Güney Kore'de çalışan anne sayısı rekor kırdı, ancak birçok kariyer arası on yıl sürüyor

12 dakikalık okuma
Güney Kore'de çalışan anne sayısı rekor kırdı, ancak birçok kariyer arası on yıl sürüyor

İstihdam rekor kırarken uzun süreli iş araları sürüyor

Güney Kore'de evli annelerin istihdam oranı 2025'in ilk yarısında yüzde 64,3'e ulaştı. Buna karşın ailevi nedenlerle işten ayrılan evli kadınların yüzde 42,1'i en az on yıldır çalışmıyordu. Veriler iki gerçeği bir arada ortaya koyuyor: Daha fazla anne çalışıyor, ancak işten ayrılanların çoğu için işe dönmek hâlâ zor.

İçindekiler
  1. İstihdam rekor kırarken uzun süreli iş araları sürüyor
  2. Çocuğun yaşı büyük fark yaratıyor
  3. Kadınların işten ayrılmasında başlıca neden çocuk bakımı
  4. 30'lu yaşlarındaki kadınlar alışılmış bir kalıbı değiştiriyor
  5. Hane giderleri çalışma baskısını artırıyor
  6. Yıllar sonra işe dönmek destek gerektiriyor
  7. Büyük işverenler izinleri ve aile desteğini genişletiyor
  8. Hükümet desteği kalıcı doğurganlık sorunuyla karşı karşıya
  9. Kariyer sürekliliği için birden fazla açığın giderilmesi gerekiyor
  10. Kısa Bakış

Hükümet verileri, 18 yaşından küçük çocuklarıyla yaşayan 15-54 yaşlarındaki evli kadınları kapsıyor. Bu kadınların istihdam oranı bir önceki yıla göre 1,9 puan, beş yılda ise 8,8 puan arttı. Karşılaştırılabilir verilerin 2016'da tutulmaya başlanmasından bu yana kaydedilen en yüksek oran oldu. Çocuğu olmayanlar da dahil aynı yaş aralığındaki tüm evli kadınların istihdamı da rekor kırarak yüzde 67,3'e çıktı.

2025'in ilk yarısında yaklaşık 1,11 milyon evli kadın kariyer arasına girmiş olarak sınıflandırıldı. Bu sayı, 15-54 yaşlarındaki evli kadınların yüzde 14,9'una karşılık geliyor ve 2014'ten bu yana kaydedilen en düşük oran. Bu kategori; evlilik, hamilelik, doğum veya çocuk bakımı nedeniyle işten ayrılan kadınları kapsıyor.

Bu gruptaki kadınların yüzde 22,3'ü de beş ila on yıldır çalışmıyordu. En az on yıldır işten uzak olan yüzde 42,1'lik kesimle birlikte, kadınların yüzde 64,4'ü beş yıl veya daha uzun süren bir iş arası vermişti.

Özellikle 30'lu yaşlarının başındaki kadınlar bu durumdan etkileniyordu: Bu yaş grubundaki evli kadınların yüzde 21,8'i ailevi nedenlerle işten ayrılmış olarak sınıflandırıldı. Bu yıllarda verilen bir ara, becerilerin gelişimini kesintiye uğratabilir, mesleki ilişkileri zayıflatabilir ve işe dönüşü zorlaştırabilir. Etkileri, çalışma hayatı boyunca elde edilecek gelire ve yöneticilik pozisyonlarına yükselme fırsatlarına da yansıyabilir.

Reklam

Çocuğun yaşı büyük fark yaratıyor

Ergenlik çağında çocuğu olan annelerin istihdam oranı yüzde 70,4 iken okul öncesi çocuğu olan annelerde bu oran yüzde 57,7'ydi. Aradaki fark 12,7 puan oldu. Küçük çocuklar daha yoğun bakım gerektiriyor; çocuk bakımının maliyeti ve erişilebilirliği de annenin çalışmaya devam edip edemeyeceğini belirleyebiliyor.

Aile büyüklüğü de kariyer arasına girme olasılığını etkiliyordu. Çocuk sahibi evli kadınlar arasında, bir çocuğu olanların yüzde 20,2'si işine ara vermişti. Bu oran iki çocuklu annelerde yüzde 22,3'e, üç veya daha fazla çocuklu annelerde yüzde 23,9'a yükseldi.

Çalışan annelerin büyük bölümü ücretli işlerde, yani bir işveren için ücret karşılığında çalışıyordu. Ücretli çalışanlar, istihdam edilen annelerin yüzde 83'ünü oluşturuyordu. Bu kadınların yüzde 80,6'sı tam çalışma saatlerini içeren düzenli pozisyonlarda çalışıyordu.

Yönetici, profesyonel ve ilgili mesleklerde çalışanlar, çalışan annelerin yüzde 35,1'ini oluşturuyordu. Bu pozisyonlarda çalışan kadınların varlığı, bakım sorumlulukları nedeniyle işten ayrılmak zorunda kalanların ne ölçüde deneyim ve uzmanlık kaybedebileceğini gösteriyor.

Güney Kore'deki istihdam yapısı, bazı aileler için iş ve aile yaşamını dengelemeyi zorlaştırıyor. Tam zamanlı standart işler yaygınken yarı zamanlı çalışma olanağı sunan profesyonel pozisyonlar daha az bulunuyor. Bu nedenle anneler, özellikle çocukları okula başlamadan önce, yoğun bir çalışma düzenini sürdürmekle işten ayrılmak arasında seçim yapmak zorunda kalabiliyor.

Kadınların işten ayrılmasında başlıca neden çocuk bakımı

Kariyerine ara veren kadınların yüzde 44,3'ü işten ayrılmasının başlıca nedeni olarak çocuk bakımını gösterdi. Evlilik yüzde 24,2, hamilelik veya doğum ise yüzde 22,1 oranında belirtildi. İşten ayrılmalarda en sık dile getirilen neden bakım sorumluluklarıydı.

Uzun çalışma saatleri, işe devam konusunda katı beklentiler ve mesai sonrası sosyalleşme bu sorumlulukların üstesinden gelmeyi zorlaştırabiliyor. Çocuğunu almak için erken çıkmak veya esnek saatler istemek, bazı işyerlerinde hâlâ damgalanma nedeni olabiliyor. Bu baskı, annelerin yanı sıra babaları da izin kullanmaktan veya çalışma saatlerinde değişiklik istemekten caydırabiliyor.

Reklam

Birçok yerde bebekler ve küçük çocuklar için uygun fiyatlı, nitelikli bakım hizmetleri yetersiz. Okul sonrası bakım olanakları da eşit ölçüde sunulmuyor. Ailelerin, okul çıkışı ile iş gününün sonu arasındaki süre dahil, ebeveynlerin çalıştığı saatleri kapsayan bakım düzenlemelerine ihtiyacı var.

Büyükanne ve büyükbabalar bazen bu boşluğu doldurmaya yardımcı oluyor. Onlar müsait olmadığında ve özel bakım pahalı olduğunda anneler çalışmayı sürdürmenin pratik bir yolu olmadığını düşünebiliyor. Özellikle ilk veya ikinci çocuğun doğumuyla birlikte baskı artabiliyor.

İşten ayrılmak, genellikle annelik cezası olarak adlandırılan sonuca yol açabiliyor: Anneler, çocuğu olmayan kadın ve erkeklere kıyasla daha yavaş ilerleme ve daha düşük ücret alma riskiyle karşı karşıya kalıyor. Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü, Güney Kore'nin üye ülkeleri arasında cinsiyete dayalı ücret farkının en yüksek olduğu ülke olduğunu defalarca belirtti.

İşyerlerinde ideal çalışana ilişkin beklentiler, annelerin temel bakım verenler olması gerektiği yönündeki kültürel kabuller ve kıdeme dayalı terfi sistemleri, doğumdan sonra kariyer sürekliliğini zorlaştırabiliyor. Hizmet yılı terfilerde belirleyici olduğunda işten uzak kalınan süre, kadının hem bir sonraki işini hem de ilerideki fırsatlarını etkileyebiliyor.

30'lu yaşlarındaki kadınlar alışılmış bir kalıbı değiştiriyor

Aylık verilere göre 30'lu yaşlarındaki kadınların istihdamı 2025'te ortalama yüzde 73 civarına ulaştı. Bu, üst üste dördüncü yıl görülen yeni bir zirve oldu. Kadınların bu yaş grubundaki istihdam oranı artık 40'lı yaşlarındaki kadınların oranını aşarak Güney Kore işgücü piyasasında alışılmış bir kalıbı tersine çevirdi.

Kadınların istihdamı uzun süredir M eğrisi olarak bilinen bir seyir izliyor. İstihdam 20'li yaşlarda yükseliyor, doğum ve yoğun bakım döneminde 30'lu yaşlarda düşüyor, ardından 40'lı ve 50'li yaşlarda yeniden artıyor. Grafikte gösterildiğinde bu iniş çıkışlar M harfine benziyor.

Son veriler, düşüşün derinliğinin azaldığını düşündürüyor. Daha fazla kadın hamilelik ve çocuk bakımının ilk yıllarında çalışmayı sürdürüyor, çocukları okula başladığında da iş hayatıyla bağını koruyor. İşten ayrılan kadınlar arasında uzun süreli araların yaygın olması ise bu ilerlemenin eşit dağılmadığını ve hâlâ kırılgan olduğunu gösteriyor.

Reklam

İki kişinin gelir elde ettiği ailelere yönelik değişen tutumlar bu dönüşümü destekledi. Daha fazla baba da çocuk bakımına ve ev işlerine katılıyor. Bu görevlerin paylaşılması, annelerin çalışmaya devam etmesini kolaylaştırabiliyor.

Sağlık ve sosyal hizmetler, kreşler ve eğitim sektörlerindeki istihdam artışı kadınların çalışma hayatındaki yerini destekledi. Kadınların daha yoğun olduğu bu sektörlerde, çalışma saatleri öngörülebilir işler de bulunuyor. Bu alanlar imalat ve inşaat sektörlerindeki son yavaşlamalardan daha az etkilendi ve bazı yaş gruplarında erkek istihdamı zayıflarken kadın istihdamının korunmasına yardımcı oldu.

Bir kadının 30'lu yaşlarında edindiği deneyim, 40'lı ve 50'li yaşlarında yöneticiliğe yükselmesinin önünü açabilir. Orta düzey yöneticiliğe ulaşan kadınların sayısındaki son artış, bakım sorumluluklarının olduğu yıllarda kadınların çalışmaya devam etmesinin üst düzey pozisyonlardaki temsillerini zaman içinde güçlendirebileceğine işaret ediyor.

Hane giderleri çalışma baskısını artırıyor

Hane gelirleri de daha fazla annenin işgücünde kalmasının nedenlerinden biri. Anket verilerine göre hane geliri 2022'den 2023'e yaklaşık 430 bin won artarken harcamalar yaklaşık 570 bin won yükseldi. Böylece harcamalardaki artış, gelir artışını yaklaşık 140 bin won aştı.

Konut, eğitim ve günlük yaşam giderleri, daha fazla aileyi iki maaşa bel bağlamaya yöneltti. Daha önce işten ayrılabilecek anneler artık çalışmayı sürdürmeye daha sık yöneliyor; bazıları işlerini tamamen bırakmak yerine ebeveyn izni kullanıyor veya çalışma saatlerinde değişiklik yapmak için işverenleriyle görüşüyor.

Evli kadınların çoğu sağlık ve sosyal hizmetlerde çalışıyor; bunu eğitim ve perakende sektörleri izliyor. Bu alanlarda işe giriş engelleri daha düşük ve talep istikrarlı olma eğiliminde. Nüfusun hızla yaşlanması bakım hizmetlerine olan talebi desteklerken eğitim ve diğer bakım ihtiyaçları da istihdam yaratmayı sürdürüyor.

Doğumların azalmasıyla toplam anne sayısı düşerken bu sektörlerdeki istihdam yapısı evli kadınların istihdam oranının yükselmesine yardımcı oldu. İstihdam oranı, bir grupta çalışanların payını ölçer; dolayısıyla grubun kendisi küçülürken bu oran artabilir.

Pandemi döneminde uygulamaya konan esnek çalışma düzenlemeleri de bazı annelerin işte kalmasına veya işe dönmesine yardımcı oldu. Uzaktan çalışma işe gidiş geliş süresini ortadan kaldırırken esnek başlama ve bitiş saatleri çocukları okula bırakmayı ve okuldan almayı kolaylaştırdı. Yöneticilerin ve ekiplerin bu düzenlemeleri kabul ettiği, performansı masada geçirilen süreye göre değil sonuçlara göre değerlendirdiği yerlerde çalışanları elde tutma oranı yükseldi.

Reklam

Yıllar sonra işe dönmek destek gerektiriyor

Uzun bir aradan sonra işe dönen kadınlar; teknolojideki ve çalışma yöntemlerindeki değişiklikler, zayıflayan mesleki ilişkiler ve kariyer aralarını uyarı işareti sayabilen iş ilanlarıyla karşılaşıyor. Bir kadın kapsamlı deneyime sahip olsa bile güncel araçlara aşina olmak için zamana ve eğitime ihtiyaç duyabilir.

Yeniden işe dönüş programları; yapılandırılmış stajlar, mentorluk ve becerileri tazeleme fırsatlarıyla bu açığı kapatmayı amaçlıyor. Teknoloji sektöründeki bir örnekte, çocuk yetiştirmek için 11 yıl işten uzak kalan bir kadın, kariyerine dönmek isteyenler için tasarlanmış altı aylık bir staja katıldı.

Şirket içi eğitim ve bireysel çalışmayla becerilerini güncelleyen kadın, üç ay içinde kalıcı ve kıdemli bir pozisyona geçti. Deneyimi, planlı bir işe dönüş yolunun uzun bir aradan sonra kariyeri yeniden kurmaya nasıl yardımcı olabileceğini gösteriyor.

Güney Kore'nin finans ve teknoloji sektörlerinde daha fazla şirket benzer yöntemleri deniyor. Bazıları geçici pozisyonları, kalıcı iş için değerlendirilme garantisiyle ve bulut bilişim ya da veri analizi gibi alanlarda eğitimle bir arada sunuyor. Bu düzenlemeler adaylara güncel becerilerini gösterme fırsatı verirken işverenlerin de istihdam geçmişinde boşluk bulunan adayları değerlendirmesine yardımcı oluyor.

En başarılı uygulamalar, yöneticileri yakın dönem iş deneyiminin yanı sıra beceri ve potansiyeli de değerlendirmeleri için eğitiyor. Bu programların etkili olabilmesi, çalışma hayatına verilen araların kariyer yolunun bir parçası olarak kabul edilmesine bağlı.

Büyük işverenler izinleri ve aile desteğini genişletiyor

Güney Kore'deki büyük işverenler çalışanlarını elde tutmak için aile desteğini genişletti. KB Kookmin Bankası üç yıla kadar ücretsiz çocuk bakım izni, Woori Bank ise iki buçuk yıl izin imkânı sağlıyor. İş güvencesiyle birlikte uzun süreli izin verilmesi, çalışanlara çocuklarıyla ilgilenirken işlerine dönme olanağını koruma fırsatı sunuyor.

Citibank Korea ücretli babalık izni ve esnek çalışma seçenekleri uygulamaya koydu. Standard Chartered, dünya genelindeki tüm çalışanlarına 20 haftalık ücretli ebeveyn izni sağlıyor. Bu tür politikalar babaların da anneler kadar ihtiyaçlarını gözetiyor.

Reklam

Bazı şirketler çalışanlarına çocuk sahibi olduklarında maddi destek de veriyor. Shinhan Bank bebek ikramiyesi sundu. İnşaat şirketi Booyoung Group ise çalışanlarına her çocuk için 100 milyon won veriyor; buna 2021'den bu yana doğan çocuklar için geriye dönük ödemeler de dahil.

Bu haklar, aile kurarken kariyerlerini sürdürmek isteyen çalışanlara hitap ediyor. Finans sektöründe kadınlar artık işgücünün yarısından fazlasını oluşturuyor ve ortalama kıdemleri erkeklerinkine yakın. Çalışanları elde tutmaya yönelik uygulamaların etkisi şimdiden görülüyor.

Ancak bu imkânlara erişim eşit değil. Büyük ve kârlı şirketler, küçük işletmelerdeki çalışanların yararlanamayabileceği destekler sunabiliyor. Sektör grupları ve tedarik zincirleri aracılığıyla uygulamaların paylaşılması, bu hakların büyük işverenlerin ötesine yayılmasına yardımcı olabilir.

Hükümet desteği kalıcı doğurganlık sorunuyla karşı karşıya

Güney Kore hükümeti, düşük doğurganlık sorununa çözüm ararken çocuk bakım desteklerini ve ebeveynlere yönelik nakit yardımları genişletti. Toplam doğurganlık hızı 2024'te dokuz yıldır ilk kez artarak 0,75'e yükseldi. Bu ölçüt, söz konusu yıldaki doğum oranları kadınların doğurganlık dönemi boyunca aynı kalsaydı bir kadının ortalama kaç çocuk sahibi olacağını ifade ediyor.

Oran, nüfusun büyüklüğünü korumak için gereken 2,1 çocuğun çok altında kaldı. Politika yapıcılar daha fazla çocuk bakım yeri açmaya, ebeveyn iznini genişletmeye ve yeni doğanlar için maddi yardım sağlamaya odaklandı.

Bu önlemler ve istihdamdaki değişimler birkaç yıla yayıldı:

  • 2021'den bu yana: Booyoung Group'un çocuk başına 100 milyon won desteğinde geriye dönük ödeme kapsamına doğumlar alındı.
  • 2022-2023: Hane geliri yaklaşık 430 bin won artarken harcamalar yaklaşık 570 bin won yükseldi.
  • 2024: Toplam doğurganlık hızı dokuz yıldır ilk kez artarak 0,75'e çıktı.
  • 2025'in ilk yarısı: Evli annelerin istihdam oranı yüzde 64,3'e ulaşırken yaklaşık 1,11 milyon evli kadın kariyer arasına girmiş olarak sınıflandırıldı.

Politika açısından temel zorluk, desteklerden yararlanmayı kolaylaştırmak, her iki ebeveynin de bu hakları kullanmasını artırmak ve işyeri uygulamalarını yasal haklarla uyumlu hâle getirmek. Özellikle babaların izin kullanımını artırmak önem taşıyor; zira birçok erkek işyeri kültürü ve terfi kaygıları nedeniyle tereddüt ediyor.

Babalar bakım sorumlulukları için işten izin aldığında esneklik işyerinde daha olağan hâle geliyor. Bu, evde bakımın daha eşit paylaşılmasını destekliyor ve annelerin üstlendiği kariyer cezasını azaltıyor.

Reklam

Kariyer sürekliliği için birden fazla açığın giderilmesi gerekiyor

Güney Kore'deki istihdam artışı ilerlemeye işaret ediyor, ancak işten ayrılan anneler arasında uzun süreli aralar yaygınlığını koruyor. İşverenlerin ve hükümetin birbiriyle bağlantılı iki görevi var: Çocuğun ilk yıllarında çalışmayı sürdürmeyi kolaylaştırmak ve işten ayrılmış kadınların yeniden işe dönmesini kolaylaştırmak.

Çocuk bakımı, çalışma saatleri, izin hakları ve işe alım uygulamalarının tümü bu kararları etkiliyor. Verilerin ortaya koyduğu baskıları gidermek için gereken önlemler şunları içeriyor:

  • Bebekler ve küçük çocuklar için uygun fiyatlı bakım hizmetlerini, okul sonrası bakımı ve çalışma saatlerine uygun uzatılmış hizmet sürelerini yaygınlaştırmak.
  • Esnek çalışma saatleri ve uzaktan çalışma talep etme hakkını güvence altına almak; yöneticileri çalışanları masada geçirdikleri saate göre değil sonuçlara göre değerlendirmeleri için eğitmek.
  • Aşırı fazla mesaiyi sınırlayan kuralları uygulamak ve toplantıları akşam bakım sorumlulukları başlamadan bitirecek şekilde planlamak.
  • Ebeveyn iznini her iki ebeveyn için de tam olarak erişilebilir kılmak; iznin bir bölümünü annelere devredilemeyecek şekilde babalara ayırmak ve izin süresince iş güvencesi sağlamak.
  • Dijital çalışma ve sağlık hizmetleri gibi becerilerin hızla değiştiği alanlarda işe dönüş programlarını, tazeleme eğitimlerini ve sertifika yollarını genişletmek.
  • İşe alım ve terfide hamilelik ve bakım sorumluluklarıyla ilgili ayrımcılığa karşı denetimi güçlendirmek, cinsiyete dayalı ücret farkını azaltmak için ücret şeffaflığını artırmak.
  • Desteğin büyük şirketlerde yoğunlaşmaması için küçük ve orta ölçekli şirketlerin ebeveyn izni döneminde geçici çalışan tutma maliyetlerini karşılamasına yardımcı olmak.
  • Anneleri daha sık kariyer arası veren birden fazla çocuklu ailelere özel destek sağlamak.

Kesintisiz istihdam, bir sonraki maaşın ötesinde önem taşıyor. Kadınların deneyim kazanmasını, mesleki ilişkilerini korumasını ve terfiler için rekabet etmesini sağlıyor. Yıllar sonra işe dönenler için yapılandırılmış eğitim ve mevcut becerileri değerlendirmeye açık işverenler, uzun bir aranın yeniden başlayan bir kariyere dönüşmesine yardımcı olabilir.

Kısa Bakış

  • 18 yaşından küçük çocuklarıyla yaşayan 15-54 yaşlarındaki evli kadınların istihdamı, 2025'in ilk yarısında yüzde 64,3'e ulaştı. Karşılaştırılabilir verilerin 2016'da tutulmaya başlanmasından bu yana en yüksek oran kaydedildi.
  • Bu yaş grubundaki tüm evli kadınların istihdam oranı rekor kırarak yüzde 67,3'e çıktı.
  • Yaklaşık 1,11 milyon evli kadın kariyer arasına girdi; bu sayı yaş grubunun yüzde 14,9'una karşılık geliyor ve 2014'ten bu yana kaydedilen en düşük oran.
  • Ailevi nedenlerle işten ayrılan kadınların yüzde 42,1'i en az on yıldır, yüzde 22,3'ü ise beş ila on yıldır çalışmıyordu.
  • İşten ayrılmanın başlıca nedeni yüzde 44,3 ile çocuk bakımıydı. Bunu yüzde 24,2 ile evlilik, yüzde 22,1 ile hamilelik veya doğum izledi.
  • Ergenlik çağında çocuğu olan annelerin istihdam oranı yüzde 70,4 iken okul öncesi çocuğu olan annelerde bu oran yüzde 57,7'ydi.
  • 30'lu yaşlarındaki kadınların istihdamı 2025'te ortalama yüzde 73 civarına ulaştı ve geleneksel M eğrisinin düzleşmesine yardımcı oldu.
  • Genişletilmiş izinler, esnek çalışma, çocuk bakımı ve işe dönüş programları kariyer sürekliliğini destekleyebilir. Küçük şirketlerde bu imkânlara erişim ve babaların izin kullanması ise temel sorunlar olmaya devam ediyor.
Bu haberi paylaş

Bunlar da ilginizi çekebilir