Üretim patlaması, artan işlem maliyetlerini de beraberinde getiriyor
Chinese Online, Haziran 2026'da yatırımcılara yaptığı açıklamada, yapay zekâ destekli kısa diziler ile video üretiminin yurt içindeki yapay zekâ token tüketiminin yüzde 55'ini oluşturduğunu bildirdi. Böylece video, yüzde 24 paya sahip e-ticaret ve pazarlama ile yüzde 15 paya sahip yazılım geliştirmenin önüne geçti. Kalan yüzde 6 ise diğer kullanım alanlarına ayrılıyor. Bu rakamlara göre video, yazılım geliştirmeden yaklaşık 3,7 kat fazla token tüketiyor.
İçindekiler
- Üretim patlaması, artan işlem maliyetlerini de beraberinde getiriyor
- Video neden bu kadar çok token kullanıyor?
- Milyarlarca dolarlık pazara Çin öncülük ediyor
- Üretim ne kadar hızlı büyüdü?
- Daha ucuz diziler, farklı yapım tercihleri
- İzleyici kitlesi büyüyor, gelir artışı yavaşlıyor
- Stüdyoların izleyici bulmak için yalnızca birkaç günü var
- Yaratıcı çalışma setten ekrana taşınıyor
- Bir sonraki aşamayı ne belirleyecek?
- Öne Çıkanlar
Eğlence şirketinin açıklaması, Çin'in yapay zekâ sektöründe yaşanan değişimi gözler önüne seriyor: Hareketli görüntü üretimi, işlem gücüne yönelik talebin başlıca kaynaklarından biri hâline geldi. Stüdyolar yapay zekâyı senaryo yazmak, karakter oluşturmak, sahne üretmek, diyalogları seslendirmek ve reklam hazırlamak için kullanıyor. Özellikle yönetmenin bir planın başka bir versiyonuna ihtiyaç duyması hâlinde, her aşamada modele tekrar tekrar istek gönderilebiliyor.
Ticari açıdan cazibesi açık. Yapımcılar dizileri daha hızlı ve çoğu durumda oyuncularla çekim yapmaya kıyasla çok daha düşük maliyetle hazırlayabiliyor. Ancak bu tasarruf, yoğun rekabet, kısa tanıtım dönemleri ve stüdyolara yapılan ödemeler üzerindeki baskıyla birlikte geliyor. DataEye verilerine göre, aktif yapay zekâ destekli kısa dizi yapım şirketlerinin sayısı 2026'nın ilk çeyreğinde 1.216'dan 698'e gerileyerek yaklaşık yüzde 43 düştü.
Çin, dünya mikro dizi sektörünün büyük bölümünü şimdiden karşılıyor. Ulusal Radyo ve Televizyon İdaresi Kalkınma Araştırma Merkezi, Future TV ve DataEye araştırmacılarının hazırladığı bir çalışma, Çin pazarının 2025'te 14 milyar doları aştığını, küresel pazarın ise 18 milyar dolara yaklaştığını tahmin ediyor. Geniş izleyici kitlesi ile düşük üretim maliyetlerinin birleşimi yapay zekâya yönelik talebi artırırken, tek tek içerik üreticilerinin gelir elde etmek için çok daha zorlu bir rekabetle karşı karşıya kalmasına yol açıyor.
Video neden bu kadar çok token kullanıyor?
Token, yapay zekâ sistemlerinin bilgiyi işlemek için kullandığı birimdir. Bir metin modelinde bir kelimeyi, kelimenin bir bölümünü veya noktalama işaretini temsil edebilir. Görüntü ve video sistemleri görsel bilgiyi kendilerine özgü temsillerle işler. Sağlayıcılar kullanım miktarını ölçmek ve ücretleri hesaplamak için bu birimleri kullanabilir; ancak sayım yöntemleri modeller arasında değişir.
Chinese Online, videonun yüksek tüketimini, zaman içinde görüntü üretmenin gerektirdiği işlem gücüne ve üretim sistemlerinin tokenları işleme hızına bağlıyor. Şirkete göre 1080p çözünürlükte fotogerçekçi diziler, 720p çözünürlükte animasyon dizilere kıyasla genellikle iki ila üç kat fazla token tüketiyor. Daha yüksek çözünürlük, sistemin üretmesi gereken görsel ayrıntı miktarını artırıyor.
Yönetmenlerin ayrıca kullanılabilir performanslar, tutarlı karakterler ve inandırıcı hareketler elde etmesi gerekiyor. Yapım ekipleri aynı planın farklı versiyonlarını tekrar tekrar üretiyor, ardından en iyi sonucu seçiyor. Bu nedenle ekranda yalnızca birkaç saniye süren bir sekans için birden fazla deneme gerekebiliyor. Chinese Online, 12 bölümlük bir dizinin işlem maliyetinin bazı yapımlarda 200 bin yuana yaklaştığını belirtiyor.
Çin Ulusal Veri İdaresi, yapay zekâ kullanımındaki çok daha geniş çaplı artışa dikkat çekerek günlük işlemenin 140 trilyon tokene ulaştığını, 2024 başında ise 100 milyar seviyesinde olduğunu açıkladı. İdarenin başkanı Liu Liehong, mart ayında Devlet Konseyi'nin düzenlediği basın toplantısında tokenların ticari rolünü şöyle açıkladı:
teknolojik arzı ticari taleple buluşturan uzlaşma birimi.
Stüdyolar açısından esas hesap, gerçekten yayımlanabilecek görüntülerin üretim maliyetidir. Tek bir üretim denemesi daha ucuza mal olsa bile ekiplerin aynı işlemi defalarca tekrarlaması gerekirse toplam fatura kabarabilir. Bu nedenle verimli araçlar, iyi görsel planlama ve deneyimli yönetmenler, modelin duyurulan fiyatı kadar önem taşıyabilir.
Milyarlarca dolarlık pazara Çin öncülük ediyor
16 Nisan'da dijital zekâ ve yeni popüler edebiyat ve sanat alanlarında inovasyon konulu bir forumda sunulan çalışma, Çin'in 2025'te küresel mikro dizi pazarındaki payını yüzde 77,78 olarak hesaplıyor. Çin dışındaki pazarın 3,6 milyar dolara ulaştığını, Çinli şirketlerin ise yaklaşık yüzde 90'ını, yani kabaca 3,24 milyar dolarını oluşturduğunu tahmin ediyor.
Pazar tahminleri önemli ölçüde farklılık gösteriyor. Çalışmaya göre küresel pazar 2025'te 18 milyar dolara yaklaşırken araştırma şirketi Omdia aynı yıl için 11 milyar dolar tahmininde bulunuyor ve toplamın 2026 sonuna kadar 14 milyar dolara çıkacağını öngörüyor. Yayımlanan açıklamalarda bu tahminlerin dayandığı pazar tanımları arasındaki farkları uzlaştıran bir bilgi yer almıyor.
Yurt dışındaki en büyük uygulamalara da Çinli şirketler hâkim. Nisan ayında yayımlanan çalışmaya göre, uygulama içi satın alımlara göre yurt dışındaki en büyük 10 platformun tamamı Çin kökenli. Bu platformların uygulama içi satın alımlardan elde ettiği toplam gelir, 2025'te yaklaşık 1,65 milyar dolara ulaştı. Bu tutar, tahmini 3,6 milyar dolarlık yurt dışı pazarının yüzde 45,83'üne karşılık geliyor.
Mikro diziler telefon ekranları için hazırlanıyor ve bölümleri çoğunlukla bir ya da iki dakika sürüyor. İzleyiciler bir dizinin tamamını yaklaşık 30 dakika ila bir saat içinde bitirebiliyor. Platformlar genellikle ilk bölümleri ücretsiz sunuyor, sonrakilerin kilidini açmak için ücret alıyor, abonelik satıyor veya reklamdan gelir elde ediyor. Bölüm sonu merak unsurları doğrudan ticari bir amaca hizmet ediyor: izleyiciyi izlemeyi sürdürmeye ikna etmek.
Üretim ne kadar hızlı büyüdü?
DataEye, ocak ayında günde ortalama 470 yeni yapay zekâ destekli kısa dizi yayımlandığını hesapladı. Sektörde daha sonra paylaşılan veriler, günlük üretimin 1.500 başlığı aştığını gösteriyor. Çin'de 2026 yılı için yapılan üretim tahminleri, yapay zekâ destekli diziler ve animasyon dizilerin toplamının bir milyonu geçeceğine işaret ediyor. Ancak sektördeki hesaplamalarda kullanılan kategoriler ve dönemler farklılık gösteriyor.
Bu büyüme, uluslararası dağıtım ve otomatik üretime yönelişin hızlandığı bir dönemde gerçekleşiyor:
- 2024: Çin'in kısa dizi pazarı yaklaşık 6,9 milyar dolar gelir elde ederek yurt içi sinema gişesini aştı.
- 2025: Kunlun Tech yapay zekâ destekli diziler üretmeye başladı; nisan ayında yayımlanan sektör çalışmasına göre yurt dışındaki yapay zekâ destekli dizi ve animasyon dizilerin pazarı 100 milyon dolara ulaştı.
- 2026'nın ilk çeyreği: Yurt dışındaki kısa dizi uygulamaları, uygulama içi satın alımlardan tahminen 602 milyon dolar gelir ve 689 milyon indirme elde etti.
- 16 Nisan: Araştırmacılar küresel mikro dizi çalışmasını sundu, DataEye ise yurt dışı pazara ilişkin üç aylık bulgularını yayımladı.
- Haziran 2026: Chinese Online, yapay zekâ destekli kısa diziler ile video üretiminin yurt içi token tüketiminin yüzde 55'ini oluşturduğuna dair tahminini açıkladı.
Kunlun Tech'in platformlarında artık 1.000'den fazla yapay zekâ destekli içerik bulunuyor. StoReels ise ayda 100 yapay zekâ destekli dizi üretmeyi hedefliyor. Bu şirket planları, üretimin tekil denemelerden düzenli yeni dizi arzına doğru ilerlediğini gösteriyor.
Daha ucuz diziler, farklı yapım tercihleri
FlexTV Başkan Yardımcısı Tang Tang, Kuzey Amerika'da kısa dizi üretiminde yapay zekânın maliyetleri yüzde 80 ila 90 azaltabileceğini söylüyor. Geleneksel bir yapımın yaklaşık 200 bin dolarlık bütçesi, bu durumda 20 bin ila 40 bin dolara düşebilir. Tang'a göre daha önce üç ila dört ay süren yapımlar bir aydan kısa sürede tamamlanabilir.
Çin'den gelen diğer yapım verileri, yapay zekâ destekli dizilerin maliyetinin 50 bin yuanın altında kaldığını, oyuncularla çekilen görece düşük bütçeli bir dizinin ise 300 bin ila 400 bin yuana mal olduğunu gösteriyor. Daha iddialı geleneksel yapımların bütçesi 1 milyon ila 1,5 milyon yuana çıkabiliyor. Bütçeler; yapımın uzunluğuna, görsel kalitesine, ekip büyüklüğüne ve kaç üretilmiş planın yeniden hazırlanması gerektiğine göre değişiyor.
FlexTV, geleneksel yöntemlerle çekilen yapımları durdurduktan sonra tamamen yapay zekâ destekli dizilere yöneldi. Kunlun Tech ise karma bir yaklaşım izliyor; oyunculara ve geleneksel çekimlere yatırım yapmayı sürdürürken türleri ve fikirleri daha düşük maliyetle denemek için yapay zekâdan yararlanıyor.
Kunlun Tech Üst Yöneticisi Han "Daniel" Fang, şirketin hedeflediği dengeyi şöyle anlattı:
Yapay zekâ çalışmalarının platformdaki payını yüzde 20'ye çıkarmak istiyoruz,
Yapay zekâ, hayalî yaratıklar ve gerçek dışı ortamların aksi takdirde pahalı görsel efektler gerektireceği fantastik ve bilim kurgu yapımlarında özellikle işe yarıyor. DataEye, yurt dışındaki yapay zekâ destekli dizilerde fantastik temaların öne çıktığını, oyuncuların yer aldığı dizilerin ise romantizm, intikam ve duygusal çatışmalarla daha yakından ilişkilendirildiğini belirtiyor.
İzleyici kitlesi büyüyor, gelir artışı yavaşlıyor
DataEye kurucusu ve üst yöneticisi Wang Xiangbin'in sunduğu verilere göre, yurt dışındaki kısa dizi uygulamaları 2026'nın ilk çeyreğinde uygulama içi satın alımlardan tahminen 602 milyon dolar gelir elde etti. Bu, bir yıl öncesine göre yüzde 8 artış anlamına geliyor. İndirme sayısı ise çok daha hızlı yükselerek yüzde 80 artışla 689 milyona ulaştı.
Bu artış oranları, kullanıcı sayısının harcamalardan daha hızlı arttığı bir sektöre işaret ediyor. DataEye, farkın bir bölümünü reklamla veya reklam ve izleyici ödemelerinin birleşimiyle finanse edilen uygulamaların artan rolüne bağlıyor. Bu uygulamaların geliri, uygulama içi satın alımlardan farklı kanallarda kayda geçiyor.
Yurt dışındaki uygulama içi satın alma gelirlerinin yüzde 46'sı ABD, Japonya ve Birleşik Krallık'tan geldi. Gelişmiş pazarlar gelirin yüzde 60'ından fazlasını sağlarken Hindistan, Latin Amerika ve Güneydoğu Asya indirmelerin yüzde 70'inden fazlasını oluşturdu. Bu nedenle yapımcılar farklı ticari tercihlerle karşı karşıya: Doğrudan ödeme yapan izleyicileri çekmek ya da izlenmeleri reklam gelirini destekleyebilecek geniş bir kitle oluşturmak.
Gelir az sayıda platformda yoğunlaşıyor. En büyük 20 uygulama, üç aylık toplamın yaklaşık yüzde 92'sine karşılık gelen 552 milyon dolar civarında gelir elde etti. DramaBox ve ReelShort en güçlü konumlarını korudu. DataEye ayrıca yurt dışındaki yapay zekâ destekli dizi ve animasyon dizi pazarının 2025'teki 100 milyon dolardan 2026'da 650 milyon dolara, yani 6,5 katına çıkabileceğini öngörüyor. Aktif kullanıcı sayısı şimdiden 150 milyonu aştı.
Stüdyoların izleyici bulmak için yalnızca birkaç günü var
İçerik üreticileri, yeni bir dizi için başlangıçtaki tanıtım döneminin yaklaşık üç gün sürdüğünü belirtiyor. Platformlar ve dağıtımcılar izleyici çekmek için harcama yapıyor, izleyici tepkisini değerlendiriyor ve bir yapım beklentiyi karşılamazsa reklam bütçesini başka yerlere yönlendiriyor. Bu nedenle tamamlanmış bir dizi üretmek, maliyetini karşılamanın yalnızca bir parçası.
Bir senarist, yapay zekâ destekli dizilerin yaklaşık yüzde 0,4'ünün, başka bir deyişle her 1.000 yapımdan yaklaşık dördünün hit olduğunu tahmin etti. Bu, tüm pazar için ölçülmüş bir başarı oranı değil, sektörden bir kişinin tahmini. Yine de yayımlanan yapımların yoğunluğu içinde faaliyet gösteren yapımcıların anlattığı mali baskıyı yansıtıyor.
FlexTV Başkan Yardımcısı Tang, yatırımların hızla geri dönmesi yönündeki beklentiyi şöyle anlattı:
Çin'de bir dizi bir ay içinde maliyetini karşılayamazsa sektör bunu başarısızlık olarak görüyor.
ByteDance'in eski çalışanı ve 2024 sonlarında Pekin'de yapay zekâ içerik stüdyosu kuran Yue Qiaochu, kâr marjlarının daraldığını, ödemelerin belirsiz olduğunu ve büyüme fırsatlarının sınırlı kaldığını anlattı. Deneyimi, büyümenin iki yönünü bir araya getiriyor: Yapay zekâ içerik üretim masrafını düşürüyor, ancak ücretli işler ve izleyici bulmak için rekabet hâlâ çok sert.
2026'nın ilk çeyreğinde aktif yapımcı sayısının 1.216'dan 698'e düşmesi, 518 şirketin eksilmesi anlamına geliyor. Yüksek üretim hacmi ve hızlı şirket devri aynı anda yaşanıyor. Bu durum, sektörün işlem gücü talebini birçok stüdyonun mali durumundan daha görünür bir başarıya dönüştürüyor.
Yaratıcı çalışma setten ekrana taşınıyor
Yapay zekâ destekli üretimde bazı çekim işleri yerini dijital varlıkları seçmeye, ayrıntılı talimatlar yazmaya ve üretilen görüntüleri kontrol etmeye bırakıyor. Chouka shi, kelime anlamıyla "kart çekmecesi" olarak bilinen bir görevde çalışanlar senaryoları planlara ayırıyor ve kullanılabilir bir versiyon ortaya çıkana kadar klipleri tekrar tekrar üretiyor. Bu ad, her denemenin sonucundaki belirsizliği yansıtıyor.
Bu iş için duyurulan veya bildirilen bazı maaşlar, yoğun üretim hedeflerine rağmen ayda 3.000 yuana kadar düşebiliyor. Yönetmenlerin istenen sonucu doğru biçimde tarif edebilmek için kadraj, ışık, hareket ve kurgu konusunda yeterli bilgiye sahip olması gerekiyor. FlexTV'den Tang, bir yapım ekibinin yaklaşık 10 kişiye kadar küçülebileceğini söylüyor.
Suzhou'da serbest senarist olarak çalışan Phoenix Zhu, ilk kısa dizi senaryosunu Nisan 2025'te yaklaşık 20 bin yuana sattı. Daha sonra sözleşmeler hazırlanırken iki projenin iptal edildiğini, ücretlerin düştüğünü ve beklenen zamların gerçekleşmediğini anlattı. Onun deneyimi, senaryolar süreçte yer almaya devam etse de üretimdeki dönüşümün senaristleri ne kadar hızlı etkileyebildiğini gösteriyor.
Dağıtım platformları aynı iş modelinde birden fazla rol üstleniyor. Bir stüdyo görüntüleri ByteDance'in Seedance aracıyla üretip Jianying'de kurgulayabiliyor, Hongguo üzerinden dağıtabiliyor ve Qianchuan aracılığıyla tanıtım satın alabiliyor. Stüdyolar değişen ödeme koşullarıyla da karşı karşıya: Hongguo, Nisan 2026'da bazı yapay zekâ destekli dizi kategorilerindeki gelir paylaşım katsayılarını düşürdü. Böylece yapım şirketlerinin yönetmesi gereken değişkenlere işlem maliyetleri ve reklam giderlerinin yanı sıra bir yenisi daha ekleniyor.
Bir sonraki aşamayı ne belirleyecek?
Chinese Online, yüksek kalitede yapay zekâ destekli dizileri geniş ölçekte üretmenin ticari ve teknik avantaj sağlayabileceğini savunuyor. Daha az denemeyle kullanılabilir görüntüler elde eden bir stüdyo, kaliteyi korurken maliyetleri denetleyebilir. Bu sürecin çok sayıda dizi boyunca tekrarlanması, deneyimli ekiplere yeni katılanlar karşısında avantaj sağlayabilir.
Uluslararası büyüme, diyalogları çevirmekten fazlasını gerektiriyor. DataEye, Mart 2026'da yerel yapımların yurt dışındaki yapay zekâ destekli dizi ve animasyon dizi pazarının yüzde 28'ini oluşturduğunu belirtiyor. Nisan ayında yayımlanan sektör çalışması, ABD, Japonya, Güney Kore ve Avrupa'dan şirketler sektöre girerken içerik kalitesinin yükseltilmesi ve yerel izleyicilere uyarlanmış daha fazla yapım geliştirilmesi çağrısında bulunuyor.
Japonya'nın mikro dizi pazarı 2025'te tahminen 400 milyon dolara, Güney Kore'ninki ise 2024'te 490 milyon dolara ulaştı. Bu pazarlar ödeme yapan izleyiciler ve köklü yaratıcı sektörler sunuyor. Çinli yapımcılar, kendi yayın kuruluşları, animasyon şirketleri ve dizi platformları da bu formatı geliştirirken farklı ülkelerdeki izleyiciler için rekabet ediyor.
Sektörün temel ticari sınavı, stüdyoların düşük üretim maliyetlerini düzenli gelire dönüştürüp dönüştüremeyeceği. Chinese Online'ın token verileri, yapay zekâ hizmetlerine yönelik güçlü talebi gösteriyor. Gelirin az sayıda platformda yoğunlaşması, tanıtım dönemlerinin kısalığı ve yapımcı sayısının azalması ise bir sonraki aşamanın daha fazla görüntü üretmek kadar izleyiciye erişime, tutarlı kaliteye ve ödeme koşullarına da bağlı olacağını ortaya koyuyor.
Öne Çıkanlar
- Chinese Online'a göre yapay zekâ destekli kısa diziler ile video üretimi yurt içindeki yapay zekâ tokenlarının yüzde 55'ini tüketirken yazılım geliştirmenin payı yüzde 15.
- Tekrarlanan üretim denemeleri ve daha yüksek görüntü çözünürlüğü, işlem maliyetlerini önemli bir yapım giderine dönüştürebiliyor.
- Bir çalışma, Çin'in 2025'teki mikro dizi pazarının 14 milyar doları aştığını, küresel pazarın ise 18 milyar dolara yaklaştığını tahmin ediyor; Omdia küresel toplamı 11 milyar dolar olarak hesaplıyor.
- 2026'nın ilk çeyreğinde yurt dışındaki uygulama içi satın alımlar yüzde 8 artarak 602 milyon dolara, indirme sayısı ise yüzde 80 yükselerek 689 milyona ulaştı.
- Yapay zekâ üretim bütçelerini önemli ölçüde azaltabiliyor; ancak stüdyolar yoğun rekabetle ve yaklaşık üç günlük tanıtım dönemleriyle karşı karşıya.
- DataEye verilerine göre aktif yapay zekâ destekli kısa dizi yapımcılarının sayısı 2026'nın ilk çeyreğinde 1.216'dan 698'e geriledi.






