Doların zayıflaması Çin’e fırsat sunarken Pekin yuan hamlesini hızlandırıyor

13 dakikalık okuma
China and America, the great decoupling - Engelsberg ideas

Doların zayıflaması Pekin’e hareket alanı sağlıyor

Dolardaki sert düşüş yuan için fırsat yaratırken Çin, finans piyasalarına erişimi genişletiyor, yeni ödeme kanalları geliştiriyor ve yuan cinsinden ticareti teşvik ediyor. 14 Eylül 2025 itibarıyla dolar, başlıca endekslerde 1973’ten bu yana yıla en zayıf başlangıcını yaparken offshore yuan sınırlı ölçüde değer kazandı. Çin varlıklarına yabancı para girişi yeniden başladı, ancak girişler düzensiz seyretti.

İçindekiler
  1. Doların zayıflaması Pekin’e hareket alanı sağlıyor
  2. Çin piyasalarına erişim yollarını genişletiyor
  3. Ödeme ağları ve dijital yuan
  4. Asya ticaretinde yerel para birimleri daha fazla kullanılıyor
  5. Doğrudan para birimi işlemleri neden önemli?
  6. Dolar küresel finansın temel para birimi olmayı sürdürüyor
  7. Çin önceki hamlesinden ne öğrendi?
  8. Enerji ve emtia piyasaları bir deneme alanı sunuyor
  9. BRICS daha fazla seçenek arıyor, ancak sınırlar var
  10. Çin ve ABD için ne değişiyor?
  11. İlerlemenin göstergeleri
  12. Özetle

Pekin’in kısa vadeli hedefi pratik: şirketlere ve hükümetlere, dolara bağlı kalmadan mallara fiyat biçmek, borçlanmak, kur riskini yönetmek ve işlemleri sonuçlandırmak için daha fazla yol sunmak. Yetkililer bu çabayı, tek bir egemen para birimine bağımlılığı azaltmayı ve yaptırımlara maruz kalma riskini sınırlamayı amaçlayan bir risk yönetimi yaklaşımı olarak tanımlıyor. ABD politikalarındaki dalgalanmalar ile maliye ve para politikalarının yönetimine ilişkin kuşkular, Çin’in yıllardır sürdürdüğü çalışmalara aciliyet kazandırdı.

İki para birimi arasındaki fark hâlâ büyük. Uluslararası Ödemeler Bankası’nın (BIS) 2022’de yayımladığı üç yıllık araştırmaya göre, döviz işlemlerinin yüzde 88’inde dolar, yaklaşık yüzde 7’sinde yuan yer aldı. Her döviz işlemi iki para birimini içerdiğinden bu rakamlar, toplamı yüzde 100’e ulaşması gereken payları değil, işlemlere katılım oranlarını gösteriyor.

SWIFT’in mayıs ayına ait verilerine göre yuan, küresel ödemelerin değer bazında yaklaşık yüzde 3’ünü oluşturdu ve altıncı sırada yer aldı. Doların payı yarıya yaklaşırken euronunki dörtte bire yakındı. Dolayısıyla Çin, ticari ilişkileri yuanın yurt dışında daha kullanışlı hâle gelmesi için fırsatlar sunsa da küresel ödemelerde küçük bir tabandan hareket ediyor.

Merkez bankaları da rezervlerini daha fazla varlığa dağıtıyor. Doların resmî rezervlerdeki payı son yirmi yılı aşkın dönemin en düşük seviyesine gerilerken altının payı yükseldi. Özellikle gelişmekte olan ekonomiler, politika şoklarına ve yaptırım riskine karşı korunmak amacıyla altın alımlarını artırdı.

Reklam

Çin piyasalarına erişim yollarını genişletiyor

Çin Halk Bankası, tek bir baskın para birimine aşırı bağımlılığın kırılganlık yarattığını savunuyor. Bankanın yanıtı, dijital yuanın uluslararası kullanımını destekleyecek bir Şanghay merkezi planı ve yuan döviz vadeli işlemleri ile ilgili ürünlerin teşviki de dâhil olmak üzere, yuan işlemlerini uygulanabilir kılan araçları genişletmek.

Vadeli işlemler, şirketlerin bir işlemin koşullarını önceden belirleyerek belirsizliği yönetmesine yardımcı olur. Yuan cinsinden ödeme almayı bekleyen bir şirket, kur hareketlerinin ödemesinin değerini değiştirmesi riskini azaltmak için döviz koruması kullanabilir. Bu tür araçların çeşitlenmesi, para birimini düzenli ticarette kullanmayı kolaylaştırır.

Ana karadaki üç büyük borsa, nitelikli yabancı kurumsal yatırımcılara 16 yeni vadeli işlem ve opsiyon sözleşmesi açtı. Sözleşmeler doğal kauçuk, kurşun ve kalay gibi emtiaları kapsıyor ve yabancı erişimini genişleten önceki adımların üzerine ekleniyor. Opsiyonlar, sahiplerine belirlenen koşullarda alım veya satım hakkı tanıyarak fiyat riskini yönetmenin başka bir yolunu sunuyor.

Şanghay Vadeli İşlemler Borsası, yuanla sonuçlandırılan işlemlerde yabancı para birimlerinin teminat olarak kabul edilmesini önerdi. Teminat, bir işlem yükümlülüğünü desteklemek üzere gösterilen para veya başka bir varlıktır. Başka para birimlerinin teminat olarak kabul edilmesi, küresel şirketlerin bu amaçla önceden yuan ayırmadan Çin piyasalarında korunma işlemi yapmasını sağlayabilir.

Yetkililer, borsalarda işlem gören borsa yatırım fonlarına yönelik opsiyonlara uygun yabancı yatırımcıların katılımına da onay verdi. Uluslararası finans kuruluşlarının Çin tahvil piyasasına erişmek için açtığı yerel hesaplardan alınan ücreti kaldırdı. Küresel bankalar da denizaşırı müşterileri bu kanallara bağlayan emtia aracılığı, yuan takası ve diğer hizmetlerini genişletiyor.

Ödeme ağları ve dijital yuan

Çin, offshore yuan takas bankalarından oluşan bir ağ kurdu ve Sınır Ötesi Bankalararası Ödeme Sistemi’ni (CIPS) genişletmeyi sürdürdü. Takas ve mutabakat, bir ödemeyi talimattan tamamlanmış para transferine dönüştürür. CIPS, uluslararası yuan ödemelerini işliyor ve bunları Çin’in yurt içi mutabakat sistemine bağlıyor.

Genellikle e-CNY olarak anılan dijital yuan, Çin’de perakende kullanımına açık durumda. Yetkililer, dijital yuanı sınır ötesinde kontrollü denemelerde kullanmaya hazırlanıyor. Planlanan Şanghay merkezi, uluslararası kullanımını desteklemek için kurumsal bir dayanak sağlayacak.

Reklam

mBridge projesi, merkez bankası dijital para birimlerini kullanarak neredeyse anında toptan transferleri test ediyor. BIS İnovasyon Merkezi ile Hong Kong ve Birleşik Arap Emirlikleri dâhil para otoritelerinin geliştirdiği proje, tüketicilerin sıradan alışverişlerinden ziyade finans kuruluşları arasındaki ödemelere odaklanıyor.

CIPS ve dijital para düzenlemeleri, dolara dayalı sistemlerden geçmesi gerekmeyen ödeme kanalları oluşturuyor. Çin’in hedefleri arasında daha hızlı mutabakat, daha düşük maliyetler ve Çinli tarafların yer aldığı ticaret ile finans işlemleri için yedek kanallar bulunuyor. Olağan kanal pahalı, kesintiye uğramış veya kısıtlanmış olduğunda alternatif bir kanalın bulunması işe yarıyor.

Ödeme teknolojisi bu çabanın bir parçası. Daha geniş korunma seçenekleri ve piyasalara daha kolay erişim, şirketlerin emtialara fiyat biçmesine, yuanla borçlanmasına ve ödeme yapmasına yardımcı olabilir. Sermaye kontrolleri ve para biriminin çevrilebilirliğine getirilen kısıtlamalar ise ilerlemenin hızını sınırlıyor.

Asya ticaretinde yerel para birimleri daha fazla kullanılıyor

Güneydoğu Asya’daki yetkililer yerel para birimleriyle işlemleri teşvik etti ve sınır ötesinde QR kodlarla, dolar kullanmadan alışveriş yapılmasını sağlayan ödeme bağlantıları geliştirdi. Birkaç ülkenin Çin Halk Bankası’yla para takası anlaşmaları bulunuyor. Tayland, Endonezya, Singapur ve Malezya’daki büyük bankalar da doğrudan CIPS’e bağlanıyor.

Para takası anlaşması, para otoritelerinin belirlenen koşullarda para birimlerini takas etmesine olanak tanır ve ihtiyaç hâlinde başka bir para birimine erişim sağlar. Bu tür düzenlemeler, yerel para birimlerini uluslararası ticarette kullanılabilir hâle getirme yönündeki daha geniş çabayı destekliyor.

Yetkililere göre ASEAN içindeki ticaretin yerel para birimleriyle sonuçlandırılan payı 2019’da yüzde 10’un altındayken dörtte birin üzerine çıktı. Bu rakamlar, payın önceki seviyesinin iki buçuk katından fazla arttığına işaret ediyor. Değişim genel olarak yerel para birimlerini kapsarken, Çin’le bağlantılı ticarette yuanın rolü büyüyor.

ASEAN ile Çin arasındaki mal ticaretinde sınır ötesi yuan tahsilat ve ödemeleri 2023’te 2 trilyon yuanı aştı. Bu, ikili ticaret toplamının yüzde 30’undan fazlasına karşılık geldi. Böylece Çin’den mal alan veya Çin’e mal satan şirketler, aynı para biriminde ödeme alma ve harcama konusunda daha fazla fırsata sahip oluyor.

Aracılar, doları devre dışı bırakan korunma işlemlerine yönelik talebin de arttığını bildiriyor. Şirketler yuanı Hong Kong doları, dirhem, yen ve euroyla eşleştirirken Güneydoğu Asya’daki bankalar Çin para birimine özel işlem birimleri kuruyor. Çin’le bağlantılı tedarikçilerin ve alıcıların yer aldığı projeler için yuan kredilerine talep artıyor.

Reklam

Doğrudan para birimi işlemleri neden önemli?

Bir şirket, ihtiyaç duyduğu para birimine ulaşmadan önce işlemi dolar üzerinden yürüttüğünde ek kur riskine maruz kalabilir. Yuanla borçlanmak, ödeme almak ve korunma işlemi yapmak, Çinli tedarikçileri veya müşterileri olan bir şirketin bu faaliyetlerini birbiriyle uyumlu hâle getirmesine yardımcı olabilir. Ayrıca günlük ödemeler için dolar tutma ihtiyacını azaltabilir.

Hindistan ve Bangladeş’teki bazı ithalatçılar, Rusya’dan aldıkları malların ödemesini yuanla yaptı. Rusya’dan gönderilen daha fazla enerji ürünü dolardan farklı para birimleriyle ödeniyor. Nedenler arasında maliyet tasarrufu ve yaptırım riski gibi etkenler bulunuyor, ancak bu işlemler New York üzerinden geçmesi gereken ödeme sayısını azaltıyor.

Bu nedenle Çin’le ticaret yapan şirketler dolar cinsinden daha düşük işletme bakiyesi tutabilir. Tedarikçilere ödeme yapmak için kolayca erişebilecekleri paraya ihtiyaç duyan şirketler açısından, ödeme para birimlerinin çeşitlenmesi nakit ve borçlanma yönetimini değiştiriyor.

Gelişmekte olan ekonomiler, doların zayıflamasından ve diğer para birimlerinde finansmana ve korunma araçlarına daha kolay erişimden de yararlanabilir. ABD faizleri gerilediğinde bazı ülkelerde yerel para birimiyle ihraç edilen tahviller daha cazip hâle geliyor. Çin tedarik zincirleriyle bağlantılı şirketler, işlemlerini dolar üzerinden yürütmenin yarattığı ek baz riskine maruz kalmadan yuanla borçlanıp korunma işlemi yapma seçeneklerine kavuşuyor. Baz riski, korunma işlemiyle korunan işlemin farklı yönde hareket etmesi ve bir miktar riskin açıkta kalması durumunda ortaya çıkar.

Dolar küresel finansın temel para birimi olmayı sürdürüyor

Doların avantajları ödemelerin çok ötesine uzanıyor. Para birimi, son derece derin piyasalar, kısa vadeli finansmana kolay erişim ve küresel yatırımcıların güvendiği bir hukuk çerçevesi sunuyor. BIS’in 2022 araştırmasında döviz işlemlerinin yüzde 88’inde yer alması, doların bu geniş rolünü yansıtıyor.

ABD dışındaki borçluların uluslararası borç ihracının çoğu hâlâ dolar cinsinden gerçekleşiyor. Emtia göstergelerinin çoğu dolarla fiyatlandırılıyor ve bankaların sınır ötesi yükümlülükleri büyük ölçüde dolar cinsinden. Şirketler, borçlanmaları, sözleşmeleri ve mali yükümlülükleri zaten bu para birimini kullandığı için çoğu zaman dolara ihtiyaç duyuyor.

Merkez bankalarının rezerv yöneticileri varlıklarını kademeli olarak ayarlıyor. Doların resmî rezervlerdeki payı son yirmi yılı aşkın dönemin en düşük seviyesine gerilemiş olsa da dolar hâlâ en büyük bileşen. Gelişmekte olan ekonomiler, döviz kuru dalgalanmalarına ve yaptırımlara karşı tampon oluşturmak amacıyla altın varlıklarını özellikle hızlı artırdı. Bu alımlar altın fiyatlarının yükselmesine katkıda bulundu.

Reklam

Yabancı yatırımcılar artık ABD Hazine tahvili piyasasının yaklaşık yüzde 30’una sahip; bu oran küresel mali kriz sırasında yarıdan fazlaydı. Yabancı alıcıların talebi azalınca, tahvil satıcılarının alıcı çekmek için daha yüksek getiri sunması gerekebileceğinden borçlanma maliyetleri bir miktar yükselebilir.

Gelişmekte olan birçok ekonomideki hane halkları ve şirketler, banka mevduatlarında hâlâ doları tercih ediyor. Çin’de ise farklı bir eğilim görüldü: dolar mevduatlarının payı 2017’den bu yana geriledi. Düzenleyiciler sınır ötesi işlemlerde ve yurt içi finansta yuan kullanımını teşvik ederken, ülkede yaşayanların yuan cinsinden risk yönetimi araçlarına erişimleri konusunda güveni arttı.

Çin önceki hamlesinden ne öğrendi?

Çin’in bugünkü stratejisi, yuana çok daha büyük bir uluslararası rol kazandırmaya yönelik önceki girişimin ardından geldi. Pekin, 2008 mali krizinden sonra ihracatı destekleyen dolar karşısında esnek bir sabit kur uyguladı. Ülkenin döviz rezervleri 2014’e gelindiğinde 4 trilyon dolara yaklaştı ve yuan, Uluslararası Para Fonu’nun Özel Çekme Hakları sepetine dâhil edildi.

Kuşak ve Yol Girişimi ile politika bankalarının yurt dışına verdiği büyük ölçekli kredilerin küresel para kullanımını artırması bekleniyordu. Bu yaklaşım daha sonra politika üçlemiyle karşılaştı: Bir ülke aynı anda sabit döviz kurunu koruyamaz, sermayenin sınırlar arasında serbestçe hareket etmesine izin veremez ve bağımsız para politikası yürütemez. İki hedef üzerindeki denetimi korumak, üçüncüsünden kısmen vazgeçmeyi gerektirir.

ABD Merkez Bankası 2015’te faizleri artırırken Çin’in ekonomik görünümü soğudu ve yuan aşırı değerlenmiş görünmeye başladı. Hane halklarının tasarruflarını yurt dışına taşıması ve kamuya ait şirketlerin yurt dışı varlıklar satın almasıyla 2016’da sermaye çıkışları hızlandı. Merkez bankası paranın değer kaybetmesine izin verdi, sermaye kontrollerini sıkılaştırdı ve kurun değişmesine izin verilirken yetkililerin yönlendirmeyi sürdürdüğü yönetilen dalgalı kur sistemine geçti.

Bu değişimin başlıca aşamaları şunlardı:

  • Çin, 2008’den sonra dolar karşısında esnek sabit kur uyguladı ve yuanın uluslararası kullanımını genişletmeye çalıştı.
  • Döviz rezervleri 2014’e gelindiğinde 4 trilyon dolara yaklaştı.
  • 2015’te ABD’de yükselen faizler ve Çin’in ekonomik görünümündeki soğuma, para birimi stratejisini baskı altına aldı.
  • 2016’da sermaye çıkışları hızlandı ve daha sıkı kontrollerle kur ayarlamalarını beraberinde getirdi.
  • Yuan kullanımı genişlerken Çin’in dolar mevduatlarındaki payı 2017’den bu yana geriledi.

Çin o tarihten bu yana rezervlerini 3 trilyon dolar civarında tuttu, yıllarca yurt dışı birleşme ve satın almaları kısıtladı ve para biriminin her iki yönde daha fazla hareket etmesine izin verdi. Odak noktası, küresel bir yuan standardı hedefinden, sermaye hesabını tamamen açmadan yuanla daha fazla ticareti sonuçlandırmaya ve bu amaç için hukuk ve teknoloji altyapısı kurmaya kaydı.

Reklam

Enerji ve emtia piyasaları bir deneme alanı sunuyor

Rusya, enerji ürünlerini dost ülkelere daha fazla yerel para birimiyle satıyor. Bazı sevkiyatlar yuanla, bazıları dirhem veya rubleyle ödeniyor. Çin, Hindistan ve Türkiye, doları devre dışı bırakan işlemlerde yer alıyor. Bu nedenle emtia ticareti, değişimin en net görülebildiği alanlardan biri.

Alıcılar ve satıcılar işletme sermayesi için hazır bulundurdukları dolar miktarını azaltabilir ve asıl işlemle aynı para biriminde korunma işlemi yapabilir. Çin’in emtia vadeli işlem piyasalarına erişimi genişletmesi, önerdiği yabancı para cinsinden teminat düzenlemeleri ve artan takas kapasitesi bu tür işlemleri kolaylaştırmayı amaçlıyor.

Körfez ülkelerindeki üreticiler, Çin’in takas sistemleriyle daha yakın bağlantılar kurmayı ve dijital para denemelerine katılmayı araştırıyor. Petrol işlemlerinde ve ihracat gelirlerinin yönetiminde doların merkezî rol oynadığı petrodolar sistemi, petrol fiyatlandırmasını ve rezerv kararlarını hâlâ şekillendiriyor.

Petrol ticaretinin bir bölümünde yuanla ödeme kademeli olarak genişlerken dolar göstergelerinin fiyatlandırmaya yön vermeyi sürdürmesi mümkün. Fiyatlandırma ile ödeme farklı amaçlara hizmet ediyor: Bir sözleşmenin değeri dolar göstergesine göre belirlenirken nihai ödeme başka bir para birimiyle yapılabilir.

Dijital yuan ve mBridge, sınır ötesi toptan ödemeleri hızlandırmak için olası bir yol sunuyor. Planlanan Şanghay merkezi, dijital yuan denemelerinin genişletilmesi veya Körfez’deki petrol üreticilerinin yuanla ödemeleri artırması için bir takvim açıklanmadı. Yeni emtia piyasası kanallarının fiilî kullanımıyla birlikte bu gelişmeler de izlenmeyi bekliyor.

BRICS daha fazla seçenek arıyor, ancak sınırlar var

BRICS hükümetleri ve Küresel Güney’deki birçok ülke daha fazla finansal özerklik istiyor. Ticarette yerel para birimlerinin daha yaygın kullanılması sözü verdiler, para takası hatlarını genişlettiler ve takas bankaları ile ödeme bağlantıları üzerinden yuan altyapısı geliştirdiler. Çin para biriminin diğer adı olan renminbi, özellikle Çin tedarik zincirleri ve kredileriyle bağlantılı ikili ticarette bu alternatiflerin en gelişmişi.

Çin’in sermaye kontrolleri ve yuanın çevrilebilirliğine getirdiği sınırlamalar bu hedefi kısıtlıyor. Uluslararası para birimi kullanan yatırımcıların, gerektiğinde paralarını hareket ettirip başka para birimlerine çevirebileceklerinden emin olması gerekiyor. Pekin’in yaklaşımı, bu hareketler üzerindeki denetimini korurken yuanın yurt dışında daha fazla kullanılmasını sağlamaya çalışıyor.

Euro da Avrupa dışında güvenli liman olma niteliği bakımından kısıtlamalarla karşı karşıya. Diğer BRICS para birimleri dalgalı olabilir veya şirketlerin büyük işlemleri kolayca korumasına olanak tanıyan piyasalardan yoksun kalabilir. Bu kadar farklı bir grup için ortak para birimi hâlâ uzak bir ihtimal.

Reklam

Yerel para birimleriyle ödeme ve sınır ötesinde birlikte çalışabilen merkez bankası dijital para birimlerine yönelik iş birliği daha fazla ivme kazanıyor. SWIFT’e alternatifler ve paralel ödeme sistemleri geliştirme çalışmaları, tek bir kanala bağımlılığı azaltmayı hedefliyor.

Merkez bankalarının anketleri, ABD siyaseti ve mali sürdürülebilirliğine ilişkin kaygıların arttığını; altına ve bir miktar daha fazla euro varlığına ilginin yükseldiğini gösteriyor. Dolar, güvenli kabul edilen varlıkların en derin havuzunu ve en kapsamlı hukuki korumaları sunmayı sürdürüyor. Ortaya çıkan sistem, kademeli çeşitlenmeyle daha farklı bir yapıya kavuşuyor.

Çin ve ABD için ne değişiyor?

ABD, dolar kullanımının zaman içinde sınırlı ölçüde aşınması ihtimaliyle karşı karşıya. Başka para birimleriyle faturalandırılan ve ödenen ticaretin artması, dolara yönelik talebi bir miktar azaltabilir. Hazine tahvili alımlarında yabancı payının küçülmesi, getiriler üzerinde yukarı yönlü baskı yaratarak büyük bütçe açıklarının finansman maliyetini artırabilir.

Doların zayıflaması, ABD mallarını başka para birimlerini kullanan alıcılar için ucuzlatarak ihracatçılara yardımcı olabilir. Ancak enflasyon beklentilerini istikrarlı tutma çabalarını da zorlaştırabilir. ABD kurumlarına duyulan güven ve tutarlı politikalar, dolara yönelik talebi destekleyen temel unsurlar olmaya devam ediyor.

Şirketlerin Çin para birimini daha kolay kullanabilmesi, Çin’e stratejik hareket alanı kazandırıyor. Çin’e satış yapan emtia üreticileri müşterilerine uygun ödeme ve fiyatlandırma seçenekleri elde ederken gelişmekte olan ekonomilerdeki şirketler daha fazla finansman seçeneğine kavuşuyor.

Uluslararası alanda güvenilir bir yuan için öngörülebilir kurallar, derin ve açık piyasalar, şeffaflık ve hukuki kesinlik de gerekiyor. Piyasalara erişimde ve hukukun üstünlüğünde kaydedilecek ilerleme, yatırımcıların varlık dağılımını ne hızla değiştireceğini etkileyecek. Alım satım ürünleri kullanışlı araçlar sunuyor, ancak istikrarlı politikalar ve açık iletişim de önem taşıyor.

İlerlemenin göstergeleri

Yuanın SWIFT’in ödemeleri izleme göstergesindeki payı, CIPS’e katılım ve yuan vadeli işlem ve opsiyonlarındaki işlem hacimleri, altyapının kalıcı kullanım çekip çekmediğini gösterecek. Enerji sevkiyatlarının ödeme biçimleri ve Körfez üreticilerinin ödeme kararları, emtia ticaretinin ne ölçüde değiştiğini ortaya koymaya yardımcı olacak.

Çin Halk Bankası’nın para takası hatlarındaki büyüme, sınır ötesi dijital yuan denemeleri, gelişmekte olan ekonomilerdeki yuan kredileri ve doları devre dışı bırakan Asya ticaret faturaları başka göstergeler sunacak. Pratik ölçüt, şirketlerin bu kanalları gündelik işlemlerinde tekrar tekrar tercih edip etmediği.

ABD’nin kararları diğer taraftaki talebi şekillendirecek. Ülkenin maliye politikası, finansal yaptırımların kapsamı ve kullanımı ile para politikasının istikrarı, küresel dolar talebini etkiliyor. Dolar kullanan ödeme altyapısındaki iyileştirmeler ve tokenlaştırılmış mevduatlarla sabit coin’lere ilişkin açık kurallar, para biriminin konumunu güçlendirebilir. Bunlar, elektronik ağlar üzerinden hareket etmek üzere tasarlanmış finansal araçların ve paranın dijital biçimleridir.

Çin, yuanı daha fazla kanalı ve para birimini içeren bir ödeme sistemine yerleştirmek için çalışıyor. İlk aşamadaki değişim, dolar merkezî rolünü korurken belirli ticaret ve finans işlemlerinde seçeneklerin artması yönünde.

Reklam

Özetle

  • Dolar, başlıca endekslerde 1973’ten bu yana yıla en zayıf başlangıcını yaptı ve Çin’in yuan stratejisi için fırsat yarattı.
  • Çin, nitelikli yabancı kurumsal yatırımcılara 16 yeni vadeli işlem ve opsiyon sözleşmesi açtı ve Şanghay’da bir dijital yuan merkezi kurmayı planlıyor.
  • CIPS, offshore takas bankaları ve dijital para denemeleri, uluslararası yuan ödemeleri için daha fazla kanal sunuyor.
  • ASEAN içindeki ticaretin dörtte birinden fazlası artık yerel para birimleriyle sonuçlandırılıyor; bu oran 2019’da yüzde 10’un altındaydı.
  • ASEAN ile Çin arasındaki mal ticaretinde yuan tahsilat ve ödemeleri 2023’te 2 trilyon yuanı aştı ve ikili toplamın yüzde 30’undan fazlasını oluşturdu.
  • BIS’in 2022 araştırmasında dolar döviz işlemlerinin yüzde 88’inde, yuan ise yaklaşık yüzde 7’sinde yer aldı.
  • Sermaye kontrolleri ve sınırlı çevrilebilirlik yuanın yayılmasını kısıtlarken emtia ticareti, daha yaygın yuan ödemeleri için fırsatlar sunuyor.
  • Çin’in bugünkü yaklaşımı, sermaye hesabını tamamen açmak yerine ticaret ödemelerine ve finansal araçlara öncelik veriyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir