Funnyjun, Resimli İngilizce Rehberiyle Kore Soju Görgü Kurallarını Dünyaya Tanıtıyor

11 dakikalık okuma
Funnyjun, Resimli İngilizce Rehberiyle Kore Soju Görgü Kurallarını Dünyaya Tanıtıyor

Soju Üzerine On Yıllık Araştırma İngilizce Okurlarla Buluştu

Funnyjun adıyla tanınan 52 yaşındaki sanatçı Kim Wan-jun, How to Drink Soju: A Guide to K-Drinking Culture & Games (Soju Nasıl İçilir: K-İçki Kültürü ve Oyunlarına Rehber) adlı kitabının İngilizce baskısını yayımladı. Kitap, on yılı aşkın gözlemlerini Kore'nin toplumsal âdetlerine dair 300 sayfalık bir rehbere dönüştürüyor. İngilizce ilk baskı 1.000 nüshadan oluşuyor; kitap Kore'deki kitabevlerinden ve doğrudan yazardan edinilebiliyor.

İçindekiler
  1. Soju Üzerine On Yıllık Araştırma İngilizce Okurlarla Buluştu
  2. Gazetecilikten ve Halkla İlişkilerden Şişe Sanatına
  3. Oturup Bardağı Masaya Koyana Kadar Neler Oluyor?
  4. Paylaşılan Bir İçki, İlişkilerin Haritası
  5. Ekranlarda, Şarkılarda ve İçki Oyunlarında Soju
  6. Yeşil Şişe Sergilerle Yurt Dışına Taşınıyor
  7. Netflix'te Yer Alması Sanatçının Erişimini Genişletti
  8. Yabancı Okurlar Neden Farklı Sorular Soruyor?
  9. Mart Etkinlikleri ve Projenin Zaman Çizelgesi
  10. Yeni Dil Çevirileri ve Sergiler Yolda
  11. Öne Çıkanlar

Kitapta 200'den fazla el çizimi illüstrasyon yer alıyor. Kim metni yazdı, görselleri hazırladı, sayfa düzenini tasarladı ve dijital düzenlemeleri kendisi yaptı. Kitabın Korece baskısı 2021'de yayımlandıktan kısa süre sonra tükendi. Amazon üzerinden daha geniş dağıtımın önümüzdeki aylarda başlaması planlanıyor ancak kesin bir tarih açıklanmadı.

Projenin merkezinde tanıdık bir nesne var: Kore'deki yemek masalarında görülen yeşil soju şişesi. Geri dönüştürülmüş malzemelerden sanat eserleri de üreten eski halkla ilişkiler yöneticisi Kim, şişenin etrafındaki hareketleri ilişkileri, saygıyı ve düşünceli davranmayı anlatmanın bir yolu olarak ele alıyor.

Kim, çevresinde her yerde bulunan ancak kendi deneyimine göre kitaplarda nadiren açıklanan bir içkiyi neden belgelemeye başladığını anlattı.

Soju, Kore'de en çok tüketilen içki ve dünyada en çok satan alkollü içkilerden biri," dedi. "Her yerde, her restoranda, her barda görebilirsiniz ama şaşırtıcı biçimde hakkında hiç kitap yoktu.

Araştırmasına, sık sık soju içtiği dönemde bu içki etrafındaki âdetleri merak etmeye başlamasıyla, 2014 civarında koyuldu. Yedi yıllık belgeleme çalışması ilk Korece baskıyla sonuçlandı. İngilizce baskı, şimdi Kore filmlerinden, dizilerinden ve müziğinden sojuyu tanıyan ancak insanların masada birlikte içerken neler yaptığını bilmeyen okurlara ulaşıyor.

Reklam

Gazetecilikten ve Halkla İlişkilerden Şişe Sanatına

Kim'in kariyeri, kitapta yazı, illüstrasyon ve kültürel iletişimin neden bir araya geldiğini anlamaya yardımcı oluyor. Seul'deki Sungkyunkwan Üniversitesinden mezun olan Kim, aynı kurumda gazetecilik ve kitle iletişimi alanında yüksek lisans yaptı.

1997-2003 yılları arasında Dong-A Ilbo'nun moda dergisinde editör, MBC'nin eğlence bölümünde ise televizyon yapımcısı olarak çalıştı. Daha sonra gazetecilik kariyerini Webcasting adlı bilişim teknolojileri dergisinde sürdürdü.

Kim, 2004-2014 yılları arasında Sungkyunkwan Üniversitesi ve Korea National Open University'de halkla ilişkileri yönetti. Ardından 2015-2023 yılları arasında pazarlama şirketi Hahm Partners'ta halkla ilişkilerden sorumlu yönetici direktör olarak görev yaptı.

Bu dönemde The Laws of University Public Relations (Üniversite Halkla İlişkilerinin İlkeleri) adlı kitabı yazdı ve kamu kurumlarına odaklanan konferanslar verdi. Şimdi Seul'de bir halkla ilişkiler şirketi olan Proudcomm'u yönetiyor; kurumsal çalışmalarından elde ettiği gelirle sanat projelerini finanse ediyor.

Funnyjun'ın soju projesi, bu farklı becerileri bir araya getiriyor. Kitap, toplumsal davranışları yazı ve görsellerle açıklarken sergileri de aynı konuyu ziyaretçilerin inceleyebileceği, tartışabileceği ve fotoğraflayabileceği bir biçime dönüştürüyor.

Oturup Bardağı Masaya Koyana Kadar Neler Oluyor?

Funnyjun, birlikte soju içme sürecini on adıma ayırıyor: oturmak, şişeyi almak, açmak, içki ikram etmek, doldurmak, bardağı tutmak, ikramı kabul etmek, kadeh tokuşturmak, içmek ve bardağı masaya koymak. Her hareket, insanların birbirlerini nasıl gözettiğine dair küçük bir ders niteliğinde.

İçki doldururken ya da ikramı kabul ederken iki el kullanmak, özellikle karşıdaki kişi daha yaşlıysa, saygı göstergesi. Kadeh kaldırırken gençler bardaklarının ağız kısmını kendilerinden büyüklerin bardaklarından aşağıda tutuyor. Böylece masada yaş ve toplumsal konum görünür hâle geliyor.

Kitap, içki doldururken şişenin etiketini elle kapatmayı da anlatıyor. Kim bunun, içkiyi alan kişinin dikkatinin markaya ya da içkinin kalitesine yönelmesini önlemenin bir yolu olduğunu; böylece sohbetin fiyat ya da prestijden etkilenmeden sürmesini sağladığını açıklıyor.

Rehberin yazarı ve sanatçısı Kim, bu hareketlerin amacını, düşünceli davranışa dayanan ortak bir keyif olarak anlatıyor.

Herkesin son kadehin keyfini birlikte çıkarabilmesi için karşılıklı saygıyla uygulanan, sevinci paylaşmaya dayalı bir düşüncelilik süreci.

Bu on adım, içki adabını daha geniş Kore sofra görgüsü ve gündelik toplumsal davranışlarla ilişkilendiriyor. Kim'in anlatımında bir kişinin içki ikram etme, kabul etme ya da bitirme biçimi, başkalarıyla ilişkisine dair kısa bir fikir veriyor.

Reklam

Paylaşılan Bir İçki, İlişkilerin Haritası

Kim sojuyu, kişinin karakterini görünür kılan bir tür sosyal yalan makinesi olarak tanımlıyor. Yalan makinesi gerçeği ortaya çıkarmakla ilişkilendirilir; Kim'in benzetmesi ise insanların birlikte içerken sergilediği davranışlarla ilgili.

Soju, genellikle yeşil şişesiyle tanınan, renksiz ve uygun fiyatlı damıtılmış bir içki. Kim, kolayca erişilebilir olmasının toplumsal engelleri azaltmaya yardımcı olduğunu savunuyor: Fiyatı çoğu alternatife göre daha düşük ve ona göre kimlerin içmesi gerektiği konusunda fazla önyargı uyandırmıyor.

Dolayısıyla aynı masa, Kore toplumunun iki yönünü bir arada gösterebiliyor. Paylaşılan, ucuz içki ortak bir zemin yaratırken bardakların tutulma biçimi ve iki el kullanılması yaş ve konum farklarını gözetiyor. Dostluk ve saygı aynı hareketler dizisinde buluşuyor.

Kim ayrıca sojuyu Kore yemeklerinin doğal bir eşlikçisi olarak görüyor. Ona göre soju, Kore mutfağının pek çok yemeğiyle uyum sağlıyor; tuzlu ve baharatlı yemeklere şarabın ya da viskinin katamayacağı bir umami tadı veriyor. Umami, lezzetli ve etsi tat olarak tanımlanıyor.

Kim için bu ritüeller bir öğünün ötesine uzanıyor. Birlikte içmeyi arkadaşlık, iş ilişkileri, hatta diplomatik bağlar kurmanın bir yolu olarak anlatıyor. Rehberi, bir şeyi birlikte paylaşmanın herkesin gözetilmesini de gerektirdiği bir toplumsal felsefeyi içki masası üzerinden açıklıyor.

Ekranlarda, Şarkılarda ve İçki Oyunlarında Soju

Kore eğlence dünyası, uluslararası izleyicilere yeşil şişeyi defalarca gösterdi. Soju, müziklerinde Im Chang-jung'un A Glass of Soju adlı şarkısına yer veren Parasite filminde öne çıkıyor. Squid Game dizisinde ise başkahraman Gi-hun, duygusal açıdan kırılgan olduğu bir anda bu içkiye başvuruyor.

Yetmişten fazla Kore şarkısının başlığında soju yer alıyor; iki binden fazla şarkının sözlerinde ise sojudan söz ediliyor. Bu sayılar, içkinin restoran ve barlardaki yerinin yanı sıra kültürel anlatımlarda da ne kadar sık karşımıza çıktığını gösteriyor.

Rose ve Bruno Mars'ın hit şarkısı APT., soju eşliğinde oynanan Kore içki oyunlarına uluslararası ilgiyi yeniden artırdı. Funnyjun, oyunlara da görgü kuralları kadar yer vererek içki buluşmalarının hem eğlenceli hem de toplumsal kurallara bağlı yönlerini gösteriyor.

Sergilerinde on görgü kuralı adımını resmeden poster mozaikleri ile APT. ve Wi-Fi gibi oyunlara yer veriyor. Wi-Fi oyununda katılımcılar, sinyal gücündeki değişimleri taklit etmek için farklı mesafelerden kadeh kaldırıyor. Görseller, temelindeki âdeti bilmeyen ziyaretçilerin bile oyunu takip etmesini sağlıyor.

Reklam

Yeşil Şişe Sergilerle Yurt Dışına Taşınıyor

Funnyjun, 2021'den bu yana Kore, Japonya, Avrupa ve Güneydoğu Asya'da 20'den fazla sergi düzenledi. Kore dışındaki ilk sergisi 2022'de Tayland'ın başkenti Bangkok'ta açıldı. 2023'te Laos'un Vientiane ve Vietnam'ın Hanoi kentlerinde de sergiler düzenledi.

Hanoi'de, Dong Da bölgesinde 1960'lı yıllardan kalma yenilenmiş bir fabrikada bulunan Complex01'de kişisel sergi açan ilk yabancı sanatçı oldu. Mekân 4 bin metrekarelik bir alana yayılıyor.

Complex01'in üst yöneticisi Phuc Tran, mekânın Funnyjun'ın çalışmalarına neden ev sahipliği yaptığını ve serginin farklı dönemleri ve deneyimleri buluşturmak üzere kurulan kültürel mekânla nasıl örtüştüğünü anlattı.

Complex01, 'Time Connect' sloganıyla terk edilmiş bir fabrikadan dönüştürülen bir kültür mekânı," dedi. "Funnyjun'ın K-kültür üzerine bu çalışmasının zaman ve mekân arasında başka bir bağ kurduğunu düşündüm ve sergiye ev sahipliği yapmaya karar verdim.

Büyük poster mozaikleri hem kültürel açıklamalar sunuyor hem de ziyaretçilerin fotoğraf çekebileceği alanlar yaratıyor. Konuları gündelik davranışlar olsa da Kore içki âdetleriyle ilk kez karşılaşan izleyiciler için bu hareketler incelenmeye değer hâle geliyor.

Hanoi'deki sergiyi ziyaret ederken tatillerini işle birleştiren İsveçli turistler Anton ve Elisa, Kore dizilerinin ülkeye ilgiyi nasıl artırdığını ve İngilizce bir kitabın neden ilgilerini çektiğini anlattı.

Squid Game sayesinde İsveç'te Kore'ye ilgi muazzam ölçüde arttı," dediler. "Görseller ve içerik gerçekten ilginç; İngilizce bir kitap çıksa hemen alırız.

Verdikleri yanıt, İngilizce baskının ulaşmayı hedeflediği okur kitlesini ortaya koyuyor: Eğlence dünyası aracılığıyla Kore'ye ilgi duyan ve ekranda gördükleri gündelik davranışları daha iyi anlamak isteyen kişiler.

Netflix'te Yer Alması Sanatçının Erişimini Genişletti

Funnyjun, 2025'in başlarında Netflix'te yayımlanan KBS belgeseli Soju Rhapsody ile uluslararası alanda daha geniş bir kitleye ulaştı. Netflix, programı 140 ülkede on yıl boyunca yayımlamak üzere satın aldı.

Programda Kim, soju ile highball'ı karıştırarak hazırladığı ve soighball adını verdiği içeceği tanıttı. Soju şişesi kapağını andıran bir bere de dâhil olmak üzere baştan aşağı yeşil giyinerek içkinin tanıdık ambalajını sunumunun bir parçasına dönüştürdü.

Belgesel, sergi fırsatları bulma biçimini de değiştirdi. Netflix'teki gösterimden önce sergi mekânlarını kendisi arıyordu. Gösterimin ardından doğrudan davetler gelmeye başladı ve yıllardır sürdürdüğü bağımsız tanıtım çalışmaları karşılığını bulmuş oldu.

Belgesel ve resimli rehber, aynı konuya ulaşmak için farklı yollar sunuyor. Televizyon, sanatçıyı ve görsel tarzını birçok ülkedeki izleyicilere tanıtıyor; kitap ise okurların kendi hızlarında yeniden inceleyebileceği ayrıntılı bir hareketler dizisi sunuyor.

Reklam

Yabancı Okurlar Neden Farklı Sorular Soruyor?

Koreli izleyiciler ile yabancı okurlar Funnyjun'ın projesine farklı tepkiler verdi. Pek çok Koreli, anlattığı âdetleri sıradan davranışlar olarak gördüğünden bu konudaki bir kitabı gereksiz bulabiliyor. Yabancı okurlar ise kafalarını karıştıran durumlara getirilen açıklamaları memnuniyetle karşılıyor.

Rehberin yazarı olarak bu tepkiler üzerine konuşan Kim, bir âdete aşina olmanın, amacını da bilmek anlamına gelmediğini söyledi.

Koreliler bunları nasıl yapacaklarını biliyor ama çoğu zaman neden yaptıklarını bilmiyor," dedi. "Yabancı okurlar kitaba büyük ilgi gösterdi. Birçoğu, uzun zamandır merak ettikleri ama sormaya çekindikleri sorulara kitapta yanıt bulduklarını söyledi.

Soju şişesinden doğrudan içmek buna bir örnek. Uluslararası ziyaretçiler, bu davranışın hoş karşılanmamasına şaşırdıklarını belirtirken, Seul'ün Itaewon ve Hongdae semtlerinde turistlerin bazen şişeden içtiği görülebiliyor.

Kim bu hareketi Korelilerin doğrudan viski şişesinden içmesine benzetiyor; bunun Batılı gözlemcilere onları alkolikmiş gibi gösterebileceğini öne sürüyor. Vermek istediği mesaj, bir davranışa yüklenen toplumsal anlamla ilgili: Bir kişi şişeyi kullanışlı bir kap olarak görebilirken yanındakiler şişeden içmeyi görgü kurallarının ihlali olarak değerlendirebilir.

Rehber, Kore dışındaki kişilerin kültürel ortamı anlayarak daha sorumlu biçimde içmelerine yardımcı olmayı amaçlıyor. Kim'in anlatımında görgü kuralları, insanların vakarlarından ya da grubu gözetmekten vazgeçmeden bağ kurmalarını sağlıyor.

Ticari ortaklar da projeye ilgi gösterdi. Seul'de düzenlediği 15 sergi arasında, kozmetik şirketi Able C&C'nin amiral gemisi markası Missha'nın Myeongdong'daki Missha Island mağazasıyla ve Kore'nin en büyük soju üreticilerinden Lotte Chilsung'la geçici mağaza tanıtımı için yapılan işbirlikleri de vardı. Bu ortaklıklar, projeyi kitapların ve bağımsız sanat mekânlarının ötesine taşıyor.

Mart Etkinlikleri ve Projenin Zaman Çizelgesi

İngilizce baskının yayımlanışını kutlayan etkinlik, Seul'ün Itaewon semtindeki Hanstyle Studio'da düzenleniyor; Kore usulü bir içki buluşmasını sanat, müzik ve soju tadımlarıyla bir araya getiriyor. Programda Funnyjun'ın saat 17.00'de yapacağı kitap söyleşisinin yanı sıra Xen Sapphire, the Lavelies, Rob Nichols ve Jazzphai'nin canlı performansları yer alıyor.

HBC Art Club işbirliğiyle düzenlenecek serginin 19 Mart-11 Nisan tarihleri arasında açık olması planlanıyor. 17 Mart 2026 itibarıyla sergi henüz başlamadı; böylece İngilizce baskı, okurların ve ziyaretçilerin sanat eserleriyle karşılaşabileceği yeni bir ortam kazanacak.

Proje, araştırmadan yayımlanmaya, yurt dışındaki sergilere ve televizyondaki gösterime uzanan birkaç aşamada gelişti:

  • 2014 civarı: Kim, soju etrafındaki derin kültürel anlamları araştırmaya başlıyor.
  • 2021: Korece baskı yayımlanıyor ve kısa sürede tükeniyor; sergi programı da başlıyor.
  • 2022: Bangkok, Kore dışındaki ilk sergisine ev sahipliği yapıyor.
  • 2023: Vientiane ve Hanoi'de sergiler düzenleniyor; Complex01'deki kişisel sergi de bunlar arasında.
  • 2025 başı: Soju Rhapsody Netflix'te yayımlanıyor ve Kim'in çalışmaları daha geniş bir uluslararası izleyici kitlesine ulaşıyor.
  • 17 Mart 2026 itibarıyla: İngilizce baskı Kore'deki kitabevlerinden ve yazardan edinilebiliyor; Hanstyle Studio'da kutlama etkinliği düzenleniyor.
  • 19 Mart-11 Nisan 2026: HBC Art Club işbirliğindeki serginin açık olması planlanıyor.
Reklam

Yeni Dil Çevirileri ve Sergiler Yolda

Jean-Pierre Polonovski, You Yeji ve Evan Barringer, İngilizce baskının çeviri ekibinde yer alarak metni doğruluk ve kültürel nüanslar açısından gözden geçirdi. Ekip, Koreli okurların anlamını hemen kavrayabileceği ancak başkalarına daha az açık olan hareketleri anlatmak için çalıştı.

Kim ayrıca kitabı Japonca, Çince, Almanca, Fransızca, Tayca ve Vietnamcaya çevirmek üzere farklı ülkelerden gönüllüleri bir araya getirdi. Gelecek baskıları Amazon üzerinden erişime sunmayı ve ABD, Birleşik Krallık ile Japonya'da yeni sergiler düzenlemeyi planlıyor.

Funnyjun, içki doldurmak, bardağı kabul etmek ve başka birinin bardağının boşaldığını fark etmek gibi küçük hareketleri belgelemenin daha geniş amacını anlattı.

Korelilere son derece normal gelen şeyler yabancılara yabancı gelebilir: içkiyi nasıl dolduracağınız, nasıl kabul edeceğiniz, birinin bardağının boş olup olmadığını nasıl ustalıkla kontrol edeceğiniz," dedi. "Bu küçük hareketler, Kore toplum yaşamının ardındaki daha derin bir felsefeyi yansıtıyor. K-içki kültürünü anlamak, bu nedenle Kore'yi anlamak için çok önemli.

“Bir Kadeh Soju, Dünyayı Birleştiriyor” mottosu kitabı, sergileri ve bağımsız tanıtım çalışmalarını birbirine bağlıyor. Proje, gündelik ritüelleri kültürel iletişim aracı olarak sunuyor; tanıdık yeşil bir şişeyi kullanarak yüzyıllara dayanan toplumsal gelenekleri dışarıdan gelenlerin daha kolay anlamasını sağlıyor.

İngilizce baskının katkısı, içkinin etrafında yaşananlara dikkat çekmesi. Okur, iki elin kullanılmasının, etiketin kapatılmasının ya da bardağın aşağıda tutulmasının aynı masayı paylaşanlar için neden önemli olabileceğini öğrenirken, illüstrasyonlar Kore toplum âdetlerine önceden aşina olmayı gerektirmeden bu hareketleri görünür kılıyor.

Öne Çıkanlar

  • Funnyjun adıyla tanınan Kim Wan-jun, 200'den fazla el çizimi illüstrasyon içeren 300 sayfalık İngilizce soju rehberini yayımladı.
  • Korece baskının 2021'de kısa sürede tükenmesinin ardından İngilizce ilk baskı 1.000 nüsha olarak hazırlandı.
  • Rehber, iki elle içki doldurmak, etiketi kapatmak ve gençlerin bardaklarını büyüklerin bardaklarından aşağıda tutması da dâhil olmak üzere içki adabının on adımını açıklıyor.
  • Funnyjun, 2021'den bu yana Tayland, Laos ve Vietnam'daki sergiler de dâhil olmak üzere 20'den fazla sergi düzenledi.
  • KBS belgeseli Soju Rhapsody'de yer alması, Netflix aracılığıyla on yıl boyunca 140 ülkeyi kapsayan dağıtım anlaşması kapsamında uluslararası izleyicilere ulaştı.
  • HBC Art Club sergisinin 19 Mart-11 Nisan 2026 tarihleri arasında düzenlenmesi planlanıyor.
  • Altı dilde daha çeviri, Amazon üzerinden daha geniş dağıtım ve ABD, Birleşik Krallık ile Japonya'da sergiler planlanıyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir