Son Görevlendirme Kararı Öncesinde Eğitim Başladı
Endonezya, ABD Başkanı Donald Trump'ın barış planı kapsamında Gazze'ye olası bir görevlendirme için 8 bine kadar asker hazırlıyor. Mühendislik ve sağlık alanlarında görev yapacak birliklerin eğitimi şimdiden başladı. 11 Şubat 2026 itibarıyla önerilen birlik, yaklaşık 20 bin personelden oluşacak uluslararası güce en büyük katkıyı sağlayabilir. Ancak Cakarta henüz asker sayısını, görevlendirme bölgelerini ve görev koşullarını netleştirmedi.
İçindekiler
- Son Görevlendirme Kararı Öncesinde Eğitim Başladı
- Uluslararası Gücün Görevleri
- Washington'daki Toplantı ve Tartışmalı Üyelik Bedeli
- Prabowo Ülkesinde Baskıyla Karşı Karşıya
- Hamas'ın Silahsızlandırılması Temel Anlaşmazlık Konusu
- Ateşkes Baskı Altında
- Endonezya'ya Hangi Ülkeler Katılabilir?
- Asker Sayısı ve Görev Bölgeleri Hâlâ Müzakere Ediliyor
- Nihai Karara Giden Tarihler
- Öne Çıkanlar
Kara Kuvvetleri Kurmay Başkanı General Maruli Simanjuntak, uzmanlık eğitimlerinin başladığını doğruladı. Endonezya, önerilen istikrar gücü için asker göndereceğini kamuoyuna açıklayan ilk ülke oldu. Yetkililer ise düzenlemelerin müzakerelere ve siyasi onaya tabi olduğunu vurgulamayı sürdürüyor.
Görevlendirme, 1967'den bu yana Gazze'de ilk kez yabancı askerlerin bulunması anlamına gelecek. Ayrıca dünyanın nüfus bakımından en büyük Müslüman çoğunluklu ülkesi Endonezya'yı, harabeye dönmüş bölgenin güvenliğini sağlama ve toparlanmasına destek olma çabalarının merkezine yerleştirecek.
Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Prasetyo Hadi, çok uluslu gücün çeşitli ülkelerden yaklaşık 20 bin askerden oluşabileceğini söyledi. Endonezya'nın göndereceği 8 bin asker, önerilen toplamın yüzde 40'ına karşılık gelecek. Bu da Cakarta'nın personel ve sorumluluklarla ilgili kararlarını misyonun büyüklüğü ve yapısı açısından belirleyici kılıyor.
Endonezyalı askerler, Filistinli silahlı gruplarla doğrudan çatışmaya girmek yerine öncelikle insani yardım ve yeniden imar çalışmalarına; sağlık desteği ve mühendislik faaliyetlerine odaklanacak. Önerilen görevleri, Filistin polisine destek, sınır bölgelerinin güvenliğini sağlama ve silahsızlandırmayı denetleme sorumluluklarını içeren daha geniş bir güvenlik misyonunun parçası.
Hazırlıklar, İsrail ile Hamas arasındaki kırılgan ateşkesin bir sonraki aşamaya geçtiği dönemde yürütülüyor. Arabulucular ateşkesi kalıcı istikrar sağlayacak bir çerçeveye dönüştürmeye çalışırken Cakarta, Washington ve bölgesel aktörler uluslararası gücün nasıl faaliyet göstereceğini müzakere ediyor.
Uluslararası Gücün Görevleri
Uluslararası İstikrar Gücü, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin verdiği yetki kapsamında Gazze'nin sınır bölgelerinin güvenliğini sağlamak, Filistin polisine destek vermek ve bölgenin silahsızlandırılmasını denetlemekle görevli. Silahsızlandırma, silahlı grupların çatışmaları yeniden başlatmasını veya altyapılarını tekrar kurmasını önlemek için silahların ve askerî kapasitenin ortadan kaldırılması anlamına geliyor.
Güvenlik Konseyi kararı, devlet denetimi dışındaki silahlı grupların elindeki silahların kalıcı olarak kullanımdan kaldırılması sorumluluğunu açıkça güce veriyor. Gazze'de bunun merkezinde, silahlarını bırakma koşulları bu yetkiyle çelişen Hamas'ın silahsızlandırılması yer alıyor.
Geçen ay Davos'taki Dünya Ekonomik Forumu'nda ele alınan planlama belgelerinde, uluslararası askerlerin yeni eğitilmiş Filistin polisiyle birlikte çalışması öngörülüyordu. Birlikler birlikte insani yardım koridorlarının, yani yardım malzemelerinin ve desteğin taşındığı güzergâhların güvenliğini sağlayacak ve silahlı grupların altyapılarını yeniden kurmasını önleyecek.
Endonezya'nın önerdiği sağlık ve mühendislik çalışmaları, bu geniş kapsamlı misyon çerçevesinde sivillerin ihtiyaçlarına yanıt verecek. Sağlık personeli insani yardım operasyonlarına destek olabilir; mühendislik birlikleri ise yeniden imar çalışmalarına katılabilir. Bu sorumlulukların gücün güvenlik görevleriyle nasıl bir arada yürütüleceğini nihai anlaşma belirleyecek.
ABD'li yetkililer, uluslararası askerlerin Hamas'la doğrudan çatışmaya girmeyeceğini söylüyor. Bununla birlikte güce, gerekmesi halinde silahsızlandırma amacıyla kuvvet kullanma yetkisi verilecek. Bu iki unsurun bir arada bulunması, katkı sunmayı değerlendiren ülkeler açısından görev kurallarının ayrıntılarını özellikle önemli kılıyor: İnsani yardım görevi, silahsızlandırmayı uygulama yetkisi de bulunan bir misyon kapsamında yürütülebilir.
Washington'daki Toplantı ve Tartışmalı Üyelik Bedeli
Cumhurbaşkanı Prabowo Subianto'nun Trump'ın Barış Kurulu'na katılma kararı, Endonezya'nın asker hazırlıklarını Gazze'deki ve olası başka küresel kriz bölgelerindeki çatışmaların çözümünü denetlemeyi amaçlayan yeni bir diplomatik yapıya bağlıyor. Kurulun ilk toplantısının 19 Şubat 2026'da Washington'da yapılması planlanıyor.
Barış Kurulu, Uluslararası İstikrar Gücü'yle birlikte faaliyet gösteriyor. Katılımcı ülkeler, doğrudan ABD liderliğindeki istikrar çalışmalarına asker ve finansman sağlayacak. Böylece geleneksel Birleşmiş Milletler barış gücü düzenlemelerine paralel bir yapı oluşturulacak.
Kurul ile yerleşik Birleşmiş Milletler kurumları arasındaki ilişki, diplomatik öncelik ve hesap verebilirlik konusunda kaygılara yol açtı. Güvenlik Konseyi'nin verdiği yetki, istikrar gücünün güvenlik sorumluluklarını belirlerken kurul, daha geniş kapsamlı çabaların denetlenmesi için önerilen siyasi mekanizmayı oluşturuyor.
Kurulun daimi üyeliğinin bedelinin 1 milyar dolar olduğu bildiriliyor. Prasetyo, Cakarta'nın katılımını kesinleştirmeden önce bu katkıyı müzakere etmek istediğini söyledi. Böylece çözüme kavuşmamış askerî ve diplomatik düzenlemelere mali bir karar da eklendi.
Prabowo, 19 Şubat'taki toplantı için resmî davet aldı ancak katılıp katılmayacağını doğrulamadı. Nihai görevlendirme kararları, toplantıya katılımı beklenene kadar alınmayabilir. Savunma Bakan Yardımcısı Donny Hermawan, Washington'daki toplantının ardından şubat sonuna kadar cumhurbaşkanından nihai siyasi onay alınmasının beklendiğini belirtti.
Prabowo Ülkesinde Baskıyla Karşı Karşıya
Ekim 2024'te göreve başlayan eski bir general olan Prabowo, Gazze misyonunu Endonezya'nın küresel konumunu güçlendirme çabasının bir parçası olarak yürütüyor. Dünyanın nüfus bakımından en büyük Müslüman çoğunluklu ülkesi olması nedeniyle Endonezya'nın Gazze'de istikrarın sağlanmasına ve Filistinlilerin acılarının hafifletilmesine özel bir sorumluluk taşıdığını savundu.
Cumhurbaşkanı, katılımı İsrail-Filistin çatışmasına yönelik olası iki devletli çözüme destek olarak sunuyor. Bu çözüm, bir İsrail devleti ile bir Filistin devletinin kurulmasını öngörüyor ve Endonezya'nın sürece neden katılması gerektiğine ilişkin açıklamalarının temelini oluşturuyor.
Endonezya'daki İslami gruplar, Prabowo'nun Trump'ın girişimiyle aynı çizgide durmasını eleştirdi. ABD'nin İsrail'in askerî operasyonlarına verdiği desteğe yönelik kamuoyu öfkesi yoğunluğunu korurken eleştirmenler, ABD liderliğindeki bir çerçeveye katılmanın Filistinlilerin çıkarlarına hizmet edip etmeyeceğini veya İsrail işgaline meşruiyet kazandırıp kazandırmayacağını sorguluyor.
Jakarta Globe'un başyazısında Endonezya'nın katılımı, sembolizm yerine gerçek bir nüfuz sağlayabilmesi halinde değer taşıyacak diplomatik bir kumar olarak nitelendirildi. Ülkenin kontrol edemeyeceği bir çatışmanın içine sürüklenebileceği uyarısında bulunuldu.
Filistin davasıyla onlarca yıldır sürdürülen dayanışmanın yansıması olarak Endonezya'nın İsrail'le diplomatik ilişkisi bulunmuyor. Buna rağmen Prabowo geçen yıl, İsrail'in Filistin devletini tanıması halinde Cakarta'nın diplomatik ilişki kurmayı değerlendireceğini söyledi. Prabowo'nun tutumu, Endonezya'nın Filistinlilere yönelik geleneksel desteğini uluslararası barış çabalarına katılma girişimiyle birleştiriyor. Eleştirmenlere göre Trump'ın kuruluna katılmak bu dengeyi bozabilir.
Hamas'ın Silahsızlandırılması Temel Anlaşmazlık Konusu
Hamas, İsrail işgal güçleri Gazze'de bulunduğu ve bir Filistin devleti kurulmadığı sürece silah bırakmayacağını kamuoyuna açıkladı. Bu tutum, grubun taleplerini devlet dışı silahlı grupların elindeki silahların kalıcı olarak ortadan kaldırılmasını denetleme görevi bulunan istikrar gücünün yetkisiyle doğrudan karşı karşıya getiriyor.
Trump ise silahsızlanma olasılığına çok daha güvenli bir dille yaklaştı. ABD Başkanı, Beyaz Saray'daki bir etkinlikte Hamas'ın kendisine silah bırakacağı güvencesini verdiğini söyledi ve aksi halde grubun silahsızlandırılacağı uyarısında bulundu.
Herkes, "İyi de silah bırakmayacaklar" diyor. Silah bırakacaklar. Hamas'la konuştum ve "Silah bırakacaksınız, değil mi?" dedim. "Evet efendim, silah bırakacağız." Bana söyledikleri bu. Ya silah bırakacaklar ya da biz onları silahsızlandıracağız. Anlaşıldı mı?
Hamas liderlerinin kamuoyuna yaptıkları açıklamalar farklı bir takvime işaret ediyor; silah bırakmayı İsrail güçlerinin çekilmesine ve Filistin devletinin kurulmasına bağlıyor. Bölge uzmanları da Filistin'in egemenliğine yönelik somut adımlar atılmadan silahsızlandırmanın önerilen takvime göre ilerleyip ilerleyemeyeceğini sorguladı.
Bu nedenle Endonezya ve katkı sunması beklenen diğer ülkeler pratik bir sorunla karşı karşıya. Askerleri barış gücü olarak ve insani destek sağlamak üzere değerlendiriliyor; ancak uluslararası yetki, Hamas'ın şu anda reddettiği bir görevi de içeriyor. Silahsızlandırmanın çıkmaza girmesi halinde askerlerden ne yapmalarının bekleneceği konusunda varılacak anlaşma, karşılaşacakları riskleri belirleyecek.
Ateşkes Baskı Altında
İzleme gruplarına göre ekim ayında ateşkesin başlamasından bu yana İsrail'in neredeyse her gün düzenlediği bombardımanlarda 500'den fazla Filistinli öldürüldü. Süren saldırılar, uluslararası birlik henüz bölgeye ulaşmadan güvenlik ortamını zorlaştırıyor.
İsrail güçleri Gazze topraklarının yaklaşık yüzde 53'ünü kontrol ederken Hamas geri kalan bölgelerde yönetimi sürdürüyor. İstikrar gücünün ilk olarak İsrail kontrolündeki bölgelere konuşlandırılması bekleniyor.
Önerilen başlangıç noktası, yabancı askerleri barışın sağlanmasına yardımcı olmaktan çok işgale destek veriyor gören yerel halkla gerilim yaratabilir. Endonezya'nın sağlık hizmetleri ve yeniden imar konusundaki odağı, ateşkesin henüz güvenilir bir güvenlik ortamı sağlayamadığı bu bölünmüş topraklarda hayata geçirilecek.
Dolayısıyla görevlendirme görüşmeleri, askerlerin nerede kalacağına karar vermekten ibaret değil. İsrail güçleri Gazze'nin büyük bölümünde varlığını sürdürürken, Hamas başka yerlerde yönetimi elinde tutarken ve ateşkes ihlalleri neredeyse her gün yaşanırken uluslararası askerlerin insani ve güvenlik sorumluluklarını yerine getirmesi gerekecek.
Endonezya'ya Hangi Ülkeler Katılabilir?
Pakistan ve Türkiye, istikrar gücüne ilgi duyduklarını açıkladı ancak askerlerinin yalnızca barış gücü olarak görev yapacağını ve Hamas'ın silahsızlandırılmasına katılmayacağını şart koştu. Bu koşullar, silahsızlandırma şartının koalisyon müzakerelerini nasıl şekillendirdiğini gösteriyor.
ABD'li savunma yetkililerine göre Azerbaycan da olası katkı sunacak ülkeler arasında. Müzakereler hakkında bilgi sahibi kişilere göre Fas, asker göndermeyi resmen taahhüt edecek ikinci ülke olmaya hazırlanıyor. Bangladeş, Mısır ve Katar da ilgi gösterdi.
Bugüne kadar kesin taahhütte bulunduğunu kamuoyuna açıklayan tek ülke Endonezya. ABD'nin önemli müttefiklerinden Suudi Arabistan ve Ürdün, hiçbir koşulda asker göndermeyeceklerini açıkladı. Bu durum, Trump'ın yaklaşımına bölgesel katılımı sınırlıyor ve geniş bir Müslüman ülkeler koalisyonu oluşturma çabalarını zorlaştırıyor.
Tayland ayrıca sağlık ve inşaat görevleri için 20 bine kadar asker göndermeyi teklif etti. Bu öneri, Endonezya birliğinin insani yardım odağını tamamlayabilir. Tayland'ın açıkladığı asker sayısı, Prasetyo'nun çok uluslu gücün tamamı için belirttiği yaklaşık 20 bin personele eşit. Bu da katkıların ve nihai toplamın ne kadar belirsiz kaldığını gösteriyor.
ABD, istikrar çalışmalarını Gazze'nin kuzeyindeki bir koordinasyon merkezinden yürütmek üzere İsrail'e 200 asker gönderdi. CENTCOM olarak bilinen ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı personeli burada Mısırlı, Katarlı ve Birleşik Arap Emirlikleri temsilcileriyle birlikte çalışıyor.
Endonezya ve Azerbaycan, CENTCOM'un geleneksel sorumluluk alanının dışında kalıyor. Bu ülkelerin birlikleri için komuta ve kontrol düzenlemeleri ek lojistik çalışma gerektirebilir ve görevlendirmeyi geciktirebilir. Komuta ve kontrol; birliklere kimin yön vereceğini, emirlerin nasıl iletileceğini ve farklı ülkelerin birliklerinin operasyonlarını nasıl eşgüdümle yürüteceğini kapsıyor.
Önerilen katkıların çeşitliliği, gücün deneme niteliğini yansıtıyor. Misyonun Orta Doğu barış gücü tarihinde bir benzeri bulunmuyor ve ana silahlı grup silahsızlanmayı reddederken aktif bir çatışma bölgesinde faaliyet göstermek için belirlenmiş bir doktrin de yok.
Asker Sayısı ve Görev Bölgeleri Hâlâ Müzakere Ediliyor
Maruli, Endonezya'nın hazırlıklarının kesinleşmiş bir görevlendirme büyüklüğü olarak yorumlanmaması gerektiği uyarısında bulundu. Kara Kuvvetleri Kurmay Başkanı, müzakerelerin sürdüğünü ve nihai sayının belirsiz olduğunu söyledi.
Her şey hâlâ müzakere ediliyor, kesinleşmiş değil. Dolayısıyla şu ana kadar sayı konusunda kesinlik yok.
Endonezyalı yetkililer, nihai yetki kapsamına bağlı olarak 600 kadar az personelden 8 bin askerlik tam bir tugaya kadar değişen tahminleri görüştü. Daha düşük sayı, hazırlığı yapılan birliğe kıyasla çok daha küçük bir katkı anlamına gelecek.
Endonezya Savunma Bakanlığı, İsrail medyasında Refah ile Han Yunus arasında Endonezyalı askerler için bir kışla alanı belirlendiğine yönelik haberleri yalanladı. Bakanlık, operasyonel ayrıntıların kesinleştirilmediğini ve yalnızca resmî kararın ardından açıklanacağını bildirdi.
Dışişleri ve savunma konularını denetleyen Temsilciler Meclisi 1. Komisyonu, Gazze'nin sınırlı yüzölçümü nedeniyle çok büyük bir birlik gönderilmemesini tavsiye etti. Bölgenin 45 kilometrekareden küçük olduğu, yaklaşık olarak Endonezya'nın Orta Cakarta ilçesi büyüklüğünde bulunduğu belirtildi. Bu durum, yerinden edilmiş 2 milyon sivilin yaşadığı bölgede binlerce yabancı askerin barındırılmasına ilişkin pratik kaygıları artırıyor.
Cakarta görevlendirme tarihi açıklamadı; görev bölgeleri ve çalışma kurallarını da kesinleştirmedi. Müzakere edilen kararlar birliğin büyüklüğünü, görevlerini ve daha geniş kapsamlı gücün içinde nasıl çalışacağını içeriyor. İsrail işgali sürerken Hamas'ın silah bırakmayı reddetmesi ve şiddetin devam etmesi, Endonezyalı askerleri henüz güvenliğin sağlanmadığı bir ortamda barışı korumaya çalışır halde bırakabilir.
Nihai Karara Giden Tarihler
Endonezya'nın hazırlıkları, Prabowo'nun göreve gelmesinden yaklaşan Barış Kurulu toplantısına uzanan gelişmeleri bir araya getiriyor. Açıklanan bir sonraki siyasi dönüm noktası Washington'daki toplantı; ardından şubat ayının ilerleyen günlerinde nihai onay kararı bekleniyor.
- Ekim 2024: Prabowo Subianto, Endonezya cumhurbaşkanı olarak göreve başladı.
- 2025: Prabowo, Filistin'in devlet statüsünü tanıması halinde Endonezya'nın İsrail'le diplomatik ilişkileri değerlendireceğini söyledi.
- Ekim 2025: Gazze'de ateşkes başladı; izleme gruplarına göre İsrail bombardımanlarında o tarihten bu yana 500'den fazla Filistinli öldürüldü.
- Ocak 2026: Davos'taki Dünya Ekonomik Forumu'nda ele alınan planlama belgeleri, uluslararası askerlerle yeni eğitilmiş Filistin polisi arasında iş birliği öngördü.
- 11 Şubat 2026: Endonezya, uzmanlık eğitimleri sürerken ve görevlendirme koşulları müzakere edilirken 8 bine kadar asker hazırlıyor.
- 19 Şubat 2026: Barış Kurulu'nun ilk toplantısının Washington'da yapılması planlanıyor. Prabowo davet edildi ancak katılacağını doğrulamadı.
- Şubat 2026 sonu: Savunma Bakan Yardımcısı Donny Hermawan, Prabowo'dan nihai siyasi onay alınmasını bekliyor.
Endonezya'nın kamuoyuna açıkladığı taahhüt, istikrar gücü önerisini birliğin oluşturulmasına yaklaştırdı. Yaklaşan kararlar, sağlık ve mühendislik çalışmaları için eğitilen askerlerin gönderilip gönderilmeyeceğini, kaç kişinin gideceğini ve Gazze'de hangi sorumlulukları üstleneceğini belirleyecek.
Öne Çıkanlar
- Endonezya, yaklaşık 20 bin personelden oluşması önerilen çok uluslu güç için 8 bine kadar asker hazırlıyor.
- Uzmanlık eğitimleri başladı; Endonezyalı askerlerin sağlık desteği, mühendislik ve yeniden imar çalışmalarına odaklanması bekleniyor.
- Önerilen görevlendirme, 1967'den bu yana Gazze'de ilk kez yabancı askerlerin bulunması anlamına gelecek.
- Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin verdiği yetki, sınır güvenliğini, Filistin polisine desteği ve silahsızlandırmayı kapsıyor.
- Hamas, İsrail işgal güçleri bölgede bulunduğu ve bir Filistin devleti kurulmadığı sürece silah bırakmayı reddediyor.
- Prabowo, ilk toplantısı 19 Şubat'ta Washington'da yapılacak Trump'ın Barış Kurulu'na katıldı.
- Endonezya, kurulun daimi üyeliği için bildirilmiş olan 1 milyar dolarlık katkıyı müzakere etmek istiyor.
- Pakistan, Türkiye, Azerbaycan, Fas ve diğer ülkeler katılımı değerlendirirken Suudi Arabistan ve Ürdün asker göndermeyi reddetti.
- Endonezya'nın nihai asker sayısı, görev bölgeleri ve çalışma koşulları belirsizliğini koruyor; siyasi onayın şubat sonuna kadar alınması bekleniyor.






