Tayland'daki dik açılı stadyum pisti güvenlik endişelerine ve harcama soruşturmasına yol açtı

11 dakikalık okuma
Tayland'daki dik açılı stadyum pisti güvenlik endişelerine ve harcama soruşturmasına yol açtı

Kamu Spor Projesinde 90 Derecelik Dönüş

Tayland'ın güneyindeki Songkhla eyaletinde, Padang Besar'da inşa edilen yeni spor kompleksi, dört keskin köşesi olan koşu pistiyle uluslararası ilgi çekti. Futbol sahasını çevreleyen alışıldık oval pistin aksine, bu pist sahanın dikdörtgen biçimini izliyor ve kullanıcıların her köşede 90 derece yön değiştirmesini gerektiriyor.

İçindekiler
  1. Kamu Spor Projesinde 90 Derecelik Dönüş
  2. Bir Stadyum Duyurusu Nasıl Tartışmaya Dönüştü?
  3. Yetkililer Neden Futbol Sahasına Öncelik Verdi?
  4. Koşucu Keskin Bir Köşeye Geldiğinde Ne Olur?
  5. Güvenlik Kaygıları Rekabetçi Koşunun Ötesine Geçiyor
  6. Çevrimiçi Şakaların Ardında Ciddi Bir Harcama Sorusu Vardı
  7. Yolsuzlukla Mücadele Komisyonu Neyi İnceliyor?
  8. İnceleme Altındaki Planlama Kararları
  9. Devir Süreci Değişiklik İhtimalini Açık Bırakıyor
  10. Özet

Stadyumun yaklaşık 30 milyon bahta, yani 1,22 milyon Singapur dolarına mal olduğu belirtildi. Yaklaşık 7 milyon baht özellikle piste ayrıldı. 14 Ocak'ta soruşturma başlattığını duyuran Ulusal Yolsuzlukla Mücadele Komisyonu (NACC), incelemesinin kamu kaynaklarından harcanan yaklaşık 35 milyon bahtı kapsadığını açıkladı. Bu rakamlar, tasarımı ve kamu harcamalarının karşılığını tartışmanın odağına taşıdı.

Görüntüler 24 Aralık'ta Padang Besar belediye ofisinin Facebook sayfasında yayımlandı. Yeni bir toplum tesisini kutlamayı amaçlayan duyuru, kısa sürede planlama, güvenlik ve vergi mükelleflerinin parasının kullanımıyla ilgili alaycı tepkilere ve kaygılara yol açtı. Futbol sahasının uluslararası standartlara uygun olduğu belirtilirken çevresindeki pist eleştirilerin başlıca hedefi oldu.

Songkhla'nın eski milletvekili ve eski içişleri bakan yardımcısı olan, finansman sağlanmasına yardımcı Dech-it Khaothong, pistin rekabetçi atletizm için değil yürüyüş amacıyla tasarlandığını söyledi. Açıklamasına göre alana ya standartlara uygun bir futbol sahası ya da geleneksel bir oval pist sığabiliyordu, ancak ikisi birden için yeterli yer yoktu.

22 Ocak 2026 itibarıyla proje belediye yetkililerine resmen devredilmemişti. Dech-it, değişiklik yapılmasının hâlâ mümkün olduğunu söyledi; ancak değişiklik yapılacağına dair bir taahhüt açıklanmadı. Dolayısıyla tartışma birbiriyle bağlantılı üç konuyu kapsıyor: Belediyenin ne inşa etmeyi amaçladığı, ortaya çıkan tesisin kullanıcılarına uygun olup olmadığı ve inşaat sürecinde kamu kaynaklarının karşılığının alınıp alınmadığı.

Reklam

Bir Stadyum Duyurusu Nasıl Tartışmaya Dönüştü?

24 Aralık'ta yayımlanan fotoğraflarda, futbol sahasını geniş kavislerle çevreleyen değil, sahanın biçimini izleyen bir pist görülüyordu. Alışılmadık görüntüsü sosyal medyada yayıldı; sporcuların, güvenlik kaygısı taşıyanların ve yatırıma itiraz eden bölge sakinlerinin dikkatini çekti.

Geleneksel atletizm tesisleriyle arasındaki fark hemen göze çarpıyordu. Oval pistte koşan biri virajlarda yönünü kademeli olarak değiştirir. Padang Besar'da ise pisti izleyen biri keskin bir köşeyle karşılaşıyor. Bu fark, yerel bir inşaat projesini uluslararası bir tartışma konusuna dönüştürmeye yardımcı oldu ve mimari tuhaflıklarla kıyaslamalara yol açtı.

Kamuoyundaki eleştiriler kısa sürede görünüşün ötesine geçti. Yerleşim planını kimin onayladığı, sınırlı alanın nasıl değerlendirildiği ve yetkililerin artık yardımcı bir yürüyüş yolu olarak tanımladığı piste neden para harcandığı sorgulandı. Belediyenin fotoğrafları yayımlamasından birkaç hafta sonra soruşturma başlatıldı.

Başlıca gelişmeler şu sırayla yaşandı:

  • 24 Aralık: Tamamlanan tesisin fotoğrafları Padang Besar belediye ofisinin Facebook sayfasında yayımlandı ve dikdörtgen biçimli pist dikkat çekti.
  • 14 Ocak: NACC, ihale, bütçe ve planlama süreçleri de dâhil olmak üzere projeyle ilgili soruşturma başlattığını duyurdu.
  • 22 Ocak 2026: Proje resmî devir için bekliyordu. Değişiklik yapılması mümkün olsa da bunların gerçekleştirileceğine dair bir taahhüt açıklanmamıştı.

Yetkililer Neden Futbol Sahasına Öncelik Verdi?

Dech-it'in açıklaması, belediyenin kendine ait bir spor alanına duyduğu ihtiyaca dayanıyordu. Yerel kuruluşlar daha önce etkinlikler için özel tesisleri kiralamak zorunda kalıyor, bu da ek maliyetlere ve zaman zaman program çakışmalarına neden oluyordu. Yeni stadyumun, Malezya sınırına yakın ve nüfusu artan topluluğa spora ayrılmış bir kamu alanı sunması amaçlanıyordu.

Dech-it, önceliğin futbol sahası olduğunu söyledi. Uluslararası standartlara uygun bir saha için yer ayrıldıktan sonra kalan alan egzersiz yoluna dönüştürüldü. Onun anlatımına göre dikdörtgen biçimli tasarım, rekabetçi koşucular için pist oluşturma çabasından değil, arazinin kısıtlarından kaynaklanıyordu.

Reklam

Finansman sağlanmasında rol alan eski Songkhla milletvekili ve içişleri bakan yardımcısı Dech-it, yolun kullanım amacını şöyle açıkladı:

Pist hiçbir zaman atletizm amacıyla değil, yalnızca yürüyüş için bir egzersiz yolu olarak tasarlandı.

Dech-it, yolu ayrıca bir artı olarak nitelendirdi ve kaliteli bir futbol sahası sağlama temel hedefinin gerçekleştirildiğini söyledi. Açıklaması, projeyi futbol sahasını merkeze alarak tanımlıyor ve çevresindeki egzersiz alanını ikincil görüyor.

Eleştiriler bu tercihi sorguladı. Mevcut alan uygun bir koşu pistine imkân vermiyorsa, pist inşaatına harcanan kaynakların başka bir yerde kullanılabileceğini savundular. Yaklaşık 7 milyon baht, özellikle de projenin tamamı kamu kaynaklarıyla finanse edilmişken, ek özellik olarak tanımlanan bir unsur için önemli bir meblağ.

Anlaşmazlık, bitmiş tesisin biçimi kadar kullanışlılığıyla da ilgili. Yetkililer, özel tesis kiralama ihtiyacını azaltabilecek bir kamu futbol sahasına işaret ediyor. Eleştirmenler ise ek yolun maliyetini haklı çıkaracak kadar fayda sağlayıp sağlamadığını ve tasarımının insanların orada yapmayı beklediği egzersizlere uygun olup olmadığını soruyor.

Koşucu Keskin Bir Köşeye Geldiğinde Ne Olur?

Atletizm pistlerinde kavisli virajlar kullanılır; çünkü hareket hâlindeki bir koşucunun yönünü kademeli olarak değiştirmesi gerekir. Merkezcil kuvvet, hareket eden bir cismi eğrinin merkezine doğru yönlendiren kuvvettir. Yarıçapı uygun bir virajda koşucu, ileri doğru nispeten sabit bir tempoda ilerlemeyi sürdürürken vücut açısını ayarlayabilir.

Keskin bir dik açı, koşucudan yönünü çok daha ani biçimde değiştirmesini ister. Bir köşeye hızla yaklaşan kişi ya belirgin biçimde yavaşlamak ya da ayaklarına ve eklemlerine daha fazla yük bindirmek zorunda kalır. Hızı kesip yeniden hızlanmak da ivmeyi bozar ve kademeli bir dönüşte daha akıcı bir tempoyu korumaya kıyasla daha fazla enerji harcatır.

Pist tasarımında bu kuvvetler, virajların biçimi ve yarıçapı aracılığıyla hesaba katılır. Yüzeyin dönüş boyunca eğimli olduğu banketli virajlar, koşucunun hissettiği dışa doğru etkiyi dengelemeye ve yön değiştirirken oluşan yanal basıncı azaltmaya yardımcı olur. Padang Besar'daki kaygı, her köşenin neden olduğu ani yön değişikliğidir.

Reklam

Dizler ve ayak bilekleri bu kaygının odağında. Koşu zaten tekrarlayan darbeler içerirken, ani dönüş vücudun ağırlığını yönlendirmesi sırasında düzensiz yük bindiriyor. Eleştirilerin fiziksel temeli, kademeli yön değişiklikleriyle ileriye doğru hareketi sürdürmenin tekrarlanan keskin dönüşlere kıyasla daha kolay olması.

Dile getirilen olası sonuçlar arasında eklem zorlanması, tendon incinmesi, aşırı kullanım kaynaklı sakatlanmalar ve düşmeler bulunuyor. Kamu tesisi, farklı kondisyon ve spor deneyimi düzeylerine sahip kişilere de hizmet veriyor; bu nedenle pistin pratikte gerektirdikleri yalnızca eğitimli sporcular için değil, herkes için önem taşıyor. Oval pistte hızını korumaya alışkın bir koşucu, bu dikdörtgen rotada farklı bir hareket biçimiyle karşılaşır.

Güvenlik Kaygıları Rekabetçi Koşunun Ötesine Geçiyor

Kayma ve düşme en acil kaygılar arasında. Keskin dönüş yapan bir koşucu, ayakkabılarıyla pist yüzeyi arasındaki tutunmaya güvenerek yana doğru kuvvet üretir. Bu kuvvetler zeminin sağlayabildiği tutuşu aşarsa koşucu dengesini kaybedebilir. Zemin ıslandığında daha kaygan hâle gelebileceği için kaygılar artıyor.

Sağlıkla ilgili kaygılar, pistin tekrarlanan kullanımını da kapsıyor. Ani yön değişiklikleri sırasında dizlere, ayak bileklerine ve kalçalara eşit olmayan baskı binmesi, tendon iltihabı ve stres kırıkları da dâhil olmak üzere aşırı kullanıma bağlı sorunlara yol açabilir. Tendon iltihabı, kası kemiğe bağlayan dokuda görülen iltihaplanmadır. Tek bir düşme olasılığının yanı sıra tekrarlanan yüklenme de kaygı konusu.

Yaşlı kullanıcılar ve önceden eklem rahatsızlığı bulunan kişiler keskin dönüşleri özellikle rahatsız edici bulabilir. Etrafta hareket etmek garip hissettiriyor ya da eklemlere istenmeyen bir yük bindiriyorsa, egzersizi teşvik etmesi amaçlanan bir tesis bazı bölge sakinlerini egzersizden uzaklaştırabilir.

Dech-it'in belirttiği kullanım biçimi yürüyüş olsa da eleştiriler bu etkinliği de kapsıyor. Yürüyüş yollarında pratik ve görsel nedenlerle genellikle yumuşak kavisler tercih edilir. Dik açılı bir köşede yürüyen kişi yavaşlamak ve ağırlığını daha ani biçimde aktarmak zorunda kalabilir; bu da kesintisiz egzersiz ritmini bozarak kardiyovasküler faydayı azaltabilir.

Dolayısıyla yürüyüş ile koşu arasındaki ayrım, tesisin gündelik kullanımı açısından önemli. Yetkililerin açıklaması, daha yavaş hareket etmek için bir yol tasarlandığını söylüyor; kamuoyundaki tepkiler ise birinin burada hızla koşması hâlinde ne olacağına odaklandı. Her iki kaygı da bitmiş pist düzeninin stadyumu kullanması muhtemel kişilere hizmet edip etmediği sorusunu gündeme getiriyor.

Reklam

Çevrimiçi Şakaların Ardında Ciddi Bir Harcama Sorusu Vardı

Reddit ve Facebook kullanıcıları mizah ile öfkeyi bir arada yansıtan tepkiler verdi. Bazıları fotoğrafların şaka olup olmadığını sorgularken diğerleri yaralanma ihtimaline odaklandı. Köşeleri dönmekle ilgili şakalar, tasarımın temel unsurlarının göz ardı edilip edilmediğine dair daha geniş bir tartışmanın parçası oldu.

Adı açıklanmayan bir Reddit kullanıcısı, şöyle sorarak görüntülerin gerçekliğini sorguladı:

Bugün 1 Nisan mı?

Adı açıklanmayan başka bir sosyal medya kullanıcısı, alışılmadık geometrik biçimi koşucunun yaşayabileceği zorlanmayla ilişkilendirdi:

Bu 90 derecelik dönüş fikri yayılırsa keskin dönüşler için antrenman yapmaya başlamamız gerekecek. Dizlerim kaldıramayabilir.

Başka yorumcular keskin dönüşlerin dizlere ve ayak bileklerine zarar verebileceğinden ya da spor kariyerini bitirecek kadar ciddi sakatlıklara yol açabileceğinden endişe etti. Bu kaygıların yanı sıra vergi mükellefleri, yaklaşık 7 milyon bahta mal olan bu özelliğin ne kadar kullanışlı olduğunu ve tasarımda sağduyunun neden göz ardı edilmiş göründüğünü sorguladı.

Pist için ayrılan kaynak, belirtilen 30 milyon bahtlık inşaat maliyetinin yaklaşık yüzde 23'üne karşılık geliyor; bu oran yaklaşık 7 milyonun 30 milyona bölünmesiyle hesaplanıyor. Komisyonun incelemesi için belirtilen yaklaşık 35 milyon bahtlık rakam esas alındığında oran yüzde 20 civarında. Her iki karşılaştırma da dikkatin neden sıra dışı fotoğraflardan projenin arkasındaki mali kararlara yöneldiğini açıklıyor.

Yolsuzlukla Mücadele Komisyonu Neyi İnceliyor?

NACC'nin soruşturması ihale sürecini, bütçe tahsisini ve uygun planlama prosedürlerinin izlenip izlenmediğini kapsıyor. İnceleme, pistin görünümünün ötesine geçerek spor kompleksinin yatırılan kamu kaynaklarının karşılığını verip vermediğini de ele alıyor.

NACC'nin Songkhla ofisi direktörü Ram Wasuthanapinyo, denetimde proje boyunca kamu yararı ve şeffaflığın dikkate alındığını şöyle anlattı:

Bu denetim yalnızca stadyumun alışılmadık görünümüyle ilgili değildi. Ayrıca yaklaşık 35 milyon bahtlık kamu kaynağının karşılığını incelemeye, halkın azami fayda sağlamasına ve projenin her aşamasında şeffaflığın güvence altına alınmasına odaklandık.

Gerekli prosedürlerin izlenip izlenmediğini ve onay ya da inşaat sırasında kestirme yollara başvurulup başvurulmadığını belirlemek için inşaat sözleşmesi inceleniyor. İhale incelemesi, işin nasıl verildiğine; bütçe incelemesi ise tahsis edilen parayla ne satın alındığına odaklanıyor.

Reklam

Drenaj ve bakım da kaygı konuları arasında. Eleştirmenler, yerleşim düzeninin su birikmesine ya da ek bakım gereksinimlerine yol açıp açmayacağını sorguladı. Bu tür sorunlar tesisin ne ölçüde kullanılabilir olduğunu etkileyebilir ve inşaatın ardından belediye bütçesine ek yük getirebilir.

Komisyonun kamu yararına odaklanması, mevcut tartışmayı uzun vadeli maliyetlerle ilişkilendiriyor. Bir stadyum için ilk inşaat bütçesinden fazlası gerekir: Buradaki kaygılar, tesisin verimli biçimde bakımdan geçirilip geçirilemeyeceğini ve bölge sakinlerinin futbol sahasıyla egzersiz yolundan pratik bir fayda sağlayıp sağlamayacağını da kapsıyor.

İnceleme Altındaki Planlama Kararları

Spor tesisi planlamasında genellikle atletizm federasyonlarına, güvenlik uzmanlarına ve potansiyel kullanıcılara danışılır. Bu kişilerin sürece katılması, tasarımın desteklemesi amaçlanan faaliyetlere uygun olmasına yardımcı olur; ayrıca inşaat başlamadan önce performans ve güvenlik gerekliliklerinin değerlendirilmesini sağlar.

Padang Besar'da eleştirmenler, bu tür bir danışma sürecinin yerleşim planını yeterince etkileyip etkilemediğini sorguladı. Geleneksel pist tasarımından açıkça farklı olan düzen, özellikle futbol sahasının çevresinde kalan alana bir egzersiz rotası yerleştirme kararı nedeniyle planlama sürecini de inceleme konusu hâline getirdi.

Yetkililerin açıklamasında sınırlı arazi ve bütçe önemli bir yer tutuyor. Sıkışık bir alan, birbiriyle yarışan kullanım amaçları arasında seçim yapmayı gerektirebilir. Burada futbol sahasının ölçülerini korumak ve çevresindeki yolu kalan alana göre düzenlemek tercih edildi.

Kamuoyunun denetimi, bu tercihin ne kadar açık biçimde yapıldığı ve değerlendirildiğiyle ilgili. Planlama sırasında kullanım amaçlarını ve tasarımda yapılan ödünleri açıklamak, bölge sakinlerinin paralarının neye harcanacağını anlamasını sağlar. Bu stadyumda tartışma, tamamlanan tesisin fotoğrafları yayımlandıktan sonra öne çıktı.

Bu vaka, Tayland genelindeki bölgesel altyapı projelerinde daha sıkı planlama prosedürleri, fizibilite çalışmaları, kamu danışma süreçleri ve şeffaf bütçeleme konusundaki tartışmaları da yeniden gündeme getirdi. İnşaat öncesinde teknik görüş alınması ve belirli ödünlerin neden tercih edildiğinin açıkça anlatılması, bu tartışmanın pratik unsurları arasında.

Devir Süreci Değişiklik İhtimalini Açık Bırakıyor

22 Ocak itibarıyla Padang Besar stadyumu belediye yetkililerine resmen devredilmeyi bekliyordu. Dech-it, projenin hâlâ değiştirilebileceğini söyledi; ancak değişiklikler için bir taahhüt ya da takvim açıklanmadı. Bir sonraki soruşturma tarihi de duyurulmadı.

Belediyenin tesisi inşa etme gerekçesi geçerliliğini koruyor: Daha önce özel tesis kiralamak zorunda kalan yerel kuruluşlara kamuya açık bir spor alanı sağlamak. Futbol sahasının uluslararası standartlara uygun olduğu belirtiliyor. Çözülmemiş anlaşmazlık ise çevresindeki egzersiz yoluyla, maliyetiyle ve bölge sakinlerinin yapabileceği faaliyetlere uygunluğuyla ilgili.

Reklam

NACC incelemesi, bu pratik soruları ihale ve mali hesap verebilirlik konularıyla birlikte ele alıyor. İhale, bütçe, planlama, inşaat sözleşmesi, drenaj ve bakıma ilişkin inceleme, projenin nasıl hayata geçirildiğini ve kamu yararının yapılan harcamayı haklı çıkarıp çıkarmadığını değerlendirecek.

Dolayısıyla acil karar, stadyumun alışılmadık görünüp görünmediğinden daha somut bir konuyla ilgili. Devirden önce ne yapılması gerektiği, egzersiz alanının amaçlanan kullanıcılarına nasıl hizmet edebileceği ve belediyenin hem ilk yatırımı hem de yeni tesisin bakımını nasıl açıklayacağı belirleyici olacak.

Özet

  • Songkhla'nın Padang Besar kentindeki stadyumda, uluslararası standartlara uygun olduğu belirtilen futbol sahasını çevreleyen, 90 derecelik köşeleri olan dikdörtgen bir koşu pisti bulunuyor.
  • Projenin yaklaşık 30 milyon bahta, yani 1,22 milyon Singapur dolarına mal olduğu belirtildi; NACC, incelemesi için kamu kaynaklarından harcanan yaklaşık 35 milyon bahtlık rakamı bildirdi.
  • Yaklaşık 7 milyon baht özellikle piste ayrıldı.
  • Belediyenin 24 Aralık'ta yayımladığı fotoğraflar uluslararası ilgiye, çevrimiçi alaylara ve güvenlik ile harcamalara ilişkin kaygılara yol açtı.
  • Dech-it Khaothong, sınırlı alan nedeniyle futbol sahasına öncelik verilmesi gerektiğini ve çevresindeki yolun rekabetçi atletizm için değil yürüyüş amacıyla tasarlandığını söyledi.
  • NACC, 14 Ocak'ta ihale, bütçe, planlama ve kamu yararını kapsayan soruşturmasını duyurdu; drenaj ve bakım da inceleme konusu oldu.
  • Güvenlik kaygıları arasında ani yön değişiklikleri, eklem zorlanması, kayma ve tekrarlanan yüklenme bulunuyor. Özellikle koşucular ve önceden eklem sorunu olan kullanıcılar açısından riskler dile getiriliyor.
  • 22 Ocak 2026 itibarıyla proje resmen devredilmemişti. Değişiklik yapılması hâlâ mümkündü; ancak herhangi bir değişiklik ya da takvim için taahhütte bulunulmamıştı.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir