Yapay Zekâ Çipi İhracatındaki Artışla IMF, Güney Kore'nin 2026 Büyüme Tahminini Yüzde 3,3'e Yükseltti

11 dakikalık okuma
IMF Raises South Korea's 2026 Growth Forecast to 3.3% as AI Chip Exports Surge

Rekor ihracat büyüme tahmininin ikinci kez yükseltilmesini sağladı

Uluslararası Para Fonu (IMF), Orta Doğu'daki savaşın ekonomik zararını yarı iletken talebinin dengelemesiyle Güney Kore'nin 2026 ekonomik büyüme tahminini temmuz ayındaki yüzde 2,6'dan yüzde 3,3'e yükseltti. Bu revizyon, eylül ayında ihracatın bir önceki yıla göre yüzde 83,5 artarak 120,9 milyar dolarla rekor kırmasının ardından geldi. Yarı iletken sevkiyatı da ilk kez 60 milyar doları aştı.

İçindekiler
  1. Rekor ihracat büyüme tahmininin ikinci kez yükseltilmesini sağladı
  2. 2026 boyunca büyüme tahmini nasıl değişti?
  3. Yarı iletken patlaması verilere nasıl yansıyor?
  4. IMF'nin diğer tahmin kurumları arasındaki yeri
  5. Küresel büyümenin önüne geçme ihtimali; Tayvan daha hızlı büyüyor
  6. Dolar cinsinden GSYH tahminleri yeni eşiklere işaret ediyor
  7. Daha güçlü küresel büyüme tahmini, savaşın eşitsiz zararını gizliyor
  8. Üretimdeki artış hane halklarının üzerindeki baskıyı neden azaltmayabilir?
  9. Yapay zekâ yatırımları büyümenin yanı sıra finansal riskler de yaratıyor
  10. Öne Çıkanlar

Ekim ayı Dünya Ekonomik Görünüm Raporu'nda Güney Kore'nin 2027 büyüme tahmini de yüzde 2,5'ten yüzde 2,8'e çıkarıldı. Yeni tahminler, bu yılki büyümeyi IMF'nin yüzde 3,1'lik küresel tahmininin ve gelişmiş 41 ekonomi grubuna ilişkin yüzde 2,1'lik tahmininin üzerine taşıyor. Güney Kore ekonomisinin 2025'te yüzde 1,1 büyüdüğü tahmin edilirken, bu yıl öngörülen hızlanma 2,2 puana karşılık geliyor.

IMF, görünümdeki iyileşmeyi yapay zekâ altyapısında kullanılan çiplere yönelik talebe bağladı. Değerlendirmede, Güney Kore ve Tayvan'ın bu ticarette merkezi konumda olduğu ve birlikte yapay zekâ hesaplama donanımındaki net ticaretin yüzde 62'sini oluşturduğu belirtiliyor. Bu oran, tüm donanım satışları veya üretimindeki paylarını değil, ticaret dengesi ölçütünü ifade ediyor.

Güney Kore Ekonomi ve Maliye Bakanlığı, görünümdeki iyileşmeyi memnuniyetle karşılarken yükselen fiyatların, faiz oranlarının ve uzayan savaşın haneler üzerindeki baskısını sürdürdüğü uyarısında bulundu. IMF'nin değerlendirmelerinde bu karşıtlık öne çıkıyor: teknoloji yatırımları üretimi artırırken bu yatırımlara bağımlılık, beklenen getirilerin gerçekleşmemesi durumunda ekonomiyi risklere açık hâle getiriyor.

2026 boyunca büyüme tahmini nasıl değişti?

Ekim ayındaki revizyon, IMF'nin Güney Kore için üst üste yaptığı ikinci tahmin artışı oldu. Tahmin nisandan bu yana 1,4 puan yükselerek yüzde 1,9'dan yüzde 3,3'e çıktı. Bu, küresel büyüme tahminindeki son 0,1 puanlık artıştan çok daha büyük bir değişim.

Reklam

Süreç, ihracat patlaması geliştikçe beklentilerin nasıl güçlendiğini gösteriyor:

  • Ocak ve Nisan 2026: IMF, Güney Kore'de yüzde 1,9 büyüme öngördü.
  • Temmuz 2026: Tahmini yüzde 2,6'ya yükseltirken 2027 için yüzde 2,5 büyüme öngördü.
  • Eylül 2026: İhracat 120,9 milyar dolara ulaştı; OECD büyüme tahminini yüzde 3,7'ye çıkardı.
  • Ekim 2026: IMF, 2026 tahminini yüzde 3,3'e, 2027 tahminini yüzde 2,8'e yükseltti.

Raporun yayımlanma tarihine ilişkin haberler farklılık gösteriyor. Çoğu kaynak, Dünya Ekonomik Görünüm Raporu'nun 13 Ekim'de yayımlandığını belirtirken bir kaynak yerel saatle 12 Ekim tarihini veriyor. Değerlendirme, pazartesiden pazara kadar sürdüğü belirtilen IMF ve Dünya Bankası Grubu Yıllık Toplantıları'nın Bangkok'taki oturumlarıyla aynı döneme denk geldi.

Güney Kore'nin son tahmin artışı olan 0,7 puan, gelişmiş ekonomiler grubundaki 0,4 puanlık artışı aştı. Ayrıca gelişmiş ekonomiler arasında en büyük revizyon olarak bildirildi ve Almanya'nın 0,6 puanlık artışını geride bıraktı.

Yarı iletken patlaması verilere nasıl yansıyor?

Eylülde 60 milyar doları aşan yarı iletken ihracatı, aylık 120,9 milyar dolarlık toplam ihracatın yüzde 49,6'sından fazlasını oluşturdu. Rakamlar, ihracat rekorunun tüm sektörlere eşit biçimde yayılan bir büyümeden ziyade büyük ölçüde çiplere dayandığını gösteriyor.

Artış, bilgi teknolojisi ürünleri ihracatının bir yıl öncesine göre yüzde 162 yükseldiği ağustosta da belirgindi. Toplam ihracat üst üste üç ay 100 milyar doları aştı. Yapay zekâ yatırımları, bilgi işlem ekipmanları ve bellek çiplerine talep yaratarak Güney Koreli üreticilere yeni dijital altyapı harcamalarından doğrudan pay alma olanağı sağlıyor.

Güney Kore Merkez Bankası'nın ödemeler dengesi verilerine göre, ağustos sonuna kadarki cari işlemler fazlası geçici hesaplamayla 279,2 milyar dolara ulaştı. 2025'in aynı döneminde bu rakam 69,67 milyar dolardı. Böylece fazla yaklaşık dört katına çıktı. Cari işlemler dengesi, mal ve hizmet ticaretinin yanı sıra bir ekonomiyle dünyanın geri kalanı arasındaki gelir ve transferleri de ölçer; dolayısıyla mal ihracatı toplamından daha kapsamlıdır.

Reklam

IMF, Güney Kore'nin cari işlemler fazlasının 2025'teki GSYH'nin yüzde 6,5'i düzeyinden 2026'da yüzde 18,8'ine çıkmasını, 2027'de ise yüzde 16,1'e gerilemesini öngörüyor. Bu tahminler, gelecek yıl ekonomik büyüme yavaşlasa da dış gelirlerin güçlü seyretmeye devam edeceğine işaret ediyor.

IMF'nin diğer tahmin kurumları arasındaki yeri

IMF'nin yüzde 3,3'lük tahmini, Güney Kore Merkez Bankası ve ASEAN+3 Makroekonomik Araştırma Ofisi'nin (AMRO) tahminleriyle aynı. Hükümetin yayımladığı yüzde 3,0'lık tahminin ve hem Kore Kalkınma Enstitüsü'nün (KDI) hem Asya Kalkınma Bankası'nın yüzde 3,2'lik tahminlerinin üzerinde.

Diğer bazı kurumlar daha iyimser. OECD, tahminini yüzde 2,6'dan yükselterek yüzde 3,7 büyüme bekliyor. Moody's yüzde 3,5 öngörüyor; bu oran, sekiz yabancı yatırım bankasının eylül ayı ortalamasıyla aynı. Söz konusu ortalama nisandaki yüzde 2,4'ten yükseldi ve JPMorgan'ın yüzde 4,0'lık tahminini de içerdi.

AMRO da değerlendirmesini birkaç kez revize ederek nisan ayındaki yüzde 1,9'dan temmuzda yüzde 3,1'e, ardından yüzde 3,3'e çıkardı. Asya Kalkınma Bankası ise tahminini temmuzdaki yüzde 2,6'dan eylülde yüzde 3,2'ye yükseltti. Bu değişiklikler, yayımlanan tahminler yüzde 3,0 ile yüzde 4,0 arasında değişse de büyüme beklentilerinin genel olarak güçlendiğini gösteriyor.

IMF'nin 2027 için yüzde 2,8'lik tahmini, hükümet ve KDI'nin yüzde 2,2'lik, Asya Kalkınma Bankası'nın yüzde 2,3'lük ve OECD'nin yüzde 2,6'lık tahminlerinden yüksek. Güney Kore Merkez Bankası'nın yüzde 2,9'luk tahmininin ise hemen altında. IMF, mevcut ihracat artışını kalıcı biçimde hızlanan bir büyüme olarak değerlendirmek yerine, gelecek yıl büyümenin 0,5 puan yavaşlamasını bekliyor.

Küresel büyümenin önüne geçme ihtimali; Tayvan daha hızlı büyüyor

Yüzde 3,3'lük tahmin gerçekleşirse Güney Kore ekonomisi dünya ekonomisinden 0,2 puan, tahmini yüzde 2,3'te kalan ABD ekonomisinden ise 1 puan daha hızlı büyüyecek. Bu gerçekleşirse Güney Kore, 2022'den bu yana ilk kez ABD'yi büyüme hızında geride bırakacak.

Reklam

Başbakan Yardımcısı ve Ekonomi ve Maliye Bakanı Lee Hyoung-il, 2020 hariç tutulduğunda küresel büyümeyi aşmanın 2010'dan bu yana ilk kez gerçekleşeceğini söyledi. Bu istisna önemli: Güney Kore ekonomisi 2020'de yüzde 0,7 daralmış, ancak yine de dünyanın yüzde 2,7'lik daralmasından daha iyi bir performans göstermişti. Dolayısıyla mevcut tahmin, Güney Kore'nin 2020'den bu yana küresel büyümeyi ilk kez aşacağına; pandemi yılı dışarıda bırakıldığında ise son 16 yıldaki ilk kez olacağına işaret ediyor.

Yapay zekâ donanımı ticaretinde öne çıkan diğer ekonomi Tayvan'ın 2026 büyüme tahmini, yüzde 10,7 ile çok daha yüksek. Güney Kore ile arasındaki fark 7,4 puan. Tayvan'ın 2027 tahmini yüzde 4,3'e geriliyor ve fark 1,5 puana iniyor.

İki ekonomi enflasyon ve dış dengeler bakımından da farklılık gösteriyor. IMF, Tayvan'da enflasyonun bu yıl yüzde 2,0, gelecek yıl yüzde 1,8 olmasını; bu oranların Güney Kore'deki yüzde 2,7 ve yüzde 2,3'lük tahminlerin altında kalmasını bekliyor. Tayvan'ın cari işlemler fazlasının 2026'da GSYH'nin yüzde 22,0'sinden 2027'de yüzde 23,1'ine yükselmesi, Güney Kore'ninkinin ise düşmesi öngörülüyor. Aynı teknoloji ticaretine katılmak, iki ekonomide aynı sonuçları doğurmuyor.

Dolar cinsinden GSYH tahminleri yeni eşiklere işaret ediyor

IMF'nin eşlik eden tahminlerine göre Güney Kore'nin nominal GSYH'si 2026'da 2,2458 trilyon dolara ulaşacak ve böylece ilk kez 2 trilyon doları aşacak. Kişi başına nominal GSYH'nin de ilk kez 40 bin dolar eşiğini geçerek 43.512 dolara ulaşması bekleniyor.

Kişi başına düşen bu rakam, 2025 için tahmin edilen 36.408 dolarla karşılaştırıldığında 7.104 dolar, yani yüzde 19,5 artış anlamına geliyor. Bu artış, öngörülen yüzde 3,3'lük reel ekonomik büyüme oranından çok daha yüksek; çünkü iki ölçüt farklı sorulara yanıt veriyor. Reel büyüme, üretimi fiyat değişimlerinden arındırıyor. Dolar cinsinden nominal GSYH ise fiyatları, kur dönüşümünü ve kişi başına hesaplamada nüfusu da yansıtıyor.

Kişi başına GSYH, ortalama eve götürülen ücret değildir ve gelirin nasıl dağıldığını göstermez. Özellikle büyümenin ihracat sektörlerinde yoğunlaştığı durumlarda, bu ölçütteki artış hanelerin mali baskı altında kalmasıyla aynı anda gerçekleşebilir.

Reklam

IMF, kişi başına GSYH'nin 2027'de 49.277 dolara, 2031'de 59.919 dolara ulaşmasını öngörüyor. Nominal GSYH'nin ise gelecek yıl 2,5395 trilyon dolara, 2031'de 3,0693 trilyon dolara çıkacağı tahmin ediliyor. Bunlar gerçekleşmiş sonuçlar değil, tahminler.

Güney Kore'nin 2026 için kişi başına tahmin edilen GSYH'si, Tayvan'ın 43.951 dolarlık tahmininden 439 dolar düşük. IMF, Güney Kore'nin 2027'de öne geçmesini, 2030'da ise Tayvan'ın yeniden yakalamasını bekliyor. Güney Kore'nin bu yıl kişi başına düşen GSYH'de Japonya'yı 8.112 dolar aşması ve 2031'e kadar önde kalması da öngörülüyor.

Daha güçlü küresel büyüme tahmini, savaşın eşitsiz zararını gizliyor

IMF, 2026 küresel büyüme tahminini yüzde 3,0'ten yüzde 3,1'e yükseltirken 2027 tahminini yüzde 3,4'te tuttu. Teknoloji yatırımları ekonomik faaliyeti destekledi; ancak fon, ülkelerin büyüme seyrinin Orta Doğu'daki savaşa ne ölçüde maruz kaldıklarına ve yapay zekâ üretimi ile ticaretine katılımlarına bağlı olduğu uyarısında bulundu.

IMF, Dünya Ekonomik Görünüm Raporu'nda dirençli ancak dengesiz bir küresel ekonomi tablosu çizdi:

Küresel ekonomi bir kez daha direnç gösteriyor ancak denge hâlâ sağlanmış değil ve kısa vadeli uyum sağlama alanı hızla daralıyor.

Avro Bölgesi büyüme tahmini yüzde 0,9'dan yüzde 1,1'e yükseldi. İrlanda'daki güçlü faaliyet ve İspanya'da süren büyüme bu revizyona katkıda bulundu. Japonya'nın tahmini yüzde 0,6'dan yüzde 0,7'ye çıkarıldı. Çin'in tahmini ise 0,1 puan düşürülerek yüzde 4,5'e indirildi.

Orta Doğu ve Orta Asya ekonomilerinin 2026'da yüzde 0,3 daralması, ardından 2027'de yüzde 6,3 büyümesi bekleniyor. IMF bu seyri enerji üretimi ve taşımacılığındaki aksamalara, faaliyetlerin normale dönmesiyle beklenen toparlanmaya bağlıyor. Haberlerde bölgenin bu yılki büyüme tahmini, temmuz ayına kıyasla 1,0 puan, nisan ayına kıyasla 2,2 puan düşürülmüş olarak aktarılıyor; bu karşılaştırmalar farklı tahmin dönemlerine dayanıyor.

Küresel ticaret hacmindeki büyümenin bu yıl yüzde 4,6, 2025'teki yüzde 5,0'lik orandan düşük; 2027'de ise yüzde 4,7 olması bekleniyor. IMF, küresel enflasyonun 2026'da yüzde 4,7, gelecek yıl yüzde 4,1 olacağını öngörüyor. Yapay zekâ yatırımlarının uzun süre devam etmesi ve enerji tedarik zincirlerindeki değişiklikler ekonomik faaliyeti destekleyebilir; enerji arzında yaşanabilecek yeni aksamalar ise büyümeyi sekteye uğratabilir.

Reklam

Üretimdeki artış hane halklarının üzerindeki baskıyı neden azaltmayabilir?

Güney Kore'de enflasyonun 2026'daki yüzde 2,7'den 2027'de yüzde 2,3'e gerilemesi, fiyatların düşmesi değil daha yavaş artması anlamına geliyor. Ekonomi ve Maliye Bakanlığı, büyüme görünümündeki iyileşmeye rağmen savaşın, yüksek fiyatların ve faiz oranlarının yaşam koşullarını olumsuz etkilemeye devam ettiği uyarısında bulundu.

KDI'nin ekim ayı Ekonomik Eğilimler değerlendirmesi de manşet rakamların ardındaki fiyat baskısına dikkat çekti. Telekomünikasyon ücretlerinin etkisi hariç tutulduğunda enflasyon, bir önceki aydaki yüzde 2,7'den yüzde 3,1'e yükseldi. KDI, temel enflasyondaki hızlanmayı arz yönlü baskıların artmasına bağladı.

Bakanlık üç temel sosyal politika alanında çalışacağını belirtti: konut, istihdam ve halka yönelik finansal hizmetler. Ekonomideki eşitsizlikleri ve ekonominin sürdürülebilir büyüme hızı anlamına gelen potansiyel büyümedeki yavaşlamayı da süregelen sorunlar olarak sıraladı. Güçlü çip ihracatı, bu sorunların hafiflediğini tek başına göstermiyor.

IMF, enerji ve gıda maliyetlerine yönelik desteğin geçici olmasını, ihtiyaç duyanlara yöneltilmesini ve piyasa fiyatlarını bozacak önlemlerden kaçınılmasını tavsiye etti. Fonun daha geniş kapsamlı para politikası değerlendirmesinde, teknoloji talebinden yararlanan ekonomilerin enerji ithal etmeleri durumunda özellikle enflasyon baskısıyla karşılaşabileceği uyarısı yapıldı. Bu, Güney Kore için açıklanmış bir faiz kararı değil, genel bir değerlendirmeydi.

Yapay zekâ yatırımları büyümenin yanı sıra finansal riskler de yaratıyor

IMF'nin Küresel Finansal İstikrar Raporu üç temel tehdide dikkat çekti: yapay zekâ yatırımlarının getirisi zayıflarsa varlık fiyatlarının düşmesi, devlet tahvili getirilerinin yükselmesi ve finansın dijitalleşmesiyle siber saldırıların artması. Güney Kore'nin ihracat görünümünü destekleyen teknoloji harcamaları, aynı zamanda finansal şoklara yol açabilecek bir kanal.

Yatırımcılar yapay zekâ kârı ve verimlilik artışına ilişkin beklentilerini düşürürse yatırımlar gerileyebilir. IMF, teknoloji ürün ve hizmetlerine talebin zayıflaması, yapay zekâ üretimiyle bağlantılı ekonomilere sermaye akışlarının azalması ve sınır ötesi yatırımlarda zarar oluşması gibi olası etkilerden söz etti.

Fon ayrıca yapay zekâ varlık fiyatlarının düştüğü, tahvil getirilerinin yükseldiği ve enerji arzının kesintiye uğradığı birleşik bir şok senaryosunu inceledi. Bu senaryoda küresel bankaların ana sermaye yeterlilik oranı 1,5 puan düşerek yüzde 11,5'e gerileyebilir. Bu oran, bankanın riske göre ağırlıklandırılmış varlıklarına karşı tuttuğu temel sermaye tamponunu ölçüyor. Sermaye oranı yüzde 7'nin altında olan kırılgan kurumların elindeki banka varlıklarının payı yüzde 18'den yüzde 22'ye çıkabilir. Bunlar stres senaryosunun sonuçları; zararların gerçekleşeceğine ilişkin tahminler değil.

Reklam

Mali koşullar bir başka kırılganlık kaynağı oluşturuyor. IMF, gelişmiş 41 ekonominin toplam bütçe açığının GSYH'nin yüzde 5,2'sine ulaşmasını, 2021'den bu yana en yüksek düzeyde olmasını bekliyor. Eyalet ve yerel yönetimler dâhil ABD'nin bütçe açığının yüzde 8,5'e, Çin'inkinin ise yüzde 8'in üzerine çıkacağı tahmin ediliyor. ABD'de 10 yıllık tahvil faizi 9 Ekim'de yüzde 5,24'e ulaştı; yıl başında bu oran yüzde 4,2 civarındaydı.

IMF Para ve Sermaye Piyasaları Departmanı Müdür Yardımcısı Athanasios Vamvakidis'e Güney Kore'nin yaklaşık 5 trilyon wonluk ek vergi gelirini devlet tahvillerinin geri ödenmesinde kullanması soruldu. Vamvakidis, iyi dönemlerde tasarruf yaparak kötü dönemlerde harcama olanağı yaratılmasını tavsiye etti. Bu tavsiye, güçlenen büyüme tahminini gelecekteki şoklara yanıt verme kapasitesinin yeniden oluşturulması çağrısına bağlıyor.

Yanıt bekleyen başlıca sorular, yapay zekâ harcamaları ve yarı iletken talebinin ne kadar süre güçlü kalacağı, Orta Doğu'daki savaşın enerji maliyetlerini nasıl etkileyeceği ve ihracat kazançlarının hane koşullarında iyileşmeye dönüşüp dönüşmeyeceği. Görünüm, bu belirsizliklerin ne zaman giderileceğine ilişkin kesin bir tarih vermiyor. 2027 tahminleri büyümenin süreceğini, ancak Güney Kore'de daha yavaş bir hızda gerçekleşeceğini varsayıyor.

Öne Çıkanlar

  • IMF, Güney Kore'nin 2026 büyüme tahminini yüzde 2,6'dan yüzde 3,3'e, 2027 tahminini ise yüzde 2,5'ten yüzde 2,8'e yükseltti.
  • Eylül ayında ihracat 120,9 milyar dolarla rekor kırdı; yarı iletken sevkiyatı 60 milyar doları aştı.
  • Güney Kore ve Tayvan, yapay zekâ hesaplama donanımındaki net ticaretin yüzde 62'sini oluşturuyor.
  • Güney Kore'nin büyüme tahmini, yüzde 3,1'lik küresel büyüme tahminini aşıyor ve Güney Kore Merkez Bankası'nın öngörüsüyle aynı.
  • Kişi başına GSYH'nin 43.512 dolara ulaşması bekleniyor; ancak bu ölçüt hane gelirini göstermiyor.
  • Daha güçlü görünümün yanı sıra enflasyon, savaşın yarattığı aksamalar ve yapay zekâ yatırımlarının tersine dönme olasılığı risk olmaya devam ediyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir