Güney Kore’de bir forum, yeni nükleer kararlar öncesinde elektrik talebi ve maliyetlerin incelenmesini istiyor

10 dakikalık okuma
South Korean Forum Demands Checks on Power Demand and Costs Before New Nuclear Decisions

Elektrik talebi tahminindeki sıçrama nükleer planları mercek altına alıyor

Güney Kore’nin 2040 yılı en yüksek elektrik talebi tahmini dört ayda yaklaşık 27 gigavat arttı. Bunun üzerine yeni kurulan bir araştırmacı ve akademisyen grubu, yurttaşlar daha fazla nükleer reaktör önerilerini değerlendirmeden önce rakamların yakından incelenmesini istedi.

İçindekiler
  1. Elektrik talebi tahminindeki sıçrama nükleer planları mercek altına alıyor
  2. Nisan ile ağustos arasında ne değişti?
  3. Yıllık tüketim ve en yüksek talep farklı sorulara yanıt veriyor
  4. Yapay zekânın büyümesi enerji tasarrufuyla birlikte değerlendiriliyor
  5. Mevcut plan nükleer enerjiyi ve yenilenebilir kaynakları zaten genişletiyor
  6. Yenilenebilir enerji arzı tartışmaya yeni bir hesaplama getiriyor
  7. İnşaat süresi, talep tahminlerini mali kararlara dönüştürüyor
  8. Isınan denizler ve aynı sahadaki santraller güvenlik sorularının gündeminde
  9. Atık takvimleri bir sonraki elektrik planının çok ötesine uzanıyor
  10. Öne Çıkanlar

Hükümetin ağustos ayındaki öngörüsünde en yüksek talep 158,4 ila 165,0 gigavat olarak yer aldı. Bu, nisandaki 131,8 ila 138,2 gigavatlık tahmine göre yükseliş anlamına geliyor. 26,6 ila 26,8 gigavatlık artış, önceki tahminin yaklaşık beşte birine karşılık geliyor. Artış, büyük miktarda elektrik gerektirmesi beklenen önemli kalkınma projelerinin duyurulmasının ardından geldi.

Korece adı “Farklı Sorular Forumu” olarak çevrilen grup, yetkililerden yarı iletken fabrikalarının ve yapay zekâ veri merkezlerinin ne zaman, nerede ve ne kadar elektriğe ihtiyaç duyacağını açıklamalarını istiyor. Ayrıca nükleer santral inşaat maliyetleri, güvenlik değerlendirmeleri ve radyoaktif atık planlarının dayandığı varsayımların kamuoyuyla paylaşılmasını talep ediyor.

Üyeler arasında Yeşil Dönüşüm Enstitüsü Direktörü Kim Byung-kwon; Hongik Üniversitesi Elektronik ve Elektrik Mühendisliği Fakültesi’nden Profesör Jeon Yeong-hwan ve Hanshin Üniversitesi Ekolojik Medeniyet Enstitüsü’nün ortak temsilcisi Han Yoon-jung bulunuyor.

Yurttaşlardan oluşan bir panelin Aralık 2026’da müzakereler yürütmesi planlanıyor. Panelin sonuçları, 2026-2040 dönemini kapsayan 12. Elektrik Arzı ve Talebi Temel Planı’na yön verecek. Forum, yaklaşık 100 uzman ve yurttaştan sorular toplamayı, bunları yayımlamayı ve hükümet ile nükleer enerji konulu kamu müzakereleri komitesinden yanıt istemeyi planlıyor.

Öncelikli mesele, yurttaşların elektrik yatırımlarını onlarca yıl boyunca şekillendirebilecek önerilerde bulunmadan önce hangi kanıtlara erişeceği. Forum, kararların ağırlıklı olarak öngörülen sanayi büyümesine dayandırılması yerine talep tahminlerinin, maliyetlerin ve risklerin birlikte incelenmesini istiyor.

Reklam

Nisan ile ağustos arasında ne değişti?

Devlet Başkanı Lee Jae-myung, 29 Haziran 2026’da üç büyük kalkınma projesi açıkladı. Elektrik tahminindeki sonraki artış, foruma göre temel kaygılardan biri hâline geldi. Forum, yetkililerden ek talebe yol açan sanayi projelerini ve bunların faaliyete geçmesinin beklendiği tarihleri belirtmelerini istiyor.

Elektrik talebine ilişkin 22 Nisan’daki kamuoyu toplantısında yapay zekâ, ileri teknoloji sanayileri ve fosil yakıtların elektrikle ikamesinden kaynaklanan büyüme zaten hesaba katılmıştı. Talep tahmin komitesine başkanlık eden Ewha Kadın Üniversitesi Profesörü Hur Jin, 2040’ta elektrik tüketiminin 657,6 ila 694,1 teravatsaat olacağını öngören tahmini sunmuştu.

Planlama sürecindeki temel adımlar şöyle:

  • Şubat 2025: Güney Kore, 2038’e kadar geçerli 11. Elektrik Arzı ve Talebi Planı’nı kesinleştirdi.
  • 22 Nisan 2026: 12. Plan için 2040’ta yıllık tüketimin 657,6 ila 694,1 teravatsaat olacağını öngören senaryolar kamuoyuyla paylaşıldı.
  • 29 Haziran 2026: Lee üç büyük kalkınma projesini duyurdu.
  • Ağustos 2026: 2040 için öngörülen en yüksek elektrik ihtiyacı 158,4 ila 165,0 gigavata yükseldi.
  • Eylül 2026: Hükümet, nükleer enerjinin yeni plandaki rolüne ilişkin üç aylık kamu müzakerelerini başlattı.
  • Aralık 2026: Yurttaş panelinin müzakere toplantılarını yapması planlanıyor.

Hükümet, foruma revize edilen tahmin, projelerin ayrı ayrı maliyetleri ve ilgili riskler hakkında istediği ayrıntılı yanıtları henüz vermedi. Bu yanıtlar yurttaşların ne kadar talebin kesin olarak beklendiğini, bunun nerede ortaya çıkacağını ve hangi yatırımların önce hazır olması gerektiğini incelemesine olanak tanıyacak.

Yıllık tüketim ve en yüksek talep farklı sorulara yanıt veriyor

Gigavat, belirli bir anda ihtiyaç duyulan veya üretilen elektrik gücünü ölçer. Teravatsaat ise genellikle bir yıl olmak üzere belirli bir sürede kullanılan elektrik miktarını gösterir. Bir elektrik sisteminin yıl boyunca yeterli enerjiye, en yoğun saatlerde de yeterli üretim ve şebeke kapasitesine sahip olması gerekir.

Hur’un nisandaki 657,6 ila 694,1 teravatsaatlik tahmini, 11. Plan’ın son yılı olan dönemdeki 624,5 teravatsaatle karşılaştırılıyor. İki plan farklı yıllarda sona erse de aradaki fark 33,1 ila 69,6 teravatsaat, yani yaklaşık yüzde 5,3 ila 11,1.

12. Plan ilk kez birden fazla senaryo içeriyor. Referans senaryo, Güney Kore’nin 2035 ulusal iklim hedefi kapsamında yüzde 53’lük bir azaltım varsayarken, yüksek senaryoda yüzde 61’lik azaltım ve yapay zekânın daha yaygın kullanımı öngörülüyor. Ulusal katkı beyanları olarak bilinen bu hedefler, ülkelerin sera gazı emisyonlarını azaltma taahhütlerini tanımlıyor.

Elektrifikasyon, başka alanlarda fosil yakıt kullanımını azaltırken elektrik tüketimini artırabilir. Örneğin gazlı fırınını elektrikli ekipmanla değiştiren bir fabrika şebekeye ek talep getirir. Planlamacıların önündeki pratik görev, bu değişimleri belirli yerlere, tarihlere ve kullanım saatlerine bağlamaktır.

Reklam

Yapay zekânın büyümesi enerji tasarrufuyla birlikte değerlendiriliyor

Nisan ayındaki toplantıda, yapay zekâ veri merkezlerinin 2040’ta yaklaşık 26,5 teravatsaat elektriğe ihtiyaç duyacağı öngörülmüştü. Hesaplamada, grafik işlem birimleri kullanan sunucuların güç yoğunluğunun bugünkü düzeyinin yaklaşık üç katına çıkacağı varsayılmıştı. Güç yoğunluğu, belirli bir alandaki ekipmanın ne kadar elektrik gerektirdiğini ifade ediyor.

Talep çerçevesinde ayrıca verimlilik iyileştirmeleri, talep tarafı katılımı piyasaları, ısı pompaları ve günün saatine göre değişen elektrik fiyatları yoluyla 120 teravatsaatten fazla tasarruf önerildi. Bu miktar, öngörülen yapay zekâ veri merkezi tüketiminin dört katından fazla; ancak ekonomi genelinde çok daha geniş bir faaliyet grubunu kapsıyor.

Talep tarafı katılımı, şebekenin rahatlatılması gerektiğinde tüketicilere elektrik kullanımını değiştirmeleri karşılığında ödeme veya teşvik sağlar. Zamana bağlı tarifeler de fiyatlar yoluyla benzer bir değişikliği teşvik eder. Plan ayrıca sanayi tarifeleri ve şebekeye araçtan elektrik aktarımı teknolojisi aracılığıyla tüketimin saatler arasında kaydırılmasını öngörüyor. Bu teknoloji, uygun donanıma sahip elektrikli araçların depoladıkları elektriği şebekeye geri vermesine imkân tanıyabilir.

Bu önlemler farklı işlevler görüyor. Verimlilik toplam elektrik tüketimini azaltabilir; tüketimi saatler arasında kaydırmak ise yıllık toplamı aynı ölçüde düşürmeden en yüksek talebi hafifletebilir. Veri merkezleri ve fabrikaların talebi azaltabilecekleri zamanlar konusunda farklı kısıtları da var. Dolayısıyla nükleer enerji tartışması, yeni santrallerin yanı sıra vaat edilen tasarrufların hayata geçirilmesini de kapsıyor.

Mevcut plan nükleer enerjiyi ve yenilenebilir kaynakları zaten genişletiyor

Dünya Nükleer Birliği’nin 2 Kasım 2026’da güncellenen Güney Kore profiline göre, 2025’te 643 teravatsaat elektrik üretildi. Bunun 185 teravatsaati, yani yaklaşık yüzde 29’u nükleer santrallerden sağlandı. Toplam elektrik tüketimi 577 teravatsaat oldu.

Birlik, nükleer santrallerin kapasite kullanım oranını 2025’te yaklaşık yüzde 85 olarak veriyor. Bu oran, gerçekleşen üretimi santrallerin yıl boyunca tam kapasitede çalışmaları hâlinde üretebilecekleri miktarla karşılaştırıyor. Nükleer santraller yüksek miktarda elektrik sağlarken bakım, yakıt ikmali ve diğer duruşlar kullanılabilir üretimi etkiliyor.

Enerji Ekonomisi ve Finansal Analiz Enstitüsü’ne (IEEFA) göre 11. Plan, nükleer kapasitenin 2023’teki 24,7 gigavattan 2030’da 28,9 gigavata, 2038’de ise 35,2 gigavata çıkmasını öngörüyor. Plan ayrıca yenilenebilir enerji kapasitesini 2023’teki 30 gigavattan 2038’de 121,9 gigavata yükseltiyor.

IEEFA, 2038’de nükleer enerjinin üretimdeki öngörülen payını yüzde 35,24 olarak hesaplarken Dünya Nükleer Birliği bu oranı yüzde 35,6 olarak veriyor. IEEFA’nın verilerine göre yenilenebilir kaynakların payı yüzde 32,95; kömürün yüzde 10,06; doğal gazın yüzde 10,55; hidrojen ve amonyaktan elektrik üretiminin ise yüzde 6,23 olacak.

Dolayısıyla 12. Plan, birden fazla teknolojiyi genişleten mevcut bir programı temel alacak. Ek reaktörlere ilişkin kararlar; yenilenebilir enerji yatırımları, gaz kapasitesi, iletim hatları ve sanayi yatırımlarının zamanlamasına dair tercihlerle birlikte ele alınacak.

Reklam

Yenilenebilir enerji arzı tartışmaya yeni bir hesaplama getiriyor

IEEFA enerji finansmanı uzmanı Michelle (Chaewon) Kim, kesinleşen 11. Plan’ı Mart 2025 tarihli bir analizde değerlendirdi. Enstitü, 2024’e kıyasla 2030’a kadar yapay zekâ ve yarı iletkenlerden kaynaklanan ek elektrik talebinin yaklaşık 47.032 gigavatsaat olacağını tahmin etti.

IEEFA, yenilenebilir enerji yatırımlarının hızlandırılmasını öngören önerisi kapsamında mevcut santral inşaat programının takvimine uygun ilerlemesi varsayımıyla, bu dönemde yenilenebilir kaynaklardan üretimin 76.445 gigavatsaat artabileceğini hesapladı. Bu miktar, iki sektörden kaynaklanacağı tahmin edilen ek talebin yaklaşık 1,6 katı.

IEEFA’nın hesabı yıl boyunca üretilen elektrik miktarını ele alıyor. Sanayi talebini karşılamak için ihtiyaç duyulan zamanda üretim yapılması, yeterli iletim kapasitesi ve rüzgâr ile güneş enerjisi üretimindeki değişimlerin yönetilmesi de gerekiyor. Forumun talebin yeri ve zamanlamasına ilişkin soruları, bu pratik gereklilikleri yatırım kararının bir parçası hâline getiriyor.

IEEFA, sanayi müşterileri için elektriğin hangi kaynaktan sağlandığının da önemli olduğunu savunuyor. Enstitü, RE100 şirketlerinin yenilenebilir elektrik taahhütlerini, Avrupa Birliği’nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nı ve emisyon raporlama gerekliliklerini fosil yakıt kullanan sanayiler üzerindeki baskılar arasında sayıyor. Bu düzenlemelerin kapsamları farklı olsa da birlikte, elektrik kaynağını mühendisliğin yanı sıra ticari planlamanın da bir parçası hâline getiriyorlar.

Enstitüye göre 11. Plan’daki yenilenebilir enerji genişlemesi, uluslararası COP28 taahhüdü kapsamında kapasitenin 2030’a kadar üç katına çıkarılması hedefinin gerisinde kalıyor. Analiz, maliyet ve teslim takvimlerinin her biri için şeffaflaştırılması koşuluyla, daha hızlı bir yenilenebilir enerji programının önerilen nükleer yatırımlarla birlikte değerlendirilmesini destekliyor.

İnşaat süresi, talep tahminlerini mali kararlara dönüştürüyor

Yeni reaktörlerin saha seçiminden tamamlanmasına kadar dokuz ila 13 yıl alacağı tahmin ediliyor. İnşaatı destekleyenler, elektrik talebinin ortaya çıkmasını beklemenin yanıt vermek için çok az zaman bırakacağını savunuyor. Nükleer enerji, işletme sırasında çok az karbondioksit salıyor ve hava koşullarından bağımsız olarak yüksek miktarda elektrik sağlayabiliyor.

Uluslararası Enerji Ajansı, dünya genelinde 15 ülkede inşası süren nükleer kapasiteyi 78 gigavat olarak açıkladı. Bu, 30 yılı aşkın sürenin en yüksek düzeyi. Toplam 38 ülke, 2050’ye kadar nükleer kapasiteyi üç katına çıkarma hedefini benimsedi.

Güney Kore kamuoyunda da yeni inşaatlara destek var. Kore Enerji Bilgi ve Kültür Ajansı’nın Haziran 2026’da 2.000 yetişkinle yaptığı ankette katılımcıların yüzde 79,2’si elektrik planına yeni reaktörlerin dâhil edilmesini destekledi.

Forum, maliyet tahminlerinde güncel fiyatların, daha sıkı güvenlik ve çalışma standartlarının ve gerçek inşaat sürelerinin nasıl hesaba katıldığını soruyor. Üretim maliyetlerinin ve dayandıkları varsayımların tüm teknolojiler için açıklanmasını, ayrıca santrallerin ekonomik değerlendirmelerinin ayrı ayrı paylaşılmasını istiyor. Gecikmelerden kaynaklanan ek maliyetlerin sorumluluğunun nasıl belirleneceğinin de açıklanmasını talep ediyor.

Shin Hanul 3 ve 4 üniteleri, bu uzun vadeli taahhüdün örnekleri. Dünya Nükleer Birliği’ne göre inşaatları sırasıyla Mayıs 2025 ve Mayıs 2026’da başladı; tamamlanmaları 2032 ve 2033 için hedefleniyor. Shin Hanul’un önceki ünitelerinde inşaattan ticari işletmeye geçiş yaklaşık on yıl sürdü. Bu süreye güvenlik incelemeleri ve değişiklikler de dâhil.

Reklam

Isınan denizler ve aynı sahadaki santraller güvenlik sorularının gündeminde

Forum, yeni reaktör tasarımlarının ve saha değerlendirmelerinin yükselen deniz suyu sıcaklıklarını ve tayfun risklerini nasıl hesaba kattığının açıklanmasını istiyor. Kıyıdaki nükleer santraller ısıyı uzaklaştırmak için deniz suyu sistemlerine bağlı. Bu nedenle yerel deniz koşulları hem güvenlik ekipmanlarını hem de işletme performansını ilgilendiriyor.

Dünya Nükleer Birliği, Kore Hidro ve Nükleer Enerji Kurumu’nun değerlendirmelerine göre bazı mevcut reaktörlerde deniz suyu sıcaklıkları tasarım değerlerine şu tarihlerde ulaşabilir: Shin Wolsong 1 ve 2 ünitelerinde 2030’da, Hanbit 3 ve 4 ünitelerinde 2031’de, Hanbit 1, 2, 5 ve 6 ünitelerinde ise 2034’te.

Birliğe göre KHNP, Hanbit’in altı ünitesindeki ısı eşanjörlerini 2029’un ilk yarısına kadar değiştirmeyi planlıyor. Isı eşanjörleri, birbirinden ayrı su sistemleri arasında ısı aktarır. Planlanan değişiklikler, çevresel koşulların değişmesinin işletmedeki santrallerde ekipman yatırımı gerektirebileceğini gösteriyor.

Forum ayrıca risk değerlendirmelerinde aynı sahadaki birden fazla reaktörün aynı anda devre dışı kalması olasılığının ele alınıp alınmadığını ve tahliye planlarının birden fazla üniteyi etkileyen acil durumları kapsayıp kapsamadığını soruyor. Aynı kıyı konumunda bulunan santraller aynı hava olayından etkilenebilir. Yakındaki topluluklar açısından uyarı sistemleri, ulaşım ve olası tahliyenin kapsamı pratik kaygılar arasında yer alıyor.

Atık takvimleri bir sonraki elektrik planının çok ötesine uzanıyor

Kullanılmış nükleer yakıt, reaktörden çıkarıldıktan sonra da yüksek düzeyde radyoaktif kalıyor ve güvenli biçimde yönetilmesi gerekiyor. Forum, kalıcı bir bertaraf tesisi gecikirse yeni santrallerden çıkan yakıtın nerede ve ne kadar süreyle depolanacağının yetkililerce açıklanmasını istiyor.

Güney Kore’nin Yüksek Düzeyli Radyoaktif Atık Yönetimi Özel Yasası, 2060’a kadar kalıcı bir bertaraf tesisi kurulmasını hedefliyor. Başbakanlığa bağlı yönetim komitesi, 2027’de aday sahalara başvuru çağrısı yapmayı ve 2038’den önce nihai yeri seçmeyi planlıyor.

Suwon Üniversitesi’nin eski profesörlerinden Lee Sang-hoon, nükleer enerjiye ilişkin ekonomik değerlendirmelerde atık bertaraf maliyetlerine yeterince ağırlık verilmediğini savunuyor. Finlandiya’daki Onkalo projesine işaret eden Lee’ye göre saha araştırmaları 1983’te başladı, yer 2001’de onaylandı; seçim süreci 18 yıl sürdü. Lee, inşaat maliyetini yaklaşık 1 milyar avro olarak verirken başlangıç tahmininin yaklaşık 500 milyon avro olduğunu belirtiyor.

Japonya, Minamitorishima’yı Mart 2026’da ilk aşama olan literatür taraması için belirledi. Bu aşamada daha ayrıntılı incelemelerden önce mevcut jeolojik bilgiler değerlendiriliyor. Çin ise bir bertaraf tesisinin inşaatını 2040’a kadar tamamlamayı ve 2050’de işletmeye açmayı planlıyor.

Bu takvimler, atık yönetimini yakın vadeli reaktör kararlarının onlarca yıl ötesine taşıyor. Güney Kore’de aralık ayında yapılacak müzakereler iki talebi bir araya getirecek: sanayi için elektrik arzını yeterince erken hazırlamak ve bununla birlikte gelen maliyetleri, güvenlik önlemlerini ve depolama sorumluluklarını yurttaşlara ayrıntılı biçimde açıklamak.

Öne Çıkanlar

  • Güney Kore’nin ağustos ayındaki tahmini, 2040 için öngörülen en yüksek elektrik talebini nisana kıyasla yaklaşık 27 gigavat artırdı.
  • Farklı Sorular Forumu; sanayi talebinin, üretim maliyetlerinin, iklim risklerinin ve kullanılmış yakıt planlarının kamuoyu tarafından incelenmesini istiyor.
  • Yurttaş panelinin Aralık 2026’da müzakereler yürütmesi planlanıyor. Panelin sonuçları 12. Elektrik Planı’na yön verecek.
  • Nisan ayındaki çerçeve, artan elektrik tüketimini 120 teravatsaatten fazla tasarruf önerisiyle birlikte ele aldı.
  • Mevcut 11. Plan nükleer ve yenilenebilir enerji kapasitesini zaten genişletiyor; yeni reaktörlerin tamamlanması dokuz ila 13 yıl alabiliyor.
  • Güney Kore, atık bertarafı için aday sahalara 2027’de başvurmayı, 2038’den önce yer seçmeyi ve 2060’a kadar kalıcı bertarafı güvence altına almayı planlıyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir