Okyanus Isınırken Çin Süper El Niño İlan Etti, 2027’de Sel Riski Artıyor

13 dakikalık okuma
China Declares Super El Niño as Ocean Heat Rises and 2027 Flood Risks Grow

Pasifik’teki hızlı ısınma kışın ötesinde riskler doğuruyor

Çin Ulusal İklim Merkezi ile Ulusal Deniz Çevresi Tahmin Merkezi, yalnızca beş aylık hızlı ısınmanın ardından eylülde bir süper El Niño oluştuğunu 9 Ekim 2026’da açıkladı. İklim merkezinin ölçümlerine göre deniz yüzeyi sıcaklığı endeksi eylülde normalin 2.94°C üzerine çıktı; temmuz-eylül ortalaması ise 2.54°C’ye ulaşarak Çin’in süper olaylar için belirlediği 2.5°C eşiğini aştı.

İçindekiler
  1. Pasifik’teki hızlı ısınma kışın ötesinde riskler doğuruyor
  2. Ölçümler gerçekte ne gösteriyor?
  3. Zirve ne kadar güçlü olabilir?
  4. Mayıstaki ısınmadan olası aralık zirvesine
  5. Daha sıcak bir kışta da tehlikeli soğuk görülebilir
  6. 2027 Çin için neden büyük kaygı konusu?
  7. Tarihî kayıplar riski gösteriyor, geleceğin faturasını değil
  8. Hizmetlerin kırılgan olduğu yerlerde en büyük kesintiyi çocuklar yaşıyor
  9. Gıda, enerji ve fırtınalar bölgesel riskleri birbirine bağlıyor
  10. Isınma riskleri artırıyor, ancak atıfın sınırları var
  11. Öne Çıkanlar

Merkezler, sonbaharın sonlarına veya kışın başlarına kadar ısınmanın sürmesini bekliyor. Ulusal İklim Merkezi baş tahmincisi Zhao Junhu, olayın sistematik gözlemlerin başlamasından bu yana en güçlüsü olabileceğini söyledi. Ancak bu, tüm uluslararası veri kümelerinde kesinleşmiş bir sonuç değil, olayın ulaşabileceği en yüksek düzeye ilişkin bir tahmin.

Yakın vadeli görünüm, araya güçlü soğuk hava dalgalarının girebileceği, genel olarak daha sıcak bir Çin kışına işaret ediyor. Daha ciddi uyarı 2027’ye ilişkin: Yangtze Nehri havzasında artan sel riski, kuzeyde tahıl üretiminin zarar görme olasılığı ve daha geniş alanlara yayılabilecek, daha şiddetli yaz sıcakları.

Tehdit Çin’in çok ötesine uzanıyor. UNICEF, Ekim-Aralık 2026 döneminde yaklaşık 100 ülke ve bölgede 347 milyondan fazla çocuğun olağan dışı yağışlı ya da kurak koşullarla karşılaşabileceğini tahmin ediyor. Papua Yeni Gine’de yaklaşık 1.2 milyon kişinin doğrudan gıda yardımına ihtiyacı var; tarım üzerindeki en büyük etkilerin kasım ayından itibaren görülmesi bekleniyor.

Bunlar, gelişmekte olan aynı olayın farklı aşamaları. Okyanus sıcaklıkları, en yıkıcı sonuçlardan bazıları karada görülmeden aylar önce zirve yapabilir. Bu ayrım, hazırlık çalışmalarının bu kışa mı odaklanması, yoksa gelecek yetiştirme sezonu boyunca sürdürülmesi mi gerektiğine karar veren hükümetler açısından önem taşıyor.

Ölçümler gerçekte ne gösteriyor?

El Niño, ekvatoral Pasifik’in orta ve doğu kesimlerinde deniz yüzeyinin olağan dışı ölçüde ısınmasını ve bunun üzerindeki atmosferde meydana gelen değişiklikleri kapsıyor. Sıcaklık endeksleri, deniz suyunun gerçek sıcaklığını değil, referans sıcaklığa kıyasla görülen farkı ifade ediyor.

Reklam

Çin İklim Merkezi, izleme endeksinin üç aylık hareketli ortalaması normalin en az 0.5°C üzerine çıktığında ve en az beş ay sürmesi koşulunu karşıladığında bir olayı El Niño olarak tanımlıyor. Ulusal şiddet standardına göre 0.5°C ile 1.3°C’nin altındaki zirve zayıf, 1.3°C ile 2.0°C’nin altındaki zirve orta şiddetli, en az 2.0°C’lik zirve ise güçlü olarak sınıflandırılıyor. Süper kategori 2.5°C’de başlıyor.

Temmuz-eylül ortalaması 2.54°C ile bu son eşiği 0.04°C aştı. Eylül ayı ölçümü olan 2.94°C, ağustosa kıyasla 0.35°C daha yüksekti. Aylık değerle mevsim ortalamasını ayrı tutmak, okyanustaki kısa süreli bir ısınma sıçramasının aynı şiddette kalıcı bir olay sanılmasını önlüyor.

Deniz tahmin merkezi eylül için farklı bir değer verdi: Orta ve doğu Pasifik’te yaygın olarak izlenen bir bölge olan Niño 3.4 için 2.84°C. Daha doğudaki Niño 3 bölgesinde ise 3.64°C kaydedildi. Bu nedenle Ulusal İklim Merkezi’nin 2.94°C’lik izleme endeksiyle deniz merkezinin Niño 3.4 için verdiği 2.84°C değeri aynı ölçümler gibi sunulmamalı. Açıklamalarda bu farkın yöntemsel nedeni bütünüyle açıklanmıyor.

Her iki merkez de, en güçlü sıcaklık anomalisinin ekvatoral okyanusun doğu kesimine yakın olduğu bir doğu Pasifik olayından söz ediyor. İklim merkezi, eylülde doğudaki sıcak su merkezinin normalin 3.0°C’den fazla üzerine çıktığını belirledi. Bu coğrafi dağılım, tek bir manşet sıcaklığın olayın tamamını neden açıklayamayacağını anlamaya yardımcı oluyor.

Zirve ne kadar güçlü olabilir?

Zhao, bu olayın beş ayda süper şiddete ulaştığını, önceki üç süper olayın ise yedi ila 15 ay sürdüğünü söyledi. Olası zirveyi 3.2°C ile 3.5°C arasında tahmin ederken önceki zirvelerin en fazla 2.8°C olduğunu belirtti. Deniz merkezi ise Niño 3.4’ün 3.5°C’ye yaklaşmasını, Niño 3’ün de 4.0°C’yi aşmasını bekliyor.

Reklam

Dünya Meteoroloji Örgütü tahminlerini aktaran haberlerde, ekim-aralık dönemi Niño 3.4 ortalaması yaklaşık 3.7°C olarak veriliyor. Bu, kasım 2015-ocak 2016 döneminde kaydedilen 2.6°C’lik önceki mevsim rekoruyla karşılaştırılıyor. NOAA tahminini aktaran başka bir haberde ise mevsimlik değer 2.7°C olarak veriliyor; bunun 3.0°C’yi aşabileceği ve 1982-1983’te kaydedilen 2.4°C’lik önceki hareketli ortalama rekorunun üzerine çıkabileceği belirtiliyor.

Bu değerler farklılık gösteriyor ve birbirinin yerine kullanılabilecek tek bir serinin tahminleri olarak ele alınamaz. Farklı kurumlara, endekslere, referans dönemlerine veya tahmin ürünlerine dayanıyorlar; aralarındaki farkları bütünüyle uzlaştırmaya yetecek ayrıntı bulunmuyor. Çin’in önceki süper olayları, kaynağa bağlı olarak 1982-1983, 1997-1998 ve 2014-2016 ya da 2015-2016 dönemleri olarak sıralanıyor.

NOAA İklim Tahmin Merkezi’nin tahminini aktaran ayrı bir haberde, ekim-aralık döneminde tarihî bir olay yaşanma olasılığı yüzde 83 olarak veriliyor. Haberde ayrıca NOAA’nın Göreli Okyanusal Niño Endeksi’nin (RONI) ağustos ayına kadar rekor seviyelere ulaşmadığı belirtiliyor. RONI, çevredeki tropikal okyanusta görülen ısınmayı hesaba katarak El Niño sinyalini genel okyanus ısınmasından ayırmaya yardımcı oluyor.

NOAA’ya atfedilen diğer olasılık tahminleri, özellikle rekor kırılmasını değil, son derece güçlü bir olayın aralık ile şubat arasında sürmesini konu alıyor. Bunlar farklı tahmin soruları. Bildirilen 3.4°C’lik anomali de dahil olmak üzere günlük sıcaklık zirveleri, üç aylık ortalamayla tutulan bir veri kümesinde rekor kırıldığını kanıtlayamaz.

Mayıstaki ısınmadan olası aralık zirvesine

Çin’in açıklaması, olayın henüz kalıcı süper eşik koşulunu karşılamadığı dönemde yapılan ağustostaki şiddetlenme uyarılarının ardından geldi. Temel değişiklik, eylül ayı izleme verilerinin artık resmî sınıflandırmayı desteklemesi; olayın ne kadar daha güçleneceğini ise tahminlerin belirleyecek olması.

Süreç, sıcak koşulların başlamasıyla kalıcı bir olayın daha sonra doğrulanmasını birbirinden ayırıyor:

  • Mayıs 2026: Çin’in merkezleri, ekvatoral Pasifik’in orta ve doğu kesimlerinde El Niño koşullarını tespit ediyor.
  • Haziran 2026: Dünya Meteoroloji Örgütü koşulların başladığını doğruluyor. Papua Yeni Gine olayı ilan ediyor ve müdahalesini düzenlemeye başlıyor.
  • Temmuz-eylül: Çin’in izleme endeksi ortalama 2.54°C’ye ulaşıyor ve süper eşiği aşıyor.
  • 9 Ekim: Çin’in merkezleri eylülde bir süper olayın oluştuğunu açıklıyor.
  • Sonbaharın sonları veya kışın başları: Çin tahminlerine göre olası zirve bu dönemde; haberlerde aktarılan Dünya Meteoroloji Örgütü tahminleri ise aralık ayına işaret ediyor.
  • Şubat 2027: Dünya Meteoroloji Örgütü, El Niño’nun bu ay boyunca sürmesi olasılığını yüzde 100’e yakın veriyor.
  • 2027 ilkbahar ve yazı: Olayın zayıflaması veya sona ermesi beklenirken, Çin’de sıcaklık ve yağış üzerindeki etkileri belirginliğini koruyabilir.
Reklam

Önceki tahminlerde, eylülden önce oluşma olasılığı yüzde 80, kasımdan önce oluşma olasılığı ise yüzde 90 olarak verilmişti. Bunlar önceden yapılan olasılık tahminleriydi; eylül sonrasındaki koşullara ilişkin farklı bir teşhis değildi. Zirvenin tam zamanı, zayıflamanın hızı ve bölgesel hava etkilerinin ne zaman görüleceği konularında belirsizlik sürüyor.

Daha sıcak bir kışta da tehlikeli soğuk görülebilir

Ulusal İklim Merkezi Direktörü Chao Qingchen, aralık 2026-şubat 2027 döneminde Çin genelinde sıcaklık ve yağışın genellikle normalin üzerinde olmasını bekliyor. Buna rağmen soğuk hava dalgaları biraz daha sık görülebilir ve sıcaklıklar sıcak ile soğuk arasında sert dalgalanmalar gösterebilir.

Mevsim ortalaması çok sayıda günü kapsar. Birkaç olağan dışı sıcak hafta, kısa süreli şiddetli soğuk, kar veya dondurucu yağmur yaşansa bile kış ortalamasını yükseltebilir. Merkez, özellikle güçlü soğuk hava dalgalarıyla Çin’in güneyinde düşük sıcaklıkla birlikte görülebilecek yağmur, kar ve buzlanmaya karşı uyarıda bulundu.

Sonbahar yağış tahmini de bölgelere göre farklılık gösteriyor. Ekim ve kasım aylarında Çin’in orta ve doğu kesimlerinin çoğunda yağışın normalin üzerinde olması bekleniyor. Jiangnan’ın büyük bölümünde ve Güneybatı Çin’in doğusundaki bazı kesimlerde yağış yüzde 50 ila 80 artabilir; bu da aşırı yağış, dağ selleri, heyelan ve çamur akıntısı riskini yükseltiyor.

İç Moğolistan’ın güneybatısı ile Kuzeybatı Çin’in kuzeydoğusundaki bölgelerde ise görünüm tersine; yağışın yaklaşık yüzde 20 ila 50 azalması bekleniyor. Bu da kuraklık ve orman ya da otlak yangınlarına ilişkin kaygıları artırıyor. Ülke genelinde daha yağışlı bir mevsim yaşanması, bu yerel su eksikliklerini ortadan kaldırmaz.

İklim merkezi, iki geniş yağış kuşağının oluşması ve tayfunların etkinleşerek şiddetlenmesi, rüzgâr ve yağış etkilerinin uzun sürmesi dahil yazın yaşanan olağan dışı hava olaylarının çoğunu El Niño’nun hızlı gelişimine bağlıyor. Zhao, El Niño’nun atmosfer dolaşımını ve aşırı hava olaylarının olasılığını değiştirdiğini, ancak her bir fırtınayı doğrudan açıklamadığını vurguluyor.

2027 Çin için neden büyük kaygı konusu?

Chao, tipik bir güçlü El Niño’nun etkilerinin mevsimler boyunca sürebildiğini ve çoğu zaman en belirgin hâlini bir sonraki yıl aldığını söyledi. Pasifik sıcaklıkları 2027 ilkbahar ve yazında düşse bile Çin’de daha fazla aşırı hava olayı, daha yüksek sıcaklıklar ve daha geniş bir alana yayılan şiddetli sıcak hava dalgaları görülebilir.

Reklam

Ekim ayındaki ilk görünüm, 2027’de Yangtze Nehri havzasında ciddi sel yaşanma riskinin görece yüksek olduğunu belirtiyor. Ulusal İklim Merkezi kıdemli mühendisi Li Xiang da başlıca tahıl üretim bölgeleri olan Kuzeydoğu ve Kuzey Çin’in ilkbahar ve yaz aylarında aşırı yağış ve sele karşı hazırlıklı olması gerektiği uyarısında bulunuyor.

Kuzeybatı Çin’in büyük bölümü ile Sincan’da ise tarımı ilgilendiren farklı bir kaygı var: sıcaklık ve yetersiz yağış. Bölgeler arasındaki bu farklılıklar, tahıl üretilen bir bölgede sel hazırlığı yapılmasının başka bir yerdeki kuraklık planlamasının yerini tutamayacağı anlamına geliyor.

Çin Meteoroloji Hizmetleri Birliği Başkanı ve Çin Meteoroloji İdaresi’nin eski başkan yardımcılarından Xu Xiaofeng, kuraklıktan sele ani geçişler yaşanabileceği uyarısında bulunuyor. Su sıkıntısı çeken bir bölge aniden şiddetli yağışa veya tayfun yağmuruna maruz kalabilir; böylece mevsimlik yağış ortalamasının gizleyebileceği riskler ortaya çıkar.

Xu ayrıca Çin’in kuzeybatısındaki dağlık bölgelere dikkat çekiyor. Başka yerlerde yönetilebilir düzeyde kalabilecek yağışlar, arazi yapısı, binalar ve altyapının bunlara dayanma kapasitesi sınırlı olduğu için ciddi hasara yol açabilir. Qinghai meteoroloji bürosu daha önce, platoda hava koşullarının aniden değişebileceği beklentisiyle hanelere acil durum malzemeleri bulundurmalarını tavsiye etmişti.

Bunlar, belirli bir sel tarihi ya da yeri öngören tahminler değil, risk değerlendirmeleri. Chao, deniz sıcaklıkları, kutup buzları, kara üzerindeki kar örtüsü ve atmosfer dolaşımındaki doğal değişkenliklerin de Çin iklimini etkilediğine dikkat çekiyor. El Niño, birden fazla önemli etkenden yalnızca biri.

Tarihî kayıplar riski gösteriyor, geleceğin faturasını değil

Deniz tahmin merkezi, önceki iki süper El Niño olayının sonraki evreleriyle bağlantılı olan 1998 ve 2016 yıllarındaki Çin afet istatistiklerine dikkat çekiyor. Ulusal İstatistik Bürosu, Sivil İşler Bakanlığı ve ulusal afet azaltma yetkililerine atfedilen verilere göre doğrudan ekonomik kayıplar 1998’de 300.74 milyar yuan, 2016’da ise 503.29 milyar yuan oldu.

Aynı tarihî toplamlar, 1998’de 5,511, 2016’da ise 1,706 kişinin hayatını kaybettiğini ya da kaybolduğunu kaydediyor. Etkilenen kişi sayısı sırasıyla yaklaşık 350 milyon ve 190 milyondu. 2016’daki parasal kayıp, 1998 toplamından yaklaşık yüzde 67 daha yüksekken, kaydedilen ölü ve kayıp sayısı daha düşüktü.

Bu rakamlar ilgili yıllardaki doğal afetleri kapsıyor. Yalnızca El Niño’nun yol açtığı kayıpların hesabı değiller; parasal karşılaştırma da enflasyona veya binalar, altyapı ve diğer varlıkların değerindeki değişime göre düzeltilmiş değil.

Reklam

Haberlerde 1997-1998 olayıyla bağlantılı dünya çapındaki can kaybı en az 20,000, ekonomik kayıp ise 34 milyar doların üzerinde olarak veriliyor. Bu tarihî rakamlar, geçmişteki risklerin boyutunu gösteriyor; ancak 2027’de Çin’in veya dünyanın ne kadar kayıp yaşayacağını ortaya koymuyor.

Hizmetlerin kırılgan olduğu yerlerde en büyük kesintiyi çocuklar yaşıyor

BM Haberleri değerlendirmesi, UNICEF’in ekim-aralık döneminde 347 milyondan fazla çocuğun olağan dışı yağışlı ya da kurak koşullarla karşılaşabileceğine ilişkin tahminini aktarıyor. Bunların yaklaşık 190 milyonu Asya ve Pasifik’te; bu sayı belirlenen küresel toplamın kabaca yüzde 55’ine karşılık geliyor.

UNICEF İcra Direktörü Catherine Russell, hava koşullarındaki aksamanın çocuklara gıda, su, sağlık hizmetleri ve barınma üzerinden nasıl ulaştığını şöyle anlatıyor:

Çocuklar için El Niño, bir hava olayından çok daha fazlası. Yerinden edilmenin, yetersiz beslenmenin, su kıtlığının ve hastalık salgınlarının artması anlamına gelebilir.

Russell, okulların kapanması ve ailelerin maddi sıkıntılarının artması konusunda da uyarıyor. Etkileneceği tahmin edilen çocukların tümünün bir felaket yaşayacağı anlamına gelmiyor. Bu tahmin, olağan dışı yağış veya kuraklığın temel hizmetleri aksatabileceği bölgelerde yaşayan çok büyük bir nüfusa işaret ediyor.

UNICEF, dünya genelindeki çocukların neredeyse yarısı olan 1.1 milyar çocuğun hâlihazırda birbiriyle örtüşen en az üç iklim tehlikesine maruz kaldığını belirtiyor. Afrika Boynuzu’nun Büyük Bölgesi’nde daha yağışlı koşullar nehir taşkınlarına, ani sellere ve su kaynaklı hastalıklara yol açabilir. Yemen, Sudan ve Afganistan’da çatışma ve yerinden edilmeden etkilenen çocuklar, gıda ve temel hizmetlere erişimin zaten zor olduğu yerlerde ek risklerle karşı karşıya.

Papua Yeni Gine, beklenen bir olayın nasıl acil duruma dönüşebileceğini gösteriyor. Hükümet bir görev gücü kurdu ve 112 milyon dolarlık ek bütçeyi onayladı. Su sıkıntısı, ürün kaybı, azalan gıda stokları ve yükselen fiyatların yanı sıra eğitimde kesintiler, yetersiz beslenme ve çalılık yangınlarına ilişkin kaygılar da şimdiden bildiriliyor.

Gıda, enerji ve fırtınalar bölgesel riskleri birbirine bağlıyor

BM Asya ve Pasifik Ekonomik ve Sosyal Komisyonu’nun analizine göre 2015-2016 olayı sırasında Güneydoğu Asya topraklarının yüzde 70’inden fazlası kuraklıktan etkilendi. Kuraklığın zirve yaptığı dönemde 200 milyondan fazla kişi şiddetli kuraklığa maruz kaldı. Bu durum, yağış düzenindeki bozulmanın ülkeler genelinde nasıl yayılabileceğini gösteriyor.

Reklam

Universiti Malaysia Sabah’da iklim değişikliği profesörü olan Justin Sentian, Pasifik’teki alize rüzgârlarının zayıflamasıyla sıcak suyun ve yağışın doğuya kaydığını, bunun da Güneydoğu Asya’nın bazı bölgelerini nemden yoksun bıraktığını anlatıyor. Tarım, hidroelektrik üretimi, su kaynakları ve elektrik talebi aynı anda baskı altına girebilir. Sığ kuyulara ve akarsulara bağımlı uzak toplulukların, merkezi altyapıya sahip kentlere kıyasla daha az alternatifi olabilir.

Hindistan’da önceki kaygılar, muson yağışlarının zayıflaması ya da gecikmesi, ekim faaliyetleri ve kentsel su kaynakları etrafında yoğunlaşmıştı. Tarım uzmanı ve aktivist Devender Sharma, aşırı sıcakların El Niño’yla birleşerek tarıma zarar verebileceği uyarısında bulunmuştu. Bunlar önceden yapılmış uyarılardı; gerçekleşen musonun ne kadar yağış getirdiğinin doğrulanmış açıklamaları değildi.

Gıdadaki aksamalar okyanusları da aşabilir. IHE Delft Su Eğitimi Enstitüsü, üretici ülkelerdeki kuraklığın Avrupa’ya yönelik temel gıda ithalatını tehdit edebileceği uyarısında bulunuyor. Verdiği örnekler arasında Nikaragua’da mısır ve fasulye ile Kolombiya, Brezilya’nın kuzeydoğusu ve Hindistan’da sulanan ürünlere yönelik kısıtlamalar var.

Bildirilen kasırga dağılımı da bir başka karşıtlık sunuyor: Atlantik’te dokuz adlandırılmış fırtına ve bir kasırgaya karşılık, doğu ve orta Pasifik’te dört büyük kasırganın da dahil olduğu 16 fırtına görüldü. Atlantik’in ilk kasırgası Isaias, 7 Ekim’den geç bir tarihte oluştu. Güçlü El Niño, Atlantik kasırgaları için genellikle daha elverişsiz atmosfer koşulları yaratırken Pasifik’te daha fazla etkinliği destekliyor; ancak her iki havzadaki tek etken değil.

Isınma riskleri artırıyor, ancak atıfın sınırları var

El Niño, okyanusta depolanan ısıyı açığa çıkarıyor ve ısı ile yağışın nerede görüleceğini yeniden şekillendiriyor. Gezegene yeni bir ısı eklemiyor. Dünya Meteoroloji Örgütü Genel Sekreteri Celeste Saulo, bu olayı besleyen okyanustan söz ederken şöyle dedi:

Isısını çektiği okyanus, şimdiye kadar ölçtüğümüz en sıcak okyanus. Açığa çıkabilecek ısı miktarı basitçe daha fazla.

Ulusal Meksika Özerk Üniversitesi İklim Değişikliği Araştırma Programı Koordinatörü Francisco Estrada, El Niño ile küresel ısınmanın birlikte değerlendirilmesi gerektiğini savunuyor. Daha sıcak bir arka plan iklimi, aynı okyanus anomalisini sıcaklık, buharlaşma ve şiddetli yağış yoluyla daha yıkıcı hâle getirebilir.

Araştırmalar, ısınmayla El Niño’nun güçlenmesi arasında ne ölçüde güvenle bağ kurulabileceği konusunda farklılaşıyor. Bir araştırma, olayların sanayi öncesi döneme kıyasla yüzde 36 güçlendiğine ilişkin bir tahmini aktarıyor. Başka bir araştırma ise eski mercanlardan elde edilen kanıtların şiddette artışa işaret ettiğini, ancak çalışmanın bu değişimi iklim değişikliğine bağlamadığını belirtiyor. Modeller, doğu tropikal Pasifik’teki sıcaklık eğilimlerini yeniden üretmekte de zorlanıyor. Bu bulguların hiçbiri, söz konusu olayın gücünün ne kadarının insan faaliyetlerinden kaynaklandığını ortaya koymuyor.

Bu nedenle hazırlıklar, nihai atıf sonuçlarını beklemek zorunda değil. Xu; koşullar geliştikçe güncellenen tahminler, daha güçlü uyarı sistemleri ve hassas altyapıya yönelik koruma çağrısı yapıyor. Dünya Gıda Programı bölge direktörü Samir Wanmali, kriz dönemlerinde kapsamını genişletebilecek sosyal koruma sistemlerinin önemini vurguluyor. Haberlerde ayrıca COP30’da su, tarım ve uyarı sistemleri gibi alanları kapsayan 59 uyum göstergesinin kabul edildiği aktarılıyor. Bu göstergelerin kabul edilmiş olması, herhangi bir ülkenin bu olaya hazır olduğunu kanıtlamıyor.

Bölgesel bir El Niño toplantısının, BM değerlendirmesinden sonraki hafta Bangkok’ta başlaması ve hükümetleri, meteoroloji uzmanlarını ve BM kuruluşlarını bir araya getirmesi bekleniyor. Bir sonraki belirleyici bilgiler, güncellenen okyanus gözlemlerinden ve bölgesel mevsim tahminlerinden gelecek. Zirvenin tam zamanı, rekor sıralamasındaki yeri ve 2027’de en ağır etkilerin görüleceği yerler henüz kesinleşmiş değil.

Öne Çıkanlar

  • Çin, mayısta başlayan hızlı ısınmanın ardından eylülde bir süper El Niño oluştuğunu açıkladı.
  • Ulusal İklim Merkezi’nin temmuz-eylül endeksi normalin ortalama 2.54°C üzerine çıkarak 2.5°C’lik süper eşiği aştı.
  • Zirvenin sonbaharın sonlarında veya kışın başlarında görülmesi bekleniyor; ancak rekor iddiaları veri kümesine ve ortalama hesaplama yöntemine göre değişiyor.
  • Çin genel olarak daha sıcak bir kış bekliyor; buna rağmen güçlü soğuk hava dalgaları ve sert sıcaklık dalgalanmaları görülebilir.
  • 2027 ilkbahar ve yazında sel, tarımda aksama ve daha şiddetli sıcak hava dalgaları başlıca kaygılar arasında.
  • UNICEF, ekim-aralık döneminde 347 milyondan fazla çocuğun olağan dışı yağışlı ya da kurak koşullarla karşılaşabileceğini tahmin ediyor.
  • Papua Yeni Gine’de yaklaşık 1.2 milyon kişinin doğrudan gıda yardımına ihtiyaç duymasıyla gıda ve su sıkıntısı şimdiden yaşanıyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir