Yapay zekâ talebi bulut gelirlerini grup ortalamasının üzerine taşıdı
Alibaba'nın bulut geliri, müşterilerin yapay zekâ modellerini eğitmek ve çalıştırmak için daha fazla harcama yapmasıyla, mali yılının ikinci çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 34 artarak 39,8 milyar yuana, yaklaşık 5,6 milyar dolara çıktı. Sonuç beklentileri aşarken bulut biriminin büyümesini şirketin yüzde 5'lik gelir artışının hayli üzerine taşıdı.
İçindekiler
- Yapay zekâ talebi bulut gelirlerini grup ortalamasının üzerine taşıdı
- Yapay zekâ bulut işlerini neden büyütüyor?
- 380 milyar yuanlık yatırım planı büyüyebilir
- Çipler ve veri merkezleri büyüme hızını sınırlıyor
- Ticaret yatırımları grup kârını baskılıyor
- Qwen, tüketici ilgisini geliştirici talebiyle buluşturuyor
- Kurumsal araçlar modelleri çalışan uygulamalara dönüştürüyor
- Açık kaynak Qwen ekosistemini genişletiyor
- Rekabet ve düzenlemeler büyümeyi şekillendiriyor
- Öne Çıkanlar
Alibaba, toplam gelirinin 247,8 milyar yuan, yaklaşık 34,8 milyar dolar olduğunu açıkladı. Bu iki gelir rakamına göre bulut birimi toplamın yaklaşık yüzde 16'sını oluşturdu. Birimin çok daha hızlı büyümesi, temel ticaret faaliyetleri de genişlemeyi sürdürürken yapay zekânın şirketin iş karmasını nasıl değiştirdiğini gösteriyor.
Yapay zekâ bağlantılı ürün gelirleri üst üste dokuzuncu çeyrekte en az yüzde 100 büyüdü. Bu, söz konusu kategorideki gelirin bu çeyreklerin her birinde bir yıl önceki düzeyinin en az iki katına çıktığı anlamına geliyor. Bulut biriminin kârlılığı da iyileşti: EBITA yüzde 35 artışla 3,6 milyar yuana ulaştı.
EBITA, belirli varlıklarla ilişkili bir muhasebe gideri olan amortisman öncesi kârı ifade eder; faiz ve vergi öncesi kârı da kapsar. Gelirin yanı sıra faaliyet performansını değerlendirmek için başka bir ölçüt sunar. Alibaba'nın bulut birimi her iki ölçütte de artış kaydederken diğer alanlardaki yüksek harcamalar grup kârını baskıladı.
Yatırımcılar ilk etapta bulut rakamlarına, yapay zekâ altyapısı ve yazılımlarına yapılan harcamaların müşteri talebine dönüştüğünün kanıtı olarak odaklandı. Alibaba hisseleri ABD'de işlemlerin erken saatlerinde yükseldi, ardından piyasa büyümeyi şirketin yatırım planlarının maliyetiyle tartarken dalgalandı.
27 Kasım 2025 itibarıyla Alibaba'nın sonuçlarında temel ödünleşim açıkça görülüyordu: Bulut müşterileri daha fazla yapay zekâ kapasitesi satın alırken anlık ticaret, veri merkezleri ve yapay zekâ altyapısına yapılan yatırımlar kâr ve nakit akışı üzerinde baskı yaratıyordu.
Yapay zekâ bulut işlerini neden büyütüyor?
Yapay zekâ modelleri, geleneksel iş yazılımlarının gereksinimlerini aşabilen ölçekte işlem gücü, depolama ve ağ altyapısına ihtiyaç duyar. Birçok sohbet asistanının temelindeki teknoloji olan büyük dil modelini eğitmek, gelişmiş grafik işlem birimlerinden (GPU) oluşan kümelerin günlerce veya haftalarca çalışmasını gerektirir.
Eğitim, modelin verilerden örüntüler öğrendiği aşamadır. Model hazır olduktan sonra da bir soruyu yanıtladığında veya bir görevi yerine getirdiğinde işlem kaynaklarına ihtiyaç duyar. Bu ikinci aşamaya çıkarım denir. Arama, öneri sistemleri, sohbet asistanları ve verimlilik araçları çok sayıda kişi tarafından kullanıldığında çıkarım kapasitesine önemli ölçüde talep yaratabilir.
Alibaba Cloud, bu kaynakları sağlayarak gelir elde eder. Daha fazla işlem gücü kullanan müşteriler daha fazla depolama ve ağ hizmetine de ihtiyaç duyabilir. Bu da bulut hizmeti tüketimini ve çoğu durumda Alibaba'nın müşteri başına elde ettiği geliri artırır.
Finans, lojistik, imalat ve perakende sektörlerindeki şirketler yapay zekâ asistanlarını, arama araçlarını ve bilgisayar kodu üreten sistemleri deniyor ve kullanıma alıyor. Bu uygulamalar; veri tabanları, güvenlik, içerik denetimi ve müşterilerin ihtiyaçları değiştikçe işlem kapasitesini ayarlamalarına imkân veren esnek bilişim dâhil olmak üzere diğer bulut ürünlerine de talep getiriyor.
Vektör arama, bu genişleyen talebin bir başka parçası. Bir uygulamanın bilgileri benzerlik veya anlam temelinde bulmasına yardımcı olduğu için, yapay zekâ sistemi bir şirketin kayıtlarından ilgili materyalleri bulmak istediğinde kullanışlı oluyor. Bu tamamlayıcı hizmetler, iş fırsatını model çalıştıran çipleri sağlamanın ötesine taşıyor.
Alibaba Üst Yöneticisi Eddie Wu, hızlanmayı müşterilerin güçlü benimsemesine bağladı ve talebin sürmesi hâlinde şirketin yatırım taahhüdünü artırmaya hazır olduğunu söyledi.
Yapay zekâya yönelik müşteri talebi çok güçlü. Talep sürerse yapay zekâ yatırımlarımızı daha önce açıkladığımız planın ötesinde artırmaya hazırız.
380 milyar yuanlık yatırım planı büyüyebilir
Alibaba daha önce bulut ve yapay zekâ altyapısına üç yılda 380 milyar yuan yatırım yapmayı planladığını açıklamış, böylece yapay zekâyı uzun vadeli stratejisinin merkezine yerleştirmişti. Şirket, yalnızca son dört çeyrekte bu işi desteklemek için gereken kapasite ve teknolojiye yaklaşık 120 milyar yuan aktardı.
Harcamalar veri merkezlerini, ağ altyapısını, depolamayı, yapay zekâ hızlandırıcılarını ve bu sistemlerin büyük ölçekte verimli ve güvenilir çalışmasını sağlayan yazılımları kapsadı. Yapay zekâ hızlandırıcıları, modellerin eğitimi ve çalıştırılmasıyla ilgili hesaplamaları gerçekleştirmek üzere tasarlanmış işlemcilerdir. Bu işlemcilerin verimli olması, çevrelerindeki sistemlerin verileri yeterince hızlı aktarabilmesine ve depolayabilmesine bağlıdır.
Yönetim, müşterilerin yapay zekâyı mevcut hızda benimsemeye devam etmesi hâlinde sermaye ihtiyacının daha da artabileceğini söyledi. Wu ayrıca yapay zekânın geçici bir heves ya da aşırı değerlenmiş bir yatırım teması olduğu görüşünü reddetti. Şirketlerin pilot projelerden üretim kullanımlarına geçmesiyle sınırlı arzın fiyatları ve mevcut kapasite kullanımını destekleyeceğini savundu.
Alibaba'nın üst yöneticisi Wu, altyapı arzındaki baskıyı şöyle anlattı:
Bir yapay zekâ balonu olduğunu düşünmüyorum. Talep yüksek kalacak; özellikle veri merkezleri ve yarı iletkenlerde arz önümüzdeki birkaç yıl boyunca kısıtlı olacak.
Pilot proje, bir yapay zekâ aracının belirli bir iş için işe yarayıp yaramadığını sınar. Üretimde kullanım ise aracı müşteri taleplerini yanıtlamak veya çalışanların yazılım yazmasına yardımcı olmak gibi günlük faaliyetlerin parçası hâline getirir. Bu aşamalar arasındaki geçiş, ara sıra oluşan işlem gücü talebini sürekli kullanıma dönüştürebilir.
Çipler ve veri merkezleri büyüme hızını sınırlıyor
Alibaba, işlem kapasitesini ne kadar hızlı artırabileceği konusunda pratik kısıtlamalarla karşı karşıya. Gelişmiş çiplere erişim, ABD ile Çin arasındaki sıkılaşan ihracat kuralları ve elektrik ile soğutma sistemlerinin inşası için gereken süre, yeni kapasitenin hızla devreye alınmasını zorlaştırıyor.
Veri merkezleri yalnızca işlemcilere ihtiyaç duymaz. Çiplere güvenilir biçimde elektrik sağlanmalı ve çalışırken serin tutulmaları gerekir. Bu gereksinimler, güçlü müşteri talebinin neden mevcut işlem kaynaklarındaki kıtlıkla aynı anda görülebildiğini açıklamaya yardımcı oluyor.
Alibaba, model budama, niceleme, daha iyi ağ altyapısı ve iyileştirilmiş zamanlama yöntemleriyle mevcut kapasitesinden daha fazla verim almaya çalışıyor. Budama, modelin daha az işe yarayan bölümlerini azaltırken niceleme, hesaplamalar için gereken kaynakları düşürmek amacıyla daha basit sayısal gösterimler kullanır. Her iki yaklaşım da modellerin çalıştırılmasını daha az kaynak gerektiren hâle getirmeyi amaçlıyor.
Ağ altyapısındaki iyileştirmeler, bilişim sistemlerinin verileri daha verimli biçimde paylaşmasına yardımcı oluyor. Zamanlama, iş yüklerinin ne zaman ve nerede çalışacağını belirleyerek mevcut ekipmanın daha fazla göreve hizmet etmesini sağlıyor. Alibaba ayrıca güvenilir performansı korurken maliyetleri ve arz değişikliklerini yönetmek için yerli seçenekler dâhil daha geniş bir hızlandırıcı yelpazesinden yararlanıyor.
Bulut birimi yöneticileri, çok yakın vadede büyümenin daha da hızlanacağını vaat etmek yerine gelir artışı görünümünü yüksek olarak niteledi. Bileşen arzı, GPU'ların ve veri merkezi alanlarının mevcudiyeti, Alibaba'nın kendi yapay zekâ kullanımındaki çeyreklik değişimler ve bir önceki yılın zorlu karşılaştırma dönemi büyüme oranını etkileyebilir.
Yönetimin orta vadeli beklentisi, modeller ve araçlar geliştikçe müşterilerin daha fazla yapay zekâ iş yükünü Alibaba Cloud üzerinde üretimde kullanmaya başlamasına bağlı. Dolayısıyla kısa vadeli görünüm, güçlü talebin yanı sıra büyüme hızını şirketin sağlayabileceği kullanılabilir kapasitenin de şekillendirdiği bir tabloya işaret ediyor.
Ticaret yatırımları grup kârını baskılıyor
Alibaba'nın bulut alanındaki kazanımları, grup kârlılığı üzerindeki baskıyla aynı döneme denk geldi. Şirket anlık ticaret ve yapay zekâ altyapısına yüksek harcama yaparken düzeltilmiş EBITA sert biçimde düştü. Düzeltilmiş kâr ölçütleri, raporlanan kârda seçili kalemler için düzeltme yapar; burada rakamın yönü yatırım döneminin yarattığı baskıyı gösterdi.
Hızlı ticaret olarak da adlandırılan anlık ticaret, alışverişlerin hızla teslim edilmesine dayanıyor. Alibaba, lojistik ağının yoğunluğunu artırmak için sübvansiyonları yükseltirken yapay zekâ talebini karşılamak üzere veri merkezi projelerini hızlandırdı. Lojistik yoğunluğu, bir bölgede ağı daha verimli kullanmaya yetecek sayıda sipariş ve teslimat faaliyeti bulunması anlamına geliyor.
Yönetimin verdiği mesaj, Alibaba'nın stratejik iş kollarında pazar payına ve yapay zekâ için işlem kapasitesine, kâr marjlarında kısa vadeli iyileşmeden daha fazla öncelik verdiği yönündeydi. Bulut geliri ve bulut EBITA'sı yükselmeyi sürdürürken bu tercih hem kârı hem de nakit akışını etkiledi.
Çin'deki e-ticaret geliri güçlü sipariş artışıyla yüzde 16 yükselirken hızlı ticaret geliri yüzde 60 arttı. Alibaba, üç yıl içinde hızlı ticarette brüt ürün değerini 1 trilyon yuana çıkarma hedefi koydu.
Brüt ürün değeri (GMV), bir platform üzerinden geçen alışverişlerin değerini ölçer. Gelir ise şirketin faaliyetlerinden elde ettiği kazancı ifade eder. Dolayısıyla hızlı ticaret hedefi işlem hacmine yönelikken açıklanan yüzde 60'lık artış gelire ilişkindir.
Yönetim, ölçeğin büyümesi ve operasyonel iyileştirmelerin etkisiyle sipariş başına zararların daraldığını söyledi. Bu, tek bir siparişle ilişkili gelir ve maliyetleri ifade eden birim ekonomisindeki iyileşmedir. Alibaba, sektör genelindeki fiyat promosyonlarının marjları daralttığı e-ticaret ve yemek teslimatı alanlarında yoğun rekabetle karşı karşıya kalmayı sürdürdü.
Qwen, tüketici ilgisini geliştirici talebiyle buluşturuyor
Alibaba'nın ChatGPT'ye rakip tüketici uygulaması Qwen, ilk haftasında 10 milyon indirme sayısını aştı. Hızlı ilgi, Çin'deki kullanıcıların üretken yapay zekâ araçlarına yoğun talep gösterdiğini ortaya koydu ve Alibaba'ya amiral gemisi büyük dil modeli ailesini tüketicilere sunabileceği bir kanal sağladı.
Üretken yapay zekâ, talimatlara yanıt olarak metin veya bilgisayar kodu gibi içerikler üretir. Qwen, işletmelerin ve yazılım geliştiricilerin kendi görevlerine uyarlayabileceği modelleriyle Alibaba'nın geliştirici stratejisinin de parçası.
Qwen3 serisi dâhil en yeni sürümler, akıl yürütme ve kodlama yeteneklerini geliştirdi. Alibaba, farklı görev ve maliyet gereksinimleri için çeşitli boyutlarda modeller sundu. Şirketler, işlerinin karmaşıklığına ve kullanmaya hazır oldukları işlem kaynaklarına uygun modeli seçebiliyor.
Geliştiriciler Qwen'e Alibaba Cloud'da barındırılan hizmetler üzerinden erişebiliyor veya açık kaynak model kontrol noktalarını kendi altyapılarında kullanabiliyor. Kontrol noktası, geliştiricilerin kullanabileceği veya özelleştirebileceği, eğitilmiş bir modelin kaydedilmiş sürümüdür. Bu seçenekler, Alibaba'nın hem yönetilen bulut hizmeti arayan müşterilere hizmet vermesini hem de kendi sistemlerini işletmeyi tercih eden geliştiricilere ulaşmasını sağlıyor.
Alibaba'nın yaklaşımı altyapıyı, temel modelleri ve uygulama platformlarını bir araya getiriyor. Temel modeller, çeşitli uygulamalara güç sağlayabilen altyapı modelleridir. Şirket, işletmelerin gerekli tüm hizmetleri farklı sağlayıcılardan bir araya getirmesine gerek kalmadan yapay zekâ eğitip ince ayar yapabilmesini ve kullanıma alabilmesini hedefliyor.
Kurumsal araçlar modelleri çalışan uygulamalara dönüştürüyor
Alibaba'nın Yapay Zekâ Platformu; veri entegrasyonunu, eğitim ve çıkarım süreçlerinin koordinasyonunu, vektör veri tabanlarını, izlemeyi ve güvenliği bir araya getiriyor. Koordinasyon, bir yapay zekâ iş yükünü çalıştırmak için gereken adımları ve kaynakları düzenlerken izleme, ekiplerin sistemlerinin performansını takip etmesine yardımcı oluyor.
Platform, geliştirme sürelerini kısaltmayı ve yapay zekâyı üretimde çalıştırmak için gereken operasyonel işi azaltmayı amaçlıyor. Alibaba bu araçları hem kendi işletmelerindeki hem de dış müşterilerinin ticaret, lojistik ve ofis iş akışlarıyla buluşturmaya çalışıyor.
Alibaba'nın kodlama asistanı Lingma, kurumsal geliştiriciler arasında yaygınlaşıyor. Müşteriler ayrıca içerik üretimi, ürün arama, müşteri hizmetleri botları ve çalışanların ya da uygulamaların bilgileri bulup kullanabilmesi için düzenlemeyi kapsayan bilgi yönetimi araçlarını da benimsiyor.
Bu uygulamalar, bir şirketin rutin işlerinin parçası hâline geldikten sonra bulut hizmetlerine sürekli talep yaratabilir. Bir yapay zekâ sistemi iş kayıtlarına, yazılımlara ve yerleşik iş akışlarına bağlandığında sağlayıcı değiştirmek zor ve maliyetli olabilir.
Açık kaynak Qwen ekosistemini genişletiyor
Qwen modelleri geliştiriciler tarafından yaygın biçimde indirildi ve çok sayıda türev modelin temeli olarak kullanıldı. Türev model, tüm eğitim sürecini baştan başlatmak yerine mevcut bir modelin üzerine kurulur ve onu farklı bir amaca uyarlar.
Alibaba'nın açık kaynak stratejisi, daha geniş bir geliştirici topluluğunun Qwen'i özelleştirmesine ve geliştirilmesine katkıda bulunmasına imkân tanıyor. Bu faaliyet, finans, perakende ve imalat dâhil alanlara özgü modellerin ortaya çıkmasına yardımcı olurken geliştiricilerden gelen geri bildirimler de daha fazla iyileştirmeyi destekliyor.
Büyüyen eklenti, erişim ve güvenlik önlemleri ekosistemi, işletmelerin Qwen tabanlı uygulamaları daha güvenle üretimde kullanmasına yardımcı oluyor. Eklentiler uygulamaları ek işlevlere bağlar. Erişim araçları, yapay zekâ sisteminin kullanabileceği bilgileri bulurken güvenlik önlemleri sistemin davranışını veya çıktısını kontrol eder.
Dolayısıyla Alibaba'nın stratejisi tüketici uygulamasının ötesine uzanıyor. Şirket, benimsemeyi yaygınlaştırmanın bir yolu olarak açık kaynak erişimini kullanarak Qwen etrafında bir geliştirici, iş uygulamaları ve bulut hizmetleri ağı kuruyor.
Rekabet ve düzenlemeler büyümeyi şekillendiriyor
Alibaba, yaklaşık üçte birlik pazar payıyla Çin'in en büyük bulut hizmeti sağlayıcısı olmayı sürdürüyor. Konumunu ölçeği, maliyet verimliliği ve iş ağındaki hizmetlerle kurduğu bağlantılar destekliyor. Bu güçlü yanların yanı sıra rekabetin yoğun olduğu bir ortam da bulunuyor.
Çin'de büyük yerli rakipler performans, fiyat ve belirli sektörlere yönelik çözümler üzerinden rekabet ediyor. Uluslararası alanda ise Alibaba, altyapıları çok sayıda müşteriye hizmet veren ve Çin dışındaki pazarlarda önde bulunan büyük ölçekli bulut işletmecileriyle karşı karşıya.
Gelişmiş ABD çiplerine getirilen kısıtlamalar Alibaba'nın planlarını karmaşıklaştırıyor. Şirketin verimliliği artırma ve hızlandırıcı seçeneklerini çeşitlendirme çabaları bu baskının bir bölümünü hafifletebilir; ancak artan yapay zekâ iş yüklerine hizmet etmek için altyapı yatırımı gerekli olmaya devam ediyor.
Alibaba, Çin dışında ürünleriyle müşteri ihtiyaçlarının örtüştüğünü gördüğü pazarlara, Güneydoğu Asya'nın bazı bölgeleri dâhil, odaklanıyor. Özellikle Avrupa'da büyük platformların dijital hizmet kuralları kapsamında daha sıkı yükümlülüklerle karşılaşması nedeniyle düzenleyici denetim de artıyor.
Alibaba, yapay zekâ ürünlerini genişletirken bu uyum gerekliliklerini yönetmek zorunda. Şirket ayrıca önemli miktarda nakit bulunduruyor ve hisselerini geri almak için aktif bir yetkilendirmeye sahip. Bu da yatırım, büyüme ve hissedar getirileri arasında denge kurarken esneklik sağlıyor.
Öne Çıkanlar
- Mali yılın ikinci çeyreğinde bulut geliri yüzde 34 artarak 39,8 milyar yuana, yaklaşık 5,6 milyar dolara çıktı ve beklentileri aştı.
- Grup geliri yüzde 5 artışla 247,8 milyar yuana, yaklaşık 34,8 milyar dolara ulaştı.
- Yapay zekâ bağlantılı ürün gelirleri üst üste dokuzuncu çeyrekte en az yüzde 100 büyüdü.
- Bulut EBITA'sı yüzde 35 artışla 3,6 milyar yuana yükselirken düzeltilmiş grup EBITA'sı yatırım baskısıyla sert biçimde düştü.
- Alibaba dört çeyrekte bulut ve yapay zekâ altyapısına yaklaşık 120 milyar yuan harcadı; üç yılda 380 milyar yuanlık yatırım planının ötesine geçebilir.
- Qwen tüketici uygulaması ilk haftasında 10 milyon indirmeyi aşarken modelleri ve kurumsal araçları da genişledi.
- Çin'deki e-ticaret geliri yüzde 16, hızlı ticaret geliri yüzde 60 arttı; üç yıl içinde 1 trilyon yuanlık GMV hedefleniyor.
- Çip arzı ve veri merkezi kapasitesi, bulut büyümesini yüksek tutarken çeyrekler arasında dalgalanmasına neden olabilir.
- Alibaba, Güneydoğu Asya dâhil yeni pazarlara açılmaya çalışırken Çin bulut pazarının yaklaşık üçte birini elinde tutuyor.






