Peş peşe gelen uyarılar, koruma sistemindeki aksaklıkları gündeme taşıdı
Güney Kore polisi, bir dizi cinayetin uzaklaştırma kararları, acil durum cihazları ve mağdurlara sunulan müdahale arasındaki boşlukları ortaya çıkarmasının ardından aile içi şiddet faillerinin elektronik kelepçeyle izlenmesini değerlendiriyor. Polis, 15 Ekim 2026'da Mavi Saray'da düzenlenen kurumlar arası toplantıda elektronik kelepçe kullanımını yaygınlaştırma, önleyici gözaltı talebini kolaylaştırma ve bazı koruma kararı ihlallerine yönelik idari yaptırımları cezai yaptırımlarla değiştirme önerilerini sundu.
İçindekiler
- Peş peşe gelen uyarılar, koruma sistemindeki aksaklıkları gündeme taşıdı
- Elektronik izleme neleri değiştirebilir?
- Gözaltı talebinin kolaylaştırılması ve cezai yaptırımlar
- Kararlar arasındaki tehlikeli süre
- Sekiz şikâyet ve yanıtsız kalan güvenlik araması
- Akıllı saat verileri ne gösteriyor?
- Savcılık süreçleri ve ölümle sonuçlanan vakaların incelenmesi
- Geçmişteki bir izleme denemesinden uyarı
- Genel polislik planları koordinasyon gerektiriyor
- Öne Çıkanlar
Öneriler, daha önce polisten koruma talep etmiş kişilerin karıştığı Seul, Jeju ve Jeonju'daki saldırıların ardından gündeme geldi. Jeonju'da bir kadın, ayrı yaşadığı eşini nisan-eylül döneminde sekiz kez polise şikâyet etmişti. Polis, faili yüksek riskli olarak sınıflandırmış ve kadının güvenliğini haftada bir telefonla kontrol etmişti; ancak adam daha sonra kadını öldürdü.
Kore Ulusal Polis Teşkilatının Demokrat Parti milletvekili Yang Bu-nam'a sunduğu veri setinde, 2022'den 12 Ekim 2026'ya kadar koruyucu akıllı saat verilen kişilerin karıştığı 17 cinayet vakası kaydediliyor. Tartışmalarda aktarılan başka bir sayıma göre, ilişki kaynaklı bir suçtan daha önce kaydı bulunan kişilerin aynı mağduru öldürdüğü vakaların sayısı üç buçuk yılda yaklaşık 150'ye ulaştı.
Polis ile Cinsiyet Eşitliği ve Aile Bakanlığı, aile içi şiddet mağdurlarına yönelik korumayı, ısrarlı takip vakalarında uygulanan korumaya yaklaştırmak istiyor. Paketin büyük bölümü için yasal düzenleme gerekiyor. Önerilen değişiklikler için bir uygulama takvimi ya da nihai metin açıklanmadı.
Elektronik izleme neleri değiştirebilir?
Mahkemeler, ısrarlı takip vakalarında geçici tedbir olarak elektronik izleme kararı verebiliyor. Polis, mahkemenin nihai kararından önce koruma sağlanması da dâhil olmak üzere aile içi şiddet vakaları için benzer bir yasal dayanak oluşturmak amacıyla Elektronik Cihazların Takılmasına İlişkin Kanun'da değişiklik yapılmasını değerlendiriyor.
Elektronik kelepçe, takan kişinin konumunu izliyor. Koruyucu akıllı saatin işlevi farklı: Mağdurun polise acil durum uyarısı ve konum bilgisi göndermesini sağlıyor. Önerilen yaklaşımla yetkililer, yardım çağrısını çoğunlukla mağdurun yapmasına bel bağlamak yerine izleme yükünün daha büyük bölümünü tehdit oluşturan kişiye yükleyecek.
Elektronik kelepçeleri Adalet Bakanlığı, koruyucu akıllı saatleri ise polis yönetiyor. Yetkililer, sistemlerin fail ile mağdur arasındaki mesafeyi ölçerek iki kişiden biri hareket ettikçe uyarı verecek biçimde çalışıp çalışamayacağını görüşüyor. Bunun uygulanması, iki kurumun cihaz yönetiminde koordinasyon kurmasını ve konum bilgilerini paylaşmasını gerektiriyor.
Soonchunhyang Üniversitesi Polis İdaresi Profesörü Oh Yoon-sung, olası bir otomatik uyarı sistemini şöyle anlattı:
Örneğin, mağdurun 100 metre yakınına girdiklerinde ilgili polis merkezine ve mağdura otomatik olarak uyarı gönderilebilir....
Bu örnek, yalnızca ev ya da iş yerini izlemeye dayalı sistemlerin pratikteki bir zayıflığına işaret ediyor: Mağdurlar başka yerlere de gidiyor, alışveriş yapıyor ve seyahat ediyor. İki kişi arasındaki mesafeye bağlı bir uyarı, bu hareketleri de izleyebilir. Ardından polisin, saldırı gerçekleşmeden önce uyarıyı fiziksel olarak araya girip tarafları ayırmaya dönüştürmesi gerekir.
Gözaltı talebinin kolaylaştırılması ve cezai yaptırımlar
Polis, Aile İçi Şiddetin Cezalandırılmasına İlişkin Kanun kapsamındaki 5 No'lu Geçici Tedbir için başvuru şartlarını da kolaylaştırmak istiyor. Bu tedbir, dava sürerken şüphelinin polis nezarethanesinde ya da tutukevinde tutulmasına imkân tanıyor.
Polisin aktardığı mevcut şartlara göre başvuru, evden ayrılma ya da uzak durma emri gibi mevcut bir geçici tedbirin ihlal edilmesine ve yeniden şiddet uygulama riskinin bulunmasına bağlı. Önerilen değişiklik, böyle bir ihlal gerçekleşmeden önce de tekrarlanan şiddet tehlikesi gerekçesiyle başvuru yapılmasına olanak sağlayacak.
Acil geçici tedbirler, sürecin bir başka ivedi aşamasını kapsıyor. Şiddetin tekrarlanma ihtimali varsa ve mahkeme kararını beklemek çok uzun sürecekse polis, kişinin konuttan ayrılmasını ya da mağdurdan uzak durmasını emredebiliyor. Bu aile içi şiddet tedbirlerini ihlal etmenin mevcut cezası 3 milyon wona kadar idari para cezası.
Buna karşılık, ısrarlı takip vakalarında acil tedbiri ihlal edenler bir yıla kadar hapis ya da 10 milyon wona kadar adli para cezasıyla karşılaşabiliyor. Polis, aile içi şiddet tedbiri ihlallerine de cezai yaptırım getirilmesini değerlendiriyor. Israrlı takipteki para cezası üst sınırı, aile içi şiddet vakalarındaki mevcut idari para cezasının üç katından fazla; ayrıca bu ihlaller hapisle de cezalandırılabiliyor.
Kararlar arasındaki tehlikeli süre
Seul'ün Songpa semtinde 11 Ekim'de yaşanan saldırı, kararın yenilenmesi sürecinde korumanın nasıl kesintiye uğrayabileceğini gösteriyor. 20'li yaşlardaki bir erkeğin, boşanma sürecindeki eşini kaçırdığı ve kayınvalidesini öldürdüğü öne sürülüyor.
Hakkındaki uzaklaştırma kararı 30 Eylül'de sona ermişti. Polis, altı gün sonra, 6 Ekim'de yeniden geçici tedbir başvurusunda bulundu; ancak mahkeme kararını vermeden önce saldırı gerçekleşti. Önceki ay herhangi bir tehditkâr davranış görülmediği için polis kararı hemen uzatmak üzere harekete geçmemişti.
Tarihler, koruma tartışmasının nasıl geliştiğini gösteriyor:
- 30 Eylül 2026: Songpa şüphelisinin uzaklaştırma kararı sona erdi.
- 6 Ekim: Polis yeniden geçici tedbir başvurusunda bulundu.
- 11 Ekim: Mahkeme karar vermeden Songpa'daki cinayet ve kaçırma olayı yaşandı.
- 12 Ekim: Jeju'da 40'lı yaşlarda bir kadın, eski partneriyle ilgili daha önce yaptığı şikâyetlerin ardından öldürüldü.
- 13 Ekim: Cumhurbaşkanı Lee Jae-myung, Kabine toplantısında mağdurları günlük yaşamlarını bırakıp saklanmak zorunda bırakan koşulların değiştirilmesi çağrısı yaptı.
- 15 Ekim: Polis, kurumlar arası suçla mücadele toplantısında önerilerini sundu; Aile Bakanlığı da bir bilgilendirme toplantısında yasal değişiklikleri ele aldı.
Jeonju'daki cinayet, polisin önerilerini ayrıntılandıran haberde 14 Ekim'e, mağdurun koruma geçmişini anlatan haberde ise 13 Ekim'e tarihlendirildi. Her iki haberde de tekrarlanan şikâyetlere ve mağdurla iletişim kurmasına yönelik kısıtlamalara rağmen ayrı yaşadığı eşi tarafından öldürülen bir kadın anlatılıyor.
Sekiz şikâyet ve yanıtsız kalan güvenlik araması
Jeonju'daki mağdur, eşinin kendisiyle tekrar tekrar iletişim kurması ve evine gelmesi nedeniyle sekiz kez şikâyette bulunmuştu. Eşinin kadına yaklaşması ve onunla iletişim kurması kısıtlanmış, 100 metre yakınına gelmesi de yasaklanmıştı.
Polis, kadına koruyucu akıllı saat ve başka bir yere taşınma önerdiklerini ancak kadının bunları kabul etmediğini söyledi. Ayrıca kadının eşinin cezalandırılmasını istememesinin, gözaltı ve elektronik izleme dâhil daha güçlü tedbirlere başvurulmasını etkilediğini belirtti. Kadının geçmişindeki şikâyetler hem aile içi şiddet hem de ısrarlı takiple ilgiliydi; bu iki suç için farklı yasal koruma yolları bulunuyor.
Cinayetin işlendiği gün polis, kadına telefonla ulaşamadı. Güvenlik kontrolü için evine de gitmedi. Polis, koruma altındaki bir kişinin telefona yanıt vermemesi hâlinde ne yapılacağını belirleyen bir talimat bulunmadığını, memurların kadının işte olduğunu düşündüğünü ve bir sonraki iş gününde yeniden aramayı planladığını söyledi.
Yong In Üniversitesi Polis İdaresi Profesörü Park Hyun-ho, mağdurlara ulaşılamadığında ev ziyareti yapılmasını düzenleyen ölçütler belirlenmesi ve akıllı saati kabul etmeyen kişiler için alternatif koruma yolları oluşturulması çağrısında bulundu. Jeonju vakası, günlük uygulamadaki kararları önerilen yasal reformlarla yan yana getiriyor: Bir sonraki aramayı kim yapacak, memurlar ne zaman eve gidecek ve olağan güvenlik kontrolü sonuç vermediğinde ne olacak?
Başka vakalarda da sürecin farklı aşamalarında benzer aksaklıklar ortaya çıktı. Mart ayında Bucheon'da polis, aile içi şiddet şikâyetinden iki gün önce bir kadını partnerinden ayırmıştı; erkek daha sonra kadını öldürdü. Polis, fiziksel saldırı olmamasını ve kadının şikâyetçi olmak istememesini gerekçe gösterdi. Temmuz ayında Seongnam'da eski erkek arkadaşı tarafından öldürülen bir kadın hakkında yaklaşma yasağı kararı alınmıştı; ancak fail, ek tedbirleri gerektirecek yüksek riskli biri olarak sınıflandırılmamıştı.
Akıllı saat verileri ne gösteriyor?
Ulusal Polis Teşkilatının "Akıllı Saat Verildikten Sonra İşlenen Cinayet ve Cinayete Teşebbüs Vakalarının Durumu" başlıklı veri seti, Ulusal Meclisin Kamu Yönetimi ve Güvenlik Komitesi üyesi Yang Bu-nam'a sunuldu. Verilere göre 2022'de beş, 2023'te bir, 2024'te bir, 2025'te beş ve 2026 başından 12 Ekim'e kadar beş cinayet işlendi.
Aynı veri setinde 10 cinayete teşebbüs vakası kaydediliyor: 2022'de iki, 2024'te dört ve 2025'te dört. Koruma gerekçeleri arasında 14 aile içi şiddet, 10 ısrarlı takip, sekiz flört şiddeti ve bir cinsel şiddet vakası bulunuyor. Bir kişi birden fazla şiddet türüne maruz kalabileceğinden bu kategoriler birbiriyle örtüşüyor.
Akıllı saat verildikten sonra kaydedilen 17 cinayet ve 10 cinayete teşebbüs, toplam 27 vakaya karşılık geliyor. Cihaz verilen kişilerin toplam sayısı açıklanmadığı için bu verilerden tüm kullanıcılar için bir oran hesaplanamıyor.
Jeju'daki mağdur, 60'lı yaşlardaki eski partneri hakkında ısrarlı takip ve cinsel şiddetle ilgili dört şikâyette bulunmuştu. Polis, bazı şikâyetlerin uyarıyla sonuçlandığını ya da mağdur soruşturma talep etmediği ve deliller yetersiz olduğu için kapatıldığını söyledi. Kadına akıllı saat verilmişti, ancak saldırgan suç sırasında cihazı koparıp çıkardı.
Daha önceki cinayetlerde de birden fazla koruma katmanı bulunuyordu. Haziran 2022'de Ansan'da öldürülen bir kadında akıllı saat vardı; kadın 112 acil müdahale sistemine kaydedilmiş ve kendisine özel devriyeler görevlendirilmişti. Haziran 2023'te Seul'de ve Nisan 2024'te Ilsan'da öldürülen aile içi şiddet mağdurları için de koruyucu tedbirler uygulanmıştı. Bu vakaların ortak noktası, bir uyarı ya da mahkeme kararının mağduru güvende tutacak kadar hızlı bir müdahaleye nasıl dönüştürüleceği.
Savcılık süreçleri ve ölümle sonuçlanan vakaların incelenmesi
Cinsiyet Eşitliği ve Aile Bakanlığı, 15 Ekim'deki bilgilendirme toplantısında aile içi şiddet ve ısrarlı takibe yönelik koruma düzenlemeleri arasında uyumsuzluklar bulunduğunu söyledi. Bakanlık, elektronik izleme ve mağdurun cezalandırma istemediği durumlarda savcılık süreçlerini düzenleyen kurallar konusunda diğer bakanlıklara değişiklik çağrısı yapmayı planlıyor.
Mağdurun şikâyetini sürdürmemesi hâlinde kovuşturma yapılamayan suçlarda, mağdurun cezalandırmaya karşı çıktığını açıklaması dava açılmasını önleyebiliyor. Bakanlık, aile içi şiddet vakalarında bu kuralın uygulanmaya devam etmesini bir reform konusu olarak belirledi ve bunu ısrarlı takip vakalarıyla karşılaştırdı. Önerilen değişiklikle, kapsama alınacak suçlarda mağdurun itirazından bağımsız olarak kovuşturma yürütülebilecek.
Baekseok Üniversitesi Profesörü Kim Sang-kyun, cezaların ağırlaştırılmasının bazı mağdurları şiddeti bildirmekten caydırabileceği uyarısında bulundu. Para, çocuklar ve süregelen aile bağları, kişinin polisten yardım isteme kararını etkileyebilir. Bu kaygı, bildirim çoğu zaman korumaya giden ilk yol olduğundan, daha ağır yaptırımların yanı sıra mağdurlara destek sağlanmasının da önemini ortaya koyuyor.
Bakanlık ayrıca yakın ilişkilerde şiddet içeren vakalarda yaşanan ölümleri tek tek inceleyecek bir sistem hazırlıyor. Bir pilot çalışma sürüyor; elde edilecek bulguların sistemin tasarımına yön vermesi amaçlanıyor. Bu incelemelerde ölüme giden süreç ve benzer bir olayın önlenmesi için gereken değişiklikler ele alınacak.
Geçmişteki bir izleme denemesinden uyarı
Aile içi şiddete yönelik elektronik uyarı sistemlerinin geçmişi uzun. Connecticut Yasama Araştırma Ofisinin 4 Şubat 1994 tarihli yasama araştırma raporu, Arapahoe County, Dover, San Diego ve Norfolk County'deki küçük ölçekli pilot programları inceledi. Connecticut Genel Kurulu Yasama Araştırma Ofisi, fail mağdurun evine kurulan cihaza yaklaştığında izleme merkezine uyarı gönderen cihazları tanımladı.
New Hampshire eyaletinin Dover kentinde koruma kararları genel olarak faillerin evden 500 fit uzakta durmasını gerektiriyordu; alarmlar ise 125 fit mesafede devreye giriyordu. Program o dönemde günde yaklaşık 12 dolara mal oluyor, 10 katılımcıyı ve iki ihlali kapsıyordu. Polis ihlal yapan iki kişiyi de evde gözaltına almadı; ancak her ikisi daha sonra tutuklanarak mahkemeye itaatsizlikten mahkûm edildi.
Dover Polis Savcısı George Wattendorf, ihlallerin belgelenebilmesini sistemin avantajlarından biri olarak gösterdi. Ancak sınırlamalarına da dikkat çekti: Ekipman yalnızca evin çevresini koruyordu ve bilekliğe müdahale edilebiliyordu. Mahkûmiyet sonrasında kullanılan San Diego programı günde 15 dolara mal oluyor, izleme ve danışmanlık ücretini ödeyebilecek gönüllü katılımcılar gerektiriyordu. Programı yalnızca bir kişi tamamlamıştı.
Denver, yeni teknoloji, cihaza müdahale edilmesi ve uygun katılımcıların seçimi gibi kaygılar nedeniyle programı uygulamaktan vazgeçti. Minnesota'daki bir danışma komitesi de telefon bağlantıları, yalnızca evle sınırlı uyarılar ve parazite açık cihazlar gibi sorunlara dikkat çekerek o dönemdeki teknoloji için standart belirlenmesini önermedi.
Bu bulgular 1994'te kullanılan teknolojiyle ilgili. Güney Kore'deki tartışmalar ise konum takibine ve hareket hâlindeki kişiler arasındaki mesafeye göre uyarı verilmesi ihtimaline odaklanıyor. Uygulamaya ilişkin görevler somut: Yaklaşmayı tespit etmek, işe yarar bir uyarı iletmek ve mağdura yardım ulaştırmak.
Genel polislik planları koordinasyon gerektiriyor
15 Ekim'de sunulan paket, kamusal alanlardaki şiddeti de ele aldı. Polis, silah taşıma ihbarlarının yoğunlaştığı yer ve saatleri haritalandırmayı, polisleri bu doğrultuda görevlendirmeyi ve kalabalık tesislerde görünür devriyeleri artırmayı planlıyor. Şiddet suçlarından hüküm giyip tahliye edilenler de dâhil olmak üzere yüksek riskli değerlendirilen kişilerin daha sık kontrol edilmesi de gündemde.
Incheon'daki büyük bir ticari tesiste 13 Ekim'de düzenlenen bıçaklı saldırıda 10 kişi yaralandı. Şüpheli daha önce cinayete teşebbüsten dört yıl hapis cezası almıştı ve saldırı sırasında elektronik kelepçe takıyordu. Bu vaka, daha geniş izleme tartışmalarında hızlı müdahale ve denetim süreçlerini gündemin merkezine taşıyor.
Kim Sang-kyun, şiddet suçlarının sık yaşandığı bölgelerde yoğunlaştırılmış devriyelerin kısa vadede önleyici etkisi olabileceğini söyledi; ancak yalnızca silah taşıma ihbarlarına göre görevlendirme yapılmasını sorguladı. Woosuk Üniversitesi Profesörü Bae Sang-hoon, 2023'te Sillim ve Seohyeon istasyonlarında yaşanan saldırıların ardından sabit devriyelerin artırılmasının suçu başka yerlere kaydırdığını belirtti. Ayrıca kişilerin kendilerini izlemekle sorumlu polis bölgesinin dışına çıkabildiğine dikkat çekti.
Bae, yasal düzenleme çalışmaları sürerken polis ve denetimli serbestlik görevlilerinin tespit edilen risklere birlikte müdahale etmesi çağrısında bulundu. Cumhurbaşkanı Lee de müdahale sürecini koordine edecek bir devlet kurumu oluşturulmasını, koruyucu ekipmanların kontrol edilmesini ve yüksek riskli kişilerin yönetiminin gözden geçirilmesini istedi.
Polis ayrıca ilgili bakanlıklardan ruhsal hastalığı olan kişiler için idari hastaneye yatırma uygulamasını genişletmelerini, bu kişilerin bakım hizmetlerine ulaşmasını sağlayacak bir toplu taşıma hizmeti kurmalarını ve acil ruh sağlığı hizmetlerini güçlendirmelerini istedi. Sağlık ve Refah Bakanlığı, ruh sağlığının yönetimi ve acil müdahaleye ilişkin planlarını sundu. Bunlar, daha geniş kapsamlı suçla mücadele görüşmelerinin ayrı başlıklarıydı.
Öne Çıkanlar
- Polis, 15 Ekim 2026'da düzenlenen kurumlar arası toplantıda mahkeme kararıyla elektronik izlemenin aile içi şiddet vakalarını da kapsamasını önerdi.
- Diğer öneriler, önleyici gözaltı başvurularını kolaylaştırmayı ve acil aile içi şiddet kararlarını ihlal edenlere cezai yaptırım getirmeyi kapsıyor.
- Songpa şüphelisinin kararı 30 Eylül'de sona erdi; polis 6 Ekim'de yeniden başvurdu, ancak mahkeme kararını vermeden 11 Ekim'de saldırı gerçekleşti.
- Jeonju'daki mağdur sekiz kez şikâyette bulunmuştu; öldürüldüğü gün güvenlik kontrolü için yapılan aramaya yanıt vermeyince polis evine gitmedi.
- Polis verilerine göre 2022'den 12 Ekim 2026'ya kadar koruyucu akıllı saat verildikten sonra 17 cinayet ve 10 cinayete teşebbüs vakası kaydedildi.
- Aile Bakanlığı, savcılık kurallarını değiştirmek için çalışıyor ve yakın ilişkilerde şiddet içeren vakalardaki ölümlerin incelenmesine yönelik hazırlık yapıyor.
- Temel reformlar yasal düzenleme gerektiriyor. Adı açıklanan uzmanların gündeme getirdiği acil öncelikler arasında polis ve denetimli serbestlik birimleri arasında koordinasyon kurulması ve güvenlik kontrolleri için daha açık prosedürler belirlenmesi yer alıyor.






