Wang Yi’nin Pyongyang ziyareti stratejik bir değişime işaret ediyor
Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi’nin Nisan 2026’da Pyongyang’a yaptığı ziyaret, alışılageldik el sıkışmaları, ziyafetleri ve resmî açıklamaları beraberinde getirdi. Ancak en önemli mesaj, kullanılmayan bir kelimeden geldi: Ziyarete ilişkin diplomatik söylemden “nükleer silahlardan arındırma” ifadesi çıkarıldı; bu, üst düzey yetkililerin yer aldığı birçok görüşmede görülen bir eksikliğin parçasıydı.
İçindekiler
- Wang Yi’nin Pyongyang ziyareti stratejik bir değişime işaret ediyor
- Parti ve devletin yetkileri birleşiyor
- Kim’in nükleer doktrini daha da kökleşiyor
- Farklı çatışma türleri için tasarlanmış bir cephanelik
- Rusya Avrasya üçgeninin kurulmasına katkı sağlıyor
- Değişim nasıl şekillendi?
- Seul’ün ilişki kurma planı anayasal engelle karşılaşıyor
- Japonya nükleer kısıtlamalarını yeniden değerlendiriyor
- Washington silahsızlanma ile yönetim arasında seçim yapmak zorunda
- Özet
Pekin onlarca yıldır kendisini, Pyongyang’ın nükleer silahlarından vazgeçmesini isteyen uluslararası talep ile Kuzey Kore’yle ilişkileri arasında denge kurmaya çalışan gönülsüz bir arabulucu olarak sunmuştu. Wang’ın söylemi farklı bir önceliğe işaret ediyordu. İktidardaki partiler arasındaki dayanışmadan ve ortak “sosyalist davalardan” söz ederek ideolojik işbirliğini ilişkinin merkezine yerleştirdi.
24 Nisan 2026 itibarıyla vurgudaki bu değişim, Çin’in nükleer silahlı Kuzey Kore’yi giderek daha fazla stratejik bir varlık olarak gördüğünü düşündürüyor. Pyongyang’ın nükleer cephaneliği, ABD’nin askerî kaynaklarını Kuzeydoğu Asya’da bağlı tutuyor ve Pekin’le rekabetin yoğunlaştığı bir dönemde Washington’ın başka bölgelerde hareket alanını kısıtlıyor.
Çin’in bu tutumu; diplomatik söylem, ilişkiyi yöneten aktörlerdeki değişim ve Kuzey Kore’nin uluslararası baskılara dayanmasına yardımcı olan ekonomik destek aracılığıyla şekilleniyor. Sonuçta Pyongyang, öncelikle nükleer silahların yayılması sorunu olarak yönetilmekten çıkıp Amerikan gücüne karşı kalıcı bir tampon olarak geliştirilmeye doğru yöneliyor.
Sonuçları iki komşunun ötesine uzanıyor. Rusya’nın Kuzey Kore’yle askerî ortaklığı, Güney Kore’nin ilişkileri yeniden başlatma çabaları, Japonya’nın nükleer kısıtlamalara ilişkin tartışmaları ve ABD’nin silah kontrolü önerileri aynı zorlu uyum sürecini yansıtıyor: Kuzey Kore’nin silahları bölgesel güvenlik hesaplarına giderek daha fazla yerleşiyor.
Parti ve devletin yetkileri birleşiyor
Çin, Kuzey Kore’yle ilişkilerini geleneksel olarak iki kurumsal kanal üzerinden yönetiyordu. Dışişleri Bakanlığı politikanın kamuya dönük yüzü olurken Çin Komünist Partisi Uluslararası İrtibat Departmanı, iktidardaki partiler arasındaki temaslar yoluyla Pyongyang’la ilişkilerin esasını yürütüyordu.
Bu düzenleme, Pekin’in başta Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları olmak üzere uluslararası yükümlülükleri kamuoyu önünde desteklerken parti kanalları üzerinden ikili işbirliğini sürdürmesine olanak tanıyordu. Uluslararası hukuka bağlı bir devlet kurumu olan dışişleri bakanlığı, Çin’in pratik öncelikleri başka yönlere kayarken bile nükleer silahlardan arındırma ilkelerini savunmayı sürdürüyordu. Parti diplomasisi resmî olarak devletin yürüttüğü diplomasinin ikincil unsuru şeklinde sunuluyordu.
Wang artık üç görevi birden yürütüyor: dışişleri bakanlığı, Politbüro üyeliği ve Merkezi Dışişleri Komisyonu Ofisi direktörlüğü. Daha önce hiçbir Çinli yetkili bu üç görevi aynı anda üstlenmedi. Yetkilerin bu kişide toplanması stratejik yönlendirmeyi, parti otoritesini ve kamuya dönük diplomatik mesajları tek bir makamda birleştiriyor.
Bu nedenle Wang Pyongyang’da konuştuğunda sözleri hem partinin hem de devletin otoritesini taşıyor. Böylece Pekin’in daha önce uluslararası kurallara kamuoyu önünde atıfta bulunurken ikili ilişkilerinde farklı önceliklerin peşinden gitmesine imkân tanıyan belirsizlik azalıyor.
Liu Haixing’in Uluslararası İrtibat Departmanı başkanlığına atanması da bu değişimi pekiştiriyor. Liu daha önce Merkezi Ulusal Güvenlik Komisyonu’nda üst düzey bir görevde bulunmuştu. Böylece Kuzey Kore İşçi Partisi’yle ilişkilerden sorumlu birime güvenlik geçmişi taşıyan bir isim gelmiş oldu.
Bu yaklaşımla Pyongyang’la ilişkiler, geleneksel diplomasiden ziyade Çin’in ulusal güvenlik mekanizmasının bir parçası hâline geliyor. İşbirliğinin partiler arasındaki içsel bir ideolojik ilişki olarak çerçevelenmesi, Pekin’e ekonomik can damarlarını sürdürüp sınır ötesi lojistiği yeniden başlatabileceği korunaklı bir siyasi kanal sağlıyor ve yaptırımların uygulanmasından kaynaklanan engelleri azaltıyor.
Kim’in nükleer doktrini daha da kökleşiyor
Kim Jong-un, Şubat 2026’daki Dokuzuncu Parti Kongresi’nde “düşmanca iki devlet” doktrinini resmîleştirdi. Bu doktrin, uzun süredir benimsenen barışçıl yeniden birleşme hedefinden vazgeçiyor ve Güney Kore’yi “en düşman devlet” olarak görüyor. Ayrıca nükleer silahları, öncelikle müzakerelerde bir pazarlık aracı olarak değil, Kuzey Kore’nin savaş planlarının bir parçası olarak konumlandırıyor.
Pekin’in tepkisi, önceliklerinin ne ölçüde değiştiğini gösteriyor. On yıl önce böyle bir gelişme alarma ve diyalog çağrılarına yol açardı. Wang ise kongreyi açıkça tebrik etti. Pyongyang da alışılmadık ölçüde doğrudan bir uyum sergileyerek Çin’in Tayvan konusundaki tutumunu destekledi ve ABD’nin Hint-Pasifik politikasını eleştirdi.
Kongre, Kim döneminde daha önce yapılan yasal değişikliklerin üzerine inşa edildi. Kuzey Kore’nin 2022 tarihli Nükleer Kuvvetler Devlet Politikası Yasası, hem savunmaya yönelik caydırıcılığı hem de ilk saldırı seçeneklerini ortaya koydu. Caydırıcılık, muhtemel saldırının bedelini çok yüksek hâle getirerek saldırıyı önlemeyi; ilk saldırı ise nükleer silahları rakipten önce kullanmayı ifade ediyor.
Yasa, Kuzey Kore’nin komuta ve kontrol yapılarının liderliği ortadan kaldırmaya yönelik tehditlerle karşı karşıya kalması hâlinde “otomatik” nükleer saldırıların önünü de açıyor. Bu, iletişimin kesildiği durumlarda bile füzelerin ateşlenmesi ihtimalini doğuruyor ve ulusal komuta merkezlerine yönelik bir saldırı sonrasında dahi misillemeyi sürdürmek amacıyla tasarlanan Sovyet dönemi “ölü el” sistemlerini akla getiriyor.
Kim, cephaneliğin ikili amacını 2021’de zaten tanımlamış; onu hem “güvenilir bir kalkan” hem de “değerli bir kılıç” olarak nitelendirmişti. Bu ifadeler, saldırılara karşı korunma ile nükleer gücü saldırı amacıyla kullanabilme kapasitesini bir araya getiriyor.
2023’te yapılan anayasa değişikliği, Kuzey Kore’nin nükleer statüsünü daha da sağlamlaştırdı. Şubat 2026’daki kongre ise birleşme söylemini reddedip Güney’i düşman ve ayrı bir devlet olarak görerek ideolojik geçişi tamamladı.
Farklı çatışma türleri için tasarlanmış bir cephanelik
Kuzey Kore yaklaşık 50 nükleer bomba ve 40 ila 50 silah daha üretecek kadar bölünebilir madde biriktirdi. Bölünebilir madde, bombanın içindeki nükleer tepkimeyi sürdüren maddedir. Bu rakamlara göre kalan malzeme, mevcut cephaneliğin büyüklüğüne yaklaşan ek bir cephaneliği destekleyebilir.
Pyongyang, ABD ana karasına ulaşabilecek kıtalararası balistik füzeler de dâhil olmak üzere 20’ye yakın farklı taşıma sistemi geliştirdi. Taşıma sistemleri, bir silahı hedefine ulaştırmak için kullanılan füzeler veya diğer teçhizattır.
Taktik nükleer silahlar farklı bir tehlike yaratıyor. Güney Kore ve Japonya’daki hedeflere karşı kullanılmaları da dâhil olmak üzere, savaş alanında kullanılmak üzere tasarlanmış bu silahların daha düşük patlama gücüne sahip türleri iki Kore’yi ayıran askerden arındırılmış bölgenin yakınındaki birliklere konuşlandırıldı.
Nükleer silahların cephe hattına yakın yerleştirilmesi, konvansiyonel bir çatışmada bunları erkenden kullanma baskısı yaratıyor. Savaş alanına konuşlandırmaların, ilk saldırı seçeneklerinin ve otomatik fırlatma hükümlerinin bir araya gelmesiyle nükleer mesele, Pyongyang’ın cephaneliğinin büyüklüğünün ötesine geçiyor. Silahların ne zaman kullanılabileceği ve saldırı sırasında kararların nasıl alınacağı da önem kazanıyor.
Rusya Avrasya üçgeninin kurulmasına katkı sağlıyor
Kim’in Eylül 2025’te Tiananmen Meydanı’ndaki Zafer Günü geçit töreninde Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in yanında yer alması, Pekin, Moskova ve Pyongyang arasındaki yakınlaşmanın kamuoyuna yansıyan bir görüntüsünü sundu. Bu gösteri, ABD öncülüğündeki uluslararası düzene karşı ortak tutumlarını ortaya koydu.
Rusya’nın Ukrayna’yı işgali, bu görüntünün ardındaki pratik işbirliğini hızlandırdı. Kuzey Kore, Rusya’ya milyonlarca top mermisi sağladı ve işgal altındaki bölgelerdeki muharebe faaliyetlerine destek için yaklaşık 10.000 asker konuşlandırdı.
Moskova ise karşılığında gelişmiş askerî teknolojiler, gıda, enerji ve döviz sağlıyor. Bu kaynaklar Pyongyang’ın uluslararası bankacılık hizmetlerine erişim kısıtlamalarını aşmasına yardımcı oluyor ve yaptırımların yaratması amaçlanan baskıyı azaltıyor.
Rusya, Kuzey Kore’ye yönelik yaptırımlara uyumu izlemekle görevli Birleşmiş Milletler Uzmanlar Paneli’nin yetkisinin yenilenmesini Mart 2024’te veto ederek uluslararası denetimi de zayıflattı. Çin vetoyu engellemek yerine çekimser kaldı. Yaptırımlar resmen yürürlükte kaldı ancak izleme mekanizması soruşturma kapasitesini yitirdi.
Pekin, ABD’nin askerî dikkatini Kuzeydoğu Asya’ya sabitleyen komşu bir tampon devlet kazanıyor. Rusya’nın desteği bu tamponu güçlendirirken Kuzey Kore’ye dış baskılara dayanmak için ek imkânlar sağlıyor.
Wang, Çin ile Kuzey Kore arasındaki işbirliğinin “gelişmekte olan ülkelerin ortak çıkarlarına” hizmet ettiğini söyledi. Bu söylem, aralarındaki yakınlaşmayı öncelikle nükleer silahların yayılmasıyla şekillenen bir ilişki olarak değil, emperyalizme karşı bir direniş olarak sunmayı amaçlıyor.
Zamanlama da önemli. Wang’ın nisan ayındaki ziyareti, ABD’nin İran’la geriliminin yükseldiği ve Hürmüz Boğazı’nda aksaklıkların yaşandığı bir döneme denk geldi. Washington Orta Doğu’da eşzamanlı taleplerle karşı karşıyayken Çin, doğu çevresindeki konumunu sağlamlaştırmak ve Amerikan kaynakları üzerindeki baskıdan yararlanmak için harekete geçti.
Değişim nasıl şekillendi?
Kuzey Kore’deki yasal değişiklikler ve ülkenin dış ortaklıklarının genişlemesi birkaç yıla yayıldı. Bu gelişmelerin sıralaması, Wang’ın nisan ayındaki ziyaretinin komşu hükümetler arasında yapılan olağan bir görüş alışverişinden neden daha fazla önem taşıdığını açıklamaya yardımcı oluyor.
- 2021: Kim Jong-un nükleer silahları “güvenilir bir kalkan” ve “değerli bir kılıç” olarak tanımlayarak savunma ve saldırı rollerini bir arada ele aldı.
- 2022: Nükleer Kuvvetler Devlet Politikası Yasası; caydırıcılığı, ilk saldırı seçeneklerini ve komuta yapısına yönelik tehditler karşısında otomatik fırlatma hükümlerini belirledi.
- 2023: Anayasa değişikliği Kuzey Kore’nin nükleer statüsünü daha da sağlamlaştırdı.
- Mart 2024: Rusya, Birleşmiş Milletler yaptırım izleme panelinin yetkisinin yenilenmesini veto ederken Çin çekimser kaldı.
- Eylül 2025: Kim, Tiananmen Meydanı’ndaki Zafer Günü geçit töreninde Xi Jinping ve Vladimir Putin’e katıldı.
- Şubat 2026: Dokuzuncu Parti Kongresi “düşmanca iki devlet” doktrinini resmîleştirdi ve barışçıl yeniden birleşmeyi reddetti.
- Nisan 2026: Wang Pyongyang’ı ziyaret ederek kongreyi kutladı ve ideolojik dayanışmayı vurguladı; nükleer silahlardan arındırma diplomatik söylemden çıkarıldı.
Bu süreç, iç hukuku, askerî doktrini ve dış desteği birbirine bağlıyor. Kuzey Kore, nükleer statüsünü ülke içinde geri çevrilmesi daha zor hâle getirirken Çin ve Rusya, dışarıdan uygulanan baskının etkisini azalttı.
Seul’ün ilişki kurma planı anayasal engelle karşılaşıyor
Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae Myung yönetimi, END Girişimi aracılığıyla koşullara uyum sağlamaya çalıştı. Bu yaklaşım, nükleer silahlardan arındırmayı Kuzey Kore’nin ilişki kurmadan önce yerine getirmesi gereken bir koşul olarak değil, karşılıklı adım ve normalleşmeyle zamanla ulaşılacak bir hedef olarak ele alıyor.
Birleşme Bakanı Chung Dong-young, Kuzey Kore’nin resmî adı olan Kore Demokratik Halk Cumhuriyeti’ni kullanmaya başladı. Ayrıca ilişkileri, bölünmüş bir ulusun iki parçasından ziyade ayrı iki devleti ima eden “Han Jo ilişkisi” olarak nitelendirdi.
Güney Kore Anayasası’nın 3. maddesi bu yaklaşımın önünde temel bir engel oluşturuyor. Madde, ülke topraklarını Kore Yarımadası’nın tamamı olarak tanımlıyor. Bu toprak iddiası uyarınca Kim rejimi teknik olarak yasa dışı bir işgal gücü, Kuzey Kore vatandaşları ise Güney Kore vatandaşı sayılıyor.
Pyongyang’ın egemen bir devlet olarak resmen tanınması anayasa değişikliğini gerektirir; hiçbir Güney Kore devlet başkanı bu eşiğe yaklaşmadı. Washington da Kuzey Kore’nin egemenliğine resmen karşı çıkıyor. Bu durum, Seul’ün tek taraflı adım atması hâlinde ittifak içinde gerilim yaşanması ihtimalini doğuruyor.
Askerî komuta da başka bir sorun. ABD Kore Kuvvetleri Komutanı General Xavier Brunson, savaş zamanı harekât kontrolünün Seul’e devredilmesinin takvimini “siyasi kolaycılığın” belirlemesine karşı uyarıda bulundu. Devir, savaş sırasında askerî operasyonları kimin yöneteceğiyle ilgili.
Brunson, devir koşullarının modern çatışmaların nükleer boyutunu yansıtması gerektiğini söyledi. Ukrayna’daki konuşlandırmaları nedeniyle Kuzey Kore ordusunun “daha tecrübeli bir ordu” hâline geldiğini de belirtti.
Brunson’ın uyarısı, Amerikalı askerî liderlerin yarımadayı Çin’e yönelik daha geniş bölgesel stratejinin kritik bir parçası olarak gördüğünü düşündürüyor. Dolayısıyla Seul’ün birbiriyle bağlantılı iki görevi var: Pyongyang’la daha normal ilişkiler kurmaya çalışırken Washington’la güvenlik ittifakının tutarlılığını korumak.
Japonya nükleer kısıtlamalarını yeniden değerlendiriyor
Japonya’nın iktidardaki Liberal Demokrat Partisi, ülkenin 1971’den bu yana nükleer silahlara sahip olmasını, bunları üretmesini veya topraklarında bulundurmasına izin vermesini yasaklayan üç ilkeyi kaldırıp kaldırmamayı tartışıyor.
Başbakan Sanae Takaichi bu ilkelere bağlılığın süreceğini teyit etmeyi reddetti. Parti yetkilileri, Japonya’nın kendi nükleer caydırıcılığını geliştirme ihtimali de dâhil olmak üzere, güvenlik politikasının “dokunulmazlar” olmaksızın gözden geçirilmesinden söz etti.
Tartışma, Tayvan’da yaşanabilecek bir kriz için yapılan hazırlıklar konusunda Çin’le gerilimin arttığı bir dönemde yaşanıyor. Savunma Bakanı Shinjiro Koizumi kısa süre önce Tayvan’a yalnızca 110 kilometre uzaklıktaki Yonaguni Adası’ndaki füze konuşlandırma alanlarını denetledi. Çin, Japonya’yı “bölgesel gerilim yaratmaya çalışmakla” suçladı.
Japonya’nın bağımsız nükleer kapasiteye sahip olma önerisi, atom bombası mağdurları ve barış örgütlerinin sert tepkisiyle karşılaştı. Hiroşima ve Nagazaki bombalamalarının 80. yıl dönümü dolaylarında gündeme gelen tartışma, ülkenin nükleer yıkımı yaşama deneyimini farklı bir güvenlik politikası çağrılarıyla doğrudan karşı karşıya getirdi.
Kamuoyu yoklamaları, Japonların yaklaşık yüzde 70’inin nükleer silahlara sahip olmama ilkesinin korunmasından yana olduğunu gösteriyor. Yine de güvenlik baskıları tartışmayı diğer yöne itiyor. Kuzey Kore’nin cephaneliği ve Çin’in bölgedeki iddialı tutumu, ABD’nin genişletilmiş caydırıcılığına duyulan güvenin zayıf yönlerini ortaya çıkarıyor.
Genişletilmiş caydırıcılık, Washington’ın nükleer kapasitesi de dâhil olmak üzere Amerikan askerî gücünü kullanarak müttefiklerini koruma taahhüdüdür. Bu taahhüdün yeterli koruma sağlayıp sağlamadığı konusunda politika yapıcıların kuşkuları arttıkça, Japonya’nın bağımsız bir nükleer caydırıcılık geliştirmesi yönündeki argüman da güçleniyor.
Japonya’nın nükleer silah geliştirme kararı, Güney Kore’yi de benzer bir adım atmaya teşvik edebilir. Bu, bölgede bir silahlanma yarışı başlatabilir, Pekin’in hesaplarını zorlaştırabilir ve Asya Pasifik genelinde nükleer silahların yayılmasını önlemeye yönelik mevcut düzenlemeleri geçersiz kılabilir. Japonya, tartışılan politika değişikliği konusunda henüz karar vermedi.
Washington silahsızlanma ile yönetim arasında seçim yapmak zorunda
Trump yönetiminin Ulusal Güvenlik Stratejisi’nde Kuzey Kore’ye hiç yer verilmemesi, en üst düzeyde bir politika boşluğuna işaret ediyor. Bu arada “tam, doğrulanabilir ve geri döndürülemez nükleer silahlardan arındırma” şeklindeki uzun süredir benimsenen hedef (kısaca CVID), yarımadadaki stratejik koşullardan giderek daha da uzaklaşıyor.
Bu hedef; silahların ortadan kaldırılması, silahsızlanmanın gerçekleştiğinin doğrulanması ve programın yeniden kurulmasının önlenmesi anlamına geliyor. Çin’in ekonomik desteği ve diplomatik koruması ile Rusya’nın askerî işbirliği, bu hedefi Pyongyang’ın kararlarını değiştirebilecek bir baskıya dönüştürmeyi zorlaştırıyor.
Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi’nde güvenlik araştırmaları uzmanı olan Victor Cha, Washington’a silah kontrolü, kriz yönetimi ve nükleer risklerin azaltılmasına odaklanan bir “soğuk barış” yaklaşımına yönelmesi çağrısında bulundu. Kuzey Kore’nin cephaneliğinin büyüklük ve gelişmişlik düzeyinin önceki yaklaşımların başarısızlığını ortaya koyduğunu savunuyor.
Cha, ABD stratejisinin temel mantığını silahsızlanmadan acil güvenlik hedeflerine kaydırması gerektiğine neden inandığını şöyle açıkladı:
Nükleer silahlardan arındırma soylu bir hedef; ancak geçmişteki politika başarısızlıkları ve Kuzey Kore’nin silah edinme konusundaki kararlı tutumu, bu hedefi şimdilik ulaşılamaz kıldı. Washington’ın stratejisinin mantığını Kuzey Kore’nin nükleer silahlarını ortadan kaldırmaktan, ABD’yi bu silahlara karşı daha güvenli kılacak acil hedeflere ulaşmaya kaydırması gerekiyor.
Cha’nın değerlendirmesine göre Kuzey Kore’nin cephaneliği, Amerikan müttefiklerinin yıkıma uğrama riski alınmadan ortadan kaldırılamayacak kadar büyüdü. Çin sınırı yakınlarındaki nükleer tesislere yönelik saldırılar, Pekin’i de içeren daha geniş bir tırmanmaya yol açabilir.
Cha’nın önerdiği alternatif; kazara tırmanmayı önleyecek doğrudan iletişim kanalları kurulmasını, denemelerin sıklığına ve füze üretimine sınır getirilmesini ve Seul ile Tokyo’yla füze savunması işbirliğinin güçlendirilmesini içeriyor. Silah kontrolü, tüm silahları derhâl ortadan kaldırmak yerine tehlikeli faaliyetleri kısıtlamaya ve cephaneliği yönetmeye odaklanacak.
Önerilen değişim, nükleer teknolojinin başka aktörlere aktarılmasını önlemeye çalışırken nükleer silahlı Kuzey Kore’yi stratejik ortamın kalıcı bir unsuru olarak kabul edecek. Bu, mevcut politikanın yerini aldığı açıklanmış bir düzenlemeden ziyade, ABD’nin farklı bir yaklaşım benimsemesi gerektiğini savunan bir görüş.
Çin ve Rusya pratikte zaten kabullenme yönünde ilerledi. Birleşmiş Milletler’in izleme mekanizması işlemez hâle gelmişken, yaptırımlar da Çin’in ekonomik desteği ve Rusya’nın askerî işbirliğiyle zayıfladı. Uluslararası toplumun silahsızlanmaya zorlayacak etkili araçları kalmadı.
Dolayısıyla Wang’ın nisan ayındaki el sıkışmaları, yeni nükleer müzakerelerin başlamasından çok yeni bir statükonun pekişmesine işaret ediyor. Pekin’in tamponu, Moskova’nın askerî ortağı ve Washington’ın nükleer silahlara sahip rakibi artık giderek daha kökleşen aynı Kuzey Kore devleti.
Özet
- Wang Yi’nin Nisan 2026’daki ziyareti, nükleer silahlardan arındırma diplomatik söylemden çıkarılırken sosyalist ve partiler arası dayanışmayı vurguladı; bu da Pekin’in nükleer silahlı Kuzey Kore’yi giderek daha fazla kabullendiğine işaret ediyor.
- Wang’ın üst düzeyde yürüttüğü üç görev ve Liu Haixing’in güvenlik geçmişi, Çin’in Pyongyang’la ilişkisini parti ve ulusal güvenlik yapılarının içine daha doğrudan taşıyor.
- Kuzey Kore’nin yaklaşık 50 nükleer bombası, 40 ila 50 bomba daha yapmaya yetecek malzemesi ve 20’ye yakın taşıma sistemi bulunuyor; ayrıca ilk saldırı ve otomatik fırlatma hükümleri de mevcut.
- Şubat 2026’daki parti kongresi, Güney Kore’yi düşman ve ayrı bir devlet olarak gören doktrini resmîleştirdi ve barışçıl yeniden birleşme hedefinden vazgeçti.
- Kuzey Kore Rusya’ya milyonlarca top mermisi ve yaklaşık 10.000 asker sağladı; karşılığında teknoloji ve ekonomik kaynak aldı.
- Rusya’nın Mart 2024’teki vetosu, Birleşmiş Milletler panelinin izleme yetkisini sona erdirdi; yaptırımlar ise resmen yürürlükte kaldı.
- Güney Kore’nin ilişki kurma stratejisi anayasal ve ittifaka ilişkin kısıtlamalarla karşı karşıya. Japonya’da ise halkın yaklaşık yüzde 70’inin korunmasını desteklediği nükleer kısıtlamalar tartışılıyor.
- Victor Cha, dikkati Kuzey Kore’nin silahlarını ortadan kaldırmaktan bu silahların yarattığı tehlikeyi azaltmaya kaydıran; silah kontrolü, iletişim ve caydırıcılığa dayalı bir “soğuk barış” yaklaşımını savunuyor.






