Japonya’da grip vakaları uyarı eşiğini aştı, okullardaki kapanmalar altı kat arttı

9 dakikalık okuma
Japan Flu Cases Cross Advisory Level as School Closures Surge Sixfold

Grip vakaları bir haftada yüzde 58 arttı

Japonya’da 28 Eylül-4 Ekim arasında izlenen her bir sağlık kuruluşunda haftalık ortalama grip vakası 11,35’e ulaştı. Böylece ulusal uyarı eşiği olan 10 aşılırken, 937 okul ve çocuk bakım kuruluşu sınıfları kapatma ve geçici olarak faaliyetleri durdurma gibi önlemler aldı. Sağlık, Çalışma ve Refah Bakanlığı’nın verileri, önceki hafta kuruluş başına 7,17 vaka olan ortalamanın hızla yükseldiğini gösteriyor.

İçindekiler
  1. Grip vakaları bir haftada yüzde 58 arttı
  2. Takip verileri neyi ölçüyor?
  3. Sezon alışılmadık derecede erken başladı
  4. Okullardaki aksamalar vaka ortalamasından çok daha hızlı arttı
  5. Tokyo’nun erken uyarısı dikkatle değerlendirilmeli
  6. Okinawa’da ortalamanın düşmesi baskının sürdüğü gerçeğini değiştirmiyor
  7. Kumamoto’da tahliye merkezleri ek risklerle karşı karşıya
  8. Aşı talebi ve enfeksiyondan korunma önlemleri
  9. Okinawa acil sağlık kapasitesinin korunmasını istiyor
  10. Öne Çıkanlar

Yedi gündeki artış yüzde 58,3’e karşılık geliyor. On altı eyalet uyarı eşiğini aşarken Okinawa, kuruluş başına 37,07 vakayla daha ciddi uyarı eşiği olan 30’un üzerinde kaldı. Tokyo çevresindeki Saitama’da 19,66, Chiba’da 18,72, Kanagawa’da 18,51 ve Tokyo’da 15,87 vaka kaydedildi.

Ulusal uyarı eşiği, dört hafta içinde büyük çaplı bir salgın yaşanabileceğine işaret ediyor. Bu eşiğin aşılması geçen yıla göre yaklaşık bir ay daha erken gerçekleşti; alışılmış kış zirvesi öncesinde sınıflarda aksamalara ve aşılama hizmetlerinde yoğunluğa yol açtı.

Salgının seyri her yerde aynı değil. Okinawa’da bildirilen oran önceki haftaya göre düşerken hastaneye yatışlar arttı. Temmuzdaki depremin ardından yaklaşık 1.360 kişinin hâlâ tahliye merkezlerinde yaşadığı Kumamoto’da haftalık ortalama, bir haftada 3,86’dan 10,20’ye yükseldi.

Takip verileri neyi ölçüyor?

Haftalık veriler, sağlık yetkililerine grip vakalarını bildiren ve genellikle sentinel merkezler olarak adlandırılan belirlenmiş sağlık kuruluşlarından geliyor. 21-27 Eylül tarihli ulusal rapora yaklaşık 3.000 kuruluş katkıda bulundu. Ortalama, bu kuruluşlardaki vaka yoğunluğunu ölçüyor; Japonya’daki tüm enfeksiyonların sayısını veya nüfusun enfekte olan yüzdesini değil.

Salgının seyrini anlamaya üç eşik yardımcı oluyor: kuruluş başına bildirilen bir vaka salgının başladığına işaret ediyor; 10 uyarı eşiği, 30 ise alarm eşiği olarak kullanılıyor. Son ulusal ortalama ikinci eşiği aşarken Okinawa üçüncü eşiğin de üzerine çıktı.

Reklam

21-27 Eylül arasında tüm eyaletlerde ortalama vaka sayısı, salgın eşiği olan kuruluş başına bir vakanın üzerindeydi. Okinawa dışında dört eyalette 10 eşiği aşıldı: Ibaraki’de 12,50, Saitama’da 14,17, Gifu’da 10,18 ve Aichi’de 12,33 vaka kaydedildi. Okinawa’da ise 42,50 olan ortalama alarm eşiğinin zaten üzerindeydi.

Bir sonraki hafta 16 eyalette 10 eşiği aşıldı. Bu yayılma, ulusal artış kadar önemli: yükselişe, olağandışı yüksek oranlı tek bir bölgeyle sınırlı kalmak yerine, kayda değer vaka yoğunluğu bildiren daha fazla eyalet eşlik etti.

Sezon alışılmadık derecede erken başladı

Ulusal ortalama, 23 Ağustos’ta sona eren haftada kuruluş başına ilk kez bir vakayı aştı. Bakanlık, 28 Ağustos’ta ülke genelinde grip sezonunun başladığını duyurdu. Bu zamanlama, gribin yıl boyunca dolaşımda olduğu 2023 hariç, 1999’da kayıtların tutulmaya başlanmasından bu yana en erken ikinci başlangıç olarak nitelendirildi.

Önemli tarihler, salgının erken başlayan ulusal sezondan yerel uyarılara ve okullarda yaygın aksamalara nasıl dönüştüğünü gösteriyor:

  • 23 Ağustos’ta sona eren hafta: Ulusal ortalama, kuruluş başına salgın eşiği olan bir vakayı aştı.
  • 28 Ağustos: Bakanlık ülke genelinde grip sezonunun başladığını duyurdu.
  • 6 Eylül’de sona eren hafta: Kumamoto salgın eşiğini aştı.
  • 17 Eylül: Tokyo alışılmadık derecede erken bir grip uyarısı yayımladı.
  • 2 Ekim: Bakanlık, 21-27 Eylül için ulusal ortalamanın 7,17 olduğunu bildirdi; Okinawa alarm verdi.
  • 28 Eylül-4 Ekim: Ulusal ortalama 11,35’e ulaştı; 937 eğitim ve çocuk bakım kuruluşu kapanma önlemleri aldı.
  • 8 Ekim: Fukuyama bölgesinde kuruluş başına vaka sayısının 10’u aşmasının ardından Hiroshima eyalet genelinde uyarı yayımladı.
  • 13 Ekim: Uygun koşulları taşıyan Kumamoto tahliye merkezi sakinlerine ücretsiz grip aşısı sunulmasının planlandığı tarih.

Bir yıl önceki aynı dönemle karşılaştırma da dikkat çekici. Önceki ortalamanın 1,56 olduğu bildiriliyor; bu da son 11,35’lik ortalamanın yaklaşık 7,3 katına denk geliyor. Bir haberde karşılaştırma dönemi 2025 olarak belirtilirken, başka bir haberde yalnızca önceki yıl deniyor. Haberlerde mevcut salgının takvim yılı tutarlı biçimde belirtilmediğinden, seyrini izlemek için en net dayanak takip haftaları.

Reklam

Okullardaki aksamalar vaka ortalamasından çok daha hızlı arttı

Etkilenen 937 kuruluş arasında anaokulları, kreşler, ilkokullar, ortaokullar ve liseler vardı. Önlemler, tek tek sınıfların veya sınıf düzeylerinin kapatılmasından bir kuruluşun tamamının geçici olarak kapatılmasına kadar değişti. Bu nedenle toplam sayı, 937 okulun tümüyle kapatıldığı şeklinde yorumlanmamalı.

Sayı önceki haftaya göre yaklaşık altı katına çıktı. İzlenen sağlık kuruluşu başına vaka sayısındaki artış ise yüzde 58,3 oldu. Bunlar farklı göstergeler; ancak birlikte değerlendirildiğinde, enfeksiyonlardaki yükselişin çocuklar, aileler ve çalışanlar için ne kadar hızlı aksamalara dönüştüğünü ortaya koyuyor.

Yerel verilerde çocuklar öne çıkıyor. Tokyo’da 7-13 Eylül raporlama haftasında 9 yaş ve altındakiler bildirilen vakaların yüzde 50,49’unu oluşturdu. Okinawa’da son haftada eyalet genelindeki ortalama düşmesine karşın 10 yaş altındaki çocuklarda vaka sayısı arttı.

Ulusal raporlarda etkilenen öğrenci sayısı, kapanmaların süresi ya da tamamen kapanan kuruluşlarla yalnızca sınıfları kapananların dağılımı belirtilmiyor. Bu eksikler, ne kadar ders saatinin kaybedildiğini tahmin etmeyi güçleştiriyor.

Tokyo’nun erken uyarısı dikkatle değerlendirilmeli

Tokyo’nun 17 Eylül tarihli duyurusunda uyarının, eşiğin 20-26 Ekim’de aşıldığı önceki yıla göre altı hafta erken geldiği belirtildi. Duyuruda ayrıca bu zamanlamanın, kayıtların 1999’da başlamasından bu yana en erken görüldüğü 2023’le aynı olduğu ifade edildi.

Duyuruya ilişkin anlatımda sayısal bir tutarsızlık var. Tokyo’nun 7-13 Eylül için ortalaması, belirlenmiş kuruluş başına 9,53 vaka olarak verilirken uyarı eşiğinin aşıldığı söyleniyor. Bu kent geneli değer, ulusal raporlarda kullanılan 10 eşiğinin altında.

Aynı anlatımda Tokyo’daki 31 halk sağlığı merkezi bölgesinden 14’ünün uyarı düzeyine ulaştığı da belirtiliyor. Machida’da 17,31, Arakawa ilçesinde 13,71, Kita ilçesinde 13,45 ve Koto ilçesinde 13,43 vaka kaydedildi. Bu yerel veriler bulaşmanın kayda değer düzeyde olduğunu ortaya koysa da 17 Eylül’deki uyarının idari açıdan tam olarak hangi temele dayandığı açıklanmıyor.

Reklam

28 Eylül-4 Ekim’de Tokyo’da bildirilen ortalama 15,87’ye ulaşarak 10 eşiğini açıkça aştı. Komşu Saitama, Chiba ve Kanagawa’daki oranlar daha da yüksekti. Tokyo sağlık yetkilileri, özellikle kalabalık yerlerde ellerin sık yıkanması, dezenfeksiyon ve maske kullanılması çağrısında bulundu.

Okinawa’da ortalamanın düşmesi baskının sürdüğü gerçeğini değiştirmiyor

Okinawa’da 28 Eylül-4 Ekim arasında 44 sentinel sağlık kuruluşunda 1.631 hasta bildirildi; kuruluş başına ortalama 37,07 oldu. Bu, önceki haftaki 42,50’ye göre yaklaşık yüzde 12,8’lik düşüş anlamına gelse de oran alarm eşiğinin üzerinde kaldı. Eyalet, 2 Ekim’de yayımladığı alarmı sürdürdü.

Yerel oranlar büyük farklılık gösterdi. En yüksek ortalama 43,67 ile Yaeyama’da kaydedildi; güney bölgesi 43,17, merkez bölge 38,77 ve Naha 32,67 vaka bildirdi. Kuzey bölgesinde 27,80, Miyako’da 22,50 vaka görüldü. Her iki oran da 30’un altında, ancak uyarı eşiğinin üzerindeydi.

Bildirilen 443 hasta, yani toplamın yüzde 27,2’si, en büyük yaş grubunu oluşturan 60 yaş ve üzerindekilerdi. Beş ila dokuz yaş arasındaki çocuklarda 240 vaka, yani yüzde 14,7; bir ila dört yaş arasındakilerde ise 237 vaka, yani yüzde 14,5 kaydedildi. Bu iki çocuk yaş grubu birlikte 477 hastayı, toplamın yaklaşık yüzde 29,2’sini oluşturdu.

Yedi ana sentinel hastanesinde griple bağlantılı yatışların toplamı 90’a ulaştı ve artış sürüyordu. Bunlar en az 300 yataklı, iç hastalıkları ve çocuk hastalıkları bölümleri bulunan belirlenmiş hastanelerdi. Bu sayı yalnızca bildirimde bulunan hastaneleri kapsıyor; Okinawa’daki tüm grip kaynaklı yatışları kapsamayabilir.

Bildirilen virüs türleri dağılımında vakaların yüzde 87,5’i influenza A olarak kaydedildi; influenza B vakası bildirilmedi, yüzde 12,5’inin türü ise belirtilmedi. 5-9 Ekim arasında kuzey, merkez, güney ve Yaeyama bölgelerinde 22 okulda sınıf veya sınıf düzeyinde kapanma önlemleri alındı. Yatışların ve küçük çocuklardaki enfeksiyonların artmayı sürdürmesi, eyalet genelindeki ortalama düşerken baskının neden henüz hafiflemediğini gösteriyor.

Reklam

Kumamoto’da tahliye merkezleri ek risklerle karşı karşıya

Kumamoto’da haftalık ortalama, 27 Eylül’de sona eren hafta için 3,86 iken 28 Eylül-4 Ekim’de 10,20’ye yükseldi. Önceki değerin yaklaşık 2,6 katına çıkan ortalama, eyaleti uyarı eşiğinin üzerine taşırken 28 Temmuz’daki depremin ardından bölge sakinleri hâlâ evlerinden uzakta yaşıyordu.

Yatsushiro’nun da aralarında bulunduğu sekiz belediyedeki tahliye merkezlerinde yaklaşık 1.360 kişi kalıyordu. Haberlerde deprem farklı şekillerde tanımlanıyor: birinde büyüklüğünün 7 olduğu söylenirken, daha ayrıntılı haberde Japonya’nın sismik şiddet ölçeğinde en yüksek düzey olan 7’nin kaydedildiği belirtiliyor. Büyüklük depremin boyutunu, sismik şiddet ise belirli bir yerdeki sarsıntıyı ölçer. Bu iki kavram birbirinin yerine kullanılmamalı.

Enfeksiyon kontrolü konusunda uzmanlaşmış Nagasaki Üniversitesi Hastanesi profesörlerinden Koichi Izumikawa, ortak yaşam alanlarının neden ek enfeksiyon riski oluşturduğunu şöyle anlattı:

Tahliye merkezlerinde insanlar birbirine yakın olma eğiliminde. İnsanlar arasındaki temas arttıkça bulaşıcı hastalıkların yayılma olasılığı da yükseliyor,

Izumikawa, sakinlere belirtileri vakit kaybetmeden bildirmelerini, öksürürken veya burunları akarken maske takmalarını, ellerini yıkamalarını ve odaları havalandırmalarını tavsiye etti. Aşıdan sonra koruma hemen oluşmadığı için erken aşı olmanın önemini de vurguladı.

Kumamoto Eyalet Yönetimi, tahliye edilenlere aşı olmak isteyip istemediklerini sormaya başladı ve altı aylık ve daha büyük yaştakilere aşı kuponu dağıtıyordu. Kuponlar, 13 Ekim’den itibaren yerel sağlık kuruluşlarında ücretsiz aşı yapılmasını sağlayacaktı. Aşı talebinde bulunan veya aşı olan tahliye edilenlerin sayısı açıklanmadı.

Aşı talebi ve enfeksiyondan korunma önlemleri

Sakinlerin erken başlayan salgına karşılık vermesiyle grip aşısı randevularına talebin hızla arttığı bildirildi. Sağlık Bakanlığı, el yıkama, havalandırma ve öksürük adabına dikkat etmenin yanı sıra yaşlılara ve altta yatan sağlık sorunları bulunan kişilere aşı olmayı önerdi.

Randevu talebindeki artışa ilişkin sayısal bir toplam verilmedi. Aşılanma oranını veya yerel sağlık kuruluşlarının talebi karşılayacak kadar randevuya sahip olup olmadığını ortaya koyan veriler de yoktu. Kumamoto’nun aşı kuponu programı, yerinden edilmiş sakinler için somut bir adım; ancak programın kapsamı aşıya başvuruya ve katılımcı kuruluşlara erişime bağlı olacak.

Reklam

Kişi hasta olduğunu fark etmeden önce de bulaşma başlayabilir. Bildirilen bulaştırıcılık dönemi, belirtilerin başlamasından yaklaşık bir gün önce başlıyor ve sonrasında üç ila yedi gün devam edebiliyor. Virüs saçılımı ilk bir ila üç günde en yüksek düzeye ulaşıyor. Virüs saçılımı, enfekte kişinin başkalarına bulaşabilecek virüs yayması anlamına geliyor.

Yetkililer, belirtisi olanlara dışarı çıkmamalarını, öksürme veya hapşırma sürüyorsa maske takmalarını tavsiye etti. Bu önlemler özellikle sınıflar ve tahliye merkezleri gibi yakın temasın söz konusu olduğu ortamlarda önem taşıyor; ancak belirtiler şiddetliyse sağlık değerlendirmesinin yerini tutmuyor.

Okinawa acil sağlık kapasitesinin korunmasını istiyor

Okinawa yetkilileri, korunma tavsiyelerini uygun sağlık hizmetine başvurma yönlendirmeleriyle birlikte sundu. Acil servis hastanelerine yığılmanın, acil ve ciddi durumdaki hastaların tedavisini geciktirebileceği uyarısında bulundular.

Hafif belirtilerde eyalet yönetimi, gündüz saatlerinde kişinin düzenli olarak başvurduğu doktorla iletişime geçmesini ve muayeneye gitmeden önce randevu almasını önerdi. Belirtilerin ertesi günkü muayeneye kadar beklemesinin güvenli olduğu durumlarda mümkünse gece acil servisine başvurulmamasını tavsiye etti.

Bu tavsiyeye, acil müdahale gerektiren belirtilere ilişkin örnekler de eşlik etti: sıvı içemeyecek kadar kötüleşmek ve çok güçsüz düşmek, nefes almakta zorlanmak ya da bilincin bulanıklaşması. Eyalet yönetimi, hastalık sıradan bir soğuk algınlığından belirgin biçimde farklı hissedildiğinde acil değerlendirme önerdi.

Nereye veya ne zaman başvuracağından emin olmayanlar, yaş sınırı bulunmayan #7119 telefon danışma hattına; 15 yaş ve altındaki çocuklar içinse #8000 hattına yönlendirildi. Çocuklara yönelik çevrimiçi danışmanlık hizmetinin de gece ve tatil günlerinde sunulduğu belirtildi.

Salgının ne zaman zirve yapacağı veya uyarıların ne zaman sona ereceği konusunda tarih verilmedi. Bir sonraki açıklanacak veriler, ulusal ölçekteki hızlı artışın sürüp sürmediğini, okullardaki aksamaların azalıp azalmadığını ve Okinawa’daki ortalama vaka sayısındaki düşüşün daha az yatışla sonuçlanıp sonuçlanmadığını gösterecek.

Öne Çıkanlar

  • Japonya’da 28 Eylül-4 Ekim’de izlenen kuruluş başına grip vakası ortalaması 11,35’e ulaştı; önceki haftaki 7,17’ye göre yüzde 58,3 arttı.
  • On altı eyalette kuruluş başına 10 vaka olan uyarı eşiği aşıldı.
  • 937 okul ve çocuk bakım kuruluşunda kapanma önlemleri alındı; bu sayı önceki haftanın yaklaşık altı katı.
  • Okinawa’da ortalama 37,07’ye düştü ancak alarm eşiğinin üzerinde kaldı; yedi sentinel hastanesindeki yatışlar 90’a ulaştı.
  • Kumamoto’da ortalama 10,20’ye yükseldi; yaklaşık 1.360 kişi hâlâ tahliye merkezlerinde kalıyordu.
  • Uygun koşulları taşıyan Kumamoto tahliye merkezi sakinlerine ücretsiz aşıların 13 Ekim’de başlaması planlandı.
  • Haberlerde salgının takvim yılı ve Tokyo’da eylülde yayımlanan uyarının sayısal dayanağı belirsizliğini koruyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir