Singapur, 2025’in Sonlarında Punggol’da Sürücüsüz Servisleri Başlatmayı Planlıyor; Sırada Tengah ve Halk Otobüsleri Var

11 dakikalık okuma
Driverless buses to ply Punggol, Tengah and Jurong Innovation Distric…

Punggol, Singapur’un Yeni Ulaşım Denemesine Ev Sahipliği Yapacak

Punggol’da sürücüsüz servislerin 2025’in dördüncü çeyreğinin başında hizmete girmesi planlanıyor. Bu, otonom araçları günlük toplu taşıma sistemine dahil etmeye yönelik Singapur’un beş yıllık stratejisinin ilk adımı olacak. Hizmetler, ülkenin ulaşım çalışanı açığını yönetmesine yardımcı olurken konutları sosyal donatı alanlarına ve ulaşım merkezlerine bağlayacak.

İçindekiler
  1. Punggol, Singapur’un Yeni Ulaşım Denemesine Ev Sahipliği Yapacak
  2. Punggol Sakinleri Neden Daha İyi Bağlantılar İstiyor?
  3. Servisler Nasıl Çalışacak?
  4. Daha Geniş Ölçekli Kullanımdan Önce Güvenlik Testleri
  5. Hangi Şirketler Sürece Dahil?
  6. Tengah ve Ayrı Bir Halk Otobüsü Pilot Uygulaması
  7. Personel ve Yolculuk Süreleri Neden Önemli?
  8. Yolcular Ne Kadar Ücret Ödeyebilir?
  9. Ulaşım İşleri Nasıl Değişebilir?
  10. Uygulamanın Hızını Halkın Güveni Belirleyecek
  11. Öne Çıkanlar

Ulaştırma Bakan Vekili Jeffrey Siow, planı Çin’in Guangzhou kentine yaptığı çalışma ziyareti sırasında duyurdu. 30 Haziran 2025 itibarıyla Ulaştırma Bakanlığı (MOT), bölge sakinlerinin geri bildirimlerinden ve aralarında ABD’li Waymo ile Çinli WeRide’ın da bulunduğu yerel ve uluslararası işletmecilerle yapılan görüşmelerden yararlanarak araç türlerini, güzergâhları ve ücretleri kesinleştiriyordu.

Punggol, otonom araçları (AV) toplu taşıma ağına entegre etme konusunda Singapur’un bugüne kadarki en iddialı girişimini temsil ediyor. Daha önceki yerel denemeler iş parklarında, üniversite kampüslerinde ve konut bölgeleri dışındaki başka yerlerde yapılmıştı. Yeni pilot uygulama, teknolojiyi bir Konut ve Kalkınma Kurulu (HDB) yerleşim bölgesi üzerinden insanların günlük yolculuklarına daha yakın hale getirecek.

İlk hizmetler kısa ve sabit güzergâhlarda çalışacak, otobüsleri, taksileri ve özel kiralık araçları tamamlayacak. Amaç, bölge sakinlerinin adanın tamamındaki ulaşım alışkanlıklarını değiştirmelerini gerektirmek değil, yerel yolculukları kolaylaştırmak.

Guangzhou ve San Francisco gibi şehirlerde ticari otonom hizmetler zaten işlerken Singapur da bu projeyi hayata geçiriyor. Ülkedeki uygulama aşamalı ilerleyecek: Araçlar önce yolcusuz çalışacak, ardından araçta bir güvenlik görevlisiyle yolcu taşıyacak ve ilerleyen dönemde bu görevli olmadan hizmet verebilecek.

Hükümetin hedefleri tek bir yerleşim bölgesiyle sınırlı değil. Punggol pilotunun başarılı olması halinde 2026’da sıradaki olası yer Tengah olacak. Otonom halk otobüsleri için ayrı bir denemenin de 2026 ortasında başlaması planlanıyor.

Reklam

Punggol Sakinleri Neden Daha İyi Bağlantılar İstiyor?

Punggol, yerleşim düzeni görece yeni olmasına rağmen oturmuş yolculuk alışkanlıklarına ve gelişmiş altyapıya sahip olduğu için seçildi. Bu özellikler, ulaşım planlamacılarına düzenli yolculukları belirleyip hizmetleri bu ihtiyaçlara göre tasarlayabilecekleri bir ortam sunuyor.

Ulaştırma Kıdemli Devlet Bakanı Sun Xueling, ilk güzergâhların belirlenmesinde bölge sakinlerinin geri bildirimlerinin etkili olduğunu söyledi. Punggol West’te yaşayanlar, kapalı pazar ve poliklinik gibi Punggol East’teki sosyal donatı alanlarına daha kolay ulaşmak istiyordu. Doğu kesimindeki sakinler ise otobüs aktarma merkezine ve MRT istasyonuna daha rahat bağlantı talep ediyordu.

Bunlar, bir sağlık randevusuna gitmek, yiyecek almak ya da daha uzun bir yolculuk için trene ulaşmak gibi gündelik yolculuklar. Haritada kısa görünen bir mesafe, mevcut toplu taşıma uzun bir sapma ya da bekleme gerektiriyorsa yine de zahmetli olabilir.

Pilot uygulama, ulaşım planlamacılarının ilk ve son kilometre olarak adlandırdığı ihtiyaca odaklanıyor. Bu, kişinin evi ya da gideceği yer ile MRT istasyonu gibi ana bir ulaşım bağlantısı arasındaki yolculuk bölümüdür. Bu bağlantının iyileştirilmesi, toplu taşıma yolculuğunun tamamını daha kullanışlı hale getirebilir.

Bölge sakinlerinin görüşleri projeye somut bir amaç da kazandırıyor. Başarı, servislerin insanların gitmesi gereken yerlere ulaşmasına bağlı olacak; yerleşim bölgesinin yollarında güvenli biçimde çalışmak da teknik açıdan önem taşıyacak.

Servisler Nasıl Çalışacak?

İlk araçların çok amaçlı araçlar (MPV) ya da minibüsler olması bekleniyor. Boyutları ve esneklikleri, mevcut altyapıyı kullanmalarına ve konut kümeleriyle önemli sosyal donatı alanları arasında bağlantı sağlamalarına imkân verecek.

Bölge sakinlerinin ve diğer yol kullanıcılarının kolayca tanıyabilmesi için servisler canlı renklere boyanacak. Güvenlik, hizmete geçiş sürecinde öncelik olacak; araçlar kontrollü hızlarda seyredecek.

Sabit güzergâhlar her hizmet için varış noktaları arasında belirli bir rota oluşturuyor. Bu, bölge sakinlerine öngörülebilir bir yerel bağlantı sunacak. İşletmecilere ise araçların olağan trafik koşullarında nasıl performans gösterdiğini değerlendirebilecekleri sınırlı bir faaliyet alanı sağlayacak.

Reklam

İlk aşamada araçlar yolcusuz çalışacak. Böylece yolcu taşımacılığı başlamadan önce bölge sakinleri, yayalar ve diğer yol kullanıcıları araçların varlığına alışabilecek.

Halkın rahatlığı ve güveni arttıktan sonra, başlangıçta araçta bir güvenlik görevlisi bulunması şartıyla yolcu taşınmaya başlanacak. Görevli aracı izleyecek ve gerektiğinde müdahale edecek. Teknoloji geliştikçe ve halkın güveni arttıkça görevlinin araçtan çıkarılması ilerleyen aşamalarda değerlendirilecek.

Daha Geniş Ölçekli Kullanımdan Önce Güvenlik Testleri

Kara Ulaştırma Kurumu (LTA) ve MOT, güvenliği öncelik haline getirdi. Otonom araçların kapsamlı testlerden ve sertifikasyon süreçlerinden geçmesi gerekiyor. İlk uygulamalar sabit güzergâhlar ve kontrollü ortamlarla sınırlı tutulacak.

Singapur, 2015’ten bu yana one-north iş parkı, üniversite kampüsleri ve Resorts World Sentosa gibi yerlerde otonom araç pilotları yürütüyor. Bu denemeler, teknik uygulanabilirlik, işletme güçlükleri ve insanların araçlara nasıl tepki verdiği konusunda bilgi sağladı.

Punggol farklı bir ortam sunuyor. Singapur’un yoğun kent dokusu, ağır trafik ve çeşitli yol kullanıcıları, otomatik sürüş için zorlu koşullar yaratıyor. Ülkede trafik kurallarına uyum yüksek; yeşil alan olarak da adlandırılan ve henüz yapılaşmamış sınırlı alanlar ise kısıtlamasız test olanaklarını azaltıyor.

Danışmanlık şirketi Arthur D Little Güneydoğu Asya’nın müdürü Daniel Chow, Singapur’un uygulamaya yönelik temkinli yaklaşımını şöyle anlattı:

Otonom araçları kullanan ilk ülke Singapur değil, ancak bunu doğru şekilde başaran ilk ülkelerden biri olabilir.

Aşamalı uygulamanın amacı, yetkililere ve işletmecilere araçların daha geniş ulaşım sistemi içinde güvenilir şekilde çalıştığını denetleme imkânı verirken halkın güvenini artırmak. Yerel denemelerde edinilen deneyimlerin yanı sıra yurt dışındaki hizmetlerden çıkarılan dersler de bu sürece katkı sağlayacak.

Guangzhou ve San Francisco, robotaksilerin ve otonom otobüslerin hizmet verdiği günlük otonom ulaşım uygulamalarında daha ileri aşamaya geçti. Singapur ise hizmetlerin kapsamını genişletmeden önce aşamalı biçimde devreye alınmasına daha fazla önem veriyor.

Reklam

Hangi Şirketler Sürece Dahil?

MOT, Singapur’daki yerleşik toplu taşıma işletmecileriyle görüşüyor. Bu işletmecilerden bazıları Çinli otonom araç şirketleriyle ortaklık kurmuş durumda. İş birliği için değerlendirilen uluslararası şirketler arasında Waymo ve WeRide da bulunuyor.

WeRide, Resorts World Sentosa’da hâlihazırda otonom servis hizmeti veriyor ve dünya çapında 30’dan fazla şehirde benzer hizmetler işletiyor. Şirketin Robobus’ı Seviye 4 otonom bir minibüs. Bu bağlamda Seviye 4, tanımlanmış çalışma koşulları içinde bir kişinin aracı sürekli kontrol etmesine gerek kalmadan sürüşü gerçekleştirebilen araçları ifade ediyor.

Şirketin Robobus’ı, Guangzhou ve Avrupa’daki çeşitli şehirler de dahil olmak üzere karmaşık kent ortamlarında güvenli ve güvenilir biçimde çalışabildiğini gösterdi. Deneyimleri arasında gece, kötü hava koşullarında ve otonom araçların diğer yol kullanıcılarıyla aynı yolları paylaştığı karma trafikte hizmet vermek de bulunuyor.

Guangzhou ziyareti sırasında Singapurlu yetkililer, WeRide’ın şehir merkezinde ücret karşılığında hizmet veren Seviye 4 Robobus’larını güzergâhlarında gözlemledi. Ziyaret, otonom hizmetlerin deneme ortamının ötesinde nasıl işlediğini; teknik gereklilikleri, düzenlemeleri ve halkın kabulünü görme fırsatı sundu.

Singapur’un en büyük taksi işletmecisi ComfortDelGro ile Pony.ai da yurt içinde ve dışında otonom araç denemelerine katılıyor. Malezyalı işletmeci Causeway Link’in ve MooVita gibi Singapurlu girişimlerin öncülük ettiği gruplar da dahil olmak üzere, çeşitli konsorsiyumlar pilot projeler için yarışıyor.

İlgili işletmecilerin çeşitliliği, Singapur’a uygulamaya geçiş için birden fazla olası yol sunuyor. Nihai tercihlerde araç teknolojisinin, yerel işletme deneyiminin ve ulaşım yetkililerinin belirlediği gerekliliklerin bir araya getirilmesi gerekecek.

Tengah ve Ayrı Bir Halk Otobüsü Pilot Uygulaması

Punggol pilotunun başarılı olması halinde 2026’da otonom hizmetler için sıradaki olası yerleşim bölgesi Tengah olacak. Otomobile bağımlılığı azaltma ve toplu taşımayı öne çıkarma hedefiyle geliştirilen kasaba, otonom bağlantıları denemek için uygun bir ortam sunuyor.

LTA ayrıca 2026 ortasından itibaren ayrı bir otonom halk otobüsü pilotu hazırlıyor. Pilot, her biri en az 16 koltuk sunan altı otobüsle Marina Bay, Shenton Way ve one-north bölgelerindeki seçili güzergâhlarda başlayacak.

Reklam

Bu güzergâhlar, görece basit olmaları ve otonom araçların test edildiği alanlarda bulunmaları nedeniyle seçildi. Otobüslerde başlangıçta güvenlik görevlileri yer alacak. İşletme güvenilirliğinin kanıtlanmasının ardından uzaktan gözetim uygulamasına geçilmesi mümkün olabilir.

Uzaktan gözetim, personelin araç dışında bir noktadan çalışmayı izlemesini sağlayacak. Önerilen geçiş, denemenin başında değil, otobüslerin ne kadar güvenilir çalıştığı değerlendirildikten sonra yapılacak.

LTA, sonuçlara bağlı olarak 14’e kadar ilave otonom otobüs alabilir ve pilotu daha fazla güzergâha genişletebilir. Önerilen genişleme kapsamında, ilk altı otobüsle birlikte filoda 20’ye kadar araç bulunabilir.

Planlanan takvim şöyle:

  • 2015’ten bu yana: Singapur; one-north, üniversite kampüsleri ve Resorts World Sentosa gibi yerlerde otonom araçları test ediyor.
  • 2025’in dördüncü çeyreğinin başına kadar: Punggol’da yolcusuz başlayacak otonom servis uygulamasının devreye alınması bekleniyor.
  • 2026’da: Punggol pilotunun başarılı olması halinde hizmetler için sıradaki olası yerleşim bölgesi Tengah olacak.
  • 2026 ortasından itibaren: Marina Bay, Shenton Way ve one-north bölgelerindeki seçili güzergâhlarda altı otonom halk otobüsüyle ayrı bir pilot uygulama başlayacak.

Her iki program da hizmetler genişletilmeden önce teknik performansı, işletme gerekliliklerini ve halkın kabulünü değerlendirecek. Yerleşim bölgesindeki servisler yerel bağlantılara odaklanırken otobüs pilotu, toplu taşıma ağının başka bir bölümünde otonom araçları test edecek.

Personel ve Yolculuk Süreleri Neden Önemli?

Singapur’un ulaşım iş gücü, bu girişimin temel nedenlerinden biri. Otobüs şoförlerini işe almak ve eğitmek zaman ve para gerektiriyor. Geleneksel otobüs hizmetlerini genişletmek de garajlara ve diğer altyapıya yatırım yapılmasını gerektiriyor.

Otonom servisler ve otobüsler, özellikle yoğun saatler dışında ya da geleneksel toplu taşımanın yetersiz kaldığı yerlerde, hizmetlerin daha hızlı devreye alınmasını ve daha sık çalıştırılmasını sağlayabilir.

Siow, işe gidiş gelişlerin ilk ve son bölümlerini iyileştirme potansiyeline dikkat çekti. Konutlarla ana ulaşım güzergâhları arasındaki bağlantıların kolaylaşması, toplu taşımayı daha cazip hale getirebilir ve özel otomobillere bağımlılığı azaltabilir.

Reklam

Proje, Singapur’un daha geniş kapsamlı "45 dakikalık şehir" ve "20 dakikalık kasabalar" hedefleriyle örtüşüyor. İlk hedef, yoğun saatlerdeki yolculukların çoğunun 45 dakikadan kısa sürmesini amaçlıyor. İkincisi ise yerel yolculukların 20 dakikayı aşmamasını öngörüyor.

Punggol sakinleri için pratik değişiklik, sosyal donatı alanlarına ulaşmanın ya da başka bir hizmete aktarma yapmanın daha doğrudan hale gelmesi olacak. Yerel bir bağlantının kısalması, MRT ya da ana otobüs güzergâhı değişmese bile uzun yolculukta harcanan süreyi azaltabilir.

Yolcular Ne Kadar Ücret Ödeyebilir?

Yeni otonom hizmetlerin ücretlerinin geleneksel toplu taşıma fiyatları ile taksi ya da araç çağırma hizmetlerinin fiyatları arasında olması bekleniyor. Hizmetler, özellikle yoğun saatlerde taksi ve özel kiralık araç sürücülerinin daha az tercih ettiği yolculuklara odaklanacak.

Bu fiyatlandırma yaklaşımı, servislere standart bir otobüs yolculuğu ile daha pahalı bir araç yolculuğu arasında bir rol veriyor. Bakanlık, 30 Haziran itibarıyla araç ve güzergâh ayrıntılarının yanı sıra ücret yapısını da hâlâ kesinleştiriyordu.

Hükümet, işletmecilerin hizmetleri genişletmesine yardımcı olmak için sınırlı bir süreyle finansman sağlayabilir. Uzun vadeli hedef, işletmecilerin hizmetleri sürdürülebilir bir maliyet yapısıyla devam ettirebilmesi; yani ticari açıdan sürdürülebilir hale gelmesi.

Otonom otobüs ve servislerin satın alma ve bakım maliyetleri geleneksel araçlardan daha yüksek; kâra geçmeleri yıllar alabilir. Ticari başarıları maliyetlerin dikkatle yönetilmesine, destekleyici politikalara ve işletmeciler, teknoloji sağlayıcıları ile düzenleyici kurumlar arasındaki iş birliğine bağlı olacak.

Dolayısıyla Punggol, yalnızca bir teknolojiyi değil, bir hizmeti de sınayacak. Aracın güvenli biçimde çalışması gerekliliklerden biri; yolcuların ödemeye razı olacağı bir ücret karşılığında faydalı bir bağlantı sunması ise bir diğeri.

Ulaşım İşleri Nasıl Değişebilir?

Otonom hizmetler geliştikçe profesyonel sürücülerin görevleri de değişecek. Siow ve sendika liderleri, filo yönetimi, uzaktan işletme, bakım ve müşteri hizmetleri alanlarında yeni iş olanaklarına işaret etti.

İlk aşamalarda güvenlik görevlileri önemli rol oynayacak. Bu pozisyonlarda, araçları izleyen ve müdahaleye hazır olan, yeniden eğitim almış otobüs şoförleri görev yapabilir. Bazı roller ilerleyen dönemde uzaktan gözetim ya da teknik desteğe dönüşebilir.

Reklam

Hükümet ve Ulusal Sendikalar Kongresi (NTUC), çalışanların yeni beceriler kazandıran ve mevcut becerilerini güncelleyen eğitimlerle desteklenmesini taahhüt etti. Açıklanan hedef, teknoloji gereken işleri değiştirirken adil ve sorunsuz bir geçiş sağlamak.

NTUC Genel Sekreteri Ng Chee Meng, otonom ulaşımın faydalarının çalışanlara da yansıması gerektiğini söyledi:

Otonom araçlar yeni otobüs güzergâhlarının daha hızlı devreye alınmasını sağlamakla kalmayacak, teknoloji aynı zamanda toplu taşımanın bugün yetersiz olduğu bölgelerde çalışan işçilere de destek olabilir. Bununla birlikte NTUC olarak inovasyonun verimlilik artışı ve iş gücümüzün ilerlemesiyle el ele gitmesi gerektiğine inanıyoruz.

Çalışanlar hem ulaşım sektöründe çalışanlar hem de yolcular olarak bu değişimden etkilenebilir. Yeni hizmetler sürücülük işlerini dönüştürürken toplu taşıma bağlantılarının daha az olduğu bölgelerde insanların iş yerlerine ulaşmasına da yardımcı olabilir.

Uygulamanın Hızını Halkın Güveni Belirleyecek

Otonom sürüş teknolojisi gelişse de halkın kabulü önemli bir sorun olmaya devam ediyor. Anketler ve uzman değerlendirmeleri, kısmen dikkat çeken olaylar ve güvenliğe ilişkin yanlış kanılar nedeniyle güvenin teknik kapasitedeki ilerlemenin gerisinde kaldığına işaret ediyor.

Singapur’un planları bu kaygıya; araçların kolayca fark edilmesi, yolcuların aşamalı olarak taşınmaya başlanması, güvenlik görevlileri ve test gereklilikleriyle yanıt veriyor. İşleyiş ve güvenlik konusunda şeffaf iletişim de güvenin oluşturulmasında önemli olacak.

Guangzhou ve San Francisco’daki deneyimler, teknik sorunlar, düzenlemeler ve yolcuların otonom ulaşıma tepkileri konusunda dersler sunuyor. Singapur, bu dersleri kendi yollarına ve yolculuk alışkanlıklarına uyarlıyor.

Singapur’da başarılı bir uygulamanın başka birçok kente uyarlanabileceği görüşü, ülkenin karmaşık kentsel ortamına dayanıyor. Ancak ilk pilotun somut hedefi yerel: Punggol sakinlerini pazarlara, sağlık hizmetlerine ve ulaşım merkezlerine güvenli ve güvenilir biçimde bağlarken işletmecilerin sürdürebileceği bir hizmet oluşturmak.

Öne Çıkanlar

  • Punggol’da otonom servislerin 2025’in dördüncü çeyreğinin başında hizmete girmesi bekleniyor.
  • Araçlar önce yolcusuz çalışacak, ardından araçta bir güvenlik görevlisiyle yolcu taşıyacak.
  • Bölge sakinlerinin geri bildirimleri, Punggol West ile Punggol East’teki sosyal donatı alanları ve ana ulaşım merkezleri arasındaki bağlantı ihtiyacını ortaya koydu.
  • Punggol pilotunun başarılı olması halinde 2026’da sıradaki olası yerleşim bölgesi Tengah olacak.
  • 2026 ortasında başlayacak ayrı pilot, her biri en az 16 koltuklu altı otonom halk otobüsüyle başlayacak; 14 otobüs daha eklenmesi seçeneği bulunacak.
  • Ücretlerin toplu taşıma ile taksi ya da araç çağırma hizmetlerinin fiyatları arasında olması bekleniyor.
  • Güvenlik, halkın güveni, iş gücünün eğitimi ve ticari sürdürülebilirlik, hizmetlerin genişlemesinde belirleyici olacak.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir