekâya yönelik çip tedarikindeki rolünü genişletecek.
İçindekiler
- Tainan’da ikinci bir açılış 2028 için planlanıyor
- TSMC neden 3 nm kapasitesini artırıyor?
- Yeni fabrikalar ve dönüştürülen ekipmanlar
- Tainan yönetimi arazi ve altyapı hazırlığı yapıyor
- Anding’deki 14,6 hektarlık saha şekilleniyor
- Arazi planlamasından üretime uzanan kilometre taşları
- Büyüyen sanayi tabanı yerel ihtiyaçları artırıyor
- Japonya ve Arizona da genişlemeye katılıyor
- Yeni çip teknolojileri 3 nm ile birlikte ilerliyor
- Öne Çıkanlar
Yönetim Kurulu Başkanı ve Üst Yönetici C. C. Wei, genişleme planını 15 Ekim’de düzenlenen yatırımcı konferansında açıkladı. Wei, müşterilerin yıllarca büyük miktarlarda 3 nm üretim kapasitesine ihtiyaç duyacağını belirterek TSMC’nin, bir üretim süreci hedeflenen kapasiteye ulaştığında daha fazla genişlemeyi durdurmaya yönelik olağan uygulamasından ayrılacağını söyledi.
Tainan yönetimi, inşaat için idari süreçleri hızlandırırken su, elektrik ve kamu tesislerinin sağlanmasına yardımcı olacağını bildirdi. Bu taahhütler, şirketin üretim takvimini büyük bir sanayi sahasının çevresinde ihtiyaç duyulan arazi, altyapı hizmetleri ve diğer hizmetlere ilişkin somut kararlarla ilişkilendiriyor.
Kent yönetimine göre TSMC, Güney Tayvan Bilim Parkı’nda gofret üretimi, paketleme ve test alanlarında toplam 20 tesisi tamamladı. Şirketin buradaki toplam yatırımı 1,86 trilyon NT dolarını aştı ve 11.300’den fazla kişiye istihdam sağladı. Mevcut faaliyetler arasında 3 nm ve 5 nm üretim tesislerinin yanı sıra çip paketleme tesisleri de bulunuyor.
Açıklanan yeni fabrika, Tayvan, ABD ve Japonya’yı kapsayan daha geniş bir kapasite artışının parçası. Tainan’da ise sanayi gelişiminin Anding Bölgesi’ne doğru genişlediği bir döneme denk geliyor. Kent, burada gelişmiş yarı iletkenlere yönelik başka bir proje için arazi hazırladı. Bu yatırımlar, fabrika kapasitesi, arazi geliştirme ve kamu altyapısına ilişkin takvimleri birbirine yaklaştırıyor.
TSMC neden 3 nm kapasitesini artırıyor?
Wei, müşteri talebinin güçlü olmasının, Tayvan, ABD ve Japonya’da daha önce planlanan 3 nm kapasite artışlarına ek olarak Tainan’da yeni bir fabrika kurmayı haklı çıkardığını söyledi. Genişleme, planlanan üç fabrikaya ek olarak bir tesis daha kurulması şeklinde tanımlandı; bu da Tainan’a yönelik ek yatırımı yansıtıyor.
Yarı iletken üretim tesisi, kısaca fab, gofret adı verilen ince yarı iletken malzeme diskleri üzerinde çip üretir. 3 nm ifadesi, bir üretim teknolojisi neslini belirtir. Müşterilerin üretim süreçlerini birbirinden ayırt etmesine yardımcı olur; ancak çip içindeki her özelliğin basit bir ölçüsünü vermez.
TSMC, daha yeni süreçler geliştirirken bu teknoloji neslinin kapasitesini de artırıyor. Müşteriler ürünlerini yıllar öncesinden planlıyor ve bir çip tasarımını üretime geçirmek kapsamlı hazırlık gerektiriyor. Dolayısıyla daha yeni bir teknoloji, onun için tasarlanmış ürünlere hizmet vermeyi sürdüren yerleşik gelişmiş süreçlere ek bir üretim seçeneği sunuyor.
Wei, TSMC’nin kapasite planlamasında müşterilerinin ürün yol haritalarına ve birkaç yıllık üretim planlarına ilişkin bilgisinden yararlandığını söyledi. Akıllı telefonlar ve yüksek performanslı bilgi işlemle birlikte yapay zekâ kaynaklı talebe büyük güven duyduğunu belirtti. 2028’de faaliyete geçmesi planlanan yeni fabrikanın kararı, bu uzun vadeli planlama ufkunu yansıtıyor.
Yeni fabrikalar ve dönüştürülen ekipmanlar
TSMC, arzı artırmak için yeni inşaatın yanı sıra başka yöntemlere de başvuruyor. Wei, Tayvan’da 5 nm üretiminde kullanılan bazı ekipmanların 3 nm kapasitesini destekleyecek şekilde dönüştürüldüğünü söyledi. Şirket ayrıca 7 nm, 5 nm ve 3 nm süreçleri arasındaki üretim kaynaklarını da yeniden düzenliyor.
Ekipman dönüşümü, çip nesilleri arasındaki talep değiştikçe şirketin buna yanıt vermesini sağlayan bir başka yol. Yeni fabrika inşa etmek fiziksel üretim alanını artırırken mevcut ekipmanları uyarlamak, kurulu üretim tabanının bir bölümünün kullanım şeklini değiştiriyor. Şirketin genişleme planlarında her iki yaklaşım da yer alıyor.
Wei, dünya genelinde yaklaşık 20 fabrika projesinin sürdüğünü söyledi. Önümüzdeki yıllarda Tayvan programı, gelişmiş üretim ve gelişmiş paketleme alanlarında 13 tesisi kapsıyor; yurt dışında ise beş ila altı gofret fabrikası geliştiriliyor. Paketleme, üretilen çipleri birleştirip koruyor ve yarı iletken üretimini tamamlanmış bileşenlere dönüştürmenin bir başka aşamasını oluşturuyor.
Tainan yönetimi arazi ve altyapı hazırlığı yapıyor
Tainan Ekonomik Kalkınma Bürosu Direktörü Chang Ting-yuan, Belediye Başkanı Huang Wei-che’nin yarı iletken yatırımları için kaynak hazırlamak üzere kent birimleri arasındaki eşgüdüme öncülük ettiğini söyledi. Çalışmalar, merkezi yönetimin arazi, su, elektrik ve iş gücü dahil sanayi kaynaklarında yaşanabilecek kıtlığa ilişkin kaygılarını ele alıyor.
Chang, Güney Tayvan Bilim Parkı’nı çevreleyen özel bölgede A geliştirme bloğuna dikkat çekti. Kentin imar çalışmaları A, B, C, D, E, N ve O olarak adlandırılan yedi bloğu kapsadı. Sanayi arazileri planlandı, İçişleri Bakanlığı tarafından incelendi ve ardından geliştirilmek üzere kentin arazi yönetimi birimine devredildi.
Chang, bu hazırlık sayesinde TSMC’nin inşaat ekibinin 2025’in sonlarında belediye başkanını ziyaret etmesinden itibaren üç ay içinde sanayi arazisini teslim edebileceklerinden emin olduklarını söyledi. Haziran 2026’da kent yönetimiyle TSMC, belediyeye ait arazinin inşaat amacıyla kullanım haklarını belirleyen bir anlaşma imzaladı.
Kent yönetimi, anlaşmanın Anding Bölgesi’nde 2 nm’lik bir fabrikanın inşaatına başlanmasına olanak tanıdığını belirtti. Ayrıca bunun, TSMC’nin yerel yönetime ait arazide gerçekleştirdiği ilk fabrika projesi olduğunu söyledi. Bu tür bir arazi kullanım hakkı, belediye mülkiyeti korurken bir anlaşma kapsamında arazide inşaat yapılmasına ve arazinin kullanılmasına izin veriyor.
Anding’deki 14,6 hektarlık saha şekilleniyor
A geliştirme bloğundaki bağlantılı bir planlama projesi, Anding’de yaklaşık 14,6 hektarlık, yani yaklaşık 146.000 metrekarelik bir alanı kapsıyor. Saha kuzeyde 178 numaralı il yoluna, batıda Zhijianong Bulvarı’na yakın; güneyinde Tree Valley Parkı, doğusunda ise mevcut Tainan Bilim Parkı bulunuyor.
Konum, planlanan üretim tesislerini yerleşik bir sanayi bölgesinin yanına yerleştiriyor. Planlama değişiklikleri yolları, sanayi hizmet alanlarını, yeşil alanları ve aynı zamanda yağmur suyunu geçici olarak tutup drenaj sistemleri üzerindeki baskıyı azaltan taşkın havuzları işlevi gören parkları yeniden düzenliyor.
Değişikliğe ilişkin Tainan ana kent planı 9 Eylül 2026’da, ayrıntılı plan ise 10 Eylül gece yarısında yürürlüğe girdi. Değişikliklerin öncesinde plan Mayıs ayında kamuoyunun görüşüne açıldı, 19 Mayıs’ta bilgilendirme toplantısı yapıldı ve imar incelemesiyle merkezi yönetimin onay süreci tamamlandı.
Kent yönetimi belediyeye ait arazi projesini 2 nm’lik fabrika olarak tanımlarken kamuya açık çevresel değerlendirme bilgileri, üretim sürecinin neslini veya seri üretim tarihini belirtmeden gelişmiş üretimden söz ediyor. Yeni açıklanan 3 nm fabrikasının üretime 2028’in ilk yarısında başlaması hedefleniyor; tesisin kesin konumu, bütçesi, gofret kapasitesi ve beklenen istihdamı açıklanmadı.
Arazi planlamasından üretime uzanan kilometre taşları
Tainan’daki genişleme, arazinin hazırlanmasından ekipman kurulumuna ve ticari üretimin başlamasına kadar çeşitli takvimleri kapsıyor. Önemli tarihler, belediye kararlarıyla TSMC’nin üretim planlarının nasıl örtüştüğünü gösteriyor:
- 2025’in sonları: TSMC’nin inşaat ekibi Tainan Belediye Başkanı’nı ziyaret ediyor. Kent yönetimi, arazi hazırlığı sayesinde arazinin üç ay içinde teslim edilebileceğini belirtiyor.
- Mayıs 2026: Anding’deki imar değişiklikleri kamuoyunun görüşüne açılıyor ve 19 Mayıs’ta bilgilendirme toplantısı düzenleniyor.
- Haziran 2026: Tainan ile TSMC, Anding’de belediyeye ait arazinin kullanımına ilişkin anlaşmayı imzalıyor.
- 9 ve 10 Eylül 2026: Ana ve ayrıntılı kent planları art arda yürürlüğe giriyor.
- 15 Ekim 2026: Wei, yatırımcı konferansında Tainan’da ek bir 3 nm fabrikası kurulacağını açıklıyor.
- 2027’nin ilk yarısı: Tainan’da daha önce planlanan 3 nm fabrikasının seri üretime başlaması bekleniyor.
- 2028’in ilk yarısı: Tainan’daki ek 3 nm fabrikasının ticari üretime başlaması planlanıyor.
İmar onayı, sanayi arazilerinin ve kamu tesislerinin izin verilen düzenlemesini belirliyor. Bir fabrikanın faaliyete geçmesi için çevre, inşaat ve diğer geliştirme süreçlerinin de tamamlanması gerekiyor. Tainan’ın idari işlemleri hızlandırma taahhüdü, bu adımların altyapı hazırlıklarıyla birlikte ilerletilmesine odaklanıyor.
Büyüyen sanayi tabanı yerel ihtiyaçları artırıyor
Kent yönetimine göre Güney Tayvan Bilim Parkı’nın Tainan bölümünde Ocak-Ağustos 2026 döneminde 2,34 trilyon NT doları gelir kaydedildi. Bu, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 33,53 artış anlamına geliyor.
Bu rakamlara göre Ocak-Ağustos 2025 dönemindeki gelir yaklaşık 1,75 trilyon NT dolarıydı. Böylece sekiz ayda yaklaşık 588 milyar NT dolarlık artış kaydedildi. Rakamlar, yalnızca TSMC’yi değil sanayi bölgesindeki genel faaliyetleri ölçerek Tainan parkındaki işletmeleri kapsıyor.
Tainan, yatırımlar için uygun sanayi arazileri ve fabrika binalarını belirlemeyi sürdüreceğini; iş gücü eğitimini, kamu tesislerini ve yaşam çevresini iyileştireceğini bildirdi. Bu taahhütler, tek bir inşaat sahasının hazırlanmasının ötesine uzanıyor.
Anding’in bilim parkı ve Tree Valley Parkı’nın yanında yer alması, sanayi arazisi kullanımının yanı sıra yolları, işe gidiş gelişleri ve yerel hizmetleri de planlama sürecinin parçası haline getiriyor. TSMC’nin mevcut 11.300’den fazla çalışanı, şirketin bölgedeki yerleşik varlığının boyutunu gösteriyor. Gelecekteki işe alımlar ise yeni tesislerin personel ihtiyaçlarına ve inşaat takvimlerine bağlı olacak.
Japonya ve Arizona da genişlemeye katılıyor
TSMC’nin Japonya’daki iştiraki Japan Advanced Semiconductor Manufacturing’in Kumamoto’daki ikinci fabrikasında 3 nm teknolojisi kullanılması ve üretime 2028’de başlanması planlanıyor. Proje, şirketin 2026’nın başlarında duyurduğu Kumamoto teknoloji yükseltmesinin ardından geliyor. Bu değişiklikle tesiste kullanılacak süreçler 6 nm ila 12 nm aralığından daha gelişmiş bir teknoloji nesline taşındı.
Arizona’daki ikinci fabrikanın da 2027’nin üçüncü çeyreğinde seri üretime başlaması planlanıyor. Wei’nin açıklamalarına ilişkin bir anlatımda süreç 2 nm, başka bir anlatımda ise 3 nm olarak belirtiliyor; ikinci anlatımda ekipman teslimatı ve kurulumunun takvimin önünde olduğu da söyleniyor. Kaynaklar başlangıç tarihi konusunda örtüşüyor, ancak belirtilen üretim nesli farklılık gösteriyor.
Wei, büyük Amerikalı müşterilerin TSMC’den ABD’de üretimi artırmasını istediğini ve ABD hükümetinin destek verdiğini söyledi. Yurt dışı programı ve Tainan’a yönelik ek yatırım, şirketin aynı anda birden fazla konumda kapasite artırdığını gösteriyor.
Teksas’taki çalışmalar ise daha erken bir aşamada. Wei, TSMC’nin Elon Musk’ın Terafab projesiyle olası iş birliğini değerlendirdiğini ve görüşmelerin henüz ön aşamada olduğunu söyledi. Üretimi kontrol edebilmesi için projede yer alacak herhangi bir fabrikanın TSMC tarafından işletilmesi gerektiğini belirtti.
Yeni çip teknolojileri 3 nm ile birlikte ilerliyor
TSMC, 2 nm üretim kapasitesinin 2027’de bir önceki yıla kıyasla iki kattan fazla artmasını bekliyor. Wei, bu artışın akıllı telefonlardan, yüksek performanslı bilgi işlemden ve yapay zekâ uygulamalarından gelen taleple bağlantılı olduğunu söyledi. Bunlar, şirketin üretim ağı genelindeki kapasite artışını destekleyen başlıca pazarlarla aynı.
Şirket ayrıca A14 teknolojisini geliştiriyor. Deneme üretiminin 2027’de, seri üretimin ise 2028’de başlaması planlanıyor. Deneme üretimi, daha büyük ölçekli ticari üretim öncesinde bir üretim sürecinin test edilip hazırlandığı aşamadır.
TSMC, 2 nm ile karşılaştırıldığında A14’ün aynı güç tüketiminde yüzde 10 ila 15 hız artışı veya aynı hızda yüzde 25 ila 30 güç tüketimi azalması sağlayacağını öngörüyor. Şirket ayrıca mantık devresi yoğunluğunda yaklaşık yüzde 20 artış bekliyor; bu, belirli bir alana daha fazla hesaplama devresi sığdırılabileceği anlamına geliyor.
Hız ve güç tüketimi rakamları farklı karşılaştırma seçeneklerini ifade ediyor. Müşteri, benzer güç düzeyinde daha hızlı çalışma ya da benzer performansta daha düşük elektrik tüketimi sağlayan yeni bir süreç kullanabilir. Nihai sonuç ürünün tasarımına da bağlıdır.
Üretim takvimlerine göre A14’ün ticari kullanıma sunulmasıyla Tainan’daki ek 3 nm fabrikasının açılışı aynı yıla denk geliyor. TSMC, müşterilerin ihtiyaç duymayı sürdürdüğü önceki bir neslin üretimini genişletirken daha yeni üretim teknolojilerini de hazırlıyor. Tainan’ın bu ek kapasiteyi sunabilmesi için şirketin fabrika planlarının kentin arazi, altyapı ve iş gücü hazırlıklarıyla eşgüdüm içinde ilerlemesi gerekiyor.
Öne Çıkanlar
- TSMC, Tainan’da ek bir 3 nm fabrikası kurmayı planlıyor; ticari üretimin 2028’in ilk yarısında başlaması öngörülüyor.
- Tainan’daki başka bir 3 nm fabrikasının 2027’nin ilk yarısında seri üretime başlaması bekleniyor.
- Tainan yönetimi su, elektrik, kamu tesisleri ve inşaat işlemleri konusunda destek sözü verdi.
- TSMC’nin Güney Tayvan Bilim Parkı’ndaki mevcut yatırımı 1,86 trilyon NT dolarını aştı ve 11.300’den fazla kişiye istihdam sağladı.
- Anding’deki 14,6 hektarlık gelişmiş üretim sahasına ilişkin kent planı değişiklikleri Eylül 2026’da yürürlüğe girdi.
- Tainan Bilim Parkı, Ocak-Ağustos 2026 döneminde 2,34 trilyon NT dolar gelir kaydetti; bu, bir önceki yıla göre yüzde 33,53 artış anlamına geliyor.
- TSMC yurt dışında kapasite artırıyor, Tayvan’daki ekipmanları dönüştürüyor ve A14’ün 2028’de seri üretime geçmesi için hazırlık yapıyor.






