3 Kasım'da akaryakıt fiyatları keskin biçimde ayrışıyor
Filipinler'de benzin fiyatları 3 Kasım 2026 Salı günü litre başına 3,50 peso artarken motorin 1 peso, gazyağı ise 1,90 peso ucuzluyor. Üç yakıt türünde de geçen haftanın yönünü tersine çeviren bu değişiklik, benzin kullananların maliyetini artırırken motorin veya gazyağı alanlara bir miktar rahatlama sağlıyor.
İçindekiler
- 3 Kasım'da akaryakıt fiyatları keskin biçimde ayrışıyor
- Fiyat değişikliği geçen haftayla nasıl karşılaştırılıyor?
- Metro Manila'da sürücüler ne kadar ödeyebilir?
- Benzin neden zamlanırken motorin ucuzladı?
- Önceki tahminler daha küçük değişikliklere işaret etmişti
- Fiyatlar çatışma öncesi seviyelerin oldukça üzerinde
- Yakıt arzı yaklaşık 53 günlük talebi karşılıyor
- Gazyağı ve LPG'de vergi indirimi uygulanıyor
- Toplu taşıma desteğinden 109.561 kişi yararlandı
- Öne Çıkanlar
Shell, Seaoil, PetroGazz ve Jetti Petroleum benzin fiyatlarını litre başına 3,50 peso artırırken motorin fiyatlarını 1 peso düşürdü. Shell ve Seaoil gazyağı fiyatlarını da 1,90 peso indirdi. Enerji Bakanlığının 3-9 Kasım dönemi için izin verdiği fiyat değişiklikleri, benzinde en fazla 3,50 peso zam, motorinde en az 1 peso indirim ve gazyağında en az 1,90 peso indirim öngörüyordu.
40 litre benzin alan bir sürücünün faturası 140 peso artıyor. 40 litre motorin 40 peso, 10 litre gazyağı ise 19 peso daha ucuza geliyor. Bu değişiklikler yalnızca yakıtın maliyeti için geçerli; nihai tutar istasyonun başlangıç fiyatına bağlı.
Fiyatlardaki zıt yönlü hareketler Asya yakıt piyasalarındaki farklı koşulları yansıtıyor. Motorin arzı daha ulaşılabilir hâle gelirken benzin, kısıtlı arz ve ithal ham petrol maliyetleri nedeniyle baskı altında kalıyor. Filipinler petrolünün büyük bölümünü işlenmiş yakıt olarak ithal ettiğinden, fiyatlar nakliye giderlerinden ve pesonun değerindeki değişikliklerden de etkileniyor.
Fiyat değişikliği geçen haftayla nasıl karşılaştırılıyor?
Benzin, 3 Kasım'daki zamdan önce art arda iki hafta ucuzlamıştı. En son değişiklikte, 27 Ekim'de benzinin litre fiyatı 0,30 peso düşerken motorin 1,20 peso, gazyağı ise 0,50 peso zamlanmıştı.
Bu iki değişikliğin toplamında benzinin litresi artık 3,20 peso daha pahalı, motorin 0,20 peso daha pahalı, gazyağı ise 1,40 peso daha ucuz. Benzin kullanıcıları açısından son zam, geçen haftaki 0,30 pesoluk indirimin 11 katından fazla.
Önemli tarihler, ilk beklentilerin son pompa fiyatı değişikliklerine nasıl dönüştüğünü gösteriyor:
- 27 Ekim: Benzin litre başına 0,30 peso ucuzladı, motorin 1,20 peso ve gazyağı 0,50 peso zamlandı.
- 29 Ekim: Hükümetin yakıt sübvansiyonu ödemeleri 1,17 milyar pesoya ulaştı.
- 30 Ekim: Enerji Bakanlığının arz verileri petrol stoklarının 52,95 günlük talebi karşılayabildiğini gösterdi; sektör tahmini benzinde daha düşük zam, motorinde ise gerçekleşenden daha küçük bir indirim öngördü.
- 3-9 Kasım: Enerji Bakanlığının belirlediği dönemde benzin en fazla 3,50 peso zamlanırken motorin en az 1 peso, gazyağı ise en az 1,90 peso ucuzluyor.
Metro Manila'da sürücüler ne kadar ödeyebilir?
Metro Manila için öngörülen perakende fiyatlar, en ucuz ve en pahalı istasyonlar arasında büyük fark olduğunu gösteriyor. Tahminler, Enerji Bakanlığının 27 Ekim-2 Kasım dönemi için açıkladığı geçerli fiyatlara son zam ve indirimlerin uygulanmasıyla hesaplandı. Gerçek fiyatlar istasyona göre değişiyor.
- RON91 benzin: Litre başına 78,60-95,80 peso.
- RON95 benzin: Litre başına 79,00-101,70 peso.
- RON97 benzin: Litre başına 83,89-104,30 peso.
- Motorin: Litre başına 88,90-98,30 peso.
- Katkılı motorin: Litre başına 93,50-101,00 peso.
- Gazyağı: Litre başına 114,10-143,94 peso.
Araştırma oktan sayısı anlamına gelen RON, benzinin motor içinde istenmeyen tutuşmaya karşı direncini belirtir. Sürücüler araçları için belirtilen oktan derecesini kullanmalı. Tahminler, aynı oktan derecesinde bile ödenen fiyatın yakıtın alındığı yere büyük ölçüde bağlı olduğunu gösteriyor.
RON95 için öngörülen en düşük ve en yüksek fiyat arasındaki fark litre başına 22,70 peso. 40 litrelik alımda bu fark 908 pesoya karşılık geliyor. Bunlar izlenen fiyatlar arasındaki uç değerler; sürücünün yakınındaki istasyonlarda seçenek aralığı çok daha dar olabilir.
Benzin neden zamlanırken motorin ucuzladı?
Jetti Petroleum Başkanı Leo Bellas, motorindeki indirimi arz görünümünün iyileşmesine bağladı. İhracata daha fazla yakıt sunulması, alıcılar arasındaki rekabeti hafifletip fiyatlar üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturabilir.
Bellas, motorin arzını destekleyen gelişmeleri şöyle anlattı:
"Stokların piyasaya sürülmesi, Çin'in ihracatı ve Rusya'nın motorin ihracatının desteğiyle arz görünümünün iyileşmesi, motorin fiyatlarını aşağı çekti," dedi Bellas.
Çin, benzin, motorin ve jet yakıtını kapsayan dördüncü ihracat kotası paketini açıkladı. Bu kotalar, şirketlerin yurt dışına ne kadar yakıt satabileceğini belirliyor. Güney Kore de motorin ihracatına yönelik kısıtlamaları gevşetirken, Rusya'nın motorin ve benzin ihracatı, Ukrayna'nın rafinerilere yönelik doğrulanmış saldırılarındaki duraklama sırasında zirveye çıktı.
Benzinde arz ve talep dengesi farklıydı. Bellas, Çin'in ek ihracat izinlerinin Asya benzin piyasasındaki baskıyı ortadan kaldırmadığını söyledi:
"Ancak ham petrol ithalat maliyetlerinin yükselmesi bölgesel rafinerilerin ekonomisini zorlarken, Çin'in ihracat kotalarını açıklamasına rağmen Asya benzin piyasasındaki arz-talep dengesi sıkı kalmaya devam etti," diye ekledi.
Rafineriler ham petrolü satın alıp benzin ve motorin gibi ürünlere dönüştürüyor. Ham petrol pahalılaştığında bu yakıtların üretim maliyeti de yükseliyor. Her işlenmiş yakıt türünün alıcıları, stok seviyeleri ve ticaret akışları farklı olduğundan benzin ve motorin fiyatları zıt yönlerde hareket edebiliyor.
Önceki tahminler daha küçük değişikliklere işaret etmişti
Bellas, 30 Ekim'de benzinin litre başına 2,90-3,20 peso zamlanacağını, motorinin ise 0,40-0,60 peso ucuzlayacağını öngörmüştü. Enerji Bakanlığının son düzenlemesi benzinde en fazla 3,50 pesoluk daha büyük bir zamma, motorinde ise en az 1 pesoluk daha derin bir indirime izin verdi.
30 Ekim tarihli tahminlerde, o tarihteki Asya piyasası hareketleri ve döviz kuru eğilimi esas alınmıştı. Bellas, Filipinler'e yakıt getirme maliyetini etkileyen deniz taşımacılığı ve sigorta giderlerindeki haftalık değişikliklerin hesaba katılmadığını söyledi.
İthal petrol genellikle ABD doları üzerinden fiyatlandırıldığı için pesonun değer kaybetmesi de maliyetler üzerinde ek baskı oluşturuyor. Her dolar için daha fazla peso gerektiğinde, dolar fiyatı değişmese bile sevkiyatın yerel para birimi cinsinden maliyeti artıyor. Açıklanan rakamlar, bu haftaki fiyat değişikliğinin ne kadarının yakıt fiyatlarından, döviz kurlarından, navlun veya sigorta giderlerinden kaynaklandığını ayrıştırmıyor.
Fiyatlar çatışma öncesi seviyelerin oldukça üzerinde
Enerji Bakanlığının 27 Ekim-2 Kasım dönemi izleme verilerine göre Metro Manila'da yaygın fiyatlar RON95 benzin için litre başına 84,20 peso, RON91 için 83,30 peso, motorin için 94,50 peso ve gazyağı için 123,90 pesoydu. Bunlar 3 Kasım'daki değişiklik öncesinde izlenen fiyatlardı.
İran ile ABD ve İsrail güçlerini kapsayan çatışmaların 28 Şubat'ta başlamasından önceki son tam haftada aynı yakıtların fiyatları RON95 için 56 peso, RON91 için 54,70 peso, motorin için 55 peso ve gazyağı için 83,47 pesoydu.
Bu iki dönem karşılaştırıldığında RON95'in litresi 28,20 peso, yaklaşık yüzde 50 daha pahalıydı. RON91 28,60 peso, yaklaşık yüzde 52 zamlanmıştı. Motorin 39,50 peso, yaklaşık yüzde 72; gazyağı ise 40,43 peso, yaklaşık yüzde 48 artmıştı.
Motorindeki 1 pesoluk indirim, bu nedenle fiyatın önceki 55 pesoluk seviyesinden çok daha fazla yükselmesinin ardından geliyor. Sürekli yakıt alan taşımacılık işletmeleri için haftalık fiyat düşüşü mevcut giderleri azaltıyor; ancak yakıt bütçelerinin çatışma öncesi seviyelerin çok üzerindeki fiyatları karşılaması gerekiyor.
Bellas ayrıca, ABD'de ara seçimlerin ardından İran savaşının tırmanma ihtimalinin petrol fiyatlarında yeni dalgalanmalara yol açabileceği uyarısında bulundu. Bu, olası bir gelişmeye ilişkin uyarı niteliği taşıyor; bölgesel arz koşulları, nakliye maliyetleri ve döviz hareketleri de ithalatçıların ödediği fiyatları etkilemeye devam ediyor.
Yakıt arzı yaklaşık 53 günlük talebi karşılıyor
Enerji Bakanlığı, 30 Ekim itibarıyla günlük ortalama 73,61 milyon litrelik talep esas alındığında toplam mevcut petrol arzının 52,95 günlük ihtiyacı karşılayabileceğini bildirdi. Bu rakam, mevcut arzın söz konusu talep hızında tüketimi ne kadar süre karşılayabileceğini gösteriyor.
Ürünlere göre stokların talebi karşılama süresi önemli ölçüde değişiyordu. Benzinde 52,29 gün, motorinde 56,68 gün olarak hesaplandı. En kısa süre 35,12 günle sıvılaştırılmış petrol gazında (LPG) görüldü. Bunu benzin ve motorin izlerken jet yakıtında süre 58,86 gün, fuel oil'de 63,30 gündü. Gazyağının stokları ise en uzun süreyi, 148,55 günü karşılıyordu.
Mevcut stoklar, teslimatların aksaması durumunda ülkeye bir güvence sağlıyor. Pompa fiyatları, bir sonraki sevkiyatın maliyetine de tepki veriyor. Mevcut stoklar kullanılabilir durumda olsa bile ithalatçıların bölgesel piyasalardan yeni yakıt alması ve nakliye, sigorta ile döviz giderlerini karşılaması gerekiyor.
Gazyağı ve LPG'de vergi indirimi uygulanıyor
Eylül ayında Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr. tarafından çıkarılan 125 sayılı kararnameyle sıvılaştırılmış petrol gazı ve gazyağı üzerindeki tüketim vergileri askıya alındı. Benzin ve motorin bu vergi indiriminden yararlanmıyor.
Tüketim vergisi, belirli bir üründen alınan vergidir. Verginin askıya alınması, kapsamdaki yakıtın maliyetinden bu vergi kalemini kaldırıyor. Ürünün satın alma ve teslimat maliyetleri değiştikçe piyasa fiyatları yine de değişebilir.
Bu nedenle gazyağı alanları iki gelişme ilgilendiriyor: tüketim vergisi askıya alınmaya devam ediyor ve 3 Kasım'dan itibaren litre başına 1,90 pesoluk indirim uygulanıyor. Benzin kullanıcıları vergi indirimi olmaksızın 3,50 pesoluk zamla karşılaşırken motorin kullanıcıları da aynı vergi düzenlemesinden yararlanmadan 1 pesoluk fiyat indiriminden faydalanıyor.
Toplu taşıma desteğinden 109.561 kişi yararlandı
Hükümetin yakıt sübvansiyonu programı kapsamında 29 Ekim itibarıyla 109.561 toplu taşıma aracı yararlanıcısına toplam 1,17 milyar peso ödeme yapıldı. Hükümet verilerine göre ülke genelinde 4.005 akaryakıt istasyonunda başarılı sübvansiyon işlemi kaydedildi.
Program, uygun toplu taşıma işletmecileri ve sürücülerinin yakıt giderlerini karşılamasına yardımcı olmayı amaçlıyor. Düzenli yakıt alımları, litre başına küçük fiyat değişikliklerini bile tekrarlanan işletme maliyetlerine dönüştürdüğünden programın erişimi önem taşıyor.
Son değişikliğe göre 50 litre motorin alan bir sürücü her alımda 50 peso tasarruf ediyor. Aynı miktarda benzin alan biri ise 175 peso daha fazla ödüyor. Fiyatların farklı yönlerde hareket etmesi, bir taşımacılık işletmesinin kısa vadede ne ölçüde etkileneceğinin aracın kullandığı yakıta, tüketimine ve işletmenin destek almaya uygun olup olmadığına bağlı olduğu anlamına geliyor.
3-9 Kasım dönemindeki fiyat değişikliği motorin ve gazyağı alanlara sınırlı bir rahatlama sağlarken benzin maliyetlerini keskin biçimde artırıyor. Bir sonraki alımlarını planlayan haneler ve sürücüler için istasyonun güncel fiyatı en kullanışlı gösterge olmayı sürdürüyor; özellikle Metro Manila genelinde öngörülen geniş fiyat aralığı bunu önemli kılıyor.
Öne Çıkanlar
- Adı geçen şirketlerde 3 Kasım'da benzinin litresi 3,50 peso zamlanırken motorin 1 peso, gazyağı 1,90 peso ucuzluyor.
- Benzin zammı, art arda iki haftalık indirimin ardından geliyor.
- 27 Ekim ve 3 Kasım değişiklikleri birlikte değerlendirildiğinde benzinin litresi 3,20 peso, motorin 0,20 peso daha pahalı; gazyağı ise 1,40 peso daha ucuz.
- Motorin arzındaki iyileşme, Asya'daki kısıtlı benzin arzı ve artan ham petrol ithalat maliyetleriyle tezat oluşturuyor.
- Enerji Bakanlığı verilerine göre 30 Ekim itibarıyla petrol arzı 52,95 günlük talebi karşılayabiliyor.
- Tüketim vergisi indirimi LPG ve gazyağını kapsıyor. Toplu taşıma yakıtı desteği programı kapsamında 29 Ekim'e kadar 1,17 milyar peso ödeme yapıldı.






