2.000 wonluk anlaşmazlık Seul’ün simge mekânlarından birine yayıldı
8.000 wonluk bir yemeğin 10.000 won olarak ücretlendirilmesiyle ilgili anlaşmazlık, Seul’deki Gwangjang Market’te iki esnaf derneği arasında 300 milyon wonluk dava tehdidine dönüştü. 23 Kasım 2025 itibarıyla, pazarın merkez binasındaki dükkân sahipleri, yakındaki bir yiyecek tezgâhıyla ilgili viral şikâyetin olayla ilgisi olmayan işletmelere de zarar verdiğini söylüyor.
İçindekiler
- 2.000 wonluk anlaşmazlık Seul’ün simge mekânlarından birine yayıldı
- Sundae tezgâhında ne yaşandı?
- İki dernek, tek bir itibar
- Önerilen davada nelerin kanıtlanması gerekecek?
- Tezgâh işletmecilerinin kimliğini belirlemek nasıl yardımcı olabilir?
- Menü ve ödeme uygulamalarında netlik hâlâ yetersiz
- Fiyatların yüksek olmasıyla tartışmalı ek ücretler farklı konular
- Yemek ve modayla şekillenen tarihî bir pazar
- Sipariş vermeden önce ziyaretçilerin kontrol edebilecekleri
- Öne Çıkanlar
Merkez binadaki yaklaşık 200 dükkânı temsil eden Gwangjang Market Esnaf Derneği, komşu Gwangjang Geleneksel Pazar Esnaf Derneği’nden tazminat talep edeceğini belirtiyor. Diğer dernek, tartışmanın merkezindeki tezgâh da dâhil olmak üzere alanın çevresindeki yaklaşık 250 yiyecek tezgâhı ve küçük dükkânı denetliyor.
200’den fazla üye, tezgâh derneğine iletilen tazminat talebini imzaladı. Gerekçeleri basit: İki ayrı kuruluş farklı bölümleri yönetse de ziyaretçiler burayı tek bir Gwangjang Market olarak görüyor. Öfke internette yayılırken merkez binadaki esnaf, çevredeki tezgâhların müşterileri ve satışlarıyla birlikte kendilerininkilerin de kaybolduğunu söylüyor.
Popüler bir YouTuber’ın 4 Kasım’da yayımladığı video anlaşmazlığı kamuoyunun gündemine taşıdı. Müşteri, Kore usulü kan sosisi sundae satan bir esnafın ete ekleme yaptıktan sonra 2.000 won fazla ücret aldığını söyledi. Esnaf ise müşterinin ek porsiyonu kabul ettiğini belirtti. Video 16 milyonun üzerinde izlenme aldı ve başka müşterileri de benzer deneyimlerini paylaşmaya yöneltti.
Jongno bölge yönetimi iki dernekle görüştü. Yönetim, hukuki süreç başlamadığı sürece müdahale etmeyeceğini, ancak 2025 sonuna kadar tezgâh işletmecilerinin gerçek adlarıyla tanımlanmasını sağlayacak bir sistem getirmeyi planladığını söylüyor. Dava tehdidi ve bölge yönetiminin değişiklikleri aynı sorunun farklı yönlerini ele alıyor: Bir müşterinin şikâyeti bütün bir destinasyona zarar verdiğinde sorumluluk kime ait?
Sundae tezgâhında ne yaşandı?
4 Kasım tarihli videodaki müşteri, menüde fiyatın 8.000 won yazmasına rağmen esnafın fazladan et eklemesi nedeniyle hesabın 10.000 won geldiğini söyledi. Ayrıca kaba hizmetten şikâyet etti. Esnaf, siparişle ilgili anlatımına itiraz ederek müşterinin ek ürünü kabul ettiğini belirtti.
Aradaki fark 2.000 won, yani listelenen 8.000 wonluk fiyatın yüzde 25’i kadardı. Anlaşmazlık, müşterinin yemeği almadan önce bu fiyat artışını kabul edip etmediği üzerinde yoğunlaştı. Kore’deki temel fiyatlandırma kuralına göre, iki taraf ek ücret konusunda önceden anlaşmadıkça müşteriler menüde yazan tutarı ödemeli.
Gwangjang Geleneksel Pazar Esnaf Derneği, videonun yayımlanmasından sonraki günlerde 10 günlük işletme kapatma cezası verdi. Tezgâh, ceza süresince kapalı kaldı. Pazar yöneticileri, yaptırımın kamuoyundaki öfkeyi yatıştırmayı ve ilan edilen fiyatlara ilişkin net bir sınır koymayı amaçladığını söyledi.
Yoğun yiyecek tezgâhlarında hızlı siparişler ve kalabalık oturma alanları arasında ek ürünler ve karışık tabaklar sıkça satılıyor. Özellikle esnaf ilave et önerdiğinde veya birkaç ürünü birleştirdiğinde müşteriler, listelenen fiyata ne kadar yemek dâhil olduğunu anlamakta zorlanabilir. Son tabak ilk istenen menü ürününden daha pahalıya geliyorsa servis öncesinde açıkça anlaşmak büyük önem taşıyor.
Olayların sıralaması ve duyurulan sonraki adım şöyle:
- 4 Kasım 2025: Popüler bir YouTuber, ücret anlaşmazlığını ve kaba hizmeti anlattığı videoyu yayımladı.
- Yayından sonraki günlerde: Geleneksel pazar derneği 10 günlük kapatma cezası verdi ve tezgâh bu süre boyunca kapalı kaldı.
- Kasım 2025: Ana pazar derneği, 200’den fazla üyenin desteklediği noter tasdikli tazminat talebini gönderdi.
- 2025 sonuna kadar: Jongno bölge yönetimi yaklaşık 250 tezgâh için gerçek ad doğrulama sistemi getirmeyi planlıyor.
İki dernek, tek bir itibar
Merkez bina ve çevresindeki tezgâhlar ayrı esnaf derneklerinin yönetiminde, ancak ziyaretçilerin çoğu burayı yemek yiyip alışveriş yapabilecekleri ve keşfedebilecekleri tek bir yer olarak görüyor. Bu ortak kimlik, yemek videolarının kalabalık çektiği dönemlerde işletmelere yarar sağlıyor. Ancak bir skandalın maliyetini, şikâyetin başladığı tezgâhın ötesine de yayıyor.
Merkez binadaki esnaf, sundae tezgâhının kendi derneklerinin denetiminde olmadığını söylüyor. Buna rağmen yaya trafiğinin azaldığını, satışların yavaşladığını ve internette bütün pazarı fazla ücret alan bir yer olarak niteleyen öfkeli yorumlar gördüklerini anlatıyorlar. Sorunlu tezgâhların daha sıkı denetlenmesini ve destinasyon genelinde fiyatlandırma ve hizmet için ortak standartlar belirlenmesini istiyorlar.
Gwangjang Market Esnaf Derneği yöneticileri, kasım ayında gönderilen noter tasdikli mektubu, kentin simge mekânlarından birini koruma girişimi olarak nitelendirdi. Pazarın tamamının itibarının tehlikede olduğunu söylediler ve daha sıkı denetim ile daha açık işletme uygulamaları çağrısında bulundular.
Gwangjang Market, Seul’ün tarihi ve Güney Kore’nin gururudur. Pazarın adının lekelenmesine artık göz yummayacağız.
Bir restoran işletmecisi, aylık kiranın 20 milyon wona ulaşabildiğini ve son dönemde satışların en son pandemi sırasında görülen seviyelere düştüğünü anlattı. Bu örnek, esnafın uzun süreli bir gerilemeden neden kaygı duyduğunu gösteriyor: Daha az müşteri gelse de kira ve diğer sabit giderler ödenmeye devam ediyor.
Esnafın talebi, ziyaretçilerin karşılaştığı pratik bir güçlüğü de yansıtıyor. Bir müşteri Gwangjang Market’in adını biliyor olabilir ama belirli bir tezgâhı hangi derneğin denetlediğini bilmeyebilir. Merkez binadaki işletmeler, bu bilinmezliğin anlaşmazlığın mali zararını başladığı alanla sınırlamayı güçleştirdiğini söylüyor.
Önerilen davada nelerin kanıtlanması gerekecek?
Ana pazar derneği, komşu derneğin denetimindeki bir tezgahta yaşanan olayla bağlantılı ekonomik kayıplar için 300 milyon won talep etmeyi planladığını söylüyor. Talebin kabul edilmesi için tartışmalı satış ile sonrasındaki tepkinin diğer işletmelerde gelir kaybına yol açtığının ortaya konması gerekecek.
Kore’deki hukuk davalarında davacılar fiilî zararı ve nedensellik bağını kanıtlamak zorunda. Fiilî zarar, ne tür bir mali kayıp yaşandığının gösterilmesi anlamına geliyor. Nedensellik bağı ise itiraz konusu davranışın bu zarara nasıl yol açtığının ortaya konmasını gerektiriyor. Derneğin ayrıca tezgâh derneğinin bu zararı önlemek için hukuki sorumluluğu bulunduğunu da kanıtlaması gerekecek.
Tezgâh derneği, genel düşüşe çevrimiçi tepkilerin yol açtığını veya 10 günlük kapatma cezası da dâhil olmak üzere verdiği karşılığın ölçülü olduğunu savunabilir. Bunlar, derneğin resmen açıkladığı tutumlar değil, olası savunmalardır. 23 Kasım itibarıyla tazminat talebine resmî bir yanıt vermemişti; davanın açılacağı ya da duruşma yapılacağı tarihe ilişkin de bilgi verilmemişti.
Bu tür anlaşmazlıklara bakan mahkemeler zaman zaman tarafları uzlaşmaya veya ayrıntılı bir davranış kuralları bütünü hazırlamaya yönlendirebiliyor. Olası şartlar arasında standart menüler, zorunlu kart terminalleri, şikâyet hattı ve ihlaller için tutarlı yaptırımlar yer alabilir. Böyle bir anlaşma, tazminat talebinin yanı sıra günlük iş uygulamalarını da düzenleyebilir.
Jongno bölge yönetimi, dernekler mahkeme sürecini değerlendirirken idari önlemlerini sürdüreceğini söylüyor. Hukuki sürecin zaman alması muhtemel. İşletmeler faaliyet giderlerini ödemeye devam ederken uzayan bir mücadele, ziyaretçilerin güvenini yeniden kazanma yönündeki acil ihtiyacı karşılıksız bırakabilir.
Tezgâh işletmecilerinin kimliğini belirlemek nasıl yardımcı olabilir?
Jongno bölge yönetiminin planladığı gerçek ad doğrulama sistemi, 2025 sonuna kadar yaklaşık 250 tezgâhı kapsayacak. Her tezgâh kayıtlı bir işletme sahibiyle ilişkilendirilecek ve satış noktasında açık kimlik bilgisi bulundurulması zorunlu olacak.
Kimliği açıkça görülen bir işletmeci, şikâyet durumunda müşterilere ve yöneticilere daha net bir başlangıç noktası sunar. Sistem şikâyetleri takip etmeyi, kapatma cezalarını uygulamayı ve para cezalarını tahsil etmeyi kolaylaştırabilir. Ayrıca bir sorun yaşandıktan sonra tezgâhın el değiştirmesi ya da başka birinin işletmeci olarak gösterilmesi ihtimalini azaltmayı amaçlıyor.
Ziyaretçiler, kullandıkları tezgâhın usulüne uygun biçimde kayıtlı olup olmadığını kontrol edebilecek. Yetkililer açısından sistemin değeri, yalnızca pazarın genel adıyla işlem yapmak yerine bir konumu, işlemi ve sorumlu kişiyi ilişkilendirebilmesinde yatıyor.
Bölge yönetimi, geleneksel pazar alanındaki tezgâhlardan yol işgali ücretleri tahsil etmeye de başladı. Bu ücretler kamuya ait alanların kullanımını resmîleştiriyor. Ücretler tezgâhın nerede çalıştığıyla ilgiliyken, planlanan kimlik sistemi onu kimin işlettiğini belirliyor.
Kamuya açık yollardaki sokak tezgâhları, Gıda Hijyeni Yasası kapsamında olağan restoran ruhsatı alamıyor. Bu durum denetimi ve hijyen kurallarının uygulanmasını zorlaştırıyor. Daha görünür işaretler ve daha güçlü kayıt tutma, yöneticilerin bu yapısal sınırlamalarla başa çıkmasına yardımcı olmayı amaçlıyor.
Menü ve ödeme uygulamalarında netlik hâlâ yetersiz
Pazar yöneticileri, tartışmanın ardından esnaf eğitimini ve şikâyetlerin ele alınmasını güçlendirdiklerini söylüyor. Daha önce verilen sözler arasında hizmet kalitesine ilişkin eğitim ve menülerin daha açık gösterilmesi de vardı. Bazı esnaflar ve diğer eleştirmenler, çok sayıda bağımsız işletmecinin ve sürekli turist akışının bulunduğu yoğun bir pazardaki sorunları yalnızca gönüllü eğitimlerin çözemeyeceğini savunuyor.
QR kodlu menü panoları, siparişlerin daha anlaşılır olmasını sağlamaya yönelik girişimlerden biri. Pazar yöneticileri ziyaretçilerin çeşitli dillerde fotoğrafları ve açıklamaları görebildiği panoları teşvik ediyor. Fotoğraf, müşterinin satılan porsiyonu anlamasına; çevrilmiş metin ise belirtilen fiyata nelerin dâhil olduğunu öğrenmesine yardımcı olabilir.
Dernek verileri, sistemin her yerde kullanılmadığını gösteriyor. Bazı yiyecek tezgâhları QR sistemi kullanmıyor. Kartla ödeme kabulü de eşit düzeyde değil; bazı tezgâhlar nakit almaya devam ediyor. Müşteri ve satıcının alışverişe ilişkin elinde daha az kayıt bulunabileceğinden, nakit işlemler iadeleri ve kayıt tutmayı daha karmaşık hâle getirebilir.
Önerilen değişiklikler, bir anlaşmazlığın çözümünü zorlaştırabilecek çeşitli noktaları ele alıyor: menünün belirsiz olması, ek porsiyon konusunda anlaşmazlık, işlem kaydının bulunmaması veya işletmecinin kimliğiyle ilgili karışıklık. Esnaf eğitimi, daha açık fiyatlar, ödeme kayıtları ve işletmeci kimliğinin belirlenmesi, bu sürecin farklı yönlerine çözüm getiriyor.
Fiyatların yüksek olmasıyla tartışmalı ek ücretler farklı konular
Ziyaretçiler Gwangjang Market’te satılan bazı yiyeceklerin fiyat-performansını da sorguladı. Alışveriş yapanların yakın dönemde aktardığı örnekler arasında birkaç pirinç keki bulunan 3.000 wonluk bir tteokbokki tabağı, genel dükkânlardaki 1.000 wona kıyasla 1.500 wonluk balık köftesi şişleri ve büyük deniz ürünleri pazarlarındaki fiyatların üzerinde, 18.000 wona satılan tek bir canlı ahtapot yer aldı.
Balık köftesi karşılaştırmasındaki fark 500 won, yani belirtilen 1.000 wonluk fiyatın yüzde 50 üzerinde. Bu örnekler, sundae tezgâhındaki ek ücret iddiasının yanı sıra porsiyonların ve fiyatların neden kamuoyu tartışmasının bir parçası hâline geldiğini açıklıyor.
Tezgâh sahipleri genellikle yüksek kiralara ve yoğun turist trafiğinin getirdiği ihtiyaçlara dikkat çekiyor. Daha fazla müşteri, ek personel ve hazırlık gerektirerek maliyetleri artırabilir. Bazı satıcılar özel ürünleri veya küçük porsiyonları yüksek fiyatla sunarken, farklı bir seyahat deneyimi arayan ziyaretçiler talebi canlı tutabiliyor.
İlan edilen fiyatın yüksek olmasıyla siparişin ardından müşterinin ödemesi gereken tutarın değiştirilmesi aynı şey değil. Viral olayın merkezindeki mesele, müşterinin fazladan eti ve ek ücretini kabul edip etmediğiydi. Görünür bir menü, müşterinin işlem başlamadan önce ürünün parasına değip değmeyeceğine karar vermesini sağlar.
Ziyaretçiler sosyal medya platformlarında tutarsız fiyatlandırma ve kalabalığın azaldığı gece geç saatlerde ek ürün satmaya yönelik ısrarcı girişimler hakkında deneyimlerini paylaştı. Bu deneyimler, müşterileri her alışverişin şartlarını müzakere etmek zorunda bırakmak yerine daha açık menüler ve ortak bir hizmet yaklaşımı için yapılan çağrıları artırdı.
Yemek ve modayla şekillenen tarihî bir pazar
Gwangjang Market 120 yılı aşkın bir geçmişe sahip ve Kore’nin ilk kalıcı pazarı olarak biliniyor. Kumaş ve ev eşyalarının merkezi olarak kurulan pazar, zamanla maş fasulyeli pankekleri, bıçakla kesilen erişteleri, mantıları ve çeşitli Kore usulü jeonlarıyla ün kazandı.
Koreli moda markaları son yıllarda kompleksin içinde ve çevresinde mağazalar açarken, küresel zincirler de temalı şubeler kurdu. Gwangjang Market’teki Starbucks’ın tasarımında retro tarz, kumaş dükkânlarından esinlenen motifler ve fotoğraf çekimine uygun bir çatı alanı öne çıkıyor.
Satıcılar, hafta sonu müşterilerinin büyük bölümünü yurt dışından gelen ziyaretçilerin oluşturduğunu söylüyor. Birçoğu aynı ziyaret sırasında yemek yemek, video çekmek ve alışveriş yapmak için geliyor. Geleneksel yemek, perakende ve popüler kültürün bir araya gelmesi, pazarı tek tek tezgâhların ötesine geçen bir cazibe merkezine dönüştürdü.
Uzayan kuyruklar ve sosyal medyanın yarattığı beklentiler işletmeciler üzerindeki baskıyı artırıyor. Başarılı bir yemek videosu yakındaki birçok işletmeye ilgi çekebilir; hizmetle ilgili bir şikâyet veya belirsiz bir hesap da aynı hızla yayılabilir. Eleştirilerin hedefindeki işletmelerle birlikte kurallara uygun çalışan dükkânlar da müşteri kaybedebilir.
Planlanan dava, ortak itibarı farklı sorumlulukları olan kuruluşlar arasındaki bir anlaşmazlığın konusu hâline getiriyor. Merkez binadaki esnaf, uğradıklarını söyledikleri zararlar için tazminat istiyor. Ayrıca dernek sınırlarının ötesinde pazarın adını koruyacak kurallar talep ediyor.
Sipariş vermeden önce ziyaretçilerin kontrol edebilecekleri
Gwangjang Market’i her gün binlerce kişi sorunsuz biçimde ziyaret ediyor. Müşteriler, yemek servis edilmeden önce fiyatı, porsiyonu ve varsa ek ürünleri teyit ederek anlaşmazlık ihtimalini azaltabilir.
Korece menülerin görünür olması gerekir, resmî dükkânlarda kartla ödeme yaygındır ve bahşiş âdeti yoktur. Siparişin hızlı alındığı tezgâhlarda kısaca teyit etmek, müşteriyle satıcının aynı alışverişten söz ettiğinden emin olmasına yardımcı olabilir.
- Oturmadan önce görünür menüyü ve fiyatları kontrol edin.
- Porsiyonun boyutunu ve ek ürünlerin ücretini teyit edin. İlave ürün istemediğinizi açıkça belirtin.
- Fiş isteyin ve mümkün olduğunda kartla ödeme yapın.
- Fotoğrafları ve farklı dillerdeki açıklamaları kontrol etmek için varsa QR menülerden yararlanın.
- Söylenen fiyat panodakinden farklıysa veya sipariş hâlâ net değilse kibarca reddedip başka bir tezgâh seçin.
- Daha yerel bir atmosfer için Seul’deki Namdaemun Market’i veya Busan’daki BIFF Meydanı’nı değerlendirin; bu yerlerde açık fiyatlar ve çeşitli seçenekler bulunuyor.
Fiş, işlemi kayıt altına alarak sonradan çıkabilecek bir anlaşmazlığın çözümünü kolaylaştırır. En yararlı kontrol yine siparişten önce yapılır: İlan edilen tutara neyin dâhil olduğunu ve ek bir ürünü kabul etmenin hesabı değiştirip değiştirmeyeceğini bilmek.
Öne Çıkanlar
- Gwangjang Market Esnaf Derneği, komşu Gwangjang Geleneksel Pazar Esnaf Derneği’ne karşı 300 milyon wonluk tazminat davası açmayı planlıyor.
- 4 Kasım tarihli videoda, menüde 8.000 won yazan bir yemek için 10.000 won alındığı ve kaba hizmet verildiği öne sürüldü. Esnaf, müşterinin ek eti kabul ettiğini söyledi.
- Video 16 milyonun üzerinde izlenme aldı ve tezgâha 10 günlük işletme kapatma cezası verildi.
- Merkez binadaki yaklaşık 200 dükkân ile çevredeki yaklaşık 250 tezgâh ve küçük dükkân ayrı derneklere bağlı olsa da pazarın kamuoyundaki ortak kimliğini paylaşıyor.
- 200’den fazla üye tazminat talebini imzaladı. Esnaf, yaya trafiğinin ve satışların düştüğünü, işlerin pandemi sırasında görülen seviyelere gerilediğini söylüyor.
- Jongno bölge yönetimi 2025 sonuna kadar yaklaşık 250 tezgâh için gerçek ad doğrulama sistemi getirmeyi planlıyor ve yol işgali ücretlerini tahsil etmeye başladı.
- QR menülerin kullanımı ve kart kabulü hâlâ yaygın değil. Anlaşmazlıkları önlemede açık fiyatlar, ek ürünler için onay ve işlem kayıtları önem taşıyor.






